mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/1437 K. 2026/910

Karar tarihi: 30 Eylül 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

İSTANBUL

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO
2026/1437 Esas
KARAR NO
2026/910
DAVA
İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ
05/03/2026
KARAR TARİHİ
30/09/2026

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Kapatılan birleşen ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... Esas 2026/... Karar Sayılı Dosyası

DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ: 05/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle; Davacı sigorta şirketçe ... sayılı ZMMS poliçesi ile sigortalı olan ... plaka sayılı araç maliki aynı zamanda sürücü davalı ...'ın sevk ve idaresindeyken 03.12.2022 tarihinde, trafik ışıklarında kırmızı ışıkta beklemekte olan ... plakalı araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağına göre davalı sürücü kazada asli ve tam kusurlu olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kaza esnasında Polis tarafından alınan alkol raporuna göre alkolmetre üflemekten imtina ettiğini, alkolmetreyi üflemeyenlere ilişkin yaptırımların uygulanıp uygulanmadığı hususu davacı sigorta şirketi tarafından bilinmesi mümkün olmadığını, zira trafik kazası ile ilgili mağdur/başvuranın sunduğu veya sunması gereken evraklar arasında bunlar bulunmadığını, davalı sigortalı tarafından alkolmetre üflenmemesi halinde alkollü olmadığının ispatı davalıya düştüğünü, kazanın oluş şekli, kırmızı ışıkta duran araca arkadan çarpılması, kazanın maddi hasarlı olmasına karşılık kolluk kuvvetinin müdahil olup tutanak tanzim etmesi ve sürücülerden alkol testi alması, kazanın akşam saatinde olması ve alkolmetrenin üflenmemesi sebepleri ile sürücünün alkollü olarak kazaya sebebiyet verdiğinin kabulü gerektiğini, davalının (borçlunun) haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazının iptali ile takibin devamını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı davaya cevap vermeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 128. maddesi uyarınca tüm iddiaları inkar etmiş sayılmıştır.

Birleşen dosyanın dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketçe ... sayılı ZMMS poliçesi ile sigortalı olan ... plaka sayılı aracın maliki aynı zamanda sürücü davalı ...'ın sevk ve idaresindeyken 03.12.2022 tarihinde, trafik ışıklarında kırmızı ışıkta beklemekte olan ... plakalı araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağına göre davalı sürücünün kazada asli ve tam kusurlu olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kaza esnasında Polis tarafından alınan alkol raporuna göre alkolmetre üflemekten imtina ettiğini, alkolmetreyi üflemeyenlere ilişkin yaptırımların uygulanıp uygulanmadığı hususunun müvekkili sigorta şirketi tarafından bilinmesinin mümkün olmadığını, müvekkili şirkete trafik poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün alkollü olması sebebiyle, müvekkili şirketin zarar gören araç sahibine ödemiş olduğu 36.533,55 TL tutarındaki değer kaybı tazminatının tahsili amacıyla, taraflarınca ddavalı aleyhine ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2024/... E. Sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibinde asıl alacağa ve fer’ilerine haksız olarak itiraz edilmesi sebebiyle Sayın Mahkeme nezdinde davalı aleyhine işbu “itirazın iptali davasını” ikame etme zaruretinin hasıl olduğunu, aynı kaza nedeni ile aynı davalı aleyhinde hasar bedelinin rücuen tazmini için tarafımızca ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... Esas Sayılı davasının açıldığını, beyanla ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... Esas sayılı dava dosyası ile işbu davanın birleştirilmesine karar verilmesini, itirazının iptali ile takibin devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen dosyada davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı davaya cevap vermeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 128. maddesi uyarınca tüm iddiaları inkar etmiş sayılmıştır.

Bilirkişi heyetinin 30/06/2026 tarihli raporunda özetle; Asıl ve birleşen dosyaya konu 03.12.2022 tarihli trafik kazasının oluşumunda; ...

plaka sayılı aracın sürücüsü ...'ın ASLİ VE TAM (%100 - YÜZDE YÜZ) KUSURLU olduğu, ... plaka sayılı aracın sürücüsü Abdurrahman DURMAZ'ın ise kazanın oluşumunda ATFI KABİL KUSURUNUN BULUNMADIĞI (%0); kusur

durumunun asıl ve birleşen dosya bakımından aynı olduğu; Kazada zarar gören ... plaka sayılı araçta tespit edilen hasarların dava konusu kaza

ile uyumlu olduğu; araç bakımından düzenlenen ekspertiz raporu kapsamında belirlenen ve davacı sigorta şirketince ödenen 36.000,00.-TL onarım (hasar) bedelinin teknik açıdan kadri

maruf olduğu; Davacı sigorta şirketince ödenen 36.533,55.-TL değer kaybı tutarının; aracın olay tarihinde 2017 model ve 117.356 km.de oluşu, hasarın türü ve boyutu ile araca ait önceki hasar kaydı

bulunmadığı hususları dikkate alınarak, olay tarihi itibariyle piyasa gerçek değer kaybı esasına göre makul ve kadri maruf aralıkta değerlendirildiği; bu husustaki nihai takdirin

hukuki değerlendirme içermesi nedeniyle Sayın Mahkemeye ait olduğu; Davacı sigorta şirketince zarar gören üçüncü kişiye 36.000,00.-TL onarım bedeli ve

36.533,55.-TL değer kaybı olmak üzere toplam 72.533,55.-TL ödeme yapıldığı; sigortacının halefiyet ve rücu hakkı kapsamında talebe konu edebileceği rücuya tabi bakiye gerçek

zararın yukarıda belirtilen kusur durumu ve tespitler çerçevesinde belirlenmesi gerektiği; rücu hakkının hukuki şartları ile faiz ve fer'ilere ilişkin takdirin Sayın Mahkemeye ait

olduğu;

Mevcut olayda, sürücünün alkolmetreyi üflemekten imtina ettiği, alkol durumunun tespitine yönelik herhangi bir kan tahlili sonucu veya alkol raporunun dosya kapsamında

bulunmadığı, ayrıca Trafik Sigortası Genel Şartlarının B.1 maddesi uyarınca rizikonun gerçekleşmesi halinde sigortalı tarafından olayın aydınlatılmasına ve tazminat

yükümlülüğünün belirlenmesine yarayacak bilgi ve belgelerin sigortacıya verilmesi gerektiği halde, alkol tespitine ilişkin herhangi bir belgenin sigortacıya veya dosyaya

ibraz edilmediği, bu çerçevede, davacının alkolmetreyi üflemekten imtina etmesinden dolayı rücu talebinde bulunmasının sigorta tekniği bakımından uygun olduğu, tarafların ispat

yükünün yer değiştirebileceğine ilişkin yargısal içtihatlar bulunmakla birlikte, somut olay bakımından tarafların ispat yükümlülüklerinin ve bunun hukuki sonuçlarının değerlendirilmesi Sayın Mahkemenin takdirindedir.

Faaliyeti durdurulan ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... Esas sayılı dosyasının Mahkememizin 2026/... Esasına kaydedildiğinden, dosyanın mevcut safahati korunarak bundan sonraki tüm işlemlerinin Mahkememizce yürütülmesine karar verilmiştir.

DELİLLER:

-... 6. İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı icra dosyası.

-Tarafların beyan ve dilekçeleri

-Bilirkişi Raporu

-Tüm dosya kapsamı

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava ve birleşen dava, davacı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında zarar gören üçüncü kişiye ödenen tazminatın, sigortalı araç sürücüsünden rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takiplerine yapılan itirazların iptali istemine ilişkindir.

Davacı sigorta şirketi tarafından düzenlenen ... sayılı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın, 03.12.2022 tarihinde davalı ...’ın sevk ve idaresinde bulunduğu sırada, ... üzerinde kırmızı ışıkta beklemekte olan ... plakalı araca arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, davacı sigorta şirketince zarar gören araca ilişkin onarım bedeli ve değer kaybı kapsamında ödeme yapıldığı, yapılan ödemelerin davalıdan tahsili amacıyla asıl davaya konu ... 14. İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyası ile birleşen davaya konu ... 6. İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyaları üzerinden takip başlatıldığı, davalının takiplerine itiraz etmesi üzerine eldeki davaların açıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık; davalının kazanın meydana gelmesindeki kusur durumu, kaza sonrasında alkol ölçümü yaptırmaktan imtina etmesinin hukuki sonuçları, davacı sigorta şirketinin yaptığı ödemeleri davalıdan rücuen talep etme koşullarının oluşup oluşmadığı ve talep edilebilir zarar miktarlarının belirlenmesi noktalarında toplanmaktadır.

