- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E. 2026/1124 K. 2026/1127
Karar tarihi: 17 Eylül 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 139
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 157
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 445
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 447
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 622
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 114/1-h
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353/1
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
Karar metni
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- TARİHİ
- 06/05/2026
- NUMARASI
- ... Esas - ... Karar
- İLGİLİ
- (Davalı ........ İle Birleşen) ........
- DAVA
- Genel Kurul Kararının Batıl Olduğunun Tespiti
- İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ
- 17/09/2026
- YAZIM TARİHİ
- 21/09/2026
Davacı tarafından, davalı aleyhine Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyası ile açılan genel kurul kararının batıl olduğunun tespiti davasında 06/05/2026 tarihinde tesis edilen karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ........ şirketinden 25/12/2025 keşide tarihli 120.000.000 TL bedelli çek nedeniyle alacaklı olduğunu, ........’in 30/12/2025 tarih ve 18 sayılı genel kurul kararıyla diğer davalı ........ ile birleşmesine karar verildiğini ve birleşmenin 31/12/2025 tarihinde tescil ve ilan edildiğini, birleşme sonrasında devralan ........’un Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyasında konkordato talep ederek üç aylık geçici mühlet aldığını, birleşmenin hukuka uygun yapılmadığını, devralan şirketin devrolan şirketin kaybolan sermayesini karşılayacak mali güce sahip olması gerekirken borca batık durumda bulunduğunu, TTK m.157 uyarınca alacaklılara gerekli ilanların yapılmadığını ve davacının alacağının teminat altına alınmadığını, bu nedenle birleşmenin alacağın tahsilini tehlikeye düşürdüğünü ve birleşme işleminin alacaklıları zarara uğratma amacıyla kötü niyetli şekilde gerçekleştirildiğini, alacağın teminat altına alınmaması ve alacaklılara gerekli ilanların yapılmaması nedeniyle birleşmeye ilişkin genel kurul kararının yok hükmünde olduğunu belirterek; 30/12/2025 tarihli birleşme kararının davacı ve diğer alacaklılar yönünden telafisi güç zararlara yol açmaması için öncelikle yürütmesinin durdurulmasına, anılan genel kurul kararının hükümsüz ve geçersiz olduğunun tespiti ile iptaline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın müvekkil şirketin konkordato projesini bozarak şirketi baskı altına almak amacıyla kötü niyetli olarak açıldığını, davacının zararını ve birleşme ile zarar arasındaki illiyet bağını ortaya koyamadığını, TTK m.157 kapsamında şirkete teminat talebinde bulunmaksızın birleşme kararının yürütülmesinin durdurulmasını istemesinin hukuka aykırı olduğunu, kesinleşmemiş alacağa dayanılarak verilecek ihtiyati tedbirin müvekkil şirket bakımından ağır ve telafisi imkânsız zararlara yol açarak konkordato projesini olumsuz etkileyeceğini, şirketin işlemlerinin konkordato komiseri onayıyla gerçekleştirildiğini ve yaklaşık ispat koşulu sağlanmadığından tedbir talebinin reddi gerektiğini, alacağa dayanak 120.000.000 TL bedelli çekin şirket yetkililerinden yağma yoluyla alındığı ve tefecilikten kaynaklandığı iddiasıyla Gasp Şube tarafından ... sayılı soruşturmanın yürütüldüğünü, bu soruşturmanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, soruşturma sonucuna göre borcun ortadan kalkması ve davacının alacaklı sıfatını kaybetmesi ihtimali bulunduğunu, TTK m.157’nin alacaklıya yalnızca teminat veya borcun ödenmesini talep hakkı tanıdığını, birleşmenin iptali veya hükümsüzlüğünü talep hakkı vermediğini ve bu nedenle davanın hukuki yarar ve usule aykırılık nedeniyle reddi gerektiğini, çekten kaynaklanan alacağın şirketçe kabul edilmediğini ve ticari defterlerde yer almadığını, çekin meşru şekilde elde edildiğinin, karşılıksız kaldığının, alacağın kesin ve muaccel olduğunun herhangi bir yargı kararıyla sabit olmadığını, davacının meşru hamil sıfatının dahi belirsiz olduğunu, 30/12/2025 tarihli birleşme kararının şirket ana sözleşmesi ile TTK hükümlerine uygun olarak alındığını ve 31/12/2025 tarihinde tescil ve ilan edildiğini, davacının genel kurulun usulsüzlüğüne ilişkin somut delil sunmadığını, müvekkili şirketten önceden teminat talep etmeden birleşmenin iptalini