mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/251 K. 2026/826

Karar tarihi: 25 Eylül 2026

Atıf yapılan maddeler

    Karar metni

    T.C.

    İSTANBUL

    1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

    ESAS NO
    2026/251 Esas
    KARAR NO
    2026/826
    DAVA
    İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
    DAVA TARİHİ
    27/03/2026
    KARAR TARİHİ
    25/09/2026

    Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

    GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

    Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu ve müvekkili sigorta şirketine ... numaralı Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç, 05.12.2022 tarihinde, davalı şirketin bakımı ve sorumluluğundaki ... seyrederken yolda bulunan lastiğe çarparak hasarlandığını, yapılan ekspertiz incelemesi sonucu sigortalı araçta 5.421,15 TL zarar meydana geldiği belirlendiğini, müvekkili şirketin, sigortalının prim borcundan bu ödemeyi mahsup ettiğini, hasarın ödenmesi ile mukavele şartlarına ve Ticaret Kanununun 1472.maddesi hükmüne göre müvekkili şirket, sigortalısının yerine kaim olmuş ve sigortalının zarara sebebiyet verenler aleyhine mevcut her türlü hakları müvekkili şirkete intikal ettiğini, davaya konu zararın davalı şirketin bakım ve sorumluluğundaki ... meydana geldiği izahtan vareste olup bilirkişi marifeti ile de bu husus tespit edileceğini, bu sebeple davalı ödenen tazminattan sorumlu olduğunu, müvekkili şirket tarafından dava dışı sigortalı araçta meydana gelen hasarına ilişkin ödenen tutarın zarara sebebiyet veren davalıdan rücuen tahsiline ilişkin ... 3. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiğini, ancak davalı tarafından haksız ve mesnetsiz bir şekilde icra takibine itiraz edilmesi sebebiyle takip durduğundan huzurda iş bu dava açıldığını, davalı tarafından, aleyhine başlatılan icra takibine haksız yere itiraz edildiğinden ayrıca davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, açıklanan ve mahkememizce resen nazara alınacak sebeplerden fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile; davalının ... 3. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı takibe, borca, faize ve ferilerine vaki itirazları’nın iptaline, fazlaya ilişkin alacak ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla, takip konusu alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte takibin devamını, alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Madde 16/2-c bendi uyarınca 8.000,00 TL arabuluculuk vekalet ücretinin, yargılama giderleri ve dava vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

    Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet (sıfat) yokluğu sebebiyle müvekkili şirkete hiçbir kusur ve sorumluluk atfedilemeyeceğini, işbu huzurdaki haksız ve mesnetsiz davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirketin, 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerinin Yap İşlet Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun ile Türkiye Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 94/5407 sayılı 3996 saylı Bazı Yatırım ve Hizmetlerinin Yap İşlet Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin Kararı uyarınca ... Kesiminin, Yap İşlet Devret Modeli ile yapılması ve işletilmesine ve devrine ilişkin Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalanan ...modeliyle Yapılması, İşletilmesi ve Devri İşini gerçekleştirmek amacıyla kurulduğunu, halihazırda ...’nun bir bölümünün işletilmesi faaliyeti işbu sözleşme çerçevesinde müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davacı tarafından dosyaya ibraz edilen tutaklarda dava konusu vakıanın; "05.12.2022 günü saat 07:45 sıralarında ...İstikametinde ... metresi ... girişinde tek araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Yapılan araştırma inceleme ve beyanda; sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobil ile ... İlinden ... yönüne.... üzerinde seyrederken yukarıda belirtilen mevkiye geldiğinde gidiş yönüne göre sağ birinci şeritte bulunan lastiğe çarpması neticesinde kaza meydana geldiği ... plakalı otomobilin sağ ön tarafından hasarlı olduğu görülmüştür. Kazanın oluşumunda; ... plakalı aracın sürücüsü ...'in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre herhangi bir kusurunun bulunmadığı, yolun yapım, bakım, işletilmesi ile görevli ve sorumlu kurulış ... Karayolları Trafik Yönetmeliği MD:13 (İlgili bütün kuruluşlar yapımı, bakımı, işletilmesinden sorumlu oldukları karayollarında karayolunun yapısı ve trafik işaretlerini trafik güvenliğini sağlayacak şekilde yapmak ve bulundurmakla yükümlüdürler) ihlal ettiği kanaatine varılmıştır.05.12.2022" gerçekleştiği ifade edildiğini, bahsi geçen mevkiinin müvekkili şirketin sorumluluk sahasında bulunmadığını, diğer bir anlatımla söz konusu kazanın müvekkili şirketin işletmekte olduğu otoyolda gerçekleşmediğini, dolayısıyla huzurdaki davanın müvekkili şirkete yöneltilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, hiçbir suretle müvekkili şirketin sorumluluğunun kabul anlamına gelmemekle birlikte dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin sorumluluğu kapsamındaki otoyolda gerekli tüm önlemlerini aldığını, üzerine düşen yükümlülüklerini titizlikle yerine getirdiğini, nitekim davacının zararını ve müvekkili şirketin kusuru ispatla yükümlü olduğunu, kaza tespit tutanağının müvekkili şirketin yokluğunda hatalı ve eksik şekilde düzenlenmiş olduğundan delil olarak değerlendirilmesi ve hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, arz ve izah edilen nedenlerle davacının iddia ettiği zarar ile müvekkil şirketin faaliyeti arasında nedensellik bağı kurulamadığını, davacı tarafın, müvekkili şirketin kusurunu ispatla yükümlü olduğunu, davaya konu aracın kaza tarihi olan 05.12.2022 tarihinden öncesinde ait hasar kayıtlarının incelenmesi gerektiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, iddia olunan kazaya istinaden müvekkili şirketin herhangi bir kusuru bulunmamakla birlikte talep edilen bedellerin haksız ve fahiş olduğunu, davacı tarafça talep edilen icra inkar tazminatı haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacının taleplerini hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla icra inkar tazminatının şartları oluşmadığını, bilakis kötü niyetle işbu davaya konu icra takibine girişen davacılar aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, yukarıda arz ve izah edilen ve mahkememizce resen nazara alınacak sair sebeplerle, fazlaya ilişkin her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla; haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddine, kötü niyetli Davacı Sigorta Şirketi aleyhine dava değerinin %20’sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, tüm yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

    DELİLLER VE GEREKÇE

    Davacının davası itirazın iptaline ilişkindir.

    Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından sigortalanan ... plaka numaralı aracın ... seyir halinde iken yolda bulunan araç lastiğine çarpması nedeniyle meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucunda sigortalı araçta meydana gelen hasarın oluşumunda davalının kusur ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına ödediği hasar bedelini davalıdan rücuen talep edip edemeyeceği hususlarından kaynaklanmaktadır.

    Kelime anlamı “bir şahıs veya şeyin hâli” olan sıfat (Türk Hukuk Lûgatı, Türk Hukuk Kurumu, Ankara 2021, s. 977), dava konusu subjektif hak ile taraflar arasındaki ilişkidir (Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6. Baskı, C. 1, s. 1157). Sıfat, bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise dava konusu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, "aktif husumeti", davalı sıfatı ise "pasif husumeti" karşılayacak şekilde değerlendirilmektedir. Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyor ise o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının tayininde olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir. Taraf sıfatının bu anlamda önemli özelliği ise def'î değil itiraz niteliğinde olması nedeniyle taraflarca süreye ve davanın aşamasına bakılmaksızın her zaman ileri sürülebileceği ve taraflar ileri sürmemiş olsa bile mahkemece resen nazara alınmasıdır.

    Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-d maddesinde açıkça düzenlendiği üzere dava ve taraf ehliyeti dava şartlarındandır. Husumet ya da bir başka deyişle taraf sıfatı dava şartlarından değildir. Dava şartının özelliği tıpkı taraf sıfatı gibi davanın esastan görülüp karara bağlanabilmesi için varlığı ya da yokluğu hâkim tarafından davanın her aşamasında kendiliğinden gözetilen ve taraflarca noksanlığı davanın her aşamasında ileri sürülen nitelikte olmasıdır.

    Bir davada taraf olarak gösterilen kişiler, taraf ve dava ehliyetine ve davayı takip yetkisine sahip olsalar bile, taraflardan birinin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatı yoksa, davanın esası hakkında bir karar verilemeyeceğinden, dava sıfat yokluğundan (husumetten) reddedilir. ( Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ... Esas ... Karar)

    Yapılan yargılama, toplanan deliller, ...'nün ... tarihli müzekkere cevabı ve tüm dosya kapsamına göre, davaya dayanak trafik kazasının meydana geldiği ...istikameti ... metresi ...girişinin işletme sorumluluğunun davalıda olmadığı, anılan yerin dava dışı ... AŞ.'ne ait olduğu anlaşılmakla davacının davasının pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

    HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;

    Davacının davasının pasif husumet yokluğundan reddine,

    Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken harç peşin alındığı için yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

    Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.421,15-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

    Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

    Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine,

    Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 25/09/2026

    KatipHakim