Dosya kapsamındaki trafik kazası tespit tutanağı, sigorta poliçesi, hasar dosyası, ödeme belgeleri, icra takip dosyaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalının sevk ve idaresindeki araçla, kırmızı ışıkta durarak bekleyen ... plakalı araca arkadan çarptığı, kaza tespit tutanağında davalının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 84. maddesi kapsamında asli kusurlu olduğunun belirtildiği, dosyada mevcut 30.06.2026 tarihli bilirkişi heyeti raporunda da kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğunun, zarar gören araç sürücüsüne kusur atfedilemeyeceğinin tespit edildiği görülmüştür. Bilirkişi raporunun kaza oluş biçimi, araçlardaki hasarın kazayla uyumu ve kusur değerlendirmesi yönlerinden dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerle örtüştüğü, bu yönlerden hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmıştır.

Davalının kaza sonrasında alkol ölçümü yaptırmaktan imtina ettiği de dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Sigorta sözleşmesinin niteliği ve zorunlu mali sorumluluk sigortasının amacı gereğince sigortacı, zarar gören üçüncü kişiye karşı poliçe kapsamındaki sorumluluğunu yerine getirmekle yükümlü olmakla birlikte, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 95. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.4. maddesi kapsamında düzenlenen rücu sebeplerinin varlığı hâlinde sigortalısına başvurabilir. Bu çerçevede, sigortalının rizikonun gerçekleşmesine ilişkin doğru bilgi verme, olayın aydınlatılmasına ve gerekli incelemelerin yapılmasına engel olmama yükümlülükleri de gözetilmelidir.

Somut olayda davalının, kırmızı ışıkta bekleyen araca arkadan çarpmak suretiyle kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu bulunması, kazanın hemen sonrasında alkol ölçümü yaptırmaktan imtina etmesi ve bu nedenle kaza anındaki alkol durumunun doğrudan ölçüm yoluyla belirlenememesi birlikte değerlendirildiğinde, davalının davranışlarının kazanın ve rizikonun gerçekleşme koşullarının aydınlatılması bakımından önem taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır. Davalının ölçümden imtina etmesi, yalnızca bağımsız bir idari ihlal olarak değil, kazanın oluş şeklini ve sigortalının kendi davranışıyla alkol durumunun tespitini olanaksızlaştırması karşısında, bu davranışın doğurduğu ispat güçlüğünün tüm sonuçlarının davacı sigorta şirketine yükletilmesi, sigortalının sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleriyle bağdaşmamaktadır.

Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 23.06.2025 tarihli, 2025/2402 Esas ve 2025/4431 Karar sayılı kararında, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.4.c bendi kapsamında, sürücünün mevzuatta belirlenen sınırın üzerinde alkollü olduğunun ispatlanması halinde, sigortalının alkolün kazanın meydana gelmesinde etkili olmadığını ispat edebileceği ve bu husustaki ispatsızlık riskinin sigortalıya ait olacağı kabul edilmiştir. Anılan kararda ayrıca, sorumluluk hukukunun genel ilkeleri gereğince alkol ile kaza arasında illiyet bağının bulunması gerektiği belirtilmiştir.

