mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi İstanbul 27. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/227 K. 2026/79

Karar tarihi: 15 Eylül 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

İSTANBUL

27. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO
2026/227 Esas
KARAR NO
2026/79
DAVA
Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ
10/02/2025
KARAR TARİHİ
15/09/2026

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dilekçesinde özetle; 15.04.2023 günü sürücüsü ... ve maliki ...'ın olduğu ... plaka numaralı araç ile müvekkillerinin eşi ve babası ...'ın kullanmış olduğu motosiklete çarpışması neticesinde çift taraflı, ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, ... plaka numaralı aracın sebebiyet verdiği kaza neticesi müvekkili ...'ın babası, ...'ın eşi olan olan ... vefat ettiğini, bu kazanın oluşumunda ... plaka numaralı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı KTK madde 52 /1-a (Kavşaklara yaklaşırken hızını mahal şartlara uydurmamak) kuralını ihlal ettiğinden TALİ olduğunun tespit edildiğini, ceza yargılama dosyasında yer alan bu tespitin kabul edilemez olduğunu, kaza sonrası alınan ifade tutanağında müvekkilinin babasının ölümüne sebep olan sigortalı araç sürücüsünden davacı ve şikayetçi olduğunu ve ayrıca taksirle ölüme sebebiyet verme suçu şikayete tabi suç olmadığından ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca soruşturma resen yürütüldüğünü, neticeten; davamızın kabulünü, adli yardım taleplerinin kabulünü, ıslah ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve (bilirkişi tarafından tam ve kesin olarak zararın belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere), ... için 1.000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkili ...'a verilmesini, ıslah ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve (bilirkişi tarafından tam ve kesin olarak zararın belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere), ... için 1.000,00-TL maddi tazminatın (destekten yoksun kalmadan kaynaklanan) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkili ...'a verilmesini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından mahkeme nezdinde dava açmadan önce dava şartı olan müvekkili sigorta şirketine başvuru şartını tam olarak yerine getirmediğinden, davanın reddini, Mahkemeniz aksi kanaatte ise; davaya konu kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur durumunun belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alınmasını, davaya konu kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur durumunun tespitinin ardından aktüeryal hesaplamanın Hazine Müsteşarlığı tarafından belirlenen aktüerler tarafından ve Trafik Sigortası Genel Şartları’nda belirtilen TRH 2010 Tablosu 1,65 teknik faiz esas alınarak aktüer raporu alınmasını, davaya yönelik tüm beyanlarının dikkate alınarak, şartların varlığı halinde sigortalı araç sürücüsü ve işletenine rücu hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:

... CBS'ye, Bordum Kaymakamlığına, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne, SGK'ya, ... 7. Asliye Ceza Mahkemesine, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne,... 6.ATM'ye yazılan yazılara cevap verilmiştir.

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Son Tutanağı, Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Ekspertiz Raporu, Kazalı Araç Fotoğrafları, yazı cevapları, dosyadaki sair mevcut bilgi ve belgeler, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

Dosyanın bir makine mühendisi bilirkişi ile bir aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 23/01/2026 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi heyet raporunda özetle; Kusur tespiti yönünden:Yapmış olduğumuz inceleme sonucunda; Dava konusu kazanın meydana gelişinde; 48 AJZ 930 plakalı motosiklet sürücüsü ...’ın %75 (yüzde yetmişbeş)

oranında kusurlu olduğu, ... plakalı motosiklet sürücüsü ...’nın %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu, Hukuki durumun nihai taktir ve değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 15.04.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasına bağlı olarak vefat ettiği bildirilen ...’ın ölümü sonucunda geride kalan hak sahibi davacılar tarafından davalılar aleyhine olarak yöneltilen iş bu davada: Hak sahibi davacı oğlu ...'ın destekten yoksunluk kalma sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararı = 40.950,45 TL olduğu, davalı ... Sigorta AŞ. bakımından temerrüt tarihi 26.01.2024 tarihi olduğu, Dava dilekçesinde her ne kadar davacı ... tarafından, 15.04.2023 tarihli tarfik kazası sonucu vefat eden müteveffa ...’ın ölümü sebebiyle destekten yoksunluk sebebiyle maddi tazminat talebinde bulunmuş ise de, dava dosyasında mevcut bilgilere göre, adı geçen davacının müteveffa ...’dan 09.12.2014 tarihinde boşandıkları, mirasçılık belgesine göre ...’ın vefatı sonucunda tek mirasçısının davacı oğlu ...’ın olduğu, davacı ...’ın, müteveffa eşinden boşanmasından sonra SGK.’dan yetim maaşı bağlandığı gibi somut durumlar birlikte değerlendirildiğinde, adı geçen davacı ... bakımından, vefatından yaklaşık 8,5 yıl önce boşanmış olduğu eşinin ölümü sebebiyle destekten yoksunluk tazminatı hesaplanması mümkün olmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık, davaya konu trafik kazasında kazanın meydana gelmesine ilişkin sürücü kusurlarının bulunup bulunmadığı, varsa kusur oranının belirlenmesi, desteğin trafik kazasından dolayı vefat etmesinden kaynaklı olarak davacıların destekten yoksun kalma tazminatı hak edip etmediği, hak ediyor ise maddi tazminat miktarlarının belirlenmesi noktalarında toplanmaktadır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, ...Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Görülmektedir ki, destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.

O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülür.

Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimse devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunmalıdır. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı, ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır. Burada önemli olan, destekten yoksun kalan kimsenin ve ailesinin temsil ettiği sosyal ve ekonomik düzeye göre normal karşılanan giderlerdir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.04.1982 gün, ... E.,...K. sayılı kararı).

Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 06.03.1978 tarih ve 1/3 sayılı kararının gerekçesinde de: "Destekten Yoksun Kalma Tazminatının eylemin karşılığı olan bir ceza olmayıp, ölüm sonucu ölenin yardımından yoksun kalan kimsenin muhtaç duruma düşmesini önlemek ve yaşamının desteğin ölümünden önceki düzeyde tutulması amacına yönelik sosyal karakterde kendine özgü bir tazminat olduğu” hususu vurgulanmış; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.11.2005 gün ve... E.-... K. sayılı ilamında da aynı esaslar benimsenmiştir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi vd, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1, 85/1ile ilgili madde düzenlemeleri gözetildiğinde; davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait aracın trafik sigortacısı olup ... poliçesi gereği, davacıların talebine ilişkin gerçek zarar miktarı ile sınırlı sorumludur.

Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Yargıtay 17.Hukuk Dairesince de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir. (Yargıtay 17.HD’nin ... E. ... K. 22/12/2020 tarihli ilamı). Bu itibarla; somut olayda tazminat hesaplamasında, TRH 2010 yaşam tablosunun ve %10 artırım %10 iskonto yöntemi kullanılarak davacının destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanması gerekmektedir.

Yine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ...Esas, ... sayılı kararı ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin yerleşik içtihatları gereği, mahkemece desteğin kaza tarihinden önceki bordrosu getirtilerek tespit edilecek aylık gelirinin kaza tarihindeki aylık asgari ücrete oranlanması, kaza tarihinden hesap raporu tarihine kadar bilinen ( işlemiş) dönem geliri tespit edilerek bilinen (işlemiş) dönem tespit edilmesi, bilinmeyen işleyecek) devreye ilişkin hesapta esas alınacak gelirlerin, bilinen devreye ilişkin en son gelirinin her yıl için %10 artırılıp %10 iskonto edilmesiyle belirlenecek değeri olarak esas alınması suretiyle hesap yapılması gerekmektedir.

Dava konusu trafik kazasına ilişkin olayın; 15/04/2023 günü saat 20.30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki davalının sigortalısına ait ... plaka sayılı motosiklet ile Turgutreis Caddesi üzerinden seyirle kaza mahalline geldiğinde aracının ön kısmıyla; aynı yönde, yolun sol tarafından yolun sağ tarafına doğru manevra yaparak istikamet alanına çıkan destek sürücü ... idaresindeki ...motosikletin sağ yan kısımlarına çarpması akabinde de motosikletlerin sürüklenerek yolun sağ tarafında park halinde olan kamyonete çarpması neticesinde, ...'ın vefat ettiği anlaşılmıştır.

Trafik Kazası Tespit Tutanağı içeriğine göre kazanın; kazanın meydana geldiği yolun yerleşim yeri içinde, azami hız limiti 50 km/h, 1 şeritli, 4 metre şerit genişliğinde, 4 metre platform genişliğinde, asfalt kaplamalı, yatay güzergahta düz, düşey güzergahta eğimsiz, tek yönlü olduğu; mahalde aydınlatmanın mevcut olduğu; kaza saatinde gün durumunun gece, hava durumunun açık, yol yüzeyinin kuru olduğu anlaşılmaktadır.

Dosyaya sunulan deliller, soruşturma dosyasındaki ifadeler, kusur raporundaki tespitler, ceza dosyasında alınan ATK raporu ve kaza tespit tutanağının içeriği bir arada değerlendirildiğinde, davalının sigortalısına ait araç sürücüsünün sevk ve idaresindeki motosiklet ile yerleşim yeri içerisindeki yol kesiminden seyirle kavşak mahalline yaklaşırken seyrini mahal şartlarına uygun şekilde ayarlaması gerekirken bu hususa yeterince riayet etmediği ve kavşağa hızlı giriş yaptığı anlaşılan olayda dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışlarıyla %25 oranında kusurlu olduğu, destek ...'ın sevk ve idaresindeki motosiklet ile seyirle olay mahalline gelip yolun sol kısmında anlık olarak durakladıktan sonra, doğrultu değiştirmek istediğinde geri görüş alanını etkin şekilde gözlemleyip sağ gerisinden seyirle gelen motosikleti dikkate alarak bu motosikletin istikamet alanına manevra yapmaması gerekirken bu hususlara riayet etmeyip yolun sol tarafında anlık olarak durakladıktan sonra yolu dik kesecek şekilde yolun sağ tarafına doğru manevra yaparak sağ gerisinden gelen motosikletin istikamet alanına girmekle kazaya sebebiyet verdiği anlaşılan olayda dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışlarıyla %75 oranında asli kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır. Her ne kadar davalı yanca 16/06/2026 tarihli dilekçesiyle ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında alınan raporda desteğin %85 kusurlu olduğuna ilişkin rapor düzenlendiğine ilişkin itirazda bulunmuş ise de kusur oranının belirlenmesi teknik verilerden yararlanmak suretiyle hakime ait olacağından, davaya konu kazanın meydana geliş biçimi ve dosyamızda alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek, yukarıda açıklanan gerekçelerle davalının sigortalısına ait motosiklet sürücüsünün aracını hızlı kullanması ve etkili fren tedbirine başvurmaması nedeniyle %25 oranında kusurlu bulunmuştur.

15/04/2023 Tarihinde meydana gelen kazasına bağlı olarak vefat ettiği bildirilen müteveffa ...'ın vefatı sonucunda geride kalan hak sahibi olarak davacı oğlu ... destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuştur. Ayrıca müteveffa ...'ın eski eşi davacı ...'da tazminat talebinde bulunmuştur. Davacı ...'a destekte bulunduğuna ilişkin belge ve delilleri sunması için mahkememizce süre verilmiştir.

Aktüerya hesabı bakımından alınan raporda, asgari ücret üzerinden, TRH 2010 yaşam tablosunun ve %10 artırım %10 iskonto yöntemi kullanılarak davacı yaşı küçüğün destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanarak, destek görme süresi ve pay oranları belirlenerek, davacı ...'ın destekten yoksunluk sebebiyle maddi zararı 40.950,45 TL olarak tespit edilmiştir.

Davalının sigortacısı olduğu aracın kullanımını hususi olduğundan yasal faize hükmedilmesi gerekmektedir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; kazanın oluşumununda davacının desteğinin %75 oranında kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, aktüerya hesabında TRH 2010 yaşam tablosuna göre yaşam süresi ve destek süresinin belirlendiği, pay oranlarının belirlenmesinin Yargıtay Uygulamalarına uygun olduğu, destekten yoksun kalma tazminatının hesaplandığı, tazminat miktarları ve davacının talepleri yukarıda açıklanmakla, kazaya karışan aracın ... tarafı olan davalı sigorta şirketi (poliçe limitlerinde) sorumluluğunun bulunduğu, davacı çocuk bakımından destekten yoksunluk sebebiyle maddi zararı 40.950,45 TL olarak tespit edildiği anlaşılmakla, davacının destekten yoksun kalma tazminatı bakımından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Davacı eski eş bakımından yukarıda izah edilen destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilme şartları oluşmadığı ve desteğin davacıya destekte bulunduğuna ilişkin kanaat oluşmadığı anlaşılma davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı ...'ın davasının REDDİNE,

2-Davacı yaşı küçük ... bakımından davanın KABULÜ ile, 40.950,45-TL tazminatın temerrüt tarihi olan 26/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya velayeten annesi ...'a VERİLMESİNE,

3-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 2.797,32-TL karar ve ilam harcı ile 615,40 TL peşin harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

4-Dosyada adli yardım talebi kabul edildiğinden; 18.000,0TL bilirkişi ücreti ve 680,00-TL posta/tebligat gideri olmak üzere toplam 18.680,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

5-Davacı yaşı küçük ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 40.950,45-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya velayeten annesi ...'a VERİLMESİNE,

6-3.600,00-TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA, bakiye 200,00-TL Arabulucu ücretinin davacı ...'dan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

7-Davacı ... tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

8-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar bakımından 1.000,00- TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

Dair; ... bakımından verilen karar kesin olmak üzere, reddi kararı bakımından gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/09/2026

KatipHakim