- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E. 2026/373 K. 2026/1747
Karar tarihi: 23 Eylül 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 341/2
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 3
Karar metni
T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
- KARAR TARİHİ
- 23/09/2026
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- ...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- TARİHİ
- 10/12/2025 (G. Karar), 06/01/2026 (İstinaf değerlendirme kararı)
- NUMARASI
- ...Esas ... Karar
- DAVANIN KONUSU
- Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı)
- G.KARAR YAZIM TARİHİ
- 24/09/2026
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen gerekçeli kararına ve istinaf başvurusu değerlendirme kararına yönelik davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin maliki ve sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı 09.08.2024 tarihinde kurallara uygun bir şekilde seyir halinde iken maliki ... olan, ...nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkilinin aracına çarpması sonucu maddi maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, olay sonrası taraflarca kaza tespit tutanağı tutulduğunu, müvekkilinin kazada kusurunun olmadığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracının ana aksamlarının değiştiğini, ciddi anlamda kaporta işçiliği ve boya işçiliği yapıldığını, karşı tarafın aracının davalı sigorta şirketi tarafından .../0 nolu poliçe ile sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketine 16.08.2024 tarihinde değer kaybı talebi için başvuruda bulunulduğunu, davalı şirketince başvuruya istinaden sigorta şirketince herhangi bir ödeme yapılmamış olduğunu, bu nedenle meydana gelen kaza nedeniyle şimdilik araçta oluşan 50,00-TL değer kaybının davalılardan müştereken ve müteselsilen, davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini, 50,00-TL araç mahrumiyet bedelinin davalı şahıstan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile ayrıca davadan önce arabuluculuk sürecinde müvekkilinin kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden arabuluculuk aşmasındaki vekalet ücretinin de karşı yandan tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkil şirket tarafından sigortalandığını, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçe teminat limitleri ile sınırlı olduğunu, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, meydana gelen kazaya ilişkin davacının kusur iddialarını kabul etmediklerini, tarafların kusur durumunun belirlenmesi için bilirkişi raporu düzenlenmesi gerektiğini, değer kaybı bedelinin genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini, davacının faiz taleplerini kabul etmediklerini, davanın sigortalıya ihbar edilmesini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamında toplanan tüm deliller, ATK raporu ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirilmek suretiyle, 09/10/2025 havale tarihli Adli Tıp Kurumu raporuna göre ve mahkememizce kanaat edildiği üzere davalı sigorta şirketince ZMMS ile sigortalı ...plakalı araç sürücüsünün kusursuz, davacı sürücünün 2918 sayılı KTK'nın ilgili maddesi uyarınca tam kusurlu olduğu, kusur durumları nazara alındığından hak edilen bir değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli oluşmadığı, bu nedenle bakiye değer kaybı tazminatı talep edemeyeceği gerekçesi ile; "Davanın REDDİNE," dair karar verilmiştir.
Karara karşı davacı tarafça istinaf başvurusununda bulunulmuş olup yerel mahkeme bu kez 06/01/2026 tarihli istinaf başvurusu değerlendirme kararı ile; davanın reddine miktar itibariyle kesin olarak karar verildiği gerekçesi ile; "Davacı vekilinin istinaf talebinin REDDİNE," dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesi ile istinaf başvurusunun reddi kararına ilişkin istinaf başvuru dilekçesinde özetle: Dava belirsiz alacak davası olarak açılmış olup usul ve yerleşik yargıtay içtihatları doğrultusunda belirsiz alacak davalarında kesin karar verilmesinin mümkün olmadığını, kaza sonrası tramer komisyonu tarafından gerçekleşen kazada; karşı yan araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, müvekkilimizin ise herhangi bir kusurunun bulunmadığı tespit edildiğini, dosya kapsamında aldırılan kusura ilişkin bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, yerel mahkeme tarafından raporun hükme esas alınamayacağı dikkate alınarak Adli Tıp Kurumu'ndan rapor aldırılmasına karar verildiğini, ATK tarafından düzenlenmiş olan rapor yerleşik yargıtay içtihatlarına ve hakkaniyete aykırı olup raporun kabul edilmesinin mümkün olmadığını, gerçekleşen kaza, raporda müvekkilin maliki olduğu araç sürücüsü karşı yanın aracına çarpmış gibi aktarılmışsa da dava konusu kaza karşı yan araç sürücüsünün müvekkilin aracına çarpması sonucu gerçekleştiğini, bu nedenlerle ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. ve ...K. sayılı ilamının ortadan kaldırılarak, hak arama hürriyetine uygun şekilde karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemeye geri gönderilmesine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava; trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminatına ilişkin olup Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın reddine kesin olarak karar verilmiş; karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Mahkemece 06/01/2026 tarihli ek karar ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun kesinlik sınırı nedeni ile reddine karar verilmiş; davacı vekilince iş bu ek karara ilişkin istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Dosyanın incelenmesinde, davacı vekilince iş bu davanın 100,00 TL dava değeri üzerinden belirsiz alacak davası olarak açıldığı, yargılama sırasında alınan kusura yönelik bilirkişi raporları hükme esas alınarak davacının kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, bu nedenle davalı taraflardan maddi tazminat talep edemeyeceği kanaati ile Mahkemece davanın reddine kesin olarak karar verildiği anlaşılmaktadır.