Mahkememizce, anılan içtihatta ortaya konulan ispat ilkeleri ve sigortalının olayın aydınlatılmasına ilişkin yükümlülükleri somut olayın özellikleriyle birlikte değerlendirildiğinde; davalının kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu bulunması, kırmızı ışıkta bekleyen araca arkadan çarpması ve kaza sonrasında alkol ölçümünden imtina etmesi bir bütün olarak ele alındığında, davalının kazanın oluşumuna ilişkin sorumluluğunu ortadan kaldıran veya davacı sigortacının rücu talebini bertaraf eden bir olgunun ortaya konulmadığı kanaatine varılmıştır. Davalının, alkol ölçümünden imtina etmesinin sonuçlarını bertaraf edecek ve kazanın oluşumuna ilişkin sorumluluğunu ortadan kaldıracak nitelikte bir delil sunmamış olması da değerlendirmede gözetilmiştir. Bu kapsamda, dosya kapsamındaki deliller, kaza tespit tutanağı, bilirkişi heyeti raporu ve davalının olay sonrasındaki tutumu birlikte değerlendirildiğinde, davacı sigorta şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında yaptığı ödemeleri davalıdan rücuen talep etmesinin yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Zarar miktarı yönünden yapılan incelemede; 30.06.2026 tarihli bilirkişi heyeti raporunda, ... plakalı araçta meydana gelen hasarın dava konusu kazayla uyumlu olduğu, onarım bedelinin 36.000,00 TL, araçtaki değer kaybının ise 36.533,55 TL olduğu, her iki tutarın da dosya kapsamındaki araç bilgileri, hasarın niteliği ve piyasa koşulları itibarıyla makul bulunduğu tespit edilmiştir. Davacı sigorta şirketinin zarar gören üçüncü kişiye onarım bedeli olarak 36.000,00 TL, değer kaybı olarak 36.533,55 TL olmak üzere toplam 72.533,55 TL ödeme yaptığı, ödeme belgeleri ve hasar dosyası içeriğiyle doğrulanmıştır. Bilirkişi raporunun zarar miktarına ilişkin tespitlerinin gerekçeli, denetime elverişli ve dosya kapsamıyla uyumlu olması nedeniyle bu tespitlere itibar edilmiştir.

Asıl dava bakımından, davacı sigorta şirketinin onarım bedeli nedeniyle yaptığı 36.000,00 TL ödemenin tahsili amacıyla başlattığı ... 14. İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı takibine davalının yaptığı itirazın, davacının rücu alacağı ve ödeme belgeleriyle doğrulanan miktar yönünden haksız olduğu sonucuna varılmıştır. Bu nedenle asıl davanın kabulü ile davalının anılan icra takibine yaptığı itirazın iptaline ve takibin talep doğrultusunda devamına karar verilmiştir.

Birleşen dava bakımından ise davacı sigorta şirketinin araçta meydana gelen değer kaybı nedeniyle yaptığı 36.533,55 TL ödemenin tahsili amacıyla başlattığı ... 6. İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı takibine davalının yaptığı itirazın da yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Değer kaybı tutarının bilirkişi heyeti raporuyla belirlendiği ve davacı tarafından yapılan ödeme ile doğrulandığı gözetilerek birleşen davanın da kabulüne, davalının anılan takibe yaptığı itirazın iptaline ve takibin talep doğrultusunda devamına karar verilmiştir.

Davacının icra inkâr tazminatı talebi yönünden ise, itirazın iptali davalarında icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacağın takip tarihi itibarıyla belirli veya borçlu tarafından belirlenebilir, başka bir ifadeyle likit nitelikte olması gerekir. Somut olayda davacı sigorta şirketinin rücu alacağının varlığı ve kapsamı; kazanın oluş şekli, kusur durumu, sigorta genel şartlarının uygulanması, rücu koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği ve zarar miktarının teknik incelemeyle belirlenmesi suretiyle ortaya konulmuştur. Bu nedenle alacağın takip tarihinde davalı tarafından tek başına belirlenebilir ve hesaplanabilir nitelikte olmadığı, yargılama ve bilirkişi incelemesi sonucunda belirlendiği anlaşılmakla, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, asıl ve birleşen davaların kabulüne; davalının ilgili icra takiplerine yaptığı itirazların iptaline ve takiplerin talep doğrultusunda devamına, icra inkâr tazminatı talebinin ise reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere;

Asıl ve birleşen ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/... Esas sayılı dosyasında DAVANIN KABULÜ ile,

1-Asıl dava yönünden; ... 14. İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı icra takip dosyası ile birleşen dava yönünden; ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı icra dosyalarında davalı borçlu tarafından yöneltilen itirazın iptaline, takibin ödeme emrindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına,

2-Haksız fiile dayalı alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin Reddine,

3-Asıl dava yönünden;

-Alınması gereken 2.677,53-TL harcın, peşin alınan 732,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.945,53-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

-Davacı tarafından yatırılan 732,00-TL başvurma harcının ve 732,00-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 23.145,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 39.196,86-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,

-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,

4-Birleşen dava yönünden;

-Alınması gereken 2.674,52-TL harcın, peşin alınan 732,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.942,52-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

-Davacı tarafından yatırılan 732,00-TL başvurma harcının ve 732,00-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 39.152,71-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.140,00 -TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,

-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,

Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

30/09/2026

KatipHakim