- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/417 K. 2026/755
Karar tarihi: 22 Eylül 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2025/417 Esas
- KARAR NO
- 2026/755
- DAVA
- Zayi Belgesi Verilmesi
- DAVA TARİHİ
- 12/06/2025
- KARAR TARİHİ
- 22/09/2026
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... adresinde faaliyet gösterdiği sırada 26.05.2025 tarihinde yangın afeti yaşandığını, yangın nedeniyle faaliyetin durduğunu ve itfaiye ile sigorta eksperlerinin incelemeleri tamamlanıncaya kadar yangın mahalline müdahale edilmemesi şartı koşulduğunu, 29.05.2025 tarihli itfaiye raporunun 30.05.2025 tarihinde teslim alındığını, zayi olan ve olmayan evrakların ayrıştırılması çalışmalarının 10.06.2025 tarihinde tamamlanabildiğini, 2018-2023 yılları arasındaki banka ödeme dekontları, çek ve senet örnekleri, tahsilat, tediye ve kasa makbuzları, muhasebe fiş dökümleri, şube kasa evrakları, kredi kartı silipleri, işçi bordroları, gider pusulaları ile ...'a ait çok sayıda pos cihazının yangında zayi olduğunun tespit edildiğini, Türk Ticaret Kanunu'nun 82. maddesinin 7. fıkrası uyarınca zayi belgesi alınması zorunluluğunun doğduğunu, itfaiye raporu, olay yeri inceleme tutanağı, sigorta eksper raporu, yangın alanı fotoğrafları ve banka kayıtları gibi delillerin dosyaya sunulduğunu veya celbinin gerektiğini, UYAP sistemine kayıt yapılarak tebligatların vekile yapılmasını, delillerin ivedilikle toplanmasını, mahkemece aksi kanaat oluşması halinde tanıkların dinlenilmesini ve zayi olduğu tespit edilen belge, defter ve pos cihazları için müvekkil şirkete zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Talep; zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 25/06/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"...1- Vergi Usul Kanunu (VUK) açısından:
Dosya kapsamında talep edilen banka dekontları, çek ve senet örnekleri, tahsilat ve tediye makbuzları, kasa evrakları, muhasebe fişleri, kredi kartı slipleri, şube evrakları ve benzeri belgelerin tamaminın yardımcı kayıt mahiyetinde olduğu, büyük ölçüde ilgili kurum ve sistemlerden yeniden temin edilebilir nitelikte bulunduğu, ayrıca bir kısmının ise kıymetli evrak veya farklı hukuki rejime tabi belgeler olduğu anlaşılmakla, VUK kapsamında bu belgelere ilişkin zayı belgesi düzenlenmesini gerektirir bir durum bulunmadığı, bu itibarla VUK yönünden hiçbir talep bakımından zayı belgesi düzenlenemeyeceği kanaatine ulaşılmıştır.
2- Türk Ticaret Kanunu (TTK) açısından:
Talep konusu belgelerin önemli bir kısmının ticari defter ve belgelerin asli unsuru niteliğinde olmadığı, yardımcı kayıt ve tevsik edici belge mahiyetinde bulunduğu, içeriklerinin somut ve denetlenebilir şekilde ortaya konulamadığı, ayrıca kıymetli evrak ve banka kayıtları yönünden özel hukuki düzenlemeler bulunduğu,
Banka POS cihazlarının ise mülkiyetinin bankaya ait olması nedeniyle mükellefin malvarlığına dahil bir kıymet olarak değerlendirilemeyeceği, bu nedenle TTK kapsamında zayı belgesine konu edilemeyeceği, Bu çerçevede TTK yönünden de talep konusu kalemler itibarıyla zayı belgesi düzenlenmesini gerektirir şartların oluşmadığı,mütalaa edilmektedir.
3-Genel değerlendirme:
Dosya kapsamında ileri sürülen taleplerin, hukuki niteliği ve belgelerin özellikleri dikkate alındığında zayı belgesi verilmesini gerektirir koşulları taşımadığı.."şeklinde mütaalada bulunduğu görülmüştür.
Somut olayda; talep eden vekilinin TTK 82 kapsamında yangında zayi olduğunu beyan ettiği, 2018-2023 yılları arasındaki banka ödeme dekontları, çek ve senet örnekleri, tahsilat, tediye ve kasa makbuzları, muhasebe fiş dökümleri, şube kasa evrakları, kredi kartı silipleri, işçi bordroları, gider pusulaları ile ...'a ait çok sayıda pos cihazı yönünden zayi belgesi verilmesini talep ettiği, ancak Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da görüleceği üzere banka dekontları, çek ve senet örnekleri, tahsilat ve tediye makbuzları, kasa evrakları, muhasebe fişleri, kredi kartı sliplerinin ilgili kurum veya elektronik sistem üzerinden yeniden temin edilebileceği, yine pos cihazları, dekont ve makbuzların da ilgili bankalar nezdinde bulunacağı, zayi olan kıymetli evraklar yönünden TTK'da farklı hukuki tedbir ve davaların öngörüldüğü , genel evrak, bordro ve gider pusulalarının içeriklerinin denetime elverişli ve somut olmadığı , İstanbul BAM 14. H.D nin 2022/1725 esas ve 2022/1437 karar sayılı ilamında aynen ''... Mahkemenin zayi belgesi isteminin reddine ilişkin belgelerin, bilirkişiler tarafından başka kurum veya birimlerden temin edilebilecek nitelikte oldukları belirtilmekle, bunlar yönünden davacının zayi belgesi talebinde hukuki yararı bulunmayacaktır. Bu nedenle mahkemece kurulan hüküm isabetlidir...'' denildiği, böylece talebin reddi gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Talebin REDDİNE,
2-Alınması gereken 732-TL harçtan , davacı vekilince yatırılan 615,40-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 116,60-TL harcın talep eden taraftan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Talep eden tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Talep eden tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, talep eden vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/09/2026