Öncelikle ilk derece Mahkemesince verilen 06/01/2026 tarihli istinaf başvurusunun değerlendirilmesine ilişkin ek kararın değerlendirilmesi gerekmektedir.
İlk derece Mahkemesince kesinlik sınırının altında kaldığı gerekçesiyle istinaf talebinin reddine dair karar verilmiş ise de davacı tarafça davanın belirsiz alacak davası olarak 07/10/2024 tarihinde açıldığı; kararın da 10/12/2025 tarihinde verildiği anlaşılmaktadır.
Miktar ve değeri istinaf kesinlik sınırını aşmayan alacağa ilişkin nihai kararlar HMK'nın 341/2. maddesi hükmü uyarınca istinaf edilemez. Kesinlik sınırı kamu düzeni ile ilgilidir. 04.06.2025 yürürlük tarihli 7550 sayılı Kanun’un 20. maddesi ile değişik HMK’nın ek ½ maddesi ile" hükmün verildiği tarih" ibaresi, "davanın açıldığı tarih" olarak değiştirilmiş olup, HMK’nın 448. maddesine göre değişen kanun hükümleri tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanacaktır. İlk derece mahkemesi tarafından kanun değişikliği öncesinde hüküm kurulmuş ise, usul işleminin tamamlandığı kabul edilmelidir. Bu nedenle 04.06.2025 yürürlük tarihinden önce verilen kararlarda istinaf kesinlik miktarın tespiti için karar tarihi esas alınacak, anılan tarihten sonra verilen kararlarda ise dava tarihi esas alınacaktır. (Yargıtay HGK'nun 14/07/2025 gün ve 2023/4-931 Esas, 2025/491 Karar sayılı kararı)
Yargıtay'ın yerleşik ve istikrar kazanmış kararlarında da açıklandığı üzere, davanın açıldığı tarihte alacak miktarının belirlenmesi imkansız ise belirsiz alacak davası açılabilir. Öte yandan alacaklıdan alacağın miktar veya değerinin tam olarak belirlenmesi beklenemez ise yine belirsiz alacak davası açılabilir. Alacağın miktarının belirlenebilmesinin, tahkikat aşamasında yapılacak delillerin incelenmesi, bilirkişi incelemesi veya keşif gibi sair işlemlerin yapılmasına bağlı olduğu durumlarda da belirsiz alacak davası açılabileceği kabul edilmektedir.
Dava dilekçesinde davanın açıkça belirsiz alacak davası olduğu belirtilmiştir. Bu durumda, kesin olarak karar verilmesi doğru olmamış, talep karar tarihi itibarıyla istinaf kesinlik sınırının altında olmayıp mahkemece verilen hüküm istinaf kanun yoluna tabi olduğundan ek karar kaldırılarak davacı vekilinin esasa ilişkin istinaf itirazları incelenmiştir.