istediğini ve TTK m.157’nin birleşmenin butlanı sonucunu doğurmadığını, ayrıca devralan şirketin konkordato talebinde bulunmasının tek başına borca batıklık veya kötü niyet anlamına gelmediğini belirterek; öncelikle ihtiyati tedbir/yürütmenin durdurulması talebinin reddine, yargılama sonunda davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince yapılan değerlendirme sonucunda; "...TTK'nun 157. Maddesi ve emsal Yargıtay içtihadına göre, birleşmenin hukuki geçerlilik kazandığı andan itibaren devreden şirket tescille birlikte infisah edeceği için devralan şirketin, devrolunan şirketin borçları için teminat göstermekle yükümlü hale geldiği, alacaklının talebine rağmen teminat gösterilmemesi ve alacağın ifasının birleşme sebebiyle tehlikeye düştüğünün ispatı üzerine alacaklının, alacak davası veya icra yoluyla alacağını tahsil etme imkanına kavuşabileceği, davacının nihai amacının alacağını tahsil etmek olduğu gözetildiğinde bu yola başvurularak amaca erişilebileceği, her ne kadar devralan şirket tarafından Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasına konkordatonun tasdiki talebinde bulunulmuş ise de yine davacı tarafından alacaklı sıfatıyla bu dosyaya müdahil olunarak birleşmenin muvazaalı olduğunun ileri sürülebileceği, nitekim konkordato dosyasının incelenmesinde davacının dosyanın müdahili olduğun tespit edildiği ve dahası davalı vekilinin dosyaya sunduğu beyan dilekçesi ekinde görüldüğü üzere konkordato davasında şirket birleşmesi hususunun da inceleme konusu edildiğinin ve bu yöndeki konkordato komiseri araştırmaların devam ettirildiğinin anlaşıldığı, bu haliyle şirket ortağı olmayan davacının birleşmeye esas genel kurul kararının butlanını talep etmekte hukuki yararının bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddi yönünde hüküm tesisi gerekli olmuştur." gerekçesiyle; davanın 6100 Sayılı HMK'nın 114/1-h maddesine göre hukuki yarar dava şartı eksikliğinden usulden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın salt pay sahipliği sıfatına değil davacının birleşen şirketin alacaklısı olmasına ve birleşme işlemi nedeniyle alacağının tahsilinin tehlikeye düşürülmesine dayandığını, bu nedenle hukuki yararın davacının alacaklı sıfatı ve korunmaya değer güncel menfaati çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini, TTK m.157 uyarınca birleşmede alacaklıların alacağının teminat altına alınmasının zorunlu olduğunu, birleşme öncesi ve sonrasındaki konkordato süreci ile devralan şirket hakkında geçici ve kesin mühlet verilmesinin alacağın ifasının tehlikeye düştüğünü gösterdiğini, mahkemenin bu hususları incelemek yerine davacının başka hukuki yollara başvurabileceği gerekçesiyle davayı reddetmesinin TTK m.157’nin koruma amacına aykırı olduğunu, birleşme kararının alacaklılara ilan yapılmadan ve alacak teminat altına alınmadan gerçekleştirildiğini, birleşen şirketin borca batık olduğunu ve işlemin alacaklıdan mal kaçırma amacıyla konkordato süreciyle bağlantılı biçimde yapıldığını, anonim şirket genel kurul kararlarının butlan ve iptaline ilişkin hükümlerin limited şirketlere kıyasen uygulanacağını, TTK m.139 kapsamında devralan şirketin devrolunan şirketin kaybolan sermayesini veya borca batıklığını karşılayabilecek mali güce sahip olup olmadığının araştırılması gerekirken bu hususların esastan incelenmediğini, konkordato sürecinin davacının hukuki yararını ortadan kaldırmadığını, mahkemenin birleşmenin zamanı, konkordato süreciyle eşzamanlılığı, teminat ve ilan eksikliği, devralan şirketin mali yapısı ve birleşmenin alacaklı üzerindeki etkilerini incelemeksizin HMK m.114 ve m.115’e aykırı şekilde usulden ret kararı verdiğini belirterek, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, limited şirket genel kurul kararının batıl olduğunun tespiti talebine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
Somut olayda ........'nin 30/12/2025 tarihli genel kurulunda alınan kararla, davalı ........ ile birleşmesine karar verildiği, davacının 25/12/2025 tarihli 120.000,000,00 TL bedelli çekten dolayı ........'nden alacaklı olduğunu beyan ederek birleşmeye dair genel kurul kararının geçersiz olduğunun tespitini talep ettiği anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK'nın 622.maddesinde '' Bu Kanunun anonim şirket genel kurul kararlarının butlanına ve iptaline ilişkin hükümleri, kıyas yoluyla limited şirketlere de uygulanır.'' düzenlemesi yer almaktadır.
Anonim şirketlerle ilgili 6102 sayılı TTK'nın 447 maddesinde; ''Genel kurulun, özellikle; a) Pay sahibinin, genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilemez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran, b) Pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran, c) Anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan, kararları batıldır.'' şeklinde düzenleme yer almaktadır.
Butlan, genel kurul kararının içeriği itibariyle kanunun emredici hükümlerine aykırı olmasını ifade ettiği hâlde yokluk, hukuki işlemin kurucu şekli unsurlarını düzenleyen emredici hukuk kurallarına aykırılık nedeniyle hukuki işlemin varlık kazanamamasını ifade eder.TTK'nın 447.maddesi genel kurul kararlarının butlanı halleri düzenlemiştir. Her ne kadar TTK'nın 445-451. maddeleri arasında genel kurul kararlarının iptali ile butlanı düzenlenmiş, yokluk yaptırımında söz edilmemiş ise de bu durum yokluğun bir hukuki işlem niteliğinde olan genel kurul kararları hakkında uygulanamayacağı, Kanunun koyucunun sadece iptal edilebilirlik ve butlan yaptırımına yer vermek istediği şeklinde anlaşılmamalıdır. Bir hukuk işlemin varlık şartlarını belirleyen Kanun koyucunun, o işlemin yokluğu ve yaptırımına da onay vermiş olduğunun kabulü gerekir (Prof. Dr. Erdoğan Moroğlu, Anonim Ortaklıkta Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, İstanbul 2020, s.28-29,37).
Butlan, genel kurul karanın içeriği itibariyle kanunun emredici hükümlerine aykırı olmasını ifade ettiği halde yokluk, hukuki işlemin kurucu şekli unsurlarını düzenleyen emredici hukuk kurallarına aykırılık nedeniyle hukuki işlemin varlık kazanamamasını ifade eder (Prof. Dr. Erdoğan Moroğlu, Anonim Ortaklıkta Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, İstanbul 2014, s.28-29). Örneğin hiç çağrı yapılmadan toplanan bir genel kurul, çağrısız genel kurulun koşularını taşımıyorsa, bu toplantıya genel kurul toplantısı denilemeyeceği gibi, alınan kararlar da genel kurul kararı olmayacaktır; yani, alınan bu kararlar yok hükmünde olacaktır.
Yokluk ve butlan hallerinde dava hakkı ilgililere, diğer bir anlatımla bu davaya açmakta korunmaya değer menfaati olanlara aittir. Bunlar, başta şirket ortakları olmak üzere alacaklılar ve yönetim kurulu üyeleridir. Bu bağlamda paylar üzerinde tesis olunan rehin hakkı ve intifa hakkı sahipleri sözü geçen kararın sakatlığının saptanmasında menfaatleri bulunduğu taktirde ilgililer kapsamına dahil sayılmalıdır. (Emsal Yargıtay 11 Hukuk Dairesi'nin 28/03/2024 tarih, 2023/533 E, 2024/2571 K sayılı ilamı, Hukuk Genel Kurulu’nun 12/03/2008 tarih, 2008/11-246 E., 2008/239 K. sayılı ilamı)
Somut olayda, davacı davasını 25/12/2025 tarihli 120.000,000,00 TL bedelli çekten dolayı ........'nden alacaklı olmasına dayandırarak açmış olup, alacaklı sıfatıyla birleşmeye ilişkin genel kurul kararının butlanını istemesinde hukuki yararı bulunmaktadır. İlk derece mahkemesince, TTK'nın 157.maddesi hükmü ve devralan şirketin konkordatonun tasdiki davasında davacının müdahil olarak birleşmenin muvazaalı olduğunu ileri sürebileceği, konkordato davasında birleşme hususunun da inceleme konusu edildiği belirtilerek davacının birleşmeye esas genel kurul kararının butlanını talep etmekte hukuki yararının bulunmadığının kabul edilmesi yerinde olmamıştır.
Bu sebeple ilk derece mahkemesince işin esasına girilip deliller değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi yerinde olmadığından davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile; HMK'nın 353/1.a.4 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve dosyanın mahkemesine gönderilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının istinaf başvuru talebinin KABULÜ ile; Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/05/2026 Tarih, ... Esas - ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
2-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yatırılan 732,00 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
5-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4 maddesi gereğince; kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 17/09/2026 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
.....
