mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

Danıştay 12. Daire E. 2023/4643 K. 2025/5926

Karar tarihi: 23 Aralık 2025

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

DANIŞTAY

ONİKİNCİ DAİRE

Esas No
2023/4643
Karar No
2025/5926
DAVALI
... Bakanlığı

DAVANIN KONUSU: Hava Kuvvetleri Komutanlığı, ... Komutanlığında astsubay olarak görev yapan davacı tarafından, puan yetersizliği nedeniyle lojman tahsis edilmemesine ilişkin... Üs Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi'nin "Konutlardan yararlanacak personel" başlıklı 37. maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan, "…bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere tahsis edilir." ibaresinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI: 20 yılı aşkın kıdeme sahip astsubay olarak, ev hanımı eşi, on ve on altı yaşlarındaki iki çocuğuyla birlikte sıra tahsisli olarak ikamet ettiği Kayışdağı Hava Lojmanlarındaki süresinin 2023 yılı Ağustos ayında dolacak olması sebebiyle yeniden lojman talebinde bulunduğu ve başvurusunun ‘puan yetersizliği’ sebebiyle reddedildiği; üst hukuk normu olan Kamu Konutları Yönetmeliği’nde bakmakla yükümlü olunan ve herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi olmayan anne ve binanın, konutta birlikte yaşanan kişiler olarak belirlendiği, bekar personelin konut önerisine başvurma imkanı bulunmamasına rağmen Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi’nde, bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere konut tahsisi yapılacağının düzenlendiği, ‘belgelendirenler’ yerine ‘beyan edenler’ ibaresinin yer almasının üst hukuk normuna aykırılık oluşturduğu; uygulamada, beyan edilen durumların tespitinin mümkün olamadığı, lojman başvurusu sırasında bakmakla yükümlü olunduğu beyan edilen kişilere dair hiçbir belge istenilmemesi nedeniyle, bekar personel tarafından gerçeğe aykırı beyanda bulunularak haksız puanlamaya ve lojman tahsisine sebep olunduğu; 2023 yılı genel konut dağıtımında, bakmakla yükümlü bulunduğu kişi beyanında bulunan 18 personele sıra tahsisli lojman dağıtımı yapıldığı ve gerçeğe aykırı beyanda bulunan personel ve ispat şartı aramayan Yönerge hükmü sebebiyle kendisinin lojman tahsisinden yararlanamadığı; bu konuda kendisi gibi pek çok personel tarafından yapılan başvuruların dikkate alınmadığı; bekar personelin lojman başvurusunda yalnızca beyan usulünü belirleyen idarenin, lojman talep edecek personelden sahip olduğu evi belgelendirmesini istemesinin eşitlik ilkesine aykırılık oluşturduğu; aynı Kanun ve Yönetmeliğe tabi olan Jandarma Genel Komutanlığınca uygulanan Jandarma Genel Komutanlığı Konut Yönergesi'nde değişikliğe gidilerek, belgelendirme şartının getirildiği; dava konusu edilen Yönerge hükmünün, hem Kamu Konutları Yönetmeliği’ne hem de Anayasa ile güvence altında alınmış olan eşitlik ve hukuk devleti ilkelerine aykırılık teşkil ettiği, bu düzenlemeye dayalı olarak lojman tahsis edilmemesine ilişkin işlemde de hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

