- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E. 2023/862 K. 2026/909
Karar tarihi: 25 Eylül 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6446 sayılı ELEKTRİK PİYASASI KANUNU, m. 17
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 20
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 333
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353/1-b
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 359/3
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 361/1
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 20
- 4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU, m. 2
- 2709 sayılı TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI, m. 138
Karar metni
T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
- KARAR TARİHİ
- 25/09/2026
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- KARAR TARİHİ
- 09/09/2022
- DAVANIN KONUSU
- Alacak
- YAZIM TARİHİ
- 25/09/2026
İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili; davacı şirket ile davalı şirket arasında "Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması" imzalandığını, sistem kullanım bedelleri bakımından dağıtım hizmeti alan elektrik üreticileri arasında "üretici" ve "lisanssız üretici" şeklinde bir ayrım yapıldığını, elektrik piyasasında tarifeler yoluyla tahsil edilen bedellerin genel hukuk kurallarına göre yargılamaya tabi tutulmaları ve bu surette işbu uyuşmazlık konusu olayın 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu yanında özellikle TBK 20 vd. (genel işlem koşulları), TTK 55/f (haksız rekabet) ve TMK 2 (dürüstlük kuralı) yönlerinden yargılamaya konu yapılması gerektiğini, uyuşmazlık konusu olayın Elektrik Piyasası Kanunu'na aykırı olduğunu, uyuşmazlık konusu olayda üretici ayrımı yapılması ve bu surette davacıdan oldukça fazla ve fahiş miktarda sistem kullanım bedeli alınmasının hukuka aykırı olduğunu, davacıya keyfi ve rekabete aykırı muamele yapılmasına gerekçe olacak herhangi bir teknik sebep olmadığını, uyuşmazlık konusu sistem kullanım bedeli dağıtım sisteminin kullanılması karşılığı alınan bir bedel olup dağıtım şirketi tarafından sunulan hizmet karşılığı olduğunu, lisanslı üretici ile lisanssız üretici olan davacının tamamıyla aynı hizmeti aldıklarını, alınan hizmet tamamen aynı olduğu halde sırf lisanssız diye davacıdan daha fazla sistem kullanım bedeli alınmasının herhangi bir teknik veya mali/finansal sebebi olmadığını belirterek uyuşmazlık konusu sözleşmenin 4/a/1 maddesine göre davacıdan alınan sistem kullanım bedelinin, davalı şirketin Onaylı Üreticiler İçin Veriş Yönünde Tek Terimli Dağıtım Tarifesinde "üretici" için belirlenen oran üzerinden alınması gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve talep ıslah edilmek üzere davacıdan işbu dava tarihine kadar fazladan tahsil edilen sistem kullanım bedelleri yanında bunlara işletilen KDV'lerle birlikte oluşan toplam tutar için şimdilik 1.000,00 TL alacağın davalıdan istirdatına ve davacıya verilmesine, istirdata konu bedellere her bir faturada fazla ödenen tutarlara ödeme tarihlerinden itibaren işletilecek en yüksek ticari faiz - değişen oranda avans faizi - uygulanmasına, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı vekili; davacı şirketin lisanssız elektrik üretim tesisi işlettiğini, davacının talebinin Elektrik Piyasası Mevzuatı, Sistem Kullanım Anlaşması ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Kurul Kararları'na aykırı olduğunu, yürürlük mevzuat düzenlemeleri veya kurul kararlarının iptal edilmedikçe uygulanmaya devam edeceğini, davanın görevli yargı yerinde açılmadığını, lisanssız elektrik üretimine ilişkin konuların idari yargının görev alanına girdiğini, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının iddialarının yerinde olmadığını, müvekkili şirket tarafından yapılan tüm işlemlerin EPDK tarafından çıkartılan Elektrik Piyasası Mevzuatına ve EPDK Kurul Kararlarına uygun olduğunu belirterek davanın görevli yargı yerinde açılmaması nedeniyle reddine, davaya konu edilen işlemlerin tamamen mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilmiş olması, hukuka aykırılık bulunmaması nedenleri ile dayanağı bulunmayan davanın reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece; "... davacının lisanssız elektrik üreticisi olduğu ve davalı dağıtım şirketi tarafından EPDK kurul kararları, ilgili mevzuat ve yönetmeliği uygun olarak dağıtım bedeli tahsil edildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; lisanssız üretici olan davacıdan lisanslı üreticilerden alınandan daha fazla sistem kullanım dağıtım bedeli alınıp alınmadığı, bu hususun fazla dağıtım bedeli alınmasına gerekçe olacak şekilde davacının dağıtım sistemi üzerinde ek maliyet oluşturup oluşturmadığı, bunun yasalara ve anlaşmaya uygun olup olmadığı ve buna göre davacıdan haksız yere ve fazla miktarda tahsilat yapılıp yapılmadığı varsa miktarı noktalarında toplanmıştır. Bilirkişi raporunda da vurgulandığı üzere; elektrik tarifeleri EPDK tarafından belirlenerek yürürlüğe girmektedir ve elektrik dağıtım şirketlerince uygulanmak zorundadır.Buna göre EPDK 'nin ülke genelinde enerji konusunda tek düzenleyici kurum olması, elektrik dağıtım şirketlerinin EPDK tarafından belirli dönemlerde yayımlanan tarifeleri uygulaması ve davalı tarafça yapılan tahsilatların ilgili tarifeye uygun olarak yapıldığının alınan bilirkişi raporları ile tespit edilmesi karşısında davanın reddine" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın sadece tarifenin hukuka uygunluğu veya uygulanmasından kaynaklı değil aynı zamanda ve hatta ondan çok daha önemli şekilde açıkça sözleşmeye aykırı tahsilattan kaynaklı olduğunu, elektrik tüketicisi olan davacının, tüketim ihtiyacı olan enerjiyi üretmek için mevzuat hükümleri uyarınca üretim tesisi kurduğunu ve taraflar arasında sistem kullanım anlaşması akdedildiğini, enerji üretiminin doğası gereği tüketim ihtiyacını aşar şekilde enerji üretimi yapılmasının kaçınılmaz olduğunu, bu şekilde ortaya çıkan ihtiyaç fazlası enerjinin üreticisi ve sisteme (şebekeye) verenin dava dışı görevli tedarik şirketi olduğunun açıkça kabul edildiğini, ihtiyaç fazlası enerjinin mülkiyetinin, henüz davalıya ait şebekeye çıkmadan müvekilin elinden çıktığını, davacı tarafından şebekeye verilmeyen ihtiyaç fazlası enerji sebebiyle davacıdan veriş yönlü dağıtım bedeli alınmasının her halükarda mümkün olmadığını, tüketim tesisinde tüketmek için sisteme verdiği ihtiyacı olan enerji için davacıdan dağıtım bedeli alınması gerektiğini, bunun haricinde sisteme kendisinin vermediği ihtiyaç fazlası enerji için davacıdan dağıtım bedeli alınmasının mümkün olmadığını, enerjinin henüz dağıtım şebekesine çıkarılmadan davacının santral sahasında dava dışı ...'ye teslim edildiğini, bu aşamadan sonra söz konusu enerjinin mülkiyeti ve zilyedliğiyle birlikte dava dışı ... tarafından şebekeye çıkarıldığını, uyuşmazlık konusu olayda "ihtiyaç enerji" ve "ihtiyaç fazlası enerji" olacak şekilde herhangi bir ayrım yapılmaksızın üretilen elektriğin tamamı için tek kalemde fatura kesildiğini ve bu şekilde tahsilat yapıldığını, ihtiyaç fazlası enerji yönünden alınan dağıtım bedelinin EPDK tarifesinin konusu olmadığını, uyuşmazlığın, taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklandığını, sözleşmeye aykırı tahsilatın iadesi dava konusu edildiğine göre yargılama kapsamında EPDK tarifesinin hukuki tartışmasına girilmesine de gerek olmadığını, uyuşmazlık konusu olay sözleşmeye aykırı tahsilatın iadesi olduğuna göre ihtiyaç fazlası enerji miktarının ve bu miktardaki enerji sebebiyle tahsil edilen dağıtım bedellerinin tespit edilerek davacıya iadesine karar verilmesi yönünde hüküm kurulması gerekirken aksi yöndeki kabule dayalı olarak tarife farklılaşması sonrasında sözleşmenin imzalanmış olması kabulü neticesinde varılan davanın reddi yönündeki kararın hatalı olduğunu, istinafa konu kararın esastan red görünümlü usulden red kararı olduğunu, bu davada İlk Derece Mahkemesi kararında, temel olarak tarifelerin hukuka uygunluk denetimi (yani yorumlama) yetkisinin idari yargıda olduğu temel gerekçesine dayanıldığını, bu haliyle istinafa konu kararın esasen Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi kararının arkasından dolanmak suretiyle esastan red görünümlü görevden red kararı olduğunu, uyuşmazlık konusu olaya uygulanacak 6446 sayılı Kanunun 17 nci maddesi hakkında Anayasa Mahkemesi tarafından verilen iptal kararıyla ortaya çıkan hukuki durum çerçevesinde, uyuşmazlık konusu olay bakımından Mahkemenin, sahip olduğu yargılama yetkisinden kaçınamayacağı, uyuşmazlık konusu olaya uygulanacak düzenlemenin normlar hiyerarşisine tabi tutulamayacağı yönündeki kabulün, Anayasanın 138 inci maddesine aykırı olduğunu, uyuşmazlık konusu fazla tahsilatların TTK m. 20'ye açıkça aykırı olduğunu ve mülkiyet hakkının ihlali olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dairemizce de istinaf incelemesi bu çerçevede yapılmıştır.
Yargılamada ileri sürülen iddia ve cevaplar, mevcut deliller ve tüm dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;
Dava; davalı tarafça davacı şirketten yersiz tahsil edildiği iddia edilen bedelin iadesi istemine ilişkindir.
Mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 359/3. maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgiler, yasaya uygun gerektirici nedenler, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davacı yandan tahsil edilen sistem kullanım/dağıtım bedelinin dayanağı olan dava dışı idare kararı ile belirlenen tarifenin düzenleyici idari işlem niteliğinde olduğu ve idari yargıda açılan tüm iptal davalarının reddine karar verildiği, eldeki davada Mahkemece idari yargının görevli olduğundan bahisle usulden red kararı verilmesinin söz konusu olmadığı, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre davacıdan dava dışı idare kararı ile belirlenen tarife dışında fazladan bir tahsilatın yapılmadığı, lisanssız üretici konumundaki davacının lisanslı üretici konumundaki dava dışı şirketler ile birçok kriter bakımından aynı standartlara tabi olmamasına rağmen dağıtım kullanım sistemindeki lisanslı üreticilere uygulanan tarifelerin kendisine uygulanması isteminin dayanaktan yoksun olduğu, dava dışı EPDK tarafından belirlenen tarifelerin halen daha yürürlükte bulunduğu, dava konusu sözleşmenin bahsi geçen EPDK kararından sonraki dönemde imzalanmış olduğu nazara alındığında Yerel Mahkemece davanın reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı (Bknz. aynı yönde Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2023/3891 Esas - 2025/585 Karar ve 2023/3223 Esas - 2024/4366 Karar sayılı ilamları), HMK'nın 355/1. maddesi gereği inceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmakla, re'sen gözetilmesi gereken kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, bu itibarla davacı vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı anlaşıldığından davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu ve bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından peşin olarak alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davalı lehine istinaf vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
6-Kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361/1. maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde başvurulmak suretiyle Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 25/09/2026
...