Taraflar arasında davacının aracı ile davalı sigorta şirketince sigortalanan araç arasında trafik kazası meydana geldiği ve davacının aracında kaza nedeniyle zarar oluştuğu, uyuşmazlığın; trafik kazasının meydana gelmesinde tarafların kusur durum/oranları ve davacının aracında meydana gelen değer kaybı miktarı, değer kaybı tazminatının ödenip ödenmediği, araç mahrumiyet zararının bulunup bulunmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde o aracın işleteninin, zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu, belirli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sigorta türüne zorunlu mali sorumluluk sigortası (trafik sigortası) denir. Bu sigorta 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91-101. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu durumda uyuşmazlıklara bu kanun hükümleri ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uygulanacaktır.
Trafik Sigortası üçüncü kişilerin zararı ile ilgili olarak işletenin sorumluluğunu himaye ettiğinden, sorumluluk sınırı işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusuru ve sigorta limitleriyle sınırlıdır. Bu durumda sırasıyla talepte bulunanın üçüncü kişi olup olmadığının; sigortalı araç işleteninin kusur oranının; üçüncü kişinin gerçek zarar miktarının; zararın sigorta himayesindeki zararlardan olup olmadığının tespiti gereklidir.
Dava konusu kaza nedeniyle tarafların kaza sonrası kendi aralarında maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı tanzim ettikleri; yargılama sırasında kusur oranlarının tespiti ve davaya konu tazminatların hesabı için dosyanın Mahkemece resen seçilen adli trafik bilirkişisine ve makine mühendisi bilirkişiden oluşan heyete tevdi edildiği; tanzim edilen raporda özetle; davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobili ile ... İli ...
İlçesi ... Mahallesi bölünmüş yol olan ... Sokak sağ şerit üzerinde seyir halinde iken ...
Sokak ile birleşen kavşağa geldiği esnasında ... Sokak istikametine dönüş yapmak için sola manevra
yaptığı esnasında aracının sol yan kısımları ile Sokak üzerinde hemen arkasından sol şerit üzerinden
gelen ve doğru istikametine seyir halinde bulunan davalı sürücü ...’nın sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilini sağ ön kısımlarına çarparak durması sonucu oluşan maddi hasarlı trafik
kazasında;...plakalı otomobil sürücüsü davacı...’in 2918 Sayılı Karayolları Trafik
Kanununda belirtilen Madde “53/1-b) Sola dönüş kurallarına riayet etmemek...” kuralını ihlal ettiğinden dolayı bu kazanın oluşumuna % 100 etkili olduğu; ... plakalı otomobil sürücüsü davalı ...’nın bu kazanın oluşumunda kural
ihlalinin olmadığının görüş ve mütalaa olunduğu; makine mühendisi bilirkişi tarafından ise davacının kazada tam kusurlu olduğu belirlendiğinden tazminat hesaplarının yapılmadığı anlaşılmaktadır.
Rapora karşı davacı tarafın itirazı üzerine Mahkemece Adli Tıp Kurumu ... Adli Tıp Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinden alınan 08/10/2025 tarihli bilirkişi raporunda ise; davalı sürücü ...'nın, sevk ve idaresindeki otomobille, bölünmüş yolun sol şeridi üzerinde seyir halinde iken olay mahalli kavşakta sağ tarafından gelerek sola dönüş yapan davacı sürücü idaresindeki otomobille çarpıştıkları olayda atfı kabil kusuru bulunmadığı; davacı sürücü ...'in ise, sevk ve idaresindeki otomobille seyir halinde iken yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, olay mahalli kavşakta sola dönüşünü yeterli mesafeden sol şeride yerleşerek gerçekleştirmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, sağ şeritten gelerek sol şerit üzerinde seyreden davalı sürücünün seyir istikametini kapatacak şekilde sola dönüş yaptığı sırada meydana gelen kazada asli kusurlu olduğunun görüş ve mütalaa olunduğu; Mahkemece iş bu kusur raporları hükme esas alınarak karar verildiği anlaşılmaktadır.
Türk Borçlar Kanunu 49. maddesinde haksız fiil kurumu düzenlenmiş olup, haksız fiil sorumluluğunun doğması için hukuka aykırı fiil, zarar, illiyet bağı ve kusur koşullarının gerçekleşmesi gerekmektedir.
Somut olayda dosya kapsamına alınan adli trafik bilirkişi raporu ve Adli Tıp Kurumu ... Trafik İhtisas Dairesinin kusur raporlarına göre davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile ... Sokağı takiben sol şerit üzerinde seyir halinde iken olay mahalli kavşağa geldiğinde otomobilin sağ ön kısımları ile aynı istikamette sağ tarafından gelerek sol taraftaki .... Sokağa dönüş yapan davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin sol yan kısımlarının çarpışması sonucu ... plakalı otomobilin hasarına konu trafik kazasının meydana geldiğinin görüş ve mütalaa olunduğu; hem adli trafik bilirkişi raporunda hem de ATK raporunda kazanın meydana geldiği yolun bölünmüş yol/bölünmüş iki şeritli yol olarak kabul edilmesine rağmen ve 2918 sayılı KTK 3. Maddesine göre bölünmüş yolun "bir yöndeki trafiğe ait taşıt yolunun bir ayırıcı ile belirli şekilde diğer taşıt yolundan ayrılması ile meydana gelen karayolu" olduğuna ilişkin tanım da dikkate alındığında davacı tarafından sunulan kaza yerine ait fotoğraflarda yolun refüj, bariyer, tel örgü, yeşil alan gibi bir ayırıcı ile ayrılmadığı, yolu ayıran çizgilerin niteliğinin de dosyada mevcut siyah beyaz renkli fotoğraf çıktılarından net anlaşılamadığı ve davacının da kazanın meydana geldiği yolun tek gidiş ve tek geliş yol olup, kazaya karışan araçların kaza anında "yan yana" aynı istikamette giden araçlar olmayıp; arkalı önlü giden araçlar olduğunu iddia ettiği, ayrıca kaza sonrası taraflarca tutulan kaza tespit tutanağında davalı sürücünün beyanında geçen "..sinyal vermeden dönen yabancı plakalı araca çarpmamak için sola kırdım. Kurtaramadım çarptım." ifadeleri ve kaza tespit tutunağındaki krokide bulunan araçların kaza sonrası duruş konumları da nazara alındığında; kazanın gerçekleştiği yolun "bölünmüş iki şeritli yol" ya da "tek şeritli gidiş geliş yol" olup olmadığı, kazaya karışan taraflara ait araçların kaza sırasında yanyana şeritlerde aynı istikamette veya aynı şeritte aynı istikamette arka arkaya gidip gitmedikleri hususunun tarafların kazadaki kusur durum ve oranlarını etkileyeceği ve bu hususların tespitinin davacının raporlara itirazlarının değerlendirilmesi bakımından önem arz ettiği anlaşılmakla; Mahkemece hükme esas alınan kusur raporlarının somut olayı yeterince aydınlatmaktan uzak olduğu ve davacının sunduğu deliller kapsamında iddia ettiği olayın gerçekleşme şekline ilişkin çelişkileri gidermediği kanaatine varılarak davacının istinaf başvurusu yerinde bulunmuştur.
O halde, mahkemece, davacının dava dilekçesinde dayandığı keşif delili de nazara alındığında, gerektiğinde olay yerinde keşif yapılarak kazanın meydana geldiği ... Sokaktaki yolun kaza tarihinde "bölünmüş iki şeritli yol"/ "tek şeritli gidiş geliş yol" olup olmadığı ve kazaya karışan taraflara ait araçların kaza sırasında yanyana şeritlerde aynı istikamette veya aynı şeritte arka arkaya gidip gitmedikleri hususları belirlendikten sonra dosyanın Karayolları Trafik Fen Heyeti İTÜ Trafik Kürsüsü gibi kuruluşlardan oluşturulacak yeni bir uzman bilirkişi kuruluna tevdii edilerek, kaza tespit tutanağı, yol durumu, kazanın oluş şekli, saati, mevcut bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte irdelenmek suretiyle, sürücülerin kusur oranlarının duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespiti ve kusur yönünden meydana gelebilecek çelişkilerin giderilmesi için ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınması, ondan sonra dosyadaki tüm deliller birlikte değerlendirilip varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ İLE; ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/12/2025 tarih, ...Esas ...Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.464,00 TL istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
5-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.23/09/2026
...
Başkan...
Üye...
Üye...
Katip...
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.
