mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2024/993 K. 2026/810

Karar tarihi: 30 Eylül 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

KONYA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVA
Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; 07/08/2024 tarihinde davacı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ...plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davaya konu trafik kazasında, davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç, saat 16.20 sıralarında toptancılar kavşağına doğru seyir halinde iken önündeki iki aracın kaza yapması sonucu, takip mesafesini koruyarak trafikte seyreden davacının yavaşlayıp durduğunu ancak davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ...plakalı araç, müvekkilin aracıyla takip mesafesini korumaması ve kavşağa yaklaşırken hızını azaltmaması sebebiyle müvekkil aracına arkadan çarpmasıyla maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... poliçe numarası ile davalı sigorta şirketine sigortalı ...plaka sayılı davalı ... sevk ve idaresindeki aracın, davacıya ait araca tam kusurlu hareketiyle çarpması sonucunda meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında, davalı sigorta şirketine sigortalı aracın sürücüsü davah ..., tam ve tek kusurlu olduğunu, gerçekleşen trafik kazası sonucu davacının aracında meydana gelen değer kaybının, ikame araç bedeli (araç mahrumiyet tazminatı) ve araç hasar fark tazminatının toplanacak delillere göre tutarlarının ayrı ayrı bilirkişi marifetiyle tespitini; HMK 107 uyarınca, dosya kapsamında toplanacak deliller ve yapılacak bilirkişi incelemesiyle alacak kalemlerinin miktarını yahut değerinin tam ve kesin olarak belirlenebildiği anda artırılmak üzere şimdilik; 50,00 TL değer kaybının, kaza tarihi olan 07/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkilime ödenmesini, (davalı sigorta şirketinin poliçe limitiyle sorumlu olması kaydıyla) 50,00 TL araç hasar fark tazminatının, kaza tarihi olan 07/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı davacıya ödenmesini, (davalı sigorta şirketinin poliçe limitiyle sorumlu olması kaydıyla) 50,00 TL ikame araç bedelinin (araç mahrumiyet tazminatının), kaza tarihi olan 07/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı lehine 10.000,00 TL manevi tazminata trafik kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacı müvekkil lehine hükmedilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinden özetle; Poliçede araç başına 120.000 TL, kaza başına 240.000 TL maddi tazminat teminat limiti belirlenmiş olup, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı sigorta şirketinin sorumluluğu her halükarda bu limitle sınırlı olduğunu, işbu dava ilgili mevzuat gereği zamanaşımına uğradığını, davacı aracının uğradığı hasar bedeli davalı sigorta şirketi tarafından ödenmekle, ilgili poliçe kapsamında gerçek zarar karşılandığını, davalı şirketi davacıyı mağdur etmemek adına ödeme yapmış olsa da, işbu dava ile bu ödeme ihtilaflı hale getirildiğinden davalı şirketi sigortalısının kusuru olup olmadığına ilişkin yeni bir inceleme yapılmasını talep ettiğini, değer kaybı hesabının sigorta genel şartları ekinde yer alan esaslara uygun şekilde yapılması gerektiğini, davacı aracının kazadan önce hasarlı olup olmadığının araştırılarak değer kaybı hesabının buna göre yapılması gerektiğini,

hasar fark tazminatı talebi mesnetsiz olduğunu, davacı aracının kasko poliçesi olup olmadığı, kasko şirketinden hasar ödemesi alıp almadığı netleştirilmesi gerektiğini,

davacının faiz talebi de her yönü ile hukuka aykırı olduğunu, araç mahrumiyet bedeli ile manevi tazminat teminat dışı olduğunu ve davalı sigorta şirketine yönetilmediğini, hüküm kurulurken bu hususunun dikkate alınmasını talep ettiklerini, davalı sigorta şirketine yapılan başvuru sonrası davacı aracında oluşan hasar bedeli ödenmek suretiyle gerçek zarar bedeli karşılandığından, davalı sigorta şirketinin ilgili poliçe kapsamında sorumluluğunun kalmadığı hususunun değerlendirilmesini ve tüm talepler yönünden işbu davanın esastan reddini,

kabul anlamına gelmemek kaydıyla, tarafların kusur oranları ile değer kaybı hesabının tam ve kesin şekilde tespitinin uzman bilirkişi marifetiyle sağlanmasını ve talep konusu değer kaybı hesabının sigorta genel şartları ekinde yer alan esaslara uygun şekilde yapılmasını, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.

