mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/344 K. 2026/670

Karar tarihi: 24 Eylül 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

KONYA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

VEKİLİ
Av. ... -
DAVA
Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'nin 31/03/2026 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı kararı ile kaldırılarak mahkememize gönderilmekle ve dava dosyası mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle; yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillere ait olduğu iddia edilen 50.000,00 TL tutarındaki borcu ödemedikleri gerekçesiyle müvekkiller aleyhinde Konya .İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını, senetteki imzalar ve yazıların müvekkile ait olmadığını, senet müvekkillerinin bilgisi dahilinde olmadan müvekkiller adına doldurulduğunu, yine başkaları tarafından imzalandığını, müvekkiller adına ikişer imza atıldığını, senet dikkatlice incelendiğinde ikişer tekrarlanmaya çalışılan senetteki imzaların bile kendi içerisinde birbirine benzemediği görüldüğünü, müvekkiller senette olan imzalara benzer imzalar bile kullanmadıklarını, son zamanlarda bu şekilde 3.iyi niyetli kişi hukuki korumasından faydalanılarak, tahsil kabiliyeti olan kişiler adına senetler düzenlendiğini, yapılan araştırmalar neticesinde davalı ...'in vesayet altındaki bir kısıtlı olduğunun tespit edildiğini, davalı tarafından müvekkiller aleyhine ihtiyati haciz talebinde bulunulduğunu, sonra da bu talepten vazgeçildiğini, müvekkiller kendilerine ait olmayan bir senedin icra takibine geçilmesi nedeniyle mağdur edilmeye çalışıldığını, müvekkillerinin ne davalıya ne de başka birisine karşı borcu bulunmadığını, bu nedenlerle fazlaya dair talep, dava ve sair hukuksal hakları saklı kalmak kaydıyla Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Değişik İş sayılı 18/09/2020 tarihli Konya .İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra takibinin ihtiyaten durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararının devamına, müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile sahte senedin iptaline, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile senette yazılı miktar olan 50.000,00 TL'nin % 40'ından aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, müvekkillerin dava sebebiyle uğradığı zararların tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

(II) YARGILAMADA TOPLANAN DELİLLER:

Mahkememizce; Konya . İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiştir.

İlgili kuruluşlardan davacılar ... ve ... hakkında imza incelemesine esas bazı asıl evrakların gönderildiği görülmüştür.

Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi Adli Belge İnceleme Şubesinden aldırılan 16/08/2021 tarihli raporunda özetle; İnceleme konusu senette ... adına atılı imzalar ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların ...'in eli ürünü olduğu, inceleme konusu senette ... adına atılı imzaların teşhise götürecek önemli karakteristik materyal ve yazı unsuru içermeyen, tersimi basit taklidi kolay imzalar olması nedeniyle söz konusu imzaların aidiyetinin, bu meyanda sorulduğu üzere ...'ün eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği görüş ve kanaatini bildirmiştir.

(III) DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İİK'nın 72. maddesi kapsamında açılan menfi tespit davasıdır.

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından Konya . İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe konulan 10/01/2020 tanzim, 30/06/2020 vade tarihli ve 50.000,00 TL bedelli senet nedeniyle müvekkilleri ... ve ...'ün davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin önceki yargılaması neticesinde verilen 09/11/2023 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile; dava konusu senet üzerinde davacı ... adına atılan imzanın davacı ...'in eli ürünü olduğunun Adli Tıp Kurumu raporu ile tespit edildiği, diğer davacı ... adına atılan imzanın ise ...'ün eli ürünü olup olmadığının mevcut mukayese imzalarından kesin olarak belirlenemediği gerekçesiyle ... yönünden davanın reddine, ... yönünden ise davanın kabulüne karar verilmiştir.

Anılan kararın davacı ... yönünden istinaf edilmesi üzerine dosya Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin incelemesinden geçmiş; Dairenin 31/03/2026 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile, davacı tarafça dosyaya sunulan uzman mütalaası ile ilk derece mahkemesince hükme esas alınan Adli Tıp Kurumu raporu arasında dava konusu senetteki ... adına atılı imzanın aidiyeti bakımından çelişki bulunduğu, söz konusu çelişkinin giderilmesi amacıyla grafoloji alanında uzman bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek davacı ...'in istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı doğrultusunda yapılan yargılamada, dava konusu senette davacı ... adına atılı imzanın aidiyeti bakımından dosyada mevcut Adli Tıp Kurumu raporu ile davacı tarafça dosyaya sunulan uzman mütalaası arasında çelişki bulunduğu gözetilerek, söz konusu çelişkinin giderilmesi amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.

HMK'nın 190. maddesi uyarınca, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran taraf, bu vakıayı ispat etmekle yükümlüdür. Somut uyuşmazlıkta, dava konusu senetteki imzanın davacı ...'e ait olduğunu ileri süren ve bu husustan lehine hukuki sonuç çıkaran taraf davalı olduğundan, imzanın davacı ...'e ait olduğunu ispat yükünün davalı tarafta bulunduğu kabul edilmiştir.

Bu kapsamda mahkememizin 17/06/2026 tarihli ara kararı ile dava konusu imzanın aidiyetinin tespiti amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılması için gerekli bilirkişi ücretinin ispat yükü üzerinde bulunan davalı tarafça karşılanmasına karar verilmiş ve davalı tarafa iki haftalık kesin süre verilmiştir. Anılan ara karar davalı tarafa usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş olmasına rağmen verilen kesin süre içerisinde bilirkişi ücreti yatırılmamıştır.

Mahkememizin 16/07/2026 tarihli celsesinde ise dava konusu imzanın aidiyetine ilişkin raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmasına ve gerekli gider avansının davacı tarafça karşılanmasına karar verilmiş ise de; imzanın davacı ...'e ait olduğunu ispat yükünün davalı tarafta bulunduğu, bu hususta davalı tarafa daha önce usulüne uygun şekilde kesin süre verildiği ve davalı tarafça verilen kesin süre içerisinde bilirkişi giderinin yatırılmadığı gözetilerek, mahkememizin 16/07/2026 tarihli ara kararının bu kısmından dönülmesine karar verilmiştir.

Delil avansına ilişkin HMK'nın 324. maddesi uyarınca, taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı verilen kesin süre içerisinde yatırmakla yükümlü olup, avansın yatırılmaması halinde ilgili delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılması ve uyuşmazlığın mevcut diğer delillere göre değerlendirilmesi gerekir.

Somut olayda davalı tarafa, imzanın aidiyetine ilişkin bilirkişi incelemesi yaptırılması için gerekli gideri yatırması hususunda usulüne uygun şekilde kesin süre verilmesine rağmen bu giderin yatırılmaması nedeniyle, Bölge Adliye Mahkemesince giderilmesi gerektiği belirtilen raporlar arasındaki çelişkinin yeni bir bilirkişi incelemesiyle giderilmesi mümkün olmamıştır.

Dosyada mevcut deliller incelendiğinde; Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda dava konusu senette ... adına atılı imzanın ...'in eli ürünü olduğunun bildirildiği, buna karşılık davacı tarafça dosyaya sunulan uzman mütalaasında aynı imzanın ...'in eli ürünü olmadığının teknik incelemelere dayalı olarak belirtildiği görülmüştür.

Davacı tarafça sunulan uzman mütalaasının tek başına dava konusu imzanın sahte olduğunu kesin olarak ispatlayan bir delil olarak kabul edilmesi mümkün değil ise de, söz konusu mütalaa ile önceki yargılamada hükme esas alınan Adli Tıp Kurumu raporu arasında imza aidiyeti bakımından açık bir çelişki meydana gelmiş ve bu çelişki Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararının da temelini oluşturmuştur.

Bu nedenle ilk yargılamada alınan Adli Tıp Kurumu raporunun, karşısında bulunan ve imzanın ...'e ait olmadığı yönünde teknik değerlendirme içeren uzman mütalaası dikkate alınmaksızın tek başına hükme esas alınması mümkün değildir.

Bölge Adliye Mahkemesince de açıkça belirtildiği üzere, söz konusu çelişkinin giderilmesi ve imzanın aidiyeti konusunda tereddüde yer bırakmayacak şekilde değerlendirme yapılması gerekmektedir. Mahkememizce bu doğrultuda bilirkişi incelemesi yapılabilmesi için gerekli usul işlemleri gerçekleştirilmiş, ancak imzanın davacı ...'e ait olduğunu ispat yükü üzerinde bulunan davalı taraf kendisine verilen kesin süre içerisinde bilirkişi ücretini yatırmamıştır.

Bu durumda dosyada mevcut raporlar arasındaki çelişki giderilememiş olup, dava konusu senetteki imzanın davacı ...'e ait olduğu hususu kesin ve yeterli biçimde ortaya konulamamıştır.

İspat yükü üzerinde bulunan davalının, imzanın davacı ...'e ait olduğunu ispatlayamamasının hukuki sonuçlarına katlanması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Başka bir anlatımla, mahkememizce davacı tarafın sunduğu uzman mütalaasına dayanılarak doğrudan imzanın sahte olduğu kabul edilmemiş; aksine, davalı tarafın ispat yükü kapsamında imzanın ...'e ait olduğunu ortaya koyamadığı, dosyada bu hususta birbirine aykırı iki teknik değerlendirme bulunduğu ve bu çelişkinin giderilmesi için gerekli bilirkişi incelemesinin ispat yükü üzerinde bulunan davalı tarafça verilen kesin süre içerisinde gerçekleştirilmesinin sağlanamadığı gözetilmiştir.

Bu nedenle mevcut delil durumu itibarıyla, dava konusu senetteki imzanın davacı ...'e ait olduğu hususunun davalı tarafça ispatlanamadığı sonucuna varılmıştır.

Davacı vekilince yargılamanın bu aşamasında, senet lehtarı olarak görünen Hüseyin Yokuş adına düzenlenmiş başka senetler bulunduğu ve bu senetlere ilişkin Konya . İcra Müdürlüğünün ... ve ... Esas sayılı dosyalarının bulunduğu ileri sürülmüş ise de, söz konusu icra dosyalarının önceki yargılama sırasında mahkememizce celp edilerek dosya kapsamına alındığı ve incelendiği anlaşılmıştır.

Anılan icra dosyalarının içerikleri önceki yargılama sırasında değerlendirilmiş olup, mevcut dosya kapsamı ve özellikle dava konusu imzanın aidiyeti yönünden ulaşılan sonuç dikkate alındığında, yeniden celplerine veya bu dosyalar üzerinden ayrıca bir araştırma yapılmasına gerek görülmemiştir.

Davacı tarafça ileri sürülen, ... 'un senetlerde lehtar olarak gösterilmesi, davalı ile Hüseyin Yokuş arasındaki ilişkinin bulunmadığı ve başka senetlere ilişkin takiplerin mevcut olduğu yönündeki iddialar da değerlendirilmiş; ancak bu hususların, dava konusu senetteki imzanın ...'e ait olduğunu davalı tarafça ispatlanamadığı yönündeki sonucu değiştirecek nitelikte olmadığı kanaatine varılmıştır.

... yönünden;

Dava konusu senet üzerinde davacı ... adına atılı imza yönünden ise, önceki yargılamada alınan Adli Tıp Kurumu raporunda ve dosya kapsamında mevcut diğer incelemelerde, söz konusu imzanın ...'ün eli ürünü olup olmadığının mevcut mukayese imzalarından kesin olarak belirlenemediği tespit edilmiştir.

Dava konusu senetteki imzanın ...'e ait olduğunu ileri süren ve bu husustan lehine hukuki sonuç çıkaran davalı taraf, imzanın ...'e ait olduğunu ispatla yükümlüdür. Dosya kapsamında mevcut deliller itibarıyla ise ... adına atılı imzanın ...'ün eli ürünü olduğuna ilişkin kesin ve yeterli bir tespit bulunmamaktadır.

Her ne kadar önceki yargılama sırasında ... yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de, Bölge Adliye Mahkemesince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması üzerine dosya yeniden görülmekte olduğundan, tüm dosya kapsamının ve mevcut delillerin yeniden değerlendirilmesi gerekmiştir.

Bu kapsamda, ... adına atılı imzanın aidiyeti konusunda dosyada mevcut delillerin davalı tarafça ispat yükünün yerine getirildiğini göstermediği, imzanın ...'e ait olduğunun kesin ve yeterli biçimde ispatlanamadığı, dolayısıyla bu husustaki belirsizliğin ispat yükü üzerinde bulunan davalı aleyhine değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu nedenle davacı ...'ün de dava konusu senet nedeniyle davalıya borçlu olmadığı kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı, dava konusu senet, Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporlar, davacı tarafça sunulan uzman mütalaası, Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma ilamı, davalı tarafa verilen kesin süreye rağmen bilirkişi giderinin yatırılmamış olması, dava konusu imzaların aidiyetinin davalı tarafça ispatlanması gerektiği ve mevcut delillerle bu ispat yükünün yerine getirilemediği hususları birlikte değerlendirildiğinde; davacı ... ve davacı ...'ün dava konusu senet nedeniyle davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Davacıların kötü niyet tazminatı talepleri yönünden ise; davalı tarafça takip konusu senedin düzenlenmesi ve icra takibine konulmasının haksız olduğunun kabul edilmesi, tek başına davalının kötü niyetli olduğunun kabulünü gerektirmemekte olup, davalının takip yapmakta kötü niyetli olduğunun somut ve yeterli delillerle ortaya konulamadığı değerlendirilerek kötü niyet tazminatı koşullarının oluşmadığı sonucuna varılmıştır.

İhtiyati tedbir yönünden ise, mahkememizce yargılama sırasında verilen ihtiyati tedbir kararının etkisi HMK'nın 397/2. maddesi uyarınca aksi kararlaştırılmadığı sürece nihai kararın kesinleşmesine kadar devam edeceğinden, davacıların davada haklı bulunmaları karşısında önceki ihtiyati tedbir kararının ayrıca kaldırılmasına karar verilmesine gerek görülmemiştir.

(IV) HÜKÜM SONUCU, YARGILAMA GİDERLERİ VE KANUN YOLU:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın KABULÜ İLE;

2-Davacı ... ve Davacı ...'ün Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında, takibe konu edilen 10.01.2020 keşide, 30.06.2020 vade tarihli 50.000,00 TL bedelli bonodan dolayı davalıya borçlu olmadıklarının TESPİTİNE, Bononun davacılar yönünden ayrı ayrı İPTALİNE,

Kötüniyet tazminat taleplerinin REDDİNE,

3-Alınması gereken 3.415,50 TL karar harcından peşin olarak alınan ‭853,88 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye ‭‭2.561,62‬ TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4-Davacı ... tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 7,80 TL vekalet harcı, 853,88 TL peşin harç toplamı‭ 916,08‬ TL'nin davalıdan alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ... tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 8,50 TL vekalat harcı, 764,28 TL peşin harç toplamı‭ 827,18 TL'nin davalıdan alınarak davacı ...'e verilmesine,

5-Davacılar tarafından yapılan yargılama gideri 1.060,00 TL İstanbul ATK rapor ücreti, posta tebligat gideri 1.537,48‬ TL toplamı olan 2.597,48 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

6-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinden ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazine’ye gelir kaydına (harç tahsil müzekkeresi yazılmasına).

7-Davacılar kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine,

8-Davacılar tarafından yatırılan ve dosyada bakiye kalan gider avansının HMK'nın 333. Maddesi gereğince karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda 6100 sayılı HMK'nın 341-345 maddeleri uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili İstinaf Dairesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 24/09/2026

KatipHakim