- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/215 K. 2026/827
Karar tarihi: 6 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2025/215 Esas
- KARAR NO
- 2026/827
- DAVA
- Alacak (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan)
- DAVA TARİHİ
- 24/03/2025
- KARAR TARİHİ
- 06/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Müvekkili ile davalı olarak 03.05.2023 tarihli ... Sözleşiminin akdedildiğini, sözleşme maddelerine istinaden müvekkili şirket tarafından aylık %5 royalty bedelinin %7ye çıkarılmış olup mail ile davalı tarafın yazılı olarak bilgilendirildiğini, yapılan değişlik sonrasında 2024 Ağustos Ayı Royalty Bedeli ve 2024 Ağustos Ayı Teknoloji Bedeli Konuk ... Numaralı, 77.729.00 TL bedelli faturanın kesildiğini, ve yine davalı tarafa mail ile gönderildiğini, ancak davalı tarafın sözleşmeye aykırı olarak fatura bedelini kabul etmediğini, ancak sözleşmenin ilgili maddeleri gereğince müvekkili şirketin ödemeler, mali yükümlülükler başta olmak üzere tek taraflı olarak çeşitli zamanlarda değişiklik yapma hakkı bulunduğunu, davalı tarafın cari hesap bakiyesi için herhangi bir ödeme yapmadığı gibi tabelaları indirdiğini, ... gruplarından çıktığını ve sosyal medya hesaplarına müvekkili şirket ile anlaşmasını sona erdirildiğini ilan ettiğini, ... 34. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve... tarihli ihtarnesimi ile de sözleşmeyi feshettiklerini bildirdiklerini, fesihlerin haksız olup ihtarnamedeki tüm iddiaların asılsız olduğunu, davalı tarafa haklı nedenle fesih imkanı doğmadığını, açıklanılan nedenlerle ... 31. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibine itirazın iptali ile takibin devamına ve davalının alасağın %20'sinin az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Davacı tarafından ... 31. İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine başlatılan icra takip dosyası dayanağı belgede tebliğ edilen 31.08.2024 tarihli faturinin müvekkili şirket tarafından kabul edildiğini, aynı tutarda iade faturanın 09.09.2024 tarihinde kesildiğini, davacı tarafın, müvekkili şirketin davacıyı borç bulunmadığı halde fatura kestiğini, kesilen faturanın müvekkilinin iddia edildiği gibi borç bulunmadığınızdan dolayı reddedildiğini, bunun yanı sıra davacı tarafından anılan ilgili frachise sözleşmesinde; tarafların ilk yüklümlülükleri ile sözleşme koşullarının ve şekilde değiştirilebileceğinin açıkça düzenlendiğini, Sözleşmenin 16. bölümünün (A) fıkrasında: “İşbu sözleşmede ilerde yapılacak tüm değişiklikler, yazılı ve her iki tarafça imzalanmış olması halinde hüküm ifade eder.” düzenlemesi ve almakla olup bu hüküm doğrultusunda tarafların yazılı ve karşılıklı irade beyanı olmadığını sözleşme koşullarında değişiklik yapılmasının mümkün olmadığını, ayrıca dava konusu meblağın kaynağı olan faturanın, bulunmayan bir borç için kesildiğini ve müvekkilinin de yasal süresi içerisinde faturayı iade ettiğini, dava dilekçesinde de sözde borcun ve buna istanaden kesilen faturın hangi somut veri ve hukuki dayanakla talep edildiğinin belirtilmediğini, açıklanan nedenlerle davann reddine, yargılama gideri ile vekatet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, icra dosyasının UYAP kayıtları, bilirkişi raporları dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasında imza edilen 03/05/2023 tarihli Franchise sözleşmesinde belirtilen edimlerin taraflarca gereği gibi yerine getirilip getirilmediği, sözleşme kapsamında düzenlenen faturaya dayalı ... 31. İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyası kapsamında davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı ve miktarı hususunda toplanmaktadır.
Davalı tarafça Mahkememizin yetkisine ilişkin itirazda bulunulmuş ise de Mahkememizin uyuşmazlığın çözümünde görevli ve yetkili olduğu anlaşıldığından yetki itirazı yerinde görülmeyerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davaya konu ... 31. İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı icra dosyasının UYAP kayıtları dosyamız arasına alınıp incelendiğinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 77.729,00-TL'lik alacağın tahsili için takip talebinde bulunduğu, ödeme emrinin borçluya 11/11/2024 tarihinde tebliğ olduğu, davalı borçlu vekili 15/11/2024 havale tarihli dilekçesi ile borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğu ve süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığı görülmüştür.
Davalı şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için Mahkememizin 22/07/2025 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak, dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 30/10/2025 tarihli raporda özetle;
"1-)Davalı taraf ...Şti inceleme için 2023 yılı ve 2024 yıllarına ait ticari defterlerinin ibraz etmiş Davalı şirkettin 2023-2024 yıllarına ait Yevmiye Defteri, Defteri Kebir ve Envanter defterlerinin açılış ve kapanış tasdikinin 6102 sayılı TTK ve 64/3 maddesine ve V.U.K 220- 221-222 Maddelerine göre süresinde yapıldığı görülmektedir.
2- Davalı taraf ...Şti 'nin 2024 yılı ticari defter bilgilerine göre davaya konu ... nolu 77.729,00 TL tutarlı faturasın 31.08.2024 tarihine ticari defterlerinde kayıt edildiği ve 05.09.2024 tarihine davacı tarafa ... nolu 77.729,00 TL tarifinde dafaturası düzenlendiği ve kapatı takip tarifi 23.10.2024 itibari ile kapanışlanmak ...Şti'nin davacı taraf ...A.Ş'den 17.30,79 TL alacaklı olduğu... " sonuç ve kanaatine varılmaktadır.
Davalı defterlerinin incelenmesinin ardından davacı şirketi ticari defter ve kayıtlarının da incelenmesi için Mahkememizin 23/12/2025 tarihli celse ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere mali müşavir ve ticaret mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 29/04/2026 tarihli raporda özetle;
"a) Davacının tek taraflı olarak aylık %5 royalty bedelini %7’ye çıkarması ve buna ilişkin dava konusu faturayı düzenlemesi taraflar arasındaki sözleşmenin 16. bölümünün (A) fikrasındaki hükme aykırılık oluşturduğu,
b) Bu bakımdan davacının alacak iddiasının yerinde olmadığı, davalının fesih bildiriminin haklı olduğu, ..." sonuç ve kanaatine varılmaktadır.
Mahkememizin 16/06/2026 tarihli ara kararı gereğince dosyamız ek rapor hazırlanmak üzere mali müşavir ve ticaret mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 24/09/2026 tarihli ek raporda özetle;
"Yine kök raporda: Davacın %5 royalty bedelinin %7% ve alıcağlaması, bu hususun mail yolu ile davalı tarafta bildirilmesi, bunun sonucunda da davacı tarafından 2024 Ağustos Ayı Royalty Bedeli ve 2024 Ağustos Ayı Teknoloji Bedeli konusu ... Numaralı, 77.729,00 TL bedelli faturasın kesilmesidir. Ancak davalı vekilinin de haklı olarak ifade etmiş olduğu üzere, taraflar arasındaki sözleşme 16. bölümünün (A) fikrasının de “İşbu föredeşmede ileride yapılacak tüm değişiklikler, yazılı ve her iki tarafına ızmalanmış olan halinde hüküm ifade eder”. Bu bakımdan davacının tek taraflı olarak aylık %5 royalty bedelini %7% ve çıkarması ve buna ilişkin dava konusu faturayı düzenlemesi sözleşmenin anılan hükmüne uygun değildir. Bu bakımdan davacının alacak iddiası yerinde olmayıp davalının fesih bildiriminin haklı olduğu sonucuna varılmıştır.
Davacı tarafından sözleşmenin tek taraflı olarak değiştirilebileceğine ilişkin dayanak BÖLÜM 11 : MALİ HÜKÜMLER C maddesi gösterilmiştir. Ancak bu hükmün yukarıda belirtmiş olduğumuz sözleşmenin 16. bölümünün (A) hükmüyle açıkça çelişmektedir. İki hükmün çelişmesi halinde, borçlu (zayı taraf) lehine ve sözleşmeyi kaleme alan aleyhine yorum yapma ilkesli, sözleşme matbu hazırlanlan bir sözleşme olması nedeniyle davacının içeriğine çok fazla müdaşlı etme şansını bulunmaması, sözleşmenin 16. bölümünün 11. bölümden sonra gelmesi nedeniyle tarafların en son iradelerini yanıtması, sözleşmenin üçrete ilişkin hüksümlerinin esaslı sözleşmenin esaslı unsurlarını oluşturması, bu unsurlarda yapılacak tek taraflı değişikliğinin sözleşme yapmadaki davalının ilkı iradesiyle çelişmesi gibi hususlar birliğe değerlendirildiğinde sözleşmenin 16. bölümünün (A) hükmüyle üstünlük tanımaları gerektiği..." sonuç ve kanaatine varılmaktadır. Alınan raporların dosya kapsamına uygun, denetime elverişli şekilde düzenlendiği görüldüğünden Mahkememizce itibar edilebilir bulunmuştur.
Bu doğrultuda bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde, taraflar arasında 03/05/2023 tarihli Franchise sözleşmesinin imzalandığı ve sözleşmenin geçerliliği hususunda herhangi bir ihtilafın bulunmadığı, davacı tarafça sözleşmeye istinaden düzenlenen faturaya dayalı takibe yapılan itirazın iptaline karar verilmesinin talep ve dava edildiği, davalı tarafça sözleşmenin 16. Maddesi gereğince davanın reddinin gerektiği savunulduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 16. bölümünün (A) fikrasının de “İşbu sözleşmede ileride yapılacak tüm değişiklikler, yazılı ve her iki tarafça imzalanmış olması halinde hüküm ifade eder” şeklinde hüküm bulunmasına rağmen davacı tarafça tek taraflı olarak aylık %5 royalty bedelinin %7'ye çıkarmış olmasının ve buna ilişkin dava konusu faturayı düzenlemesinin sözleşmenin 16. Maddesi hükmüne uygun olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davanın reddine,
2-Karar tarihine göre alınması gereken 732,00 TL harcın peşin alınan 1.327,42-TL harçtan mahsubu ile fazla yatan 595,42-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı yana iadesine,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davalı kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliyesi ( İstinaf Mahkemesi ) nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı. 06/10/2026
