- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E. 2026/89 K. 2026/2026
Karar tarihi: 15 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6360 sayılı ON DÖRT İLDE BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ VE YİRMİ YEDİ İLÇE KURULMASI İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN, m. Geçici 1
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
- 5216 sayılı BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KANUNU, m. 3
- 2872 sayılı ÇEVRE KANUNU, m. 11
- 167 sayılı YERALTI SULARI HAKKINDA KANUN, m. 1
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 36/5
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 67
Karar metni
T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ...
KARAR NO : ...
KARAR TARİHİ : 15/10/2026
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 02/07/2025
NUMARASI : ... Esas ... Karar
DAVACI : ... ...
VEKİLİ : Av. ...-...
DAVALI : ...-...
VEKİLİ : Av. ...- ...
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
G.KARAR YAZIM TARİHİ : 16/10/2026
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik taraf vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı idare tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası ile davalı borçlu aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun takibe, borca, faize ve icra takibinin tüm ferilerine itiraz ettiğini, itirazın iptali ve takibin devamını sağlamak için arabuluculuk sistemine başvurulduğunu ancak anlaşmanın sağlanamadığını, davalı şirketin icra takibine yapmış olduğu itirazında "takipte alacaklı görünen ...ne hiçbir borcu bulunmadığını, takibi,borcu ve takibin dayanağı evrakları kesinlikle kabul etmediklerini" beyan ederek, icra takibine itiraz ettiklerini, davalı borçlu şirketin itirazında haksız olduklarını, itirazının iptaline karar verilmesi gerektiğini, müvekkili idare ... ekiplerince 30.03.2022 tarihinde yapılan kontrolde ... vergi numaralı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.'nin ... İlçesi ... Mah. ... Plajında bulunan 100 bağımsız birimde abonesiz kaçak su ve artezyen suyu kullandığı tespit edilerek ... sıra numaralı Kaçak ve/veya usulsüz su kullanım tutanağı tutulduğunu, tutulan tutanağa istinaden ... Abone Hizmetleri Yönetmeliğinin 39. maddesinin 1.fıkrası gereği 6.fıkrası gereği süre yönünden kuruluş tarihi olan 31.03.2014'den tutanağın tutulduğu 30.03.2022 tarihleri arası 2.921 gün boyunca kaçak kullanımı yapıldığı süre yönünden dikkate alındığı, 7.fıkranın a)bendi ile 16).fıkrası ait olduğu tarifeden 1 katı kaçak 3.831.494,39 TL kaçak kullanım bedeli 07.04.2022 tarihinde ... Turizm Tic. Ltd.Şti.'nin adına tahakkuk edildiğini, ayrıca 13. fıkra gereği katı fazlasıyla yapılan tahakkuka KDV ve ÇTV dahil edilmediğini, 08.04.2023 tarih ve 55000 sayılı borç tebliğ yazısıyla tebliğ edildiğini, ... Tur. Tic. Ltd. Şti. adına ilgili adreste herhangi bir abonelik bulunmadığını, idarelerince yapılan tespitlerde bahsi geçen işletme tarafından kaçak kullanım yapıldığı ve müvekkili idarece ... Abone Hizmetleri Yönetmeliğine uygun olarak borç tahakkuk ettirildiği ve davalı şirketin davacı müvekkili idareye borcu olduğunu belirterek, davalı borçlunun ... 1. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile takibin devamına, takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yer altı sularının korunması ve kullanılmasının merkezi idarenin yetki, görev ve sorumluluğunda olduğunu, 6360 sayılı Kanun ile il özel idareleri tarafından yürütülen bazı benzer nitelikteki hizmetlere ilişkin görev ve yetkiler YİKOB (Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıkları)'na devredilmiş olup bu türdeki hizmetlerin yürütülmesinin belediyelere veya bağlı kuruluşlarına verildiğine dair bir düzenleme bulunmadığını, davaya konu alan, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki alanlardan olduğunu, müvekkili şirket Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile yapmış olduğu sözleşmeye istinaden kiracılık ve alt kiracıya verme hakkına haiz olduğunu, ilgili alanı çeşitli zamanlarda kiraya verildiğini, ... Büyükşehir Belediyesine ve dolaylı olarak bağlı kuruluşu ...'ye kaçak kullanıldığı iddia olunan yeraltı suyuna ilişkin olarak işlem yapma, kullanım bedeli ve faiz veya ceza bedeli tahakkuk ettirme yetki ve görevi verilmediğinden bahisle, davacı yanın taraf sıfatı mevcut olmadığı için davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davacı ..., dava dilekçesinde de ifade edildiği üzere ... 1. İcra Müdürlüğü nezdinde ... Esas sayılı ilamsız icra takip dosyasını ... Mahallesi ... Plajı’nda kaçak su ve kaçak atık su kullanımı tespiti iddiası ile 30.03.2022 tarih ve ... No.lu Kaçak veya Usulsüz Kullanım Tutanağına ve tutanağa istinaden ... Abone İşleri Daire Başkanlığı’nın ... sayılı yazısına dayanarak ikame ettiği, davacı tarafın ... sayılı yazısına davalı şirket tarafından verilen cevabi yazıda da belirtildiği ve davacı şirketin düzenlediği ... sayılı tutanak ile de sabit olduğu üzere tespitin yapıldığı işletme ... İşletmesi olarak tutanak altına alındığını ve denetimi yapan ... görevlileri ... işletmesi’nin fiili kullanıcı olduğunu tutanağa geçildiğini, davalı müvekkili şirket ...'in ... görevlileri/denetmenlerince yapılan denetimde fiili kullanıcı olduğu yönünde bir tespit mevcut olmadığından, fiili kullanıcı her kim veya işletme ise, cezanın tahakkuk ettirilmesi gerekenin de o gerçek veya tüzel şahıs/lar olması gerektiği davacı yana bildirildiğini, davacının yapmış olduğu denetim neticesinde ...'in fiili kullanıcı olmadığı ve ... işletmesinin fiili kullanıcı olduğu yönündeki tespite ve davalı müvekkilin cevabi yazısında da bu hususun dikkate alınarak işlem yapılması gerektiği yönündeki beyanına rağmen davacı tarafın, fiili kullanıcıları tespite yönelik araştırma ve işlem yapmak yerine, ... 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibini başlattığını, abonelik sözleşmesi bulunmayan yerlerde kaçak su kullanımına ilişkin olarak tahakkuk ettirilen cezanın haksız fiilden kaynaklanan tazminat olduğunun kabulü ile, bu durumda davacının husumet ehliyeti olduğu var sayılsa dahi, zaman aşımı bakımından da talebin değerlendirilerek icra takibinin ve akabinde itirazın iptali davasının süresi içerisinde açılıp açılmadığının tespiti gerektiğini savunarak, davanın öncelikle husumet yönünden değerlendirilerek aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine, mahkeme aksi kanaatte ise pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, zamanaşımı nedeniyle reddine, esasa girildiği taktirde davanın esastan reddine ve fiili kullanımı ve aboneliği bulunmayan müvekkili şirket aleyhine başlatılan ... 1. İcra Dairesinin ... Esas sayılı ilamsız icra takibinin iptaline karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; davanın, davacı kurumun ... sayılı tutanak kapsamında kaçak su kullanımından kaynaklı tahakkuk edilen bedelin tahsili amaçlı başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, bilirkişi rapor içerikleri incelendiğinde; davacı kurumun tutanağın tutulduğu 30/03/2022 tarihi ile ... abone hizmetlerini yönetmelinin 39 maddesini 1 ve 4 fırkası gereği süre yönünden kuruluş tarihi olan 31/03/2014 tarih aralığının dikkate aldığını fakat dosyadaki mevcut kira evrakları incelendiğinde tutanak tutulan işletme bütünün ... tarafın kiralanmasından itibaren başka firmalara kira yolu ile verildiği, ilk kira döneminin 16/06/2014 - 05/04/2015 aralığında olduğu, ikinci kira döneminin 06/04/2015 - 26/09/2019 tarihleri arasında olduğu, son kiralama döneminin 27/09/2019 tarihinde başlamış olup, devam ettiği, bu suretle kiralama dönemlerinin toplamı sonucu kiralanan yerin kiracılar tarafınndan kullanım süresinin 2842 gün olduğunun anlaşıldığı, kaçak kullanım tutanağında yer alan adresin abonelik bilgilerinin olmadığı, kaçak kullanım tespit edilen yerin Çevre ve Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ... şirketine kiralama yolu ile tahsis edildiği, ...'in de burayı alt kiracılara kiraladığı, üç ayrı alt kiracı tarafından ilgili yerin işletilmesi sonucu kira sözleşmeleri uyarınca alt kiracıların bu işletmeyi toplamda 2844 gün kullandığı, bilirkişi raporlarının dosya esasına uygun, uyuşmazlık konularını kapsar nitelikte olduğu, her ne kadar davacı taraf kullanım tutarına ilişkin tahakkuk evrakında yer alan 16,04 TL'lik birim fiyatının uygulanmasını gerektiğini iddia etmiş ise de iddia ettiği fiyat tarifesini dosyaya sunmadığını ve bilirkişi tarafından rapora eklenen 2022 fiyat tarifesi uyarınca 16,04 TL'nin nasıl bulunduğu tespit edilemediği, yine geçmişe dönük kullanımın tespitine yönelik ... tarafından söz konusu yerin ilk kiralama tarihi olarak 16/06/2014 tarihinin tahakkuka esas başlangıç tarihi olarak baz alınmasında her hangi bir isabetsizlik bulunmadığını, dosya kapsamında tutulan tutanakta ayrı bir iş yeri aboneliği ve ayrı işyeri sayaç kullanımları tespiti yapılamamış olduğu ve aynı saçtan su tüketen birden çok birim tespit edildiği, davalı taraf her ne kadar fiili kullanıcı olmaması sebebiyle kendisine husumet yönetilemeyeceğini ifade etmiş ise de tutanak tutulan işletme bütününün kendisi tarafından Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından kiralandığı hususunda uyuşmazlık söz konusu olmadığı, davalı ... burayı alt kiracılara kiralayarak buradaki faaliyetini devam ettirdiği, bu sebeple kiraladığı işletmeye ait kaçak su kullanımından sorumluluğu olmadığı iddiasının mahkemece kabul görmediği gerekçesiyle; davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; ... 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın 1.709.349,32 TL asıl alacak, 11.217,82 TL gecikme zammı üzerinden iptali ile takibin bu miktarlar üzerinden devamına, takip konusu alacak miktarı olan 1.720.567,14 TL nin %20 sine tekabül eden icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme tarafından davanın kısmen reddi yönünde verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili idarenin ... ekiplerince 30.03.2022 tarihinde yapılan kontrolde tutanak tutulduğunu, ... Abone Hizmetleri ve Tarifeler Yönetmeliğine uygun olarak borç tahakkuk ettirildiğini, yerel mahkeme tarafından hükme esas alınan bilirkişi raporunun 6. sayfasında kaçak su kullanım bedeli birim fiyatı 16,04 TL./m3 olarak hesaplandığı, bu fiyatın nasıl bulunduğun tespiti yapılamadığı, nasıl bulunduğuna ilişkin bir açıklamanın bulunmadığı bildirildiği, söz konusu 16,04 TL. teknik rapor ekinde sunulan ... Su ve Atıksu Satış Tarifesi (Mart 2022)’ de yer aldığını, ilgili dönemdeki ... Abone Hizmetleri ve Tarifeler Yönetmeliğinin 39. Maddesi 21. Fıkrasında “(Ek fıkra, 14/11/2019 -21 G.K.K. Yönetmeliğin 11. Md.) Bu madde kapsamında kaçak kullanım bedelleri ile katı kaçak kullanım ceza tahakkukları; ait oldukları abone grubunun tespit edilen en üst kademesinin birim fiyatları üzerinden hesaplanır.” hükmü bulunduğunu, işyeri kademe üst fiyatının 16,04 TL olduğunu, tutanak tarihindeki ... Su ve Atıksu Satış Tarifesinde ( Mart 2022) İşyeri su birim fiyatı 1-15 m3 için 10,12 TL. ve 16 m3 ve Üzeri için 16,04 TL olduğunu, Su Bedeli Hesabındaki Birim Fiyat: ... Su ve Atıksu Satış Tarifesi (Mart 2022) 11. Madde “ 6360 sayılı Kanunun Geçici 1 inci maddesinin onbeşinci fıkrası “Bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak ücret 31/12/2022 tarihine kadar (bu tarih dahil) en düşük tarifenin % 25’ ini geçmeyecek şekilde belirlenir.” ve aynı maddenin yirmi sekizinci fıkrasından sonra gelen ek fıkra “Bu Kanuna göre tüzel kişiliği kaldırılarak tek mahalleye dönüştürülen beldelerde içme ve kullanma suları için alınarak ücret 31/12/2022 tarihine kadar (bu tarih dahil) en düşük tarifenin %50’sinigeçmeyecek şekilde belirlenir.” ve 7254 sayılı Kanunun 10’uncu maddesi ile 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununa eklenen Ek Madde 3 “Bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak ücret en düşük tarifenin işyerleri için %50’ sini, konutlar için %25’ ini geçmeyecek şekilde belirlenir.” şeklinde düzenlenmiş olup, İdarece köy, belde ve kırsal abonelerine ayrıca bir tarife belirlenmediğini, kanun maddesi gereği idare tarafından belirlenmiş olan konut tarifesi üzerinden yasal olarak indirim uygulandığını, madde metninde açıkça; yalnızca içme ve kullanma suları için alınacak ücretlere ilişkin indirim uygulanacağının belirtildiğini, söz konusu kanun maddesinde atıksu bedeline indirim yapılması gerektiğine dair hüküm bulunmadığını, bu nedenle atıksu bedeli 6360 sayılı Kanun Geçici 1. Maddesi ve 7254 sayılı kanunun 10. Maddesi ile 5216 Sayılı Kanuna eklenen 3. Maddesinde belirtilen indirimler uygulanmaksızın tüketilen su miktarının %50’ si oranında hesaplanarak abonelere atık su bedeli olarak yansıtılır.” dendiğinden konut fiyatı üst kademesi 11,61 TL olduğundan % 50’ si 5,80 TL olduğunu, Kaçak Su ve Atıksu Cezasındaki Birim Fiyatlar: Yönetmeliğin 39. Maddesi 21. Fıkrasında “ (Ek fıkra, 14/11/2019 -21 G.K.K. Yönetmeliğin 11. Md.) Bu madde kapsamında kaçak kullanım bedelleri ile katı kaçak kullanım ceza tahakkukları; ait oldukları abone grubunun tespit edilen en üst kademesinin birim fiyatları üzerinden hesaplanır.” hükmüne istinaden Kaçak Su Hesaplama Birim Fiyatı = 16,04 TL. Kaçak Atıksu Hesaplama Birim Fiyatı: 16,04 / % 50 = 8,02 TL. olarak oluştuğunu, dolayısıyla bilirkişi raporunun 4.2. başlıklı yapılan hesaplama bölümündeki hesaplama tablosundaki kullanılan birim fiyatların gerçeği yansıtmadığını beyanla ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 02/07/2025 gün ve E:2023/1072, K: 2025/722 sayılı kararının kısmen red kısmının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının aktif husumetinin bulunmadığını, 167 Sayılı Yeraltı Suları hakkında Kanunun 1 maddesi "....Yeraltı suları umumi sular meyanında olup Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır." hükmüne amir olduğunu, yer altı sularının korunması ve kullanılmasının merkezi idarenin yetki, görev ve sorumluluğunda olduğunu, davaya konu alanın, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki alanlardan olup, müvekkili şirket Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile yapmış olduğu sözleşmeye istinaden kiracılık ve alt kiracıya verme hakkına haiz olduğunu, pasif husumet yokluğu itirazlarının da değerlendirilmesini talep ettiklerini, davalı müvekkili şirket ...'in ... görevlileri/denetmenlerince yapılan denetimde fiili kullanıcı olduğu yönünde bir tespit mevcut olmadığından, fiili kullanıcı her kim veya işletme ise, cezanın tahakkuk ettirilmesi gerekenin de o gerçek veya tüzel şahıs/lar olması gerektiğinin davacı yana bildirildiğini, iddia edilen alacağın tahakkuk dönemlerinde kiracı/kullanıcı sıfatını haiz 3.kişi ve tüzel kişilerin davaya dahil ederek hükmü belirlemesi lazımken dahili davalıları eklememiş olmasının usuli bir eksiklik olduğunu, zamanaşımı bakımından da talebin değerlendirilerek icra takibinin ve akabinde itirazın iptali davasının süresi içerisinde açılıp açılmadığının tespit edilerek zamanaşımı sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili ...'in tutanakta belirtilen adreste fiili kullanıcı olmadığını, bir abonelik sözleşmesi mevcut olmadığını, bu durumda fiili kullanımı yapan gerçek veya tüzel kişilerin tespit edilmesi gerektiğini, tutanakta artezyen suyunu kullanan 100 bağımsız birim olduğundan ve Ek-1 tutanağında ayrıntısı olduğundan söz edilmekte olup, davacının bahsettiği EK-1 müvekkiline tebliğ edilmediğini, 100 bağımsız birimden grup aboneliğinin anlaşılması gerekiyor ise, bu hususun da müvekkili şirkete tebliğ edilmesi gerektiğini, denetçilerin tespiti 100 adet bağımsız birimin artezyen suyunu kullandığına ilişkin olduğunu, ancak anlaşıldığı kadarıyla ortada abonelik bulunmadığını, bir an için müvekkili şirketin fiilen tutanakta belirtilen adreste cezaya konu suyun kullanımını gerçekleştirdiği kabul edilse dahi, tahakkuk ettirilen cezaya konu su kullanımının 100 bağımsız birim tarafından gerçekleştirildiği denetçilerin tespitiyle anlaşıldığından, bu durumda kaçak su kullanımına ilişkin tahakkuk ettirilen bedelin tüm kullanıcılara turizm bölgesi olduğu için sezon ve sezon harici kullanım hesaplamaları, işletmelerin boyutu, faaliyet yoğunluğu, faaliyet alanları gibi tespitler yapıldıktan sonra paylarına düşen oranda bölüştürülmesi gerekmekte olduğunu, tutanakta 63'lük demir borular ile su dağıtımının yapıldığı iddia edilmekte olup, bahsi geçen 63lük demir boruların ne zaman ve kimlerce yaptırıldığı, boruların diğer işletmelerle bağlantısı gibi hususlar da tespit edilmeden fiili kullanıcı durumunda olmayan davalı müvekkiline bu borcun/cezanın tahakkuk ettirilmesinin usul ve yasaya aykırılık teşkil ettiğini, artezyen kuyunun abonelik işlemlerinin ilgili idare ve bağlı kuruluşu tarafından yapılmamış olmasının sebebi yukarıda izah ettiğimiz üzere Kanun'un ilgili idareyi açıkça görevli ve yetkili kılmamış olmasından ötürü olduğunu, buna rağmen bir an için davacı ...'nin büyükşehir belediyesi üzerinden yetkili ve görevli kılındığı varsayılsa dahi turizm bölgesinde abonelik işlemlerinin uzunca yıllar yapılmamış olmasının sorumluluğu fiili kullanıcı olmayan müvekkiline yüklenemeyeceği gibi, 2014 yılından bu yana makul uzunluktan çok fazla bir süre geçtikten sonra böylesi bir tespitin yapılarak ve kanaatimizce hem hesaplamada ve hem de husumet yönünden hatalı ve fahiş ceza tahakkuk ettirilerek müvekkiline yöneltilmesinin aynı zamanda davacının görevinin gereğini yeterince ve zamanında yerine getirmeyerek 100 bağımsız birim (kullanıcı) nezdinde de ciddi zararlara yol açtığının kabulü gerekeceğini, ... Abone Hizmetleri ve Tarifeler Yönetmeliğinin 38.maddesi 4.bendinde geriye dönük olarak işletilecek cezalara bir tahdit koyduğunu, ... Abone Hizmetleri ve Tarifeler Yönetmeliğinin 38.maddesi 3.bendinde tutanak usulünün açıklandığını, denetçilerin 100 bağımsız birime ilişkin EKİ ve çekilen fotoğrafları barındırmadığından, tutanağın 3 nüsha olarak düzenlenip düzenlenmediği belirtilmediğinden ve muhatapta kalacak nüshanın akıbetine ilişkin bilgi de içermediğinden usulüne uygun tutulmamış olduğunu, usulsüz tutanak esas alınarak yapılan işlemin de usulsüz olduğunu, ... tarafından kaçak su bedelinin nasıl, hangi miktar ve süreye göre hesaplandığını gösteren ayrıntılı tahakkuk raporu dosyada yer almaması hesaplamanın şeffaflığını etkilediğini, dosyada birçok delil tespiti yapılmadan karar verilmiş olup bu da hükmü etkilediğini, EK-1 Tutanak ve Fotoğraflar, ...’den ... No.lu tutanağa ek EK-1 ve varsa tutanağa eklenen fotoğrafların asıllarının veya onaylı örneklerinin, Fiili Kullanıcı/Kiracı Listesi ve Kira Sözleşmeleri, ... ve ...’den, 2014-2022 arası ... Mevkii’ni kullanan tüm gerçek/tüzel kişilere ait kira sözleşmeleri ve dönemsel kullanıcı listesi, abonelik sözleşmesi, ...’den, ilgili dönemlere ait su abonelik sözleşmelerinin asılları veya yoksa yokluğunun resmi yazıyla tespiti, Tahakkuk Hesap Raporu, ...’den, kaçak su bedelinin hangi miktar, hangi dönem ve hangi yönetmeliğe göre hesaplandığını gösteren ayrıntılı raporu, tutanak tebliğ belgesi, ...’den, kaçak su tespit tutanağının 3 nüsha düzenlenip ilgilisine bırakıldığına dair imzalı belge veya imtina tutanağı dosyaya kazandırılmadan karar verildiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak ve de aynı Kanunun 357. maddesine göre de; İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemeyeceği ve istinafta yeni delillere dayanılamayacağına ilişkin maddeleri çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde;
İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık, kaçak su kullanımından kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir.
Dayanak ... 1.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasının yapılan incelemesine göre, davacı tarafından davalı aleyhine "Hesap ektresi ve kaça kullanım tutanakları 3.831.494,39TL" açıklamasıyla 3.831.494,39TL diğer ve 102.125,64TL gecikme zammı olmak üzere toplam 3.933.620,03TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlunun süresinde borca itiraz ettiği ve itirazın iptali davasının İİK 67.maddesi gereğince 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davacı vekili 22/01/2024 tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle; "Davalının cevap dilekçesinde belirtmiş olduğu 167 sayılı Kanunun 1. Maddesi incelendiğinde devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerdeki kaynak sularının kiralanması yetkisine ilişkindir ki bu konuda davacı müvekkil İdare ile ... Valiliği arasındaki yargı süreci devam etmektedir. Davaya konu olay kaçak atıksu kullanımına yani , davalı şirketin kuyu suyundan çıkan atıksuyu İdaremizin hüküm ve tasarrufu altında bulunan kanalizasyon şebekesine sayaçsız ve bedeli ödemeden kaçak olarak deşarj etmesi nedeni ile oluşturulan bedele ilişkindir. Bu nedenle davalının kaynak sularının kiralama yetkisine ilişkin mevzuat maddelerini dayanak göstererek kaçak atıksu bedeli konusunda müvekkil İdarenin yetki ve tasarrufu olmadığını iddia etmesi yersiz ve haksız olup, davanın aktif husumet yokluğundan red talebi kabul edilemez." şeklinde cevap verdiği anlaşılmaktadır.
Davalı taraf zamanaşımı definde de bulunmuş ve ilk derece mahkemesince ön inceleme duruşmasında zaman aşımı itirazının reddine karar verilmiştir.
Yargıtay'ın istikrar kazanmış uygulamasında; kaçak enerji kullanımından bahisle tutanak düzenlenerek kaçak kullanım bedelinin tahakkuk ettirildiği uyuşmazlıklarda taraflar arasında sözleşme benzeri bir borç ilişkisinin kurulduğu ve bu nedenle olaya uygulanacak zaman aşımı süresinin genel on yıllık zamanaşımına tabi olduğu kabul edilmektedir. (Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin 2016/19021 Esas, 2018/6787 Karar sayı ve 20/06/2018 tarih; 2018/6554 Esas, 2019/4189 Karar sayı ve 07/05/2019 tarih; 2018/8099 Esas, 2019/2481 Karar sayı ve 21/03/2019 tarih; 2017/10152 Esas, 2018/11135 Karar sayı ve 06/11/2018 tarihli emsal içtihatları)Dolayısıyla somut olayda kaçak su bedelinin tahakkuk ettirildiği tarih ile dava tarihi gözetildiğinde 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı sonucuna ulaşılmakla bu yöndeki davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.
Davalı pasif husumet itirazında da bulunmuş ise de; tutanak tutulan işletmenin tamamının, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından kendisine kiralandığı ve davalı ... tarafından da alt kiracılara kiralanarak faaliyetine devam ettiği anlaşılmakla kaçak su kullanımından kaynaklı sorumluğu bulunduğu değerlendirilmekle bu yöne ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
Ancak Hukuk Genel Kurulunun ve Yargıtay 3. HD'nin istikrar kazanmış uygulamasına göre; kuyu veya artezyen suyundan kaçak veya normal su bedeli alınamayacağı, kuyu veya artezyen suyunun kullanılıp çıkan atık suyun belediyenin bakım ve gözetiminde olan kanalizasyon tesislerine verilmesi hâlinde atık su aboneliği varsa atık su bedeli tahakkuk ettirileceği, atık su aboneliği yoksa kaçak atık su bedeli tahakkuk ettirilebileceği, şebeke, kuyu veya artezyen suyunun bahçe, çim veya ağaç sulamasında kullanılması hâlinde kaçak atık su bedeli tahakkuk ettirilemeyeceği belirtilmektedir.(Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.01.2014 tarih, 2013/13-508 esas, 2014/39 karar, Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin 2023/393 esas, 2024/510 karar sayılı kararı)
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı idare görevlileri tarafından düzenlenen 30.03.2022 tarihli tutanakta, şebekeden su kullanıldığının anlaşılamadığı, artezyen suyunun kullanıldığı ve atık su aboneliğinin bulunmadığı tespit edilmiştir.
... Abone Hizmetleri ve Tarifeler Yönetmeliği'nin 11 maddesinde; İdarenin şehir şebeke suyu hizmetlerinden yararlananlar ile yararlanmayıp kuyu, kaptaj, deniz, havuz ve benzeri yerlerden tankerle veya diğer yollarla yeraltı ve yüzeysel suları temin ederek su kullanan ve kanalizasyon şebekesinden yararlanan ve/veya 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 11 inci maddesinin altıncı fıkrasında belirtilen şekilde atıksu üretenler atıksu bedeli ödemekle yükümlü tutulmuştur.
Bu kapsamda davalı tarafın aktif husumet itirazları bulunmasına karşın kaçak su kullanımı ile kaçak atık su kullanımı bakımından ayrı ayrı değerlendirme yapılarak ve gerekirse ek rapor alınarak hasıl olacak sonuç kapsamında değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken bu hususlara değinmeksizin karar verilmesi yerinde olmamıştır.
Bu durumda, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün olmadığından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 maddesi uyarınca davalı vekili istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve kaldırma kararının sebep ve şekline göre davacı vekilinin tüm ve davalı vekilinin sair istinaf yasa yolu başvuru nedenlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf taleplerinin KABULÜ İLE; ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 02/07/2025 tarih, ... Esas ...Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
Kaldırma kararının sebep ve şekline göre davacı vekilinin tüm ve davalı vekilinin sair istinaf yasa yolu başvuru nedenlerinin şimdilik incelenmesine YER OLMADIĞINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,
4-Davalı tarafından yatırılan 29.382,99 TL istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,
5-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
7-İstinaf başvurusu kabul edildiğinden İİK'nın 36/5. maddesi uyarınca icranın geri bırakılması için yatırılan teminatın talep halinde iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.15/10/2026
...
Başkan ...
...
Üye ...
...
Üye ...
...
Katip ...
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.