DAVALI İDARENİN SAVUNMASI: Dava konusu Yönerge'nin dayanağının 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu ile bu kanuna dayanılarak çıkarılan Kamu Konutları Yönetmeliği olduğu, Kamu Konutları Yönetmeliği’nin “Konutta birlikte oturabilecekler” başlıklı 13. maddesinde, “Konutlarda oturanların yanlarında yalnız kendisinin veya eşinin usul ve füruu ile üçüncü dereceye (üçüncü derece dahil) kadar hısımları veya gelenek, görenek ve ahlak kuralları gereği, korumak ve bakmakla yükümlü bulundukları kimseler oturabilir.” hükmüne yer verildiği, anılan Yönetmeliğin 12. maddesinde bekâr personelin, konuttan yararlanamayacaklar arasında sayılmadığı, Yönetmeliğin 13. maddesinde ise “konutta birlikte oturabilecekler” belirlenirken bu kişilerle oturuyor olmanın zorunlu tutulmadığı, yalnızca konutta kimlerle birlikte ikamet edilebileceğinin düzenlendiği, aynı Yönetmeliğin 14. maddesinde, konut tahsis talebi ve değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasların Türk Silahlı Kuvvetleri personeli için Milli Savunma Bakanlığınca (4) sayılı cetveldeki puanlama ve bu madde hükümleri göz önünde bulundurularak ayrıca düzenleneceğinin hüküm altına alındığı, bu bakımdan idarelerine tanınan düzenleme yetkisi kullanılarak hazırlanan dava konusu Yönerge’de hukuka ve üst normlara aykırılık bulunmadığı, Kanun ve Yönetmelik'te kamu personelinin kamu konutlarından yararlanabilmesi için öngörülmeyen bir kısıtlamanın Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi ile düzenlenmesinin hukuka aykırı olacağı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ: Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI: ...

DÜŞÜNCESİ: Dava; Hava Kuvvetleri Komutanlığı, ...Üs Komutanlığında astsubay olarak görev yapan davacı tarafından, puan yetersizliği nedeniyle lojman tahsis edilmemesine ilişkin Hava Kuvvetleri Komutanlığı, ... Üs Komutanlığı Personel Şube Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi'nin "Konutlardan yararlanacak personel" başlıklı 37. maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinin, "…bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere tahsis edilir." ibaresinin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu'nun 3. maddesinde, tahsis esasına göre kamu konutlarının dört gruba ayrıldığı, konut tahsisinin yapılmasına ilişkin usul ve esasların yönetmelikte düzenleneceği hükme bağlanmıştır.

2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu'nun 2 nci maddesinde belirtilen kurum personeline kamu konutlarının tahsis şekli, oturma süresi, kira, bakım, onarım ve yönetimine ait usül, esas ve şartlar ile uygulamaya dair diğer hususları tesbit etmek amacıyla hazırlanan ve 23/9/1984 tarihli, 18524 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Kamu Konutları Yönetmeliğinin 6. maddesinin 3. fıkrasında, ''Kamu konutlarının görev unvan gruplarına göre ne miktarda veya hangi oranda tahsis edileceği yetkili makamca tespit edilebilir. Türk Silahlı Kuvvetlerinde, Jandarma Genel Komutanlığında ve Sahil Güvenlik Komutanlığında ayırım subay, astsubay ve sivil memur (Uzman çavuş ve uzman jandarma çavuşları dahil) arasında yapılır.'' hükmüne yer verilmiştir.

Kamu Konutları Yönetmeliğinin 12. maddesinde, bu Yönetmelik hükümlerine göre kendisine konut tahsis edilen biriyle evli bulunanların bu konutta oturdukları sürece kamu konutlarından yararlanamayacaklarına işaret edilmiş, ''Konutta Birlikte Oturabilecekler'' başlıklı 13. maddesinde, ''Konutlarda oturanların yanlarında yalnız kendisinin veya eşinin usül ve füruu ile üçüncü dereceye (üçüncü derece dahil) kadar hısımları veya gelenek, görenek ve ahlak kuralları gereği, korumak ve bakmakla yükümlü bulundukları, kimseler oturabilir.'' hükmü yer almış, Yönetmeliğin eki (4) sayılı Cetvelde sıra tahsisli konutların puanlama cetveline, (5) sayılı Cetvelde ise Kamu Konutları Tahsis Beyannamesine yer verilmiş, söz konusu Yönetmelikte lojman tahsis talebinde bulunan personelin bakmakla yükümlü olduğu aile fertlerine ilişkin belge talep edilmesine yönelik hükme yer verilmemiştir.

