mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/445 K. 2026/813

Karar tarihi: 30 Eylül 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVACI
... - (T.C. Kimlik No:...)
DAVALI
... - (T.C. Kimlik No:...)
DAVA
İtirazın İptali

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin babası olan ... ile birlikte kuruyemiş ticareti ve ihracı işi ile uğraştığını, davalının oğlu olan ... isimli kişi ile ay çekirdek ticari konusunda anlaşmaya varıldığını, bu ticaret sırasında davalının eşi olan ... de müdahil olduğunu, taraflar arasında davalı tarafın oğlunun müvekkilinin babası olan ...'yi arayıp "abi elimizde mal 16 ton kadar mal var, bu malların ölçüleri "9 mm elenmiş, 9 mm üstü % 98, 10 mm üstü %65 li, adet 205-207, hektolitre 275-280" olan malın satışı konusunda anlaşma sağlandığını, müvekkili de bu ölçülü malları kabul edebileceğini, bundan düşük malları kabul edemeyeceğini beyan etmesi üzerine o gün davalı tarafın nakde ihtiyacı olması sebebi ile tarafların daha önceden de sorunsuz alışverişlerinin bulunması hasabiyle davalı taraf avans talebinde bulunduğunu, sonrasında müvekkilinin ... bulunan ... numaralı IBAN hesabından davalıya ait ... Bankasında bulunan ... numaralı IBAN hesabına “ayçekirdeği avansı” açıklaması ile 800.000,00 TL avans ödemesi yapıldığını, 22.02.2025 tarihinde gelen ... plakalı araç ile gelen mallardan numune alınmış ve gelen malın anlaşılan ölçülerde olmaması (hekto 270, 10 MM 47, 9 mm 87, 8 mm 99 adet 207 ve malın dış görünüşü itibari ile de ürünün anlaşılan gibi olmadığı) sebebi ile mal kabulü yapılmamış olup söz konusu mallar davalı tarafça geri çekildiğini, davalı tarafından bu duruma itiraz edilmeyerek taraflarca gönderilen avansın geri gönderilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını, sonrasında müvekkilince söz konusu gönderilen avansın geri gönderilmesi defalarca talep edildiğini, davalı tarafça avansın geri gönderilmediğini, sonrasında Ilgın icra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine avansın iade edilmesi ile ilgili icra takibine girişildiğini, davalı tarafından söz konusu icra takibine itiraz edilerek takibin durdurulduğunu belirterek, öncelikle davalının mal kaçırmaya yönelik hareketlerinin olması sebebi ile taşınır ve taşınmaz malları üzerine haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir konulmasına, davanın esası ile ilgili olarak borçlunun icra takibine yaptığı itirazının iptali ile takibin devamına, borçlunun takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı müvekkilinin ay çekirdeği satışı ile iştigal ettiğini, davalı müvekkilinin personeli ile davacı yanın personeli arasında ay çekirdeği anlaşması yapıldığını, söz konusu sözleşme sözlü olduğunu, sözlü anlaşmaya göre çekirdek alım satımı yapılacağını, davacı yana istediği ebatlarda ve özelliklerde çekirdek gönderildiğini, daha sonra davacı yan, kötü niyetli olarak herhangi bir tespit bilirkişi incelemesi yapmadan ürünü iade etmek istediğini, davalı müvekkili de bu şekilde ürün iadesi olmayacağını, yapılan anlaşmaya göre ürünün teslim edildiğini, fakat göreceli, üstün körü inceleme neticesinde ürün iadesi olmayacağını belirtmesine rağmen, davacı yan, haksız şekilde kötü niyetli olarak, ürünü deposuna indirtmek istemediğini, davalı müvekkili de bu şekilde nakliye masrafını yaptığını, ürün anlaşmaya uygun olup olmadığının hukuki yargılama sonucu tespit edilebileceğini, bu nedenle sorumluluğun davacı yanın kendilerine ait olduğunu ve ileride uğranılacak zarar olması halinde yasal haklarını saklı tuttuğunu söylediğini, bunun üzerine de davacı yan, kendisini ilgilendirmediğini, ürünü teslim almayacağını belirttiğini, bunun üzerine de davacı yan tüm hukuki sorumluluğu alarak ürünü almak istemediğini, bunun üzerine de davalı müvekkilinin anlaşma bedelinin tamamının gönderilmesini, ürünün ayıplı veya istenilen özellikte olup olmadığı ile ilgili olarak tespit yaptırmasını ve iddiasını ispat etmesini söylediğini, daha sonra davacı yanca gerçeğe aykırı şekilde bir beyanla ürünün gelmediği gerekçesiyle iade faturası kestiğini, halbuki gerçekte ürün davacıya teslim edildiğini, bunu dava dilekçelerinde kendileri de kabul ettiklerini, fakat iade faturası yasalara uygun olmadığını, davacı yan da davalı yan da ticaret sicile kayıtlı olmadıklarını, tacir olmadıklarını, görevli ve yetkili mahkeme Ilgın Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, ürünün davacıya tesliminin gerçekleştiğini, buna rağmen teslim edilmediği gerekçeli ile iade faturası kesildiğini, bu şekilde iade faturası kesilemeyeceğini, ürünün istenilen özelliklerde olmadığının bilirkişi raporu ile tespit edilmesi gerektiğini belirterek, öncelikle görev yönünden karar verilmesi gerektiğini ve davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Mahkememizce ... A.Ş.'ye, Denizli Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne, Denizli Esnaf ve Sanatkarlar Odası'na, Ilgın Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne, Ilgın İcra Müdürlüğü'ne, Denizli Defterdarlığı'na, Tavas Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne, Konya Defterdarlığı'na, Ilgın Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. SMMM bilirkişiden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, itirazın iptali davasına ilişkindir.