Davalı ...' in cevap dilekçesinden özetle; Görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olması gerektiğini, belirsiz alacak davasının menfaat yokluğu nedeni ile reddi gerektiğini, araç mahrumiyet bedeli belirsiz alacak olarak açılamayacağını, kazada davacının ve kendisinin kullandığı araçta hasar meydana geldiğini, söz konusu maddi hasarda kendisinin herhangi bir kusuru olmadan meydana geldiğini, kazada kusurunun bulunmadığını, kusurun tarafında olduğunu kabul etmemekle birlikte araç mahrumiyet süresi net olarak belirtilmediğini, kusur incelemesi yapılması gerektiğini, değer kaybı tazminat talebine yönelik kaza tarihi itibari ile reel kayıp uygulanması gerektiğini, manevi tazminat talebinin reddi gerektiğini, yukarda arz ve izah ettiğimiz sebeplerle öncelikle esasa girilmeden görevli mahkeme asliye hukuk mahkemeleri olduğundan dolayı görevsizlik nedeniyle davanın reddini, mahkemeniz aksi kanaatte ise esasa girilerek davanın reddini yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi' ne tevdii ile düzenlenen 25/03/2026 tarihli raporundan özetle; 09.08.2024 tarihinde trafik kazası sonucu yaralanan şahıs Ramazanı AKDAĞITC:[T.C. KİMLİK NO]) adına kati rapor tanzimi istenilmiş olup ekte gönderilen evraklarının incelenmesinde Konya Şehir Hastanesi tarafından şahsın adına düzenlenen 09.08.2024 tarihli Genel Adti Muayene Raporunda, trafik kazası öyküsü olduğu, sot servikakfe hassasisyet lduğu, açık yara olmadığı diğer sistem muayenelerinin doğal olduğu, hayati tehlikesi olmadığı, kemik fraktürü olmadığı, basit tibbi müdahale ile giderilebilir olduğu, 09.08.2024 çekim tarihli servikal BT raporunda servikal lordozun tabil olduğu, servikal vertebra yükseklikleri doğal olduğu, belirgin fraktür bulgusu saptanmadığı, spinal kanal çapı doğal olduğu, Vertebral yumuşak doku planları doğal olduğu kayıtlı olup, NEÜ Meram Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim dalında tarafımızca yapılan evrak incelemesinde olay tarihli düzenlenen evraklard şahısta herhangi bir açık yara, kemik kırığına dair bir ibare tespit edilmediği, yüz sınırlarında olay ile illiyetli herhangi bir lezyondan bahsedilmediği anlaşılmış olup, şahsın yaralanmasının; Basit bir ttbbi müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif nitelikte olduğunu, kişiye acı veren, sağlığını ve algılama yeteneğini bozan durum oluşturmadığını, yaşamını tehlikeye sokmadığını, yüzünde sabit iz niteliğinde olmadığını, vücudunda kemik kırığına nedan olmadığını, iyileşmesi olanağı bulunmayan bir hastalığa ve bitkisel hayata girmesine neden olmadığını, duyularından veya organlarından birinin işlevinin yitirilmesine veya azalmasına neden olmadığını, yüzünün sürekli değişikliğine neden olmadığını, konuşmasının ya da çocuk yapma yeteneklerinin kaybolmasına neden olmadığı şeklinde bilirkişi raporu hazırlanmıştır.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın kusur bilirkişisi ...' a tevdii ile düzenlenen 09/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ...Plakalı ... Anonim Şirketi adına (kiralık) Otomobil Sü sü ...'in 2918 SKT Kanununun Madde 56/1-c Araçlar arasındaki mesafe: “Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.” kuralını ihlal ederek Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. maddesinde yer alan asli kusurlardan (d) bendindeki (Arkadan Çarpma) kuralını ihlal ettiği, kazanın oluşumunda yüzde yüz (%100) kusurlu olduğu; ... Plakalı (hususi tescilli) Kamyonet Sürücüsü ...'nın kazanın oluşumunda kural ihlalinin olmadığı ve kusurunun bulunmadığı şeklinde bilirkişi raporu sunmuştur.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın hasar bilirkişisi ...' ya tevdii ile düzenlenen 10/08/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; iki aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazasında, ...plakalı araç sürücüsü, davalı sürücü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu dosyadaki trafik bilirkişi ... tarafından düzenlenen 09/07/2025 tarihli raporunda belirtildiği, davaya konu ... plakalı araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen toplam hasar miktarının; (davalı sigorta ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere) 59.750,00-TL olduğu ve bu hasar bedelinin, davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı, davacının, davaya konu araçta meydana gelen hasar bedeline ilişkin, (kalan hasar bedeli ile ilgili) davalılardan tazminat talebinde bulunamayacağı, davaya konu ... plakalı araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının, (Yargıtay İçtihatları Ve Konya Bam İçtihatlarına Göre) 40.000,00-TL (kırk bin TL) olacağı, davacının, davaya konu aracın tamir süresi içerisindeki, araç mahrumiyetinden doğan zararının; 6.300,00-TL olacağı, davacının, davaya konu aracın tamir süresi içerisindeki araç mahrumiyet zararının (ikame araç bedelinin) ZMMS poliçe kapsamı dışında kaldığı, "kusur oranına göre, davacı ...'ın, davalılar, ... Sigorta Şti'i ve ...'den, müştereken ve müteseslsilen (araçta meydana gelen değer kaybı ile ilgili talep edebileceği tazminat miktarının; %100x40.000,00x 40.000,00-TL olacağı, kusur oranına göre, davacı ...' ın, davalı, ...' den, (araçta meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeline ilişkin) talep edebileceği tazminat miktarının; %100x(40.000,00+6.300,00)= 46.300,00-TL olacağı şeklinde bilirkişi raporu sunmuştur.

Aynı bilirkişinin 15/11/2025 tarihli ek raporunda özetle; iki aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazasında, ...plakalı araç sürücüsü, davalı sürücü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu dosyadaki trafik bilirkişi ... tarafından düzenlenen 09/07/2025 tarihli raporunda belirtildiği, davaya konu ... plakalı araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen toplam hasar miktarının; (davalı sigorta ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere) 59.750,00 t olduğu ve bu hasar bedelinin,davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı, davacının, davaya konu araçta meydana gelen hasar bedeline ilişkin, (kalan hasar bedeli ile ilgili) davalılardan tazminat talebinde bulunamayacağı, davaya konu ... plakalı araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının, (Yargıtay İçtihatları Ve Konya Bam İçtihatlarına Göre) 40.000,00 TL (kırk bin TL ) olacağı, davacının, davaya konu aracın tamir süresi içerisindeki, araç mahrumiyetinden doğan zararının; 6.300,00-TL olacağı, davacının, davaya konu aracın tamir süresi içerisindeki araç mahrumiyet zararının (ikame araç bedelinin) zmms poliçe kapsamı dışında kaldığı, kusur oranına göre, davacı ...'ın, davalılar, ... Sigorta Şti'i ve ...'den, müştereken ve müteseslsilen (araçta meydana gelen değer kaybı ile ilgili) talep edebileceği tazminat miktarının; %100x(40.000,00)= 40.000,00-TL olacağı, kusur oranına göre, davacı ...'ın, davalı, ...'den, (araçta meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeline ilişkin) talep edebileceği tazminat miktarının %100x(40.000,00-TL + 6.300,00)=46.300,00-TL olacağı şeklinde bilirkişi raporu sunmuştur.

Mahkememiz dosyasına kazandırılan bilirkişi raporları taraflara usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiştir.

Davacı vekilinin dava değeri artırım dilekçesi sunduğu ve tamamlama harcı yatırdığı anlaşılmıştır.

Dava; "Tazminat" davasıdır.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili davalılar aleyhine Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davası açmıştır.

Ayrıca konu ile ilgili olarak 6098 sayılı TBK.49.-56.maddeleri ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. Maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, TBK.54.maddesinde; "Bedensel zararlar özellikle şunlardır:1. Tedavi giderleri.2. Kazanç kaybı.3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar.4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." şeklinde, TBK'nun 56/1.maddesinde;"Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." şeklinde, (haksız fiil, doktrinde hukuka aykırı zarar verici eylem olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve uygun illiyet bağı olarak belirlenmektedir, bu durumda haksız fiilden söz edebilmek için "1) hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, 2)eylemden kaynaklı bir zararın olması, 3)zarar veren kişinin kusuru bulunması" ya da yasaca sorumlu olması" zarar ile kusur arasında uygun illiyet bağı bulunması gerekir) KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar...................İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde(6704 S.K. 4. Mad. İle değişiklik öncesi);"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K. 5. Mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde (6704 S.K. 6. Mad. İle değişiklik öncesi);" Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yapıldığı görülmüştür.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın hasar bilirkişisi ...' ya tevdii ile düzenlenen 15/11/2025 tarihli hükme esas alınan bilirkişi raporu da dikkate alındığında; iki aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazasında, ...plakalı araç sürücüsü, davalı sürücü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu dosyadaki trafik bilirkişi ... tarafından düzenlenen 09/07/2025 tarihli raporunda belirtildiği, davaya konu ... plakalı araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen toplam hasar miktarının; (davalı sigorta ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere) 59.750,00 t olduğu ve bu hasar bedelinin,davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı, davacının, davaya konu araçta meydana gelen hasar bedeline ilişkin, (kalan hasar bedeli ile ilgili) davalılardan tazminat talebinde bulunamayacağı, davaya konu ... plakalı araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının, (Yargıtay İçtihatları Ve Konya Bam İçtihatlarına Göre) 40.000,00 TL (kırk bin TL ) olacağı, davacının, davaya konu aracın tamir süresi içerisindeki, araç mahrumiyetinden doğan zararının; 6.300,00-TL olacağı, davacının, davaya konu aracın tamir süresi içerisindeki araç mahrumiyet zararının (ikame araç bedelinin) zmms poliçe kapsamı dışında kaldığı, kusur oranına göre, davacı ...'ın, davalılar, ... Sigorta Şti'i ve ...'den, müştereken ve müteseslsilen (araçta meydana gelen değer kaybı ile ilgili) talep edebileceği tazminat miktarının; %100x(40.000,00)= 40.000,00-TL olacağı, kusur oranına göre, davacı ...'ın, davalı, ...'den, (araçta meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeline ilişkin) talep edebileceği tazminat miktarının %100x(40.000,00-TL + 6.300,00)=46.300,00-TL olacağı şeklinde bilirkişi rapor da dikkate alındığında;

TMK MADDE 4

Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.

Konunun 6098 sayılı TBK.49.maddesi ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde(6704 S.K. 4. Mad. İle değişiklik öncesi);"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K. 5. Mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde(6704 S.K. 6. Mad. İle değişiklik öncesi);" Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yapıldığı, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğinin düzenlendiği görülmüştür.

"Maddi tazminat yönünden, hasar bedeli dava öncesi ödendiğinden reddine karar verilmiştir."

Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Yargıtay uygulamasına göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Kazanın oluş şekline göre değişkenlik göstermekle birlikte, kazalı bir araçta hayatın olağan akışına göre değer kaybı oluşacağı muhakkaktır. Kazalı bir araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı veya oluşan değer kaybının miktarı; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarın nitelik ve niceliği vs. gibi hususlara bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Değer kaybı; bahsedilen kriterler göz önüne alınarak, aracın hasarsız hâliyle ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki ikinci el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki hâline göre serbest piyasadaki ikinci el piyasa değeri arasındaki farkın tespit edilmesiyle bulunur.

Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği ve daha önce karışmış olduğu kaza da dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya göre hesaplanması gerektiği,

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile ... Esas ... Karar sayılı ilamı ve ... Esas ... Karar sayılı ilamları (... : Araç mahrumiyetinde makul süre) dikkate alınarak,

"Eldeki dava belirsiz alacak davası olduğundan, ıslaha karşı zaman aşımı def' ine itibar edilmemiştir.

Sigorta şirketi temerrüt tarihi olarak arabuluculuk son tutanağının tarihi olarak 23/12/2024 olarak kabul edilmiştir." (Arabuluculuk tutanağının son tanzim tarihi temerrüt tarihi kabul edilir (Yargıtay . HD'nin ... E. ... K. Sayılı ilamı, Diyarbakır BAM HD ... E. ... K. Sayılı ilamı))

Ayrıca manevi tazminat bakımından ise davacı ...' ın geçirdiği trafik kazası nedeniyle zor günler geçirdiğini, geçirdiği bu kaza nedeni ile manevi zarara uğradığını, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, haksız eylemin ağırlığı, kusur durumu ve diğer hususlar dikkate alınarak aynı zamanda"hükmedilcek bu para, zarara uğrayandan manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır, bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amcına göre belirlenmelidir, takdir edilecek miktarı mevcut halde elde edilecek tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır" (Yüksek Yargıtay . HD'nin 06/06/1999 Tarih, ... ; . HD'nin 18/06/1998 tarih, ... ), "hükmedilcek bu para, zarara uğrayandan manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır, bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amcına göre belirlenmelidir, takdir edilecek miktarı mevcut halde elde edilecek tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır" (Yüksek Yargıtay . HD'nin 06/06/1999 Tarih, ... ; . HD'nin 18/06/1998 tarih, ... ), Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebi ile duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde bulundurularak hak ve nesafet çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır, zira TMK'nın 4. Maddesinde kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre takdir edeceği öngörülmüştür.( Yüksek Yargıtay . HD'nin 23/02/2015 Tarih ... Esas ... Karar) anılan emsal kararların da dikkate alınması ve Yüksek Yargıtay . HD'nin 23/02/2015 Tarih ... Esas ... Karar yine HGK'nın 23/06/2004 tarihli, ... sayılı kararında "22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır" şeklinde hüküm geçtiği, anılan emsal kararların da dikkate alınması ve kaza tarihi ile karar tarihi arasında geçen süre de dikkate alınarak manevi tazminatlar bakımından davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermek gerekmiş olup, ayrıca anılan emsal kararlar olay tarihi ile karar tarihi arasındaki geçen süre de dikkate alınarak manevi tazminatlar bakımından mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.

Anılan emsal kararlar olay tarihi ile karar tarihi arasındaki geçen süre de dikkate alınarak manevi tazminatlar bakımından mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.

Manevi Tazminatın Reddedilen Kısmı Açısından Yapılan Değerlendirmede:

"6100 Sayılı Kanunun "Yargılama Giderlerinden Sorumluluk" Başlıklı 326/2 maddesinde yer alan düzenleme 14/03/2025 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan T.C. Anayasa Mahkemesinin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile "manevi tazminat davaları yönünden" Anayasa 'ya aykırı bulunarak iptaline karar verilmiş lakin yasal düzenleme için iptal hükmünün kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

T.C. Anayasa mahkemesinin iptal gerekçesi 6100 Sayılı Kanunun 326/2 maddesinde yer alan hükmün manevi tazminat davaları yönünden "kanunilik" şartını karşılamadığa dayanmaktadır.

Bu aşamada karar tarihi de nazara alındığında kanun koyuncunun henüz bu hususta düzenleme yapmamış olması, mevcut düzenlemenin normlar hiyerarşisiniin en üstünde bulunan Anayasa'ya aykırılığının T.C. Anayasa Mahkemesi kararı ile tespit edilmesi, Anayasa'nın üstünlüğü prensibi ve hukuk devleti ilkesine de nazara alındığında takdiri Mahkeme hakimine bırakılan bir hususta reddedilen kısım yönüyle davacı aleyhine yargılaa giderlerinden sayılan vekalet ücreti hükmedilmesinin davacıya hak ihlali olduğu sabit olan bir hususta "Bireysel Başvuru" yoluyla Anayasa mahkemesine müracaat etmek durumunda bırakılmasına yol açacağı , bu durumun 6100 Sayılı Kanunun 27/1 maddesinde yer alan "Hukuki Dinlenilme" ile adı geçen kanunun 30/1 maddesinde yer alan "Usul Ekonomisi İlkesine" aykırı olacağına kanaat edilmekle manevi tazminatın reddolunan kısmı açısından davacı aleyhine yargılama giderine hükmedilmemiştir. (Emsal için bkz. T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 21/03/2025 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı ilamı, T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 18/11/2025 tarih ve ... esas ... karar sayılı ilamı, T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 30/10/2025 tarih ve ... esas ... karar sayılı ilamı)"

"Davacı yan için alınan doktor raporunda BTM ile giderilebilir şeklinde yaralandığı kesin rapor ile sabittir. Rapor içeriğine bakıldığında acı veren bir durum oluşturmadığı, rapor edilmişse de bu durum ceza hukukunda eylemin tipik olup olmadığı ile ilgilidir, başka bir ifade ile suçun unsuru ile ilgili bir durumdur.

Somut olayımızda davacı yanın BTM ile de olsa vücut bütünlüğüne bir zarar verildiği sabittir. Tüm bu anlatımlardan sonra davacıya hakkaniyete uygun bir tazminata hükmetmek gerekmekte olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davacının davasının kısmen kabul, kısmen reddi ile karar verilmiştir."

DAVA ŞARTI ARABULUCULUK YÖNÜYLE YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE:

(a) Güvence Hesabı Açısından; T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 09/09/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile Mahkememizin bağlı bulunduğu T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 11/07/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamları emsal alınarak davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği bir başka ifade ile eldeki davada alternatif uyuşmazlık çözüm yolu öngörüldüğünden arabuluculuğun zorunlu dava şartı olmadığı anlaşılmakla yapılan arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

(b) Diğer Davalı Açısından: Sigorta şirketi dışındaki davalı ile davacı arasındaki ilişkinin nispi ya da mutlak ticari davaya vücut vermediği(her ne kadar kazaya sebebiyet veren araç davalı kayıtlı ve ticari mahiyette kullanılmakta ise de davacının yaya olması sebebiyle nispi ticari dava olarak kabul edilmemiştir), T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 24/10/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alındığında bu davalılar yönüyle arabuluculuğun dava şartı olmaması sebebiyle arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."

Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,

Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile maddi tazminat yönünden; Davacının, davalılar aleyhine açtığı 40.000,00-TL değer kaybı tazminatı, 6.300,00-TL araç mahrumiyeti olmak üzere toplam 46.300,00-TL' nin temerrüt tarihi olan 07.08.2024 tarihinden itibaren değişen oranlarda yasal/ reeskont faiziyle birlikte (7589 Sayılı 16/07/2026 tarihli kanunun 10. Maddesi gereği) davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi yönünden 40.000,00-TL poliçe limiti ile sınırlı, 23/12/2024 temerrüt tarihi olmak şartıyla) alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, manevi tazminat yönünden; Davacının davalı ... aleyhine açtığı manevi tazminat talebinin kısmen kabulü, kısmen reddi ile; 5.000,00-TL' nin 07.08.2024 tarihinden itibaren yasal/ reeskont faizi (7589 Sayılı 16/07/2026 tarihli kanunun 10. Maddesi gereği) ile birlikte davalı ...' den alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE;

A)MADDİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN;

1-Davacının, davalılar aleyhine açtığı 40.000,00-TL değer kaybı tazminatı, 6.300,00-TL araç mahrumiyeti olmak üzere toplam 46.300,00-TL' nin temerrüt tarihi olan 07.08.2024 tarihinden itibaren değişen oranlarda yasal/ reeskont faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi yönünden 40.000,00-TL poliçe limiti ile sınırlı, 23/12/2024 temerrüt tarihi olmak şartıyla) alınıp davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

B)MANEVİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN;

2-Davacının davalı ... aleyhine açtığı manevi tazminat talebinin kısmen kabulü, kısmen reddi ile; 5.000,00-TL' nin 07.08.2024 tarihinden itibaren yasal/ reeskont faizi ile birlikte davalı ...' den alınıp davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

3-Maddi tazminat yönünden; Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 3.162,75-TL karar ve ilam harcından peşin alınan harç 427,60-TL ve 788,99-TL tamamlama harcının toplamı olan 1.216,59-TL'nin mahsubu ile bakiye 1.946,16-‬TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak (sigorta şirketi yönünden 1.679,52-TL ile sınırlı olmak üzere) HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

4-Maddi tazminat yönünden; davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan 916,00-TL ilk yargılama harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi yönünden 790,50-TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

5-Maddi tazminat yönünden; davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan; bilirkişi ücretleri, tebligat, posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 10.944,50-TL yargılama giderinin ve 788,99-TL tamamlama harcının toplamı olan 11.733,49-TL' nin 11.720,82-TL' sinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak (sigorta şirketi yönünden 10.114,95-TL ile sınırlı olmak üzere) davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerine BIRAKILMASINA,

6-Maddi tazminat yönünden Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi ve davalı ... tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,

7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen (sigorta şirketi yönünden 38.834,55-TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak davacıya VERİLMESİNE,

8-Manevi tazminat yönünden; Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60-TL (maddi tazminatta mahsup edilen peşin harç düşüldükten sonra) harcın mahsubu ile bakiye 304,40-TL harcın davalı davalı ...' den tahsili ile hazineye irad KAYDINA,

9-Davacı tarafından manevi tazminata yönelik yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,

10-Manevi tazminat yönünden davalı ... tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,

11-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT'ne göre hesaplanan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ...' den alınarak davacıya VERİLMESİNE,

12-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 3.600,00-TL arabulucu ücretinin 6325 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince davacıdan alınarak hazine'ye gelir KAYDINA,

13-Davacı tarafça dava başında depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı yanın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren A bendi yönünden bağımsız ve tarafsız Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından KESİN olmak üzere, B bendi yönünden iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/09/2026

KatipHakim