mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

Bölge Adliye Mahkemesi Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E. 2023/1668 K. 2026/971

Karar tarihi: 9 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

KARAR TARİHİ
09/10/2026
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ
30/03/2023
DAVANIN KONUSU
Alacak
YAZIM TARİHİ
09/10/2026

İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili; müvekkili tarafından davalı şirketin dağıtım sistemine bağlantılı olarak güneş enerjisi üretim tesisi işletildiğini, müvekkili ile davalı arasında dağıtım sistem kullanım anlaşması yapıldığını, tesisin işletildiği dönem boyunca haksız yere fazladan tahsil edilen sistem kullanım dağıtım bedellerinin davacıya iadesi gerektiğini, davanın açıldığı tarih itibariyle davacının üreterek dağıtım sistemine verdiği her kwh elektrik enerjisine karşılık 22,7527 kuruş sistem kullanım dağıtım bedeli alındığını, dağıtım hizmeti alan elektrik üreticileri arasında sistem kullanım dağıtım bedelleri bakımından "üretici" ve "lisanssız üretici" şeklinde bir ayrım yapılmadığını, bu bağlamda davacıdan 22,7527 kuruş sistem kullanım dağıtım bedeli alınırken buna karşı aynı hizmeti alan diğer üreticilerden sadece 2,7220 kuruş alındığını, 2016 yılı sonuna kadar üreticiler arasında herhangi bir ayrım yapılmadığını, lisanslı-lisanssız ayrımı yapılmaksızın tüm üreticilerden aynı bedel alındığını, bu bedelin (1 Ekim -31 Aralık 2016 dönemi için ) 0,7596 kuruş olduğunu, ancak 1 Ocak 2017 itibariyle üreticiler arasında ayrıma gidilerek lisanssız üreticilerden daha fazla sistem kullanım/dağıtım bedeli alınmaya başlandığını, buna dayanak olarak herhangi bir teknik veya hukuki sebep olmadığını, bu durumun hukuka aykırı olduğunu, bu yöntemle davacıdan haksız yere fazladan tahsil edilen tutarın 400.000,00 TL üzerinde olduğunu, toplam alacağın yargılama aşamasında yapılacak bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağını, haksız alınan toplam miktarın davalıdan tahsili gerektiğini, davalı şirket tarafından mevzuatta açıkça belirlenen ek maliyet sebebini ortaya koymadan sanki ek maliyet varmış gibi davacıdan fazla ve fahiş miktarda tahsilat yaptığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacıdan işbu dava tarihine kadar fazladan tahsil edilen sistem kullanım bedelli yanında bunlara işletilen KDV'lerle birlikte oluşan toplam tutar için şimdilik 1.000,00 TL alacağın davalıdan tahsiline, alacağa konu bedellere her bir faturada fazla ödenen tutarlara ödeme tarihlerinden itibaren işletilecek bankalarca mevduata uygulanan azami faiz veya en yüksek ticari faiz değişen oranda avans faizi uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davalı vekili; şirketin lisanssız elektrik üretim tesisi işlettiğini, davacının talebinin elektrik piyasası mevzuatına, sistem kullanım anlaşmasına ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu kurul kararlarına açıkça aykırı olduğunu, yürürlük mevzuat düzenlemeleri veya kurul kararları iptal edilmedikçe uygulanmaya devam edeceklerini, davacı şirketin lisanssız üretim tesisine sahip olduğunu, haksız olarak bedel iadesi talebinin davacı için sebepsiz zenginleşmeye neden olabileceğini, dağıtım şirketlerinin lisanslı ve lisanssız elektrik üreticilerine uyguladığı tarifelerin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından belirlendiğini, EPDK'nın düzenleyici nitelikteki bu tarifelerinin dağıtım şirketleri tarafından değiştirilmesi veya uygulanmamasının mümkün olmadığını, davaya konu alacağın zamanaşımına uğradığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının mümkün olmadığını belirterek davaya konu edilen işlemlerin tamamen mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilmiş olması, hukuka aykırılık bulunmaması nedeni ile dayanağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

Mahkemece; "... taraflar arasında lisanssız üretici olan davacıdan lisanslı üreticilerden alınandan daha fazla sistem kullanım dağıtım bedeli alınıp alınmadığı, bu hususun fazla dağıtım bedeli alınmasına gerekçe olacak şekilde davacının dağıtım sistemi üzerinde ek maliyet oluşturup oluşturmadığı, bunun yasalara ve anlaşmaya uygun olup olmadığı ve buna göre davacıdan haksız yere ve fazla miktarda tahsilat yapılıp yapılmadığı varsa miktarı noktalarında uyuşmazlık bulunmakta olup dosya kapsamında düzenlenen gerekçeli ve denetlenebilir bilirkişi raporuna göre elektrik tarifelerinin EPDK tarafından belirlenerek yürürlüğe girdiği, elektrik dağıtım şirketlerince ise uygulanmak zorunda olması, EPDK 'nin ülke genelinde enerji konusunda tek düzenleyici kurum olması, elektrik dağıtım şirketlerinin EPDK tarafından belirli dönemlerde yayımlanan tarifeleri uygulaması ve davalı tarafça yapılan tahsilatların ilgili tarifeye uygun olarak yapıldığının anlaşılması karşısında ispatlanamayan davanın reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın sadece tarifenin hukuka uygunluğu veya uygulanmasından kaynaklı değil aynı zamanda ve hatta ondan çok daha önemli şekilde açıkça sözleşmeye aykırı tahsilattan kaynaklı olduğunu, elektrik tüketicisi olan davacının, tüketim ihtiyacı olan enerjiyi üretmek için mevzuat hükümleri uyarınca üretim tesisi kurduğunu ve taraflar arasında sistem kullanım anlaşması akdedildiğini, enerji üretiminin doğası gereği tüketim ihtiyacını aşar şekilde enerji üretimi yapılmasının kaçınılmaz olduğunu, bu şekilde ortaya çıkan ihtiyaç fazlası enerjinin üreticisi ve sisteme (şebekeye) verenin dava dışı görevli tedarik şirketi olduğunun açıkça kabul edildiğini, ihtiyaç fazlası enerjinin mülkiyetinin, henüz davalıya ait şebekeye çıkmadan müvekilin elinden çıktığını, davacı tarafından şebekeye verilmeyen ihtiyaç fazlası enerji sebebiyle davacıdan veriş yönlü dağıtım bedeli alınmasının her halükarda mümkün olmadığını, tüketim tesisinde tüketmek için sisteme verdiği ihtiyacı olan enerji için davacıdan dağıtım bedeli alınması gerektiğini, bunun haricinde sisteme kendisinin vermediği ihtiyaç fazlası enerji için davacıdan dağıtım bedeli alınmasının mümkün olmadığını, enerjinin henüz dağıtım şebekesine çıkarılmadan davacının santral sahasında dava dışı ...'ye teslim edildiğini, bu aşamadan sonra söz konusu enerjinin mülkiyeti ve zilyedliğiyle birlikte dava dışı ... tarafından şebekeye çıkarıldığını, uyuşmazlık konusu olayda "ihtiyaç enerji" ve "ihtiyaç fazlası enerji" olacak şekilde herhangi bir ayrım yapılmaksızın üretilen elektriğin tamamı için tek kalemde fatura kesildiğini ve bu şekilde tahsilat yapıldığını, ihtiyaç fazlası enerji yönünden alınan dağıtım bedelinin EPDK tarifesinin konusu olmadığını, uyuşmazlığın, taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklandığını, sözleşmeye aykırı tahsilatın iadesi dava konusu edildiğine göre yargılama kapsamında EPDK tarifesinin hukuki tartışmasına girilmesine de gerek olmadığını, uyuşmazlık konusu olay sözleşmeye aykırı tahsilatın iadesi olduğuna göre ihtiyaç fazlası enerji miktarının ve bu miktardaki enerji sebebiyle tahsil edilen dağıtım bedellerinin tespit edilerek davacıya iadesine karar verilmesi yönünde hüküm kurulması gerekirken aksi yöndeki kabule dayalı olarak tarife farklılaşması sonrasında sözleşmenin imzalanmış olması kabulü neticesinde varılan davanın reddi yönündeki kararın hatalı olduğunu, istinafa konu kararın esastan red görünümlü usulden red kararı olduğunu, bu davada İlk Derece Mahkemesi kararında, temel olarak tarifelerin hukuka uygunluk denetimi (yani yorumlama) yetkisinin idari yargıda olduğu temel gerekçesine dayanıldığını, bu haliyle istinafa konu kararın esasen Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi kararının arkasından dolanmak suretiyle esastan red görünümlü görevden red kararı olduğunu, uyuşmazlık konusu olaya uygulanacak 6446 sayılı Kanunun 17 nci maddesi hakkında Anayasa Mahkemesi tarafından verilen iptal kararıyla ortaya çıkan hukuki durum çerçevesinde, uyuşmazlık konusu olay bakımından Mahkemenin, sahip olduğu yargılama yetkisinden kaçınamayacağı, uyuşmazlık konusu olaya uygulanacak düzenlemenin normlar hiyerarşisine tabi tutulamayacağı yönündeki kabulün, Anayasanın 138 inci maddesine aykırı olduğunu, uyuşmazlık konusu fazla tahsilatların TTK m. 20'ye açıkça aykırı olduğunu ve mülkiyet hakkının ihlali olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dairemizce de istinaf incelemesi bu çerçevede yapılmıştır.

Yargılamada ileri sürülen iddia ve cevaplar, mevcut deliller ve tüm dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;

Dava; lisansız elektrik üreticileri için dağıtım sistem kullanım anlaşmasından kaynaklı alacak istemine ilişkindir.

Mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 359/3. maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgiler, yasaya uygun gerektirici nedenler, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davacı yandan tahsil edilen sistem kullanım/dağıtım bedelinin dayanağı olan dava dışı idare kararı ile belirlenen tarifenin düzenleyici idari işlem niteliğinde olduğu ve idari yargıda açılan tüm iptal davalarının reddine karar verildiği, eldeki davada Mahkemece idari yargının görevli olduğundan bahisle usulden red kararı verilmesinin söz konusu olmadığı, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre davacıdan dava dışı idare kararı ile belirlenen tarife dışında fazladan bir tahsilatın yapılmadığı, lisanssız üretici konumundaki davacının lisanslı üretici konumundaki dava dışı şirketler ile birçok kriter bakımından aynı standartlara tabi olmamasına rağmen dağıtım kullanım sistemindeki lisanslı üreticilere uygulanan tarifelerin kendisine uygulanması isteminin dayanaktan yoksun olduğu, dava dışı EPDK tarafından belirlenen tarifelerin halen daha yürürlükte bulunduğu, dava konusu sözleşmenin bahsi geçen EPDK kararından sonraki dönemde imzalanmış olduğu nazara alındığında Yerel Mahkemece davanın reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı (Bknz. aynı yönde Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2023/3891 Esas - 2025/585 Karar ve 2023/3223 Esas - 2024/4366 Karar sayılı ilamları), HMK'nın 355/1. maddesi gereği inceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmakla, re'sen gözetilmesi gereken kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, bu itibarla davacı vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı anlaşıldığından davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu ve bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından peşin olarak alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

3-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davalı lehine istinaf vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

5-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,

6-Kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,

Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361/1. maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde başvurulmak suretiyle Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 09/10/2026

...