- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/512 K. 2026/858
Karar tarihi: 8 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 5/A
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 20
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 107/1
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 49
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 50
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 85
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 90
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 91
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 97
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 99
Karar metni
T.C.
KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 16.11.2023 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ve diğer davalı ... ... Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı ... plakalı aracın tam kusurlu olarak müvekkili ... idaresindeki ... plakalı ... marka araca çarpması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını, sürücü davalı ...'ın tam ve asli kusurlu olduğunu, kaza sebebiyle müvekkilinin aracının ağır hasar alarak değer kaybına uğradığını, tamir süresince kullanılamaması nedeniyle de ticari kazanç kaybı doğduğunu, kazaya sebebiyet veren aracın davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile davalı ... ... Sigorta A.Ş. nezdinde ise Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava açılmadan önce sigorta şirketlerine yapılan başvurulardan ve ardından Akşehir Arabuluculuk Bürosunun ... ve ... numaralı dosyaları kapsamında yapılan arabuluculuk görüşmelerinden bir sonuç alınamadığını, alacak miktarının bu aşamada tam ve kesin olarak belirlenememesi sebebiyle davanın HMK 107/1 maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak açıldığını, araçta oluşan gerçek reel değer kaybı, araç ikmal ücreti, ticari kazanç kaybı tazminatı ve maddi hasar tazminatı tutarlarının bilirkişi incelemesi neticesinde hesaplanarak poliçe limitleri dahilinde ve limit aşımı halinde ilgili kasko şirketi sorumluluğunda şimdilik 100 TL olarak değer kaybı bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Tic. Ltd. Şti.'nin cevap dilekçesinde özetle; kazanın meydana geldiği kavşakta diğer davalı sürücü ...'ın geldiği istikamette dur levhası bulunsa da yolun bölünmüş yol olduğunu, kavşağı geçmek üzere olan araca dikkatsizce çarpan davacı sürücü ...'nın kazanın oluşumunda kusurlu olduğunu, dava konusu 2008 model ... marka aracın eski olduğunu ve geçmiş hasar kayıtları da dikkate alındığında araçta değer kaybı oluşmadığını, dava konusu aracın kiralama sözleşmesi ile diğer davalı ...'a kiralandığını, aracın fiili hakimiyeti ve ekonomik yararı kiracıda olduğundan işleten sıfatının kiracıya geçtiğini ve bu nedenle müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini ileri sürerek, müvekkili şirket yönünden davanın husumet yokluğundan ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı SS. ... Sigorta Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde özetle; ticaret unvanlarının dava dilekçesinde hatalı belirtildiğini, müvekkili şirketin kazaya karışan aracın kasko ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğunu, bu sigorta kapsamında sorumluluklarının ancak zorunlu mali sorumluluk sigortası limitlerinin tamamen dolmasından sonra başlayacağını, zararın bu limiti aştığının kanıtlanamadığını, davanın açıldığı mahkemenin yetkisiz olduğunu ve müvekkilinin merkez adresi itibarıyla İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili bulunduğunu, alacağın miktarının davacı tarafından belirlenebilir durumda olması sebebiyle HMK 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası açılamayacağını ve hukuki yarar yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, KTK 97. maddesi kapsamında dava öncesinde müvekkili şirkete usulüne uygun ve gerekli belgelerle yazılı bir başvuru yapılmadığından dava şartı noksanlığı bulunduğunu, dava dilekçesi ekindeki delillerin kendilerine tebliğ edilmediğini, ayrıca davacının öne sürdüğü alacağın zamanaşımına uğradığını ileri sürerek, haksız ve usule aykırı davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; uyuşmazlığa konu 16.11.2023 tarihli kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, kazanın meydana geldiği kavşağa hızı azaltmadan ve dikkatsizce giren davacı sürücü ...'nın %25 oranında tali kusurlu olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında olduğunu, başvuru üzerine veri analizi sistemleri kullanılarak aracın geçmiş hasar durumu, kilometresi ve serbest piyasa rayici dikkate alınarak kaza tarihindeki reel değer kaybının 25.000,00 TL olarak hesaplandığını, davacının %75 kusur oranına isabet eden 18.750,00 TL değer kaybı ödemesinin müvekkili şirket tarafından yapıldığını ve sorumluluklarının sona erdiğini, ayrıca davacının aracında meydana gelen hasarın onarımı amacıyla da müvekkili şirket tarafından 86.250,00 TL hasar onarım bedeli ödendiğini, poliçe teminat limitlerinin dikkate alınması gerektiğini, sigortalı aracın hususi nitelikte olması sebebiyle avans faizi talebinin reddilerek ancak yasal faize hükmedilebileceğini, dosyanın bilirkişiye gönderilmesi halinde ise aracın geçmiş tramer ve hasar kayıtlarının celbedilerek Yargıtay içtihatlarına uygun şekilde reel değer tespiti yapılması gerektiğini ileri sürerek, haksız ve bakiye alacağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce ... Sigorta A.Ş.'ye, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü'ne, ... Sigorta'ya, Akşehir . Asliye Hukuk Mahkemesi'ne, Akşehir . Asliye Hukuk Mahkemesi'ne yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Adli Trafik Bilirkişisi ile Makine Mühendisi Bilirkişiden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat talebine ilişkindir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Mahkememizce kusur, değer kaybı bakımından Adli Trafik Bilirkişisi ile Makine Mühendisi bilirkişiden rapor alınmış, 15/04/2026 tarihli raporda sonuç olarak; dosyanın incelenmesi neticesinde kazanın yaşandığı yolun fiziki yapısı, kazanın oluşumu, araçların hasarlı kısımları, hasarın büyüklüğü, kaza
noktası, dosya içindeki tutanak ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, ... Plakalı ... Marka 2023 Model Koyu Renk Hususi oto
sürücüsü ...’ın; Bu kazanın oluşumunda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliği Madde 57-109-157 de bahsedilen Trafik Kurallarına dikkat etmediğinden sebep olduğu meydana gelmiş olan İki Araçlı Yaralanmalı ve Maddi Hasarlı Trafik Kazasında, %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... Plakalı ... Marka 2008 Model Siyah Renkli Kamyonet sürücüsü ...’nın, bu kazanın oluşumunda; kusur ve ihlalinin olmadığı, ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının kaza tarihinde 60.000,00 TL olduğu, davacının davalının kusur oranına göre talep edeceği miktarın 60.000,00 TL X %100 = 60.000,00 TL
olduğu, davacıya değer kaybı olarak 18.750,00 TL ödeme yapıldığı bakiye miktarın 60.000-18750,00= 41.250,00 TL olduğu belirtilmiştir.
Davacı vekili 01/07/2026 tarihli bedel artırım dilekçesinde sonuç olarak; 100 TL olarak talep ettikleri değer kaybı bedