mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/262 K. 2026/579

Karar tarihi: 6 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

SAKARYA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVA
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 29.07.20.. tarihinde müvekkiline ait ....plakalı aracın, davalı Mahmut Kandemir sevk ve idaresindeki ....plakalı araçla çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre davalı aracın %100 kusurlu bulunduğunu, müvekkile ait araçta değer kaybı ile onarım süresinde araç mahrumiyetinden kaynaklı kazanç kaybı oluştuğunu, müvekkilin zararın giderilmesi için sigorta şirketine başvurduğunu ancak ödeme yapılmadığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 200 TL’nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ettiklerini beyan etmiştir.

Davalı ....cevap dilekçesinde özetle; davacının ileri sürdüğü değer kaybı ve kazanç kaybı taleplerinin gerçeği yansıtmadığını, araçtaki hasar ve onarım süresi ile iddialar arasında çelişki bulunduğunu, fiili onarım süresinin kısa olduğunu ve araç mahrumiyeti iddiasının dayanaksız olduğunu, kusur oranına ilişkin trafik tutanağının tek taraflı olup bağlayıcı olmadığını, bu nedenle keşif ve bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, değer kaybı talebinin yalnızca davacı tarafından temin edilen özel rapora dayalı olduğunu ve objektif teknik esaslara dayanmadığını, HMK m.107 uyarınca açılan belirsiz alacak davasının da nitelik bakımından hatalı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddini talep ettiklerini beyan etmiştir.

Davalı Sigorta şirketinin cevap dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi nezdinde ... plakalı araç 22/07/20..–22/07/20.. tarihleri arasında 120032... poliçe numaralı trafik sigortası ile sigortalı olduğu ve kaza kapsamında davacının kasko sigortacısına 105.172,87 TL ödeme yapıldığı, poliçe kapsamında sorumluluğunun sigortalı sürücünün kusur oranı ile poliçe limitiyle sınırlı olduğu, davacı tarafın gerekli başvuru şartlarını yerine getirmediği, Karayolları Trafik Kanunu ve ZMSS Genel Şartları uyarınca dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddi gerektiği, ayrıca davanın zamanaşımına uğradığı, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceği, değer kaybı talebi yönünden davacı tarafın usulüne uygun eksper raporu almadığı, aracın ağır hasar kaydı ve önceki hasarlarının olup olmadığının belirlenmediği, değer kaybının somut olarak gerçekleşmediği, araç satılmadığı için zararın kesinleşmediği, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu için öncelikle sigortalı sürücünün kusurunun ispatı gerektiği, bu sebeplerle davanın öncelikle usulden, değilse esastan reddi talep edilmiştir.

Arabuluculuk dosyası uyap sistemi üzerinden dosyaya eklenmiştir.

Mahkememizce davalı doğa sigorta anonim şirketinden; sigorta edildiği iddia edilen ....plaka sayılı aracın 29/07/20.. tarihinde karıştığı trafik kazasına ilişkin; poliçesinin, hasar dosyasının, hasar dosyasına ait aktüerya raporunun, trafik kazası nedeniyle ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise miktarı ve dayanak belgelerinin, yapılan ödeme geri alındıysa ne kadarlık bir ödeme alındığı, kimden ödeme alındığı, ödemenin kapsamının ne olduğu, davacı tarafça başvuru olup olmadığı, varsa başvuru tarihi, belgeleri ve verilen yanıtların mahkememize gönderilmesi için müzekkere yazılmış, ilgili kayıtlar dosyamız arasına alınmıştır.

Makine mühendisi Bilirkişisi ....'ın 06/02/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafın (...) kusur oranın %20, davalı tarafın (...) kusur oranının %80 olduğu, davacı taraf aracının geçmişte 3 adet kazası olduğu, aynı bölgelerden hasar aldığı için söz konusu aracın piyasa rayicinde kaza öncesi ve sonrasında bir değişiklik olmadığı dolayısıyla araç değer kaybı da olmadığı, davacının aracının makul onarım süresinin 6 gün olduğu, aracın bu süre içinde kiralama yaparak araç yokluğunu gidermesi beklendiği, aracın günlük net kiralama tutarı 647-TL gün olup toplam yokluk kaybının 3882,00-TL olduğu ve kusuru gereği bu tutarın %80 olan= 3105,60-TL olduğu tespit edilmiştir.

Tarafların bilirkişi raporuna yönelik itirazları değerlendirilmiş ve dosyaya ibraz edilen raporun hükme esas alınabilecek nitelikte olduğuna kanaat getirilmiştir.

Davacı vekilinin 23/06/2026 tarihli talep arttırım dilekçesini sunduğu, talep arttırım dilekçesinin karşı tarafa tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketi vekilinin bedel arttırım dilekçesine yönelik beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminatın (hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve ikame araç bedeli) karşı araç sürücü ve zorunlu sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili; müvekkilinin maliki olduğu ....plakalı araca, davalı ... idaresinde olan ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ...plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğu, ikame araç bedeli de talep etiklerini beyan ederek eldeki davayı açmış, davalılar davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktalarının; 29/07/20.. tarihinde meydana gelen kazada kazaya karışan araçların kusur oranlarının ne olduğu, ...plakalı araçta hasarın meydana gelip gelmediği, var ise değer kaybı bedeli ile kazanç kaybı bedelinin davalılardan talep edilip edilemeyeceği konusunda olduğu anlaşılmıştır.

