- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2024/837 K. 2026/590
Karar tarihi: 7 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- ESAS NO
- 20../.... Esas
- KARAR NO
- 20../...
- DAVA
- Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı tarafın iddiaları:
Adi ortaklık oluşturan davacı şirketlerin ihalesini aldıkları ...'ne ait "...İlçesi ...İşi" kapsamında yapılacak işte kullanılmak üzere davalı şirketten logar kapağı siparişi verdiğini, ürünlerin 22/10/2024 tarihinde tesliminin kararlaştırıldığını, davalıya idarenin konuyla ilgili olarak düzenlediği teknik şartnamenin gönderilerek ürünün özelliklerinin bildirildiğini, davalı şirkete avans ödemesi olarak dava konusu -...Şubesi, 0212937 No’ lu, 15.12.2024 tarihli, 434.700,00-TL bedelli- çekin verildiğini, davalı tarafından imal edilen logar kapaklarının teknik şartnameye aykırı ve ayıplı olduğunu, davalı adresinde imalatlar üzerinde ... yetkilerince yapılan incelemede eksikliklerin belirlendiğini, durumun davalıya bildirilmesine ve ayıplı haliyle ürünlerin teslim alınmayacağının ifade edilmesine rağmen davalının ürünleri ayıpları gidermeden Sakarya'ya davacıya 13/11/2024 tarihinde gönderdiğini, bu ürünlerin aynı tarihte davacı personelince de incelenerek ayıplı olduğunun tespit edilip tutanak altına alındığını, bu ayıpların ürünü kullanılamaz kıldığını ve ihaledeki teknik şartları karşılamadığından idarece de kabul edilmesinin mümkün olmadığını, bu sebeple seçimlik haklardan sözleşmeden dönme hakkının kullanılarak 15.11.2024 tarihinde ihtarname düzenlenerek davalıya gönderildiğini, ve çekin iadesinin istendiğini, talep edilmesine rağmen davalıda olan çekin iade edilmediğini, ara buluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığını belirterek dava konusu 0212937 seri numaralı çek sebebiyle davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesinde davacı olarak adi ortaklığın gösterildiği buna karşılık davacı vekili adına düzenlenen vekaletnamenin adi ortaklığı oluşturan şirketlerce verilmiş olduğu, dava dilekçesinde ayrı bir kişiliği bulunmayan ve taraf ehliyeti olmayan adi ortaklığın gösterilmesinin HMK 124 maddesi kapsamında düzeltilmesi mümkün ve kabul edilebilir bir yanılgıdan kaynaklandığı değerlendirilmekle; davacı vekiline bu hususta süre verilmiş, davacı vekili adi ortaklığı oluşturan her iki şirketi davacı olarak göstererek bu usuli eksikliği gidermiştir.
Davalı tarafın savunmaları
Davalı tebligata rağmen davaya cevap vermemiş vakıaları inkar etmiş sayılmıştır.
Taraflar arasındaki anlaşmazlık: Davacı şirketlerin oluşturduğu Adi ortaklığın davalı şirket ile yapmış oldukları logar kapağı imalat ve satış sözleşmesi kapsamında davalının teslim edimini yerine getirip getirmediği, ürünlerin ayıplı olup olmadığı ve teknik şartnameye uygun olup olmadığı, davacının sözleşmeden dönmede ve vermiş olduğu çeki iade istemekle haklı olup olmadığı, dava konusu olan çekin davalıya bu sözleşme kapsamında avans olarak verilip verilmediği, davacının dava konusu çek sebebiyle davalıya borçlu olup olmadığı hususlarındadır.
Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit talebine ilişkindir.
Tarafların ticari defter ve kayıtları istenmiş, Davacı kayıtlarını bildirmiş, Davalı muhtıra tebliğine ve usule uygun kesin süre verilmesine rağmen ticari defter ve kayıtlarını sunmamıştır. Bu sebeple inceleme sadece davacı kayıtları üzerinde yapılmıştır. Yapılan muhasebe bilirkişisi incelemesinde dava konusu çekin davacı tarafından (iş ortaklığı olarak) davalıya sipariş avansı olarak verildiği ve halen davacı tarafın bu çek sebebiyle davalı taraftan alacaklı göründüğü tespit edilmiştir. HMK 220 ve 222 maddeleri düzenlemesine göre davalı ticari defter ve kayıtlarını sunmadığından davacı tarafın defterlerine göre yapılan tespite itibar edilmiş ve çekin avans ödemesi olarak davalı tarafa verildiği fakat karşılığında mal/eser tesliminin bulunmadığı kabul edilmiştir.
Dava konusu logar kapakları işine ait ihale evrakı ve yapılan teknik tespitlere ilişkin kayıtlar Saski'den istenmiş, logar kapaklarının bulunduğu yer taraflarca bildirilemediğinden fiziki bir inceleme yapılamamış, teknik inceleme ihale dosyasında yapılan tespitler doğrultusunda yapılmış ve bu inceleme kapsamı itibariyle yeterli görülmüştür.
Metalurji bilirkişisi raporunda "Dava konusu ürünlerde tespit edilen boşluk, kırık, yüzey süreksizliği, oturma uyumsuzluğu, eksik bağlantı elemanları ve benzeri kusurların TS EN 124-2 standardı kapsamında öngörülen D400 yük sınıfı kabul kriterlerini karşılamadığı anlaşılmış olup, ürünlerin tamamının davacı iş sahibince kabule zorlanamayacak derecede ayıplı olduğu teknik olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca teknik şartnamede kabul edilmeyeceği açıkça belirtilen kaynak, yoğun taşlama, boya ve benzeri düzeltme işlemlerinin uygulanmasının mevcut yapısal ve mekanik kusurları teknik açıdan gidermeyeceği, söz konusu işlemlerin yalnızca yüzeysel ve görsel iyileştirme sağlayabileceği, ancak ürünlerin tekrarlı ve dinamik trafik yükleri altında uzun süreli kullanım performansını güvenli şekilde sürdürememe riskini ortadan kaldırmayacağı kanaatine varılmıştır. Özellikle yük aktarım bölgelerinde bulunan süreksizliklerin ilerleyen kullanım sürecinde gerilme yığılması, çatlak ilerlemesi, kırılma, gevşeme, ani hasar oluşumu ve oturma stabilitesinin bozulması gibi mekanizmaları tetikleyebileceği; bunun sonucunda araç güvenliği, altyapı bütünlüğü ve kullanıcı güvenliği açısından maddi zarar, ağır hasar ve can güvenliğini tehlikeye düşürebilecek sonuçlar doğurma potansiyeli taşıdığı teknik olarak değerlendirilmiştir." şeklinde görüş bildirmiştir.
Yapılan yargılama ve toplanan delillere göre;
Davacı tarafın oluşturdukları iş ortaklığı kapsamında davalı şirket ile logar kapağı imalatı ve satışı sözleşmesi (eser) kurdukları, davacının bu iş için davalıya dava konusu 434.700,00-TL bedelli çeki avans olarak verdiği, davalının sözleşme hükümlerine uygun olarak mal imalat ve teslim edimini yerine getirmediği, davalının gönderdiği ürünlerin kabul edilemeyecek derecede ayıplı olduğu ve bu sebeple ürünlerin ihale alıcısı Saski tarafından da kabul edilmediği, davacının ayıplı ifa sebebiyle 15.11.2024 tarihinde noter ihtarnamesi göndererek seçimlik haklardan sözleşmeden dönme hakkını kullandığı ve çekin iadesini istediği, alınan bilirkişi raporundaki tespitlere göre de ürünlerin kullanılmayacak derecede ayıplı ve kusurlu olduğu, dolayısıyla davacı tarafın ayıplı malı teslime kabulde zorlanamayacağı ve sözleşmeden dönmede haklı olduğu, bu haliyle davacı tarafın bu ticari ilişki kapsamında avans olarak verdiği .....Şubesine ait 0212937 seri numaralı, 15/12/2024 keşide tarihli 434.700,00-TL bedelli çek sebebiyle davalıya borçlu olmadıkları anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulüne,
2-Davacıların ....Şubesine ait 0212937 seri numaralı, 15/12/2024 keşide tarihli 434.700,00-TL bedelli çek sebebiyle davalıya borçlu olmadıklarının tespitine,
3-Mahkememizin 13/12/2024 tarihli ihtiyati tedbir kararı sebebiyle davacı tarafça yatırılmış olan 65.205,00 TL teminatın kararın kesinleşmesi beklenmeksizin talep halinde iadesine,
4-Alınması gereken 29.694,35 TL karar harcından peşin alınan 7.423,59 TL nin mahsubu ile eksik kalan 22.270,76 TL karar harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
5-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca belirlenen 69.552,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılar verilmesine,
6-Davacılar tarafından yapılan; 22.500,00 TL bilirkişi ücreti, 223,50 TL posta gideri, 427,60 TL başvuru harcı ve 7.423,59 TL peşin harç olmak üzere toplam 30.574,69 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine
7-Bakanlık bütçesinden karşılanan 3.800,00-TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydıhna,
8-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereği taraflara tebliğine,
9-Karar tebliğ giderleri düşüldükten sonra artan avansın yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzünde davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile istinaf kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. ...
