- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E. 2026/2541 K. 2026/1702
Karar tarihi: 17 Eylül 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6361 sayılı FİNANSAL KİRALAMA, FAKTORİNG, FİNANSMAN VE TASARRUF FİNANSMAN ŞİRKETLERİ KANUNU, m. 9
- 6331 sayılı İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU, m. 9/3
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 683/1
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 687
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 389/1
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 390/3
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 394/2-s
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 72/2
Karar metni
T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
- KARAR TARİHİ
- 17/09/2026
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- ...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- TARİHİ
- 09/04/2026 (Ara Karar)
- NUMARASI
- ... Esas
- VEKİLİ
- Av. ... : 3-...
- DAVANIN KONUSU
- Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
- G.KARAR YAZIM TARİHİ
- 18/09/2026
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı ... Faktoring A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, diğer davalı ... Maden İşletmeleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarındaki ticari ilişki kapsamında dava konusu ile birlikte bir çok avans çek verdiğini aralarındaki ticari ilişkinin gerektirdiği edimin davalı ... Şirketi tarafından yerine getirilmemiş olması ve buna karşın ilgili çekin diğer davalılara teslim edilmesi nedenleriyle dava konusu çek bedelsiz kalmış olup müvekkilinin ilgili çekten kaynaklı davalı taraflara ve varsa diğer cirantalara hiçbir borcu bulunmadığını, müvekkili şirket ile karşı taraf ... Maden arasındaki ticari ilişki kapsamında karşı taraf (... Maden) edimini yerine getirmemiş olup müvekkili şirketin iş bu ticari işler kapsamında tarafların açıkça mutabakat belgeleriyle de kabul ettikleri avans olarak vermiş olduğu çeklerin bedelsiz kaldığını, davacı müvekkili ile davalı ... Maden isimli firma arasında 2023 yılı devrinden itibaren 2024 ve 2025 yılları içerisinde ön ödeme ile çalışıldığını, müvekkili şirket ile karşı taraf ... Şirketi arasındaki ticari ilişki kapsamında ticari teamül ve davalı tarafın talebi gereğince, ... Şirketinden mal alabilmek için, müvekkili tarafından önden nakit- çek ile avans olarak ödeme yapıldığını, avans ödeme sonrasında mal teslimi ile birlikte ... şirketince fatura kesildiğini, iş bu fatura ile birlikte, avans olarak verilmiş olan çek ile ödeme yapılmış olduğunu, şirket mali kayıtlarından görüleceği üzere müvekkili şirketin, ... Şirketi ile ticari alışveriş bağlantısının sağlanabilmesi için sipariş avansı niteliğinde bu şekilde çekler verdiğini, dava konusu çekin de bu şekilde sipariş bağlantısı oluşturulabilmesi için ... Şirketine avans olarak verildiği ancak karşı tarafça mal teslimi edimi yerine getirilmemesi ve herhangi bir fatura da düzenlenmemesi nedeniyle avans olarak verilen çeklerin bedelsiz kaldığını, davaya konu ... Bank A.Ş. ... çek seri nolu, 23/01/2026 tarihli, 2.000.000,00-TL bedelli çekin 26/08/2026 tarihinde verildiği ve bu durumun çek teslim tutanağı ile belgelendiğini, çekin verildiği işbu tarihte müvekkilinin çek verilmeden önce de 32.216.731,07-TL alacaklı olduğunu, dolayısıyla çekin borç ödeme aracı olarak değil, avans çeki olarak verildiğinin sabit olduğunu, ... Maden firmasının edimlerini yerine getirmediği, bilgilerine yer verilen çek ödemeleri karşılığında ürünleri teslim etmediği herhangi bir fatura da düzenlemediğini, dava konusu çekin karşılığında müvekkiline teslim edilmesi gereken kömürün teslim edilmediğini, karşı taraf ... Maden şirketinin, malların teslimi hususunda çeşitli bahaneler ileri sürdükten sonra malları teslim edemeyeceğini ve çekleri iade edeceğini belirttiğini, müvekkili şirketin bunun üzerine çeklerin iadesini talep ettiğini, ancak ... Maden firmasının edimlerini yerine getirmediğini, çekleri de taleplerine