03/11/2022 tarihli Bakan Oluru ile yürürlüğe konulan Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesinin 3. maddesinde, bu Yönergenin 23/9/1984 tarihli, 18524 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Kamu Konutları Yönetmeliğine dayanılarak hazırlandığına işaret edilmiş. ''Konutlardan yararlanacak personel'' başlıklı 37. maddesinde ise ''(1) Konutlar, Bakanlık kadro ve kuruluşunda yer alan kurumlarda görevli evli, bekar veya dul; subay, istisnai memur/atamalı veya sözleşmeli sivil öğretim elemanı, astsubay, Devlet memuru ve uzman erbaşlardan bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere tahsis edilir. Kendisine konut tahsis edilen personelin, bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile beraber oturup oturmadıkları, blok yönetim kurullarınca takip edilir ve aksine davrananlar konut tahsis makamına bildirilir.

(2) Bekar veya dul olan personelden, yalnızca bir defaya mahsus olarak müteakip üç ay içerisinde evleneceğini yazılı olarak beyan ederek ilgili tahsis makamına veya yetki vereceği birimlere başvuranlar, evli personel gibi (eş puanı verilmeksizin) öneri listesine dâhil edilir. Ancak bu personel beyan tarihinden itibaren üç ay içerisinde beyanının doğruluğunu belgelemediği taktirde, öneri listesinden çıkarılır. Bu süre, mücbir bir sebep nedeniyle üç ay daha uzatılabilir. Kendisine konut tahsis edilmiş ise tahsis emri iptal edilir, eğer konutu teslim almış ise tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içerisinde konutu tahliye eder. Bu personele, konutu teslim ettiği tarihten itibaren aynı garnizonda bir yıl süreyle konut tahsis edilmez.

(3) Konut tahsis edilenlerin yanında, kendisinin veya eşinin usul ve füruğu ile üçüncü dereceye kadar (üçüncü derece dâhil) hısımları veya gelenek, görenek ve ahlak kuralları gereği, korumak ve bakmakla yükümlü bulundukları kimseler oturabilir.'' hükmü yer almıştır.

Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesinde yer alan ve bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere konut tahsisi yapılacağı yolundaki düzenlemede ‘belgelendirenler’ yerine ‘beyan edenler’ ibaresinin yer almasının üst hukuk normuna aykırılık oluşturduğu ileri sürülerek dava açıldığı anlaşılmıştır.

Anılan mevzuat hükümlerinin birlikte incelenmesinden, dava konusu düzenlemede dayanağı 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu ile Kamu Konutları Yönetmeliğine ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Puan yetersizliği nedeniyle davacıya lojman tahsis edilmemesine ilişkin Hava Kuvvetleri Komutanlığı, ... Üs Komutanlığı Personel Şube Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı işleminde de hukuka aykırılık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, duruşma için önceden belirlenen 23/12/2025 tarihinde, davacı vekili Av. ...; davalı vekili Av. ... ve Danıştay Savcısı ...'in katılımıyla açık duruşmaya başlanıldı. Taraflara usulüne uygun söz verildikten, Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan ve taraflara son kez söz verildikten sonra, duruşmaya son verildi.

Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ:

Hava Kuvvetleri Komutanlığı, ... Üs Komutanlığında ... olarak görev yapan davacı tarafından, lojman tahsisi için yapılan başvurunun puan yetersizliği nedeniyle reddi üzerine, lojman tahsis edilmemesine ilişkin ... Üs Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi'nin "Konutlardan yararlanacak personel" başlıklı 37. maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan "…bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere tahsis edilir." ibaresinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE:

İLGİLİ MEVZUAT:

2946 Sayılı Kamu Konutları Kanunu'nun "Kamu konut türleri ve konut tahsisi" başlıklı 3. maddesinde, "Kamu konutları, tahsis esasına göre aşağıda belirtilen dört gruba ayrılır:

a) Özel tahsisli konutlar; yönetmelikte belirlenecek temsil özelliği olan makam ve rütbe sahiplerine tahsis edilen özel nitelikli konutlardır.

b) Görev tahsisli konutlar; yönetmelikte belirlenecek makam ve rütbe sahiplerine, görevlerinin önemi ve özelliği, yetki ve sorumlulukları gereğince tahsis edilen konutlardır.

c) Sıra tahsisli konutlar; hizmet süresi, daha önce kamu konutlarından yararlanma durumu ve süresi, çocuklarının ve bakmakla mükellef olduğu aile fertlerinin sayısı, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eşinin de bu Kanun kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda çalışan personel olması gibi hususlar dikkate alınarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasına göre tahsis edilen konutlardır.

d) Hizmet tahsisli konutlar; hudut karakolu, istasyon, haberleşme, gözlem, araştırma, inşaat mahalli gibi, meskün yerlerden uzak, sosyal ve ekonomik zorlukları olan, ulaşım ve iskan imkanları kısıtlı yerlerde, normal çalışma saatleriyle sınırlandırılması kabil olmadan görev başında bulundurulması gerekli olan personel ve koruma görevlisi, makam şoförü, kapıcı, kaloriferci gibi personel için inşa veya tefrik edilerek tahsis edilen bina, baraka, prefabrik yapı, şantiye eklentisi, tadil edilmiş veya edilmemiş karavan, kulübe ve benzeri konutlardır.

Konut tahsisinin yapılmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir." hükmü öngörülmüştür.

23/09/1984 tarih ve 18254 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Konutları Yönetmeliği’nin 1. maddesinde; bu Yönetmeliğin amacının, 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’nun 2. maddesinde belirtilen kurum personeline kamu konutlarının tahsis şekli, oturma süresi, kira, bakım, onarım ve yönetimine ait usul, esas ve şartlar ile uygulamaya dair diğer hususları tespit etmek olduğu belirtilmiştir.

Kamu Konutları Yönetmeliği’nin “Kamu Konutu Özelliği Kazanma” başlıklı 6. maddesinin üçüncü fıkrasında, “Kamu konutlarının görev unvan gruplarına göre ne miktarda veya hangi oranda tahsis edileceği yetkili makamca tespit edilebilir. Türk Silahlı Kuvvetlerinde, Jandarma Genel Komutanlığında ve Sahil Güvenlik Komutanlığında ayırım subay, astsubay ve sivil memur (uzman çavuş ve uzman jandarma çavuşları dahil) arasında yapılır.” Hükmüne; “Sıra Tahsisli Konutların Tahsis Şekli” başlıklı 9. maddesinde, “Sıra tahsisli konutlar, Yönetmeliğe ekli (4) sayılı puanlama cetveli esas alınarak konut dağıtım komisyonunca hak sahiplerine tahsis edilir. Hak sahiplerinin puanlarının eşit olması halinde, hizmet süresi fazla olana, hizmet süresi de eşit ise, yetkili ev dağıtım komisyonunca ad çekme yoluyla, konut tahsis edilir. (Değişik ikinci fıkra: 4/12/2017-2017/11152 K.) Türk Silahlı Kuvvetlerine, Jandarma Genel Komutanlığına ve Sahil Güvenlik Komutanlığına ait sıra tahsisli konutların hak sahiplerine tahsisi, konutun kullanımına verildiği birlik, karargâh ve kurumların komutanları, kurmay başkanları, komutan yardımcıları veya yetki verecekleri amirler tarafından görev ve unvanlarına bakılmaksızın puan sırasına göre yapılır. Konutların herhangi bir nedenle boşalması halinde fiilen boşaltıldığı tarihten itibaren en geç (30) gün içinde Yönetmelik hükümlerine göre hak sahiplerine tahsis edilmesi gerekir. Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli hariç, bu maddenin birinci fıkrası uyarınca hak kazananlardan, bulunduğu ülke, merkez, bölge, il veya ilçe ayrımı yapılmaksızın daha önce Yönetmelikte belirtilen oturma süresince veya daha fazla süre konutta oturanlara, konut tahsis edilmez. Bu durumda olanlara tekrar konut tahsisi, mevcut talepler karşılandıktan sonra, kalan boş konut olursa Yönetmelik esaslarına göre yapılır…”; "Konutta Birlikte Oturabilecekler" başlıklı 13. maddesinde, "Konutlarda oturanların yanlarında yalnız kendisinin veya eşinin usül ve füruu ile üçüncü dereceye (üçüncü derece dahil) kadar hısımları veya gelenek, görenek ve ahlak kuralları gereği, korumak ve bakmakla yükümlü bulundukları, kimseler oturabilir." hükümlerine yer verilmiştir.

03/11/2022 tarihli Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi’nin “Konutlardan yararlanacak personel” başlıklı 37. maddesinin birinci fıkrasında, “Konutlar, Bakanlık kadro ve kuruluşunda yer alan kurumlarda görevli evli, bekâr veya dul, subay, istisnai memur/atamalı veya sözleşmeli sivil öğretim elemanı, astsubay, Devlet memuru ve uzman erbaşlardan bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile beraber oturacağını beyan edenlere tahsis edilir. Kendisine konut tahsis edilen personelin, bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile beraber oturup oturmadıkları, blok yönetim kurullarınca takip edilir ve aksine davrananlar konut tahsis makamına bildirilir.” hükmü yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Dava, Milli Savunma Bakanlığı Konut Yönergesi'nin "Konutlardan yararlanacak personel" başlıklı 37. maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan "…bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan edenlere tahsis edilir." ibaresinin iptali istemi yönünden incelendiğinde;

Yönergenin iptali istenen kısmında, bekar personelin sıra tahsisli lojman taleplerinde bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri ile birlikte oturacağını beyan etmesinin lojman tahsisinde yeterli görülmesinin hukuka uygun olmadığı, bu hususun belgelendirilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

Dava konusu Yönerge'nin dayanağı olan Kamu Konutları Yönetmeliği'nin yukarıda metnine yer verilen 9. maddesi incelendiğinde sıra tahsisli konutların, Yönetmeliğe ekli (4) sayılı puanlama cetveli esas alınarak konut dağıtım komisyonunca hak sahiplerine tahsis edileceği, hak sahiplerinin puanlarının eşit olması halinde, hizmet süresi fazla olana, hizmet süresi de eşit ise, yetkili ev dağıtım komisyonunca ad çekme yoluyla konutun tahsis edileceğinin düzenlendiği, üst hukuk normunda evli-bekâr personel yönünden bir ayrıma gidilmediği; öte yandan yine anılan Yönetmeliğin 13. maddesinde, konutlarda oturanların yanlarında yalnız kendisinin veya eşinin usul ve füruu ile üçüncü dereceye (üçüncü derece dahil) kadar hısımları veya gelenek, görenek ve ahlak kuralları gereği, korumak ve bakmakla yükümlü bulundukları kimselerin oturabileceğinin düzenlendiği; anılan düzenlemenin amacının, kamu konutu tahsis edilen personelin gelenek, görenek ve ahlak kuralları dışında konutu paylaşmalarını engellemeye yönelik olduğu, yani maddede sayılan kişilerle oturma zorunluluğu getirmediği, dolayısıyla kendisine konut tahsis edilen bekar bir personelin yalnız başına oturmasını kısıtlayan bir hüküm olmadığı, bununla birlikte kendisinin veya eşinin usul ve füruu ile üçüncü dereceye kadar hısımları ile birlikte oturacağını belgelendirmeyi de zorunlu tutmadığı, dava konusu düzenlemenin ise üst norm olan Yönetmeliğin 13. maddesine aykırı hüküm getirmediği, maddenin uygulamasına yönelik olduğu anlaşıldığından, dava konusu düzenlemede mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Dava, puan yetersizliği nedeniyle davacıya lojman tahsis edilmemesine ilişkin ... Üs Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemi yönünden incelendiğinde;

Davacının, lojman puanının doğru hesaplanmadığı, puanlama ya da sıralamada hata yapıldığı yönünde bir iddiasının bulunmadığı; bakmakla yükümlü kişi bulunmamasına rağmen hiçbir belge istenmemesi ve yalnızca beyanı esas alınarak gerçeğe aykırı şekilde bakmakla yükümlü olduğu kişi veya kişileri beyan eden bekar personele konut tahsis edilmesi nedeniyle puanlamanın haksız olduğunu ileri sürdüğü ve dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığının işbu kararla tespit edildiği hususları dikkate alındığında, davalı idarece yapılan değerlendirme sonucunda, puan yetersizliği nedeniyle davacıya konut tahsis edilmemesine ilişkin işlemde de hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:

Açıklanan nedenlerle;

1. DAVANIN REDDİNE,

2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,

4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,

5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 23/12/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Kaynakta görüntüle ↗