6098 s. TBK'nın 49/1. maddesinde, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlü olduğu belirtilmiştir. Yine aynı Yasanın 50/1. maddesinde zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altında olduğu düzenlenmiştir.

2918 s. Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde araç işletenin sorumluluğu, 90 ve devamı maddelerde ise zorunlu trafik sigortacısının sorumluluğu düzenlenmiştir. Buna göre bir motorlu taşıtın işletilmesinden dolayı ortaya çıkacak zararlardan dolayı işleten aynı zamanda sürücü değil ise sürücü ile birlikte müteselsil sorumlulukları bulunmaktadır. Sigorta şirketinin sorumluluğu ise kazadan dolayı poliçe ve teminat miktarı bakımından muteberdir.

Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ve davalı ....sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile davacıya ait ...plakalı araç arasında 29/07/20.. tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.

Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararı ile; a) Karayolları Trafik Kanun’un 90. Maddesinin Birinci Cümlesinin “...bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” Bölümünde Yer Alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” İbaresi ile İkinci Cümlesinde Yer Alan “...ve genel şartlarda...” İbaresinin Anayasaya aykırı olduğundan oy çokluğu ile iptallerine karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi'nin bu maddelerdeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu değer kaybı tazminatı öncelikle Karayolları Trafik Kanununun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenecektir. Bu kanunlarda açıkça düzenlenmiş hususlarda genel şartlar ile kanunun kapsamını daraltan yada genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartlar TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarıldığı için, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile genel şartların hükümleri uygulanacaktır. Anayasa mahkemesinin iptal kararı derdest olan eldeki davada da uygulanması gerekmektedir. Bu durumda; değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir. (Sakarya BAM 3. HD 2021/1231 esas- 2022/757 karar,benzer yönde Yargıtay 17. HD'nin 2016/16876 E - 2017/12161 K sayılı, 27/12/2017 tarihli ve 2015/5301 E - 2017/11098 K sayılı, 28/11/2017 tarihli, YARGITAY 17. Hukuk Dairesi 2016/17525 esas- 2017/9448 kararları). Haksız fiil sorumluluğu içerisinde yer alan değer kaybı zararları tarafların kusur oranlarına göre belirlenecek olup makine mühendisi bilirkişi tarafından kusur oranının ve zarar miktarının doğru bir şekilde tespiti gerekir.

Makine mühendisi Bilirkişisi ...'ın 06/02/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafın (...) kusur oranın %20, davalı tarafın (...) kusur oranının %80 olduğu, davacı taraf aracının geçmişte 3 adet kazası olduğu, aynı bölgelerden hasar aldığı için söz konusu aracın piyasa rayicinde kaza öncesi ve sonrasında bir değişiklik olmadığı dolayısıyla araç değer kaybı da olmadığı, davacının aracının makul onarım süresinin 6 gün olduğu, aracın bu süre içinde kiralama yaparak araç yokluğunu gidermesi beklendiği, aracın günlük net kiralama tutarı 647-TL gün olup toplam yokluk kaybının 3882,00-TL olduğu ve kusuru gereği bu tutarın %80 olan= 3105,60-TL olduğu tespit edilmiştir.

Davacı vekili 23/06/2026 tarihli talep arttırım dilekçesi ile netice tazminat talebini tam ve belirli hale getirerek eksik harcı ikmal etmiştir.

Sonuç olarak, davacı tarafından dosyaya sunulan 03/09/2026 tarihli talep artırım dilekçesi de dikkate alınarak, davanın kısmen kabulüne; alınan bilirkişi raporuyla dava konusu araçta kazadan kaynaklı olarak herhangi bir değer kaybının meydana gelmediğinin tespit edilmesi nazara alınarak davalılardan tahsili talep edilen değer kaynına ilişkin tazminat talebinin reddi gerekmiş, araç mahrumiyet bedeli talebinin kabulü ile 3.105,60-TL'nin kaza tarihi olan 29/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'den tahsil edilerek davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

KARAR:

1-Davanın KISMEN KABULÜNE,

-Davalılardan tahsili talep edilen değer kaynına ilişkin tazminat talebinin REDDİNE,

-Araç mahrumiyet bedeli talebinin KABULÜ ile 3.105,60-TL'nin kaza tarihi olan 29/07/20.. tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'den tahsil edilerek davacıya VERİLMESİNE,

Değer kaybı yönünden;

2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken 732,00 TL harçtan daha önceden ödenen 615,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irad kaydına,

3-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T 13. maddesine göre hesaplanan 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak kaydıyla) alınarak davalılara verilmesine,

Araç mahrumiyet bedeli yönünden;

5-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken harç peşin yatırıldığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 ikinci kısım ikinci bölüm) göre hesaplanan 3.105,60-TL vekalet ücretinin davalı ....'den alınarak davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafından yapılan; 615,40-TL Başvuru Harcı, 615,40-TL Peşin/nisbi Harcı, 116,60-TL Islah Harcı, 9.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 736,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 11.083,40-TL'nin davalı ....'den alınarak davacıya verilmesine, ,

8-Arabuluculuk dosyasında Bakanlık bütçesinden karşılanan 4.700,00-TL arabulucu ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak kaydıyla), alınarak Hazineye gelir kaydına,

9-Karar tebliğ giderleri düşüldükten sonra ve karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatıran tarafa iadesine,

Dair; davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı miktar yönünden kesin olmak üzere karar verildi

KatipHakim