rağmen iade etmediğini, müvekkili şirket tarafından ... Maden'e verilen davaya konu çekin, diğer taraf ... Madencilik Şirketine verilmiş olup müvekkilinin diğer taraflar gibi ... Madencilik Şirketine de borcu bulunmadığını, müvekkili şirket tarafından verilen yargılamaya konu çekin diğer taraf faktoring şirketine teslim edildiği faktoring şirketinin ilgili çeki almasının usule-hukuka, 6331 Sayılı Kanun düzenlemelerine uygun olmadığını, karşı taraf ... Maden ve ... Madencilik Şirketinin konkordato ilanı nedeniyle ekonomik zorluk içinde olması ve bu nedenle de telafisi imkansız zararların doğma riski bulunduğunu, müvekkili şirketin, karşı taraftan çekleri iade etmesi talebinde bulunduğunu ve 16/11/2025 tarihinde ... Maden ve ... Madencilik firması tarafından ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya ile konkordato talebinde bulunduğunu, ... Maden şirketi hakkında, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile " Malkara Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı ....... .... NAKLİYE GIDA VE ORMAN ÜRÜNLERİ İNŞAAT MALZEMELERİ SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı ... ... İŞLETMELERİ SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ, ... T.C. kimlik numaralı ..., ... T.C. kimlik numaralı ...'nin İcra ve İflas Kanununun 288. maddesi yollamasıyla İcra ve İflas Kanununun 287. maddesi gereğince 17/11/2025 tarih ve saat 17:00'dan itibaren 3 AY SÜREYLE AYRI AYRI GEÇİCİ MÜHLET VERİLMESİNE, " karar verildiğini, iş bu konkordato kararı ile birlikte ... Maden İşletmeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şirketlerinin yükümlülüklerini yerine getiremeyeceği ve müvekkilinin vermiş olduğu çeklerin bedelsiz kaldığının açıkça anlaşıldığını belirterek, öncelikle telafisi imkansız zararların önlenmesi amacıyla, talebe konu (... Bank A.Ş., ... çek seri nolu, 23/01/2026 tarihli, 2.000.000,00-TL bedelli) çekin ibrazı halinde çek bedellerinin muhatap banka tarafından alacaklılara ödenmemesi için ödeme yasağı konulmasına ve çek yönünden müvekkili şirketin haksız şikayetler ile karşılaşmasının önlenmesi için karşılıksızdır şerhi vurulmasının önlenmesine, bu hususta ilgili bankaya (... Bank A.Ş.) müzekkere yazılmasına ve icra takibine konu yapılmamasına, dava konusu çekin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takibini durdurulması yönünde ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararı ile teminat yatırılmış olduğundan teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilerek, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı karar ile verilen ihtiyati tedbirin iş bu dava kesinleşene kadar devamına, yine ... Madencilik şirketi yönünden de dava konusu çek yönünden, muhatap banka tarafından alacaklılara ödenmemesi için ödeme yasağı konulmasına ve çek yönünden müvekkili şirketin haksız şikayetler ile karşılaşmasının önlenmesi için karşılıksızdır şerhi vurulmasının önlenmesine, bu hususta ilgili bankaya (... Bank A.Ş.) müzekkere yazılmasına ve icra takibine konu yapılmamasına, dava konusu çekin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takibini durdurulması, çek yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesinin engellenmesi, dava konusu çek yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesinin önlenmesi, ihtiyati haciz kararı ile dahi olsa ihtiyati haciz kararının uygulanmasının engellenmesi, muhafaza tedbirleri alınmaması ve her türlü muhafaza tedbirinin tatbik edilmesinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararı ile olası bir ihtiyati haciz kararının uygulanması halinde, mahkeme tedbir kararının amacına ulaşabilmesi ve anlamlı hale gelebilmesi mümkün olmayacağından dava konusu çek yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesinin engellenmesine, mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati haciz kararı ile dahi olsa ihtiyati haciz kararının uygulanmasının engellenmesi, muhafaza tedbirleri alınmaması ve her türlü muhafaza tedbirinin tatbik edilmesinin önlenmesine, mahkemece verilecek tedbir kararlarının davalılar ve var ise diğer cirantalar hakkında uygulanmasına, müvekkili şirket tarafından keşide edilen ... Bank A.Ş., ... çek seri nolu, 23/01/2026 tarihli, 2.000.000,00-TL bedelli çekin bedelsiz kaldığının ve hukuka aykırı işlemler nedeniyle davalı faktoring şirketinin ve diğer davalıların kötü niyetli olduğunun tespiti ile müvekkilinin bu çekten dolayı davalılara ve varsa diğer ciranlara borçlu olmadığının tespitine, dava konusu çeklerin iptaline ve müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İlk derece mahkemesi 10/02/2026 tarihli ara kararında; "Talep eden talep dilekçesi kapsamında karşı taraf olan ... .... Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden de ödeme yasağı konulması ve icra takibine konu edilmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir talebinde bulunduğu anlaşılmıştır. Çekin kambiyo vasfında bulunduğu, sebepten mücerret ilkesine sahip olduğu, yine bu kapsamda da davalı ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin talep edenin talep dilekçesi ve ekleri kapsamındaki mal satış sözleşmesine taraf olmadığı, bu yüzden de talep eden taraf karşı ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile hukuki ilişkilerinin bulunduğunu ispatlayamadığı, bu yüzden çekin kambiyo vasfında olması nedeniyle sebepten mücerretlik ilkesi gereğince ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin üçüncü kişi konumunda olduğu, üçüncü kişiler tarafından çeklerin tahsil amacıyla bankaya sunulması halinde iyi niyetli üçüncü kişilerin korunması gerektiğinden talep eden tarafından davalı ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından talep edilen ödeme yasağı ve icra takibine konu edilmesinin önlenmesi yönünden talebinin reddine karar verilmiştir. Davacı taraf aynı zamanda çek yönünden davacı şirketin haksız şirketlerle karşılaşmasının önlenmesi için karşılıksızdır şerhi vurulmasının önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Söz konusu talep değerlendirildiğinde; ödeme yasağı kapsamında davalı ... Maden İşletmeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden ihtiyati tedbir kararının verildiği, söz konusu bu tedbir kararı kapsamında ödeme yapılamayacağına dair şerhin konulacağı, bunun ise talep edenin talebini karşıladığı, yine diğer davalı olan ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden ödeme yasağı talebi bakımından talebin reddine karar verildiğinden ve talebe konusu hususun çek olup, kambiyo hukukunu ilgilendirdiği, bu kapsamda da üçüncü kişilerin korunması gerektiğinden talep eden vekilinin karşılıksızdır şerhi vurulmasına yönelik ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir. Davacı taraf aynı zamanda dava konusu çek hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesinin engellenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Davacı tarafın karşı tarafın ihtiyati haciz kararının verilmesinin engellenmesine yönelik talebinin hakkın aranmasının engellenmesine yönelik olduğu, bu kapsamda alacaklı olduğunu iddia eden kişiden ihtiyati haciz kararı talep edebileceği, söz konusu gerek Mahkememizin iş bu ara kararında gerekse de değişik iş dosyasında verilen tedbir kararlarıyla ihtiyati haciz kararının verilip uygulanması konusunda bir çelişki bulunmadığı, ihtiyati haciz kararının verilmesi ile uygulanmasının farklı olduğu, ihtiyati haciz kararı verilip uygulanması halinde tedbir kararına aykırılık hususunun icra hukuk mahkemelerinde şikayet yolu ile ileri sürülebileceğinden davacı tarafın ihtiyati haciz kararının verilmesinin engellenmesine yönelik talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde karar tesis edilmiştir." gerekçesiyle mahkemenin ... Değişik İş Esas ... Değişik İş Karar sayılı dosyasında verilen 20/01/2026 tarihli karar kapsamında verilen ihtiyati tedbir kararının devamına, mahkemenin ... Değişik İş Esas ... Değişik İş Karar sayılı dosyasında dosyasında teminat alındığı anlaşıldığından yeniden teminat alınmasına yer olmadığına karar verilmiştir.
Davalı ... Faktoring A.Ş. vekili 02/03/2026 tarihli itiraz başvuru dilekçesinde, mahkemenin ... D.İş sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararına 02/02/2026 tarihli dilekçeleriyle itiraz edildiğini, mahkemece itirazlarının 25/02/2026 tarihinde yapılacak duruşmada değerlendirilmesi yönünde 04/02/2026 tarihinde tensiben karar verildiğini, mahkemenin ... D.İş sayılı dosyasından verilen tensip uyarınca ihtiyati tedbir kararına itirazlarını değerlendirilmek üzere 25/02/2026 tarihinde yapılan duruşmada uyuşmazlığın esası hakkında dava açılmış olduğundan itirazlarının HMK' nın 394/2-son cümle '' Esas hakkında dava açıldıktan sonra itiraz hakkında bu davaya bakan mahkemece karar verilir'' düzenlemesi uyarınca esas hakkında karar verilecek mahkeme dosyasından verilmesi gerektiğinden bahisle itirazları hakkında herhangi bir karar verilmediğini belirterek, HMK' nın 394/2-son cümle uyarınca mahkemenin ... D. İş sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararına karşı yaptıkları itiraz hakkında bir karar verilmesini, mahkemenin ... D. İş sayılı dosyasına sundukları itirazlarının tekrarı ile HMK’ nun 389 Maddesinde yazılı ‘’ İhtiyat-i Tedbir Şartları‘’ somut olayda bulunmadığından, itirazlarının kabulü ile usul ve yasaya aykırı ihtiyat-i tedbir kararının müvekkili yönünden kaldırılmasına, ihtiyat-i tedbir kararına itirazlarının reddi halinde ise HMK‘nun 392. maddesinin amir hükmüne aykırı olarak teminat tutarının düşük olması sebebi ile teminatın artırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesi 09/04/2026 tarihli ara kararında, ilgili yasa hükümleri, emsal nitelikteki yüksek Mahkeme kararları ve dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde, çekin kambiyo vasfında bulunduğu, sebepten mücerret ilkesine sahip olduğu, yine bu kapsamda da karşı taraf ... Faktoring A.Ş.'nin talep edenin talep dilekçesi ve ekleri kapsamındaki mal satış sözleşmesine taraf olmadığı, ancak şirketin faktoring şirketi olması nedeniyle bu hususunun değerlendirilmesi gerektiği, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 687. maddesi birlikte değerlendirildiğinde; faktoring işleminin taraflarından olan kambiyo borçluları hakkında alacağın temliki hükümlerinin uygulanacağı, bu suretle de faktoring işleminin tarafına karşı ileri sürülebilen şahsi defilerin faktoring şirketine karşı da ileri sürebileceğinden ve talep dilekçesi ve ekindeki belgeler kapsamında davalı ... Faktoring A.Ş. yönünden ihtiyati tedbir için yaklaşık koşulun bulunduğu, bu aşamada kesin bir ispatın aranmayacağı anlaşılmakla mahkemece verilen tedbir kararının yerinde olduğu gerekçesiyle, mahkemenin 10/02/2026 ara kararı ile verilen ihtiyati tedbir kararına aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilen itiraz eden ... Faktoring vekili tarafından yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.
Davalı ... Faktoring A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili ... Faktoring A.Ş. 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu kapsamında faaliyet gösterdiğini, bu kapsamda dava dışı ... Madencilik Nakliye Gıda ve Orman Ürünleri İnşaat Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile imzalanan 29/03/2016 tarihli Faktoring Sözleşmesi imzaladığını, taraflar arasında devam edegelen faktoring ilişkisi kapsamında ...'e finansman sağlamak amacı ile birden fazla faktoring işlemi yapıldığını, davalılardan ... Maden İşletmeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile müvekkili arasında herhangi bir faktoring işlemi yapılmadığını, ancak dava dışı ... ile ... Maden arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan bir kısım alacakların 6361 Sayılı yasa kapsamında finansman sağlanmak sureti ile temlik alındığını, bu kapsamda ... tarafından ... adına 21/09/2025 tarih ve 5.582.232,00 TL, 03/10/2025 tarih ve 5.043.553,56 TL , 17/10/2025 tarih ve 4.322.535,84 TL ile 23/10/2025 tarih ve 5.074.278,48 TL tutarlı faturalardan kaynaklı faktoring işlemi yapıldığını, bu işlem kapsamında müvekkili tarafından ... şirketi hesabına 6.750.000,00-TL ödeme yapılmak sureti ile finansman sağlandığını, dava dışı ...'e sağlanan / ödenen finansmanın geri ödeme aracı olarak davacı tarafından davalılardan ... Maden lehine keşide edildiği ve ... Maden tarafından da ...'e ciro edilen 23/01/2026 keşide tarihli 2.000.000,00-TL tutarlı çekin ... tarafından ciro edilmek suretiyle müvekkiline verildiğini, ilk derece mahkemesince, mezkur çek hakkında yokluklarında ... D.İş sayılı ihtiyati tedbir kararı verildiği, akabinde işbu dosyadan açılan davada 10/02/2026 tarihi itibariyle ihtiyati tedbirin devamına karar verilmekle itirazları üzerine ise ilk derece mahkemesince itirazlarının reddine karar verildiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını davaya bakmakla yetkili mahkemenin müvekkilinin ikametine göre İstanbul/ Çağlayan Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bunun yanında davacının ticari ilişkisi bulunan lehine çek keşide ettiği ... Maden ise .../ ...e ilinde ikamet ettiğinden ... Asliye Ticaret Mahkemesi yerine yetkisiz ... Asliye Ticaret Mahkemesinden istenilen talebin reddi yerine kabulüne karar verilmesi nedeniyle mezkur kararın kaldırılması gerektiğini, ihtiyati tedbir kararına karşı yaptıkları itirazları hakkında, faktoring işleminin taraflarından olan kambiyo borçluları hakkında alacağın temliki hükümlerinin uygulanacağı, bu suretle de faktoring işleminin tarafına karşı ileri sürülebilen şahsi defilerin faktoring şirketine karşı da ileri sürebileceği şeklinde somut olaya uyarlığı bulunmayan bir gerekçeyle 09/04/2026 tarihli ara karar ile red kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili şirket ile davalı ... Maden arasında 6361 Sayılı Yasadan veya Sözleşmeden kaynaklanan herhangi bir temlik ilişkisi bulunmadığını, davalı ... Maden ile müvekkili arasında faktoring işlemi bulunmadığı gibi bu davalı tarafından müvekkiline herhangi bir alacağın da temlik edilmediğini, bu bağlamda davacının, davalı ... Maden ile olan ticari ilişki sebebi ile avans olarak verildiğini iddia ettiği 23/01/2026 keşide tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı çekte müvekkilinin, temlik alacaklısı olmadığını, ayrıca davaya konu çekin avans çeki olup olmadığı incelemeyi gerektirdiğini, müvekkili ... Faktoring A.Ş. ile diğer davalı ... Maden arasında alacakların müvekkili ...'a temlik edildiğine dair herhangi bir delil de bulunmamakla davacı tarafından aksine delil sunulmasının da mümkün olmadığını, davacının, davalı ... Maden ile arasındaki hukuki ilişkiden kaynaklı müvekkilinin 6361 Sayılı yasa uyarınca temlik alacaklısı olduğu yönünde değerlendirme yapılarak ihtiyati tedbir karar verilmesi ve hatalı karara karşı yaptıkları itirazlarının reddinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davaya konu çekin müvekkili tarafından teminat olarak değil bizzat sağlanan finansmanın karşılığı olarak alındığını, dosyaya sunulan faktroring sözleşmesi, ABF formları ve banka dekontlarıyla da sabittir ki; mezkur çekin davacının alışveriş yaptığı şirketin dışında başka bir cirantaya nakit olarak sağlanan finansmanın karşılığı olarak alındığını, bu halde müvekkili aleyhine tedbir kararı verilmesinin adalet ve hakkaniyete açıkça aykırı olduğunu, öncelikle uyuşmazlığın 21/11/2012 tarih ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununu, TBK' nın temlik hükümleri ve TTK ilgili yasal düzenlemeleri kapsamında değerlendirilmek sureti ile çözülmesi gerektiğini, bu kapsamda, ''Şirketin Yapmayacağı İş Ve İşlemler'' başlığı altında 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununun 9. Maddesinde faktoring şirketlerinin yapabileceği ve yapamayacağı işlerin belirlendiğini, madde düzenlemesinde 2. ve 3. Fıkraların uyuşmazlığın çözümü bakımından değerlendirilmesi gerektiğini, yasanın 9/2 fıkrasında belirlendiği şekilde müvekkilinin devir aldığı alacağın varlığını tevsik eden faturayı aldığı, fatura tutarından fazla işlem yapmadığı dosyaya sunulan faturalar ile sabit olduğunu, alacağın varlığını tevsik eden fatura olmasına karşılık; davacının yapılan faktoring işlemini sanki davalı ... Maden ile yapılmış gibi yanıltıcı beyanlarına dayanılarak verilen ihtiyati tedbir kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının çekin ... Maden ile arasındaki bir avans anlaşmasına dayandığını ve karşılıksız kaldığını iddia etse de, bu iddia şahsi def'i niteliğinde olup, ciro zincirinin sıhhatini ve müvekkilinin iyiniyetli hamil sıfatını etkilemeyeceğini, davacının davalı ... Maden ile aralarındaki ticari ilişkiye istinaden bu ticaretten kaynaklı def'ileri müvekkil ...'a karşı ileri sürmesi ve böylece ihtiyati tedbir talebi ile buna muvafık karar verilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu, 6331 Sayılı Yasanın 9/3 madde düzenlemesi ile çekin ciro yoluyla faktoring şirketine devri halinde kambiyo senedinden dolayı kendisine başvuran kişi düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle arasında doğrudan doğruya var olan temel ilişkiden kaynaklı def'ileri faktoring şirketine karşı ileri süremeyeceğini, müvekkilinin faktoring sözleşmesi kapsamında alacağı yasal mevzuata uygun şekilde faturalarla tevsik etmiş ve ödemeyi banka üzerinden gerçekleştirdiğini, üzerine düşen araştırma yükümlülüğünü tam olarak yerine getirdiğini, tüm bunlara rağmen, usul ve yasaya aykırı olarak verilmiş olan ihtiyati tedbir kararına karşı yaptıkları itirazlarının, davacının soyut iddiaları üzerinden reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili faktoring şirketinin, senedi iktisap ederken borçlunun zararına bilerek hareket ettiği (TTK m. 683/1) yönünde dosyada hiçbir yaklaşık ispat delili (HMK m. 390/3) olmadığını, tedbir kararında %15 teminat yatırılması, faktoring işleminin doğasına aykırı şekilde kambiyo senedinin tedavül kabiliyetini durdurduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava, icra takibinden önce açılan menfi tespit, istinaf başvurusuna konu uyuşmazlık ihtiyati tedbir talebine ilişkindir.
6100 Sayılı HMK'nun 389/1. fıkrasına göre; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Aynı Kanunun 390/3. fıkrasına göre; tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72/2. maddesi gereği icra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.
Dosyadaki belgelere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesine, kararın dayandığı delillerle gerektirici nedenlere, İcra ve İflas Kanunu'nun 72/2. maddesinin açık hükmü gereği icra takibinden önce açılan menfi tespit davasında gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebileceğine, mahkemece bu yönde karar verilmesinde yanlışlık bulunmamasına göre davalı ... Faktoring A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasında verilen 09/04/2026 tarihli ara karara karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli istinaf karar harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.17/09/2026
...
Başkan...
Üye ...
Üye ...
Katip ...
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.