İtirazın iptali davası; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre itirazın iptali davasında; i) İlamsız takip yapılmış olması, ii) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi, iii) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekir.

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır. Eğer cevap süresi içinde davalı/borçlu diğer itirazlarını ileri sürmezse mahkeme bunları kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapmak durumunda kalır. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 17.09.2019 tarihli ve ... E., ... K.; 25.11.2020 tarihli ve ... E., ... K. sayılı ilamları)

Dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse; HMK’nın 190. maddesi gereğince ispat yükü, kanunda özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; davanın kabulü hâlinde takibin devamı hükmünü de içerecektir.

Bu kapsamda itirazın iptali davası; icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir. (Yargıtay HGK'nın 22/11/2022 gün ve ... E ... K sayılı ilamı)

Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının ..., borçlunun ..., alacak miktarının 800.000,00 TL, takip dayanağının, ay çekirdeği ticareti için gönderilen avansın ay çekirdeğinin tarafınızca gönderilmemesi sebebi ile aidesi istemi olduğu anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 222/2. maddesine göre; Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

6100 sayılı HMK'nın 222/3. maddesine göre; İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Mahkememizce taraflar arasındaki ticari ilişkinin tespiti bakımından SMMM bilirkişilerden rapor alınmış, SMMM davacı tarafın ticari defterlerinde yaptığı inceleme sonucunda 24/11/2025 tarihli raporunda sonuç olarak; Davacı yanın 2025 yılı ticari defter açılış ve kapanış tasdiklerini süresi içerisinde yaptığı,

tutulan defterlerin usule uygun olduğu, ticari defterlerin birbirini teyit eder nitelikte olduğu ve lehe delil teşkil edebilecek güce sahip olduğu, maddi koşullar bakımından ise, yukarıda ilgili başlıklar altında gerekçeli ve ayrıntılı olarak belirtildiği üzere, davacı yanın ticari defterlerine göre, taraflar arasında ticari ilişkinin mevcut olduğu, 29/05/2025 icra takip tarihi itibarıyla davacı yanın davalı yandan 800.000,00 TL alacaklı olduğu,

davalı yanın ticari defterlerinin henüz incelenmediği için taraf defterlerinin mukayese edilemediği,

takip talebinde, takip tarihine kadar geçen süre için bir takım faiz talebinde bulunulmuş olsa da davalı yanın temerrüde düşürülmediğinden dolayı takip tarihine

kadar geçen süre için tarafımca faiz hesabı yapılmadığı tespitlerin yapıldı belirtilmiş. Yine SMMM bilirkişi davalı tarafın defterlerinin incelenmesi sonucunda düzenlediği 10/02/2026 tarihli raporunda sonuç olarak; Davalı ... Ilgın VD. bağlı ... T.C. Kimlik nolu gelir mükellefi olduğu, 2024 yılında Defter Beyan Sistemine bağlı işletme defterine tabi, 2025 Yılında Bilanço Usulüne Uygun e - Defter / e – Fatura mükellefi olduğu, davalının, defter beratlarını gelir idaresi başkanlığı (G.İ.B.) sistemine kanuni süresinde yüklenmiş olduğu ve Defterlerin kendisi lehe delil olma özelliğine haiz olduğu; davalı taraf defter kayıtlarının Genel Kabul Görmüş Muhasebe Standartlarına uygun olduğu; davalı ile davacı taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, ticari ilişkiden kaynaklı davalı ... tarafından 10.02.2025 tarih ve ... nolu ay çekirdeği açıklaması ile 15,000 kg ürün karşılığı KDV Dahil 817.500,00-TL tutarında SATIŞ faturası Davacı adına düzenlediği ve 10.02.2025 tarihli ... nolu yevmiye fişi ile yasal defterlerine kayıtlı olduğu, davacı tarafından 22.02.2025 tarih ve ... nolu ay çekirdeği açıklaması ile 15,000 kg ürün karşılığı KDV Dahil 817.500,00-TL tutarında İADE faturası düzenlendiği, Davalı tarafın ise iade faturasını itiraza konu etmeksizin kabul ettiği, yasal defterlerine 22.02.2025 tarihli ... nolu yevmiye fişine kaydettiği ve ilgili dönem KDV beyannamesinde beyan edildiği;

davacı ...; ... A.Ş., İBAN: ... Nolu hesabından 10/02/2025 tarihinde Davalı ...’ in T.C. ... Bankası A.Ş., İBAN: ... nolu hesabına “AYÇEKİRDEĞİ AVANSI” açıklaması ile 800.000,00-TL EFT/Havale yapıldığı, ancak; dava konusu havale tutarı ile ilgili Davalı tarafın yasal defterlerinde herhangi bir yevmiye kaydına rastlanılmadığı; davalı tarafın ticari defter kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde; 10.02.2025 tarihli SATIŞ faturasının ve karşılığında düzenlenen 22.02.2025 tarihli İADE faturasının bire bir aynı tutarda kayıtlara alınması sonucu BORÇ/ALACAK bakiyenin bulunmadığı, davacı tarafından 10.02.2025 tarihinde yapılan 800,000,00-TL havalenin ticari ilişkiden kaynaklı ödeme olduğu, Ancak Davalı taraf yasal defterlerine yansıtılmadığı ve Davalının uhdesinde bulunduğu, faturalar açısından bakıldığında borç/alacak bakiyesi bulunmadığı, ödeme yönünden bakıldığında davacı ...'nin 800.000 TL alacaklı olduğu belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davalı ile davacı arasında ticari ilişkinin mevcut olduğu, Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının ..., borçlunun ..., asıl alacak miktarının 800.000,00 TL, takip dayanağının, ay çekirdeği ticareti için gönderilen avansın ay çekirdeğinin tarafınızca gönderilmemesi sebebi ile takip başlatıldığı, her ne kadar davalı ,ürünlerin gönderildiğini davacının kabul etmediğini iddia etmiş ise de; davacı tarafın ticari defterlerinde yaptığı inceleme sonucunda 24/11/2025 tarihli raporunda sonuç olarak, taraflar arasında ticari ilişkinin mevcut

olduğu, 29/05/2025 icra takip tarihi itibarıyla davacı yanın davalı yandan 800.000,00 TL alacaklı olduğunun belirtildiği, davalı tarafın defterlerinin incelenmesi sonucunda düzenlediği 10/02/2026 tarihli raporunda sonuç olarak; davalı ile davacı taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, ticari ilişkiden kaynaklı

davalı ... tarafından 10.02.2025 tarih ve ... nolu ay çekirdeği açıklaması ile 15,000 kg ürün karşılığı KDV dahil 817.500,00 TL

tutarında satış faturası davacı adına düzenlediği ve ödeme yönünden bakıldığında davacı ...'nin 800.000 TL alacaklı olduğunun belirtildiği anlaşılmakla, davalının cevap dilekçesinde yemin deliline dayanması ve yemin teklifinde bulunması, davacının yemini eda etmesi de dikkate alındığında, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Tarafların feri nitelikteki tazminat istemleri yönünden yapılan değerlendirmede; takibe itirazın haksız olması ve alacağın likit olması nedeniyle hükmedilen alacağın % 20'si oranında davacı lehine tazminata hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;

1-Davanın KISMEN KABULÜNE, Ilgın İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından yapılan İTİRAZIN İPTALİ ile 800.000,00 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi üzerinden TAKİBİN DEVAMINA, fazlaya dair talebin reddine,

2-Takibe konu asıl alacak olan 800.000,00 TL üzerinden %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 800.000 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 54.648,00 TL nispi karar ve ilam harcından, peşin alınan 9.852,60 TL harcın mahsubu ile kalan 44.795,40 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

4-Davacı tarafından yapılan peşin harç 9.852,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan 1.013,90 TL tedbir talebi harcı, 615,40 TL başvuru harcı gideri, 820 TL tebligat ve posta gideri, 8.000 TL bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 10.449,30 TL yargılama giderinin kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 10.247,16 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (kabul edilen dava değerinin 800.000 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 126.000 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen dava değerinin 15.780,82 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 15.780,82 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

8-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 4.600 TL yargılama giderinin, 4.555,50 TL'sinin davalıdan, 44,50 TL'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen taraflara iadesine,

Dair, e duruşma ile katılan davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/09/2026

Katip ... Hakim ...

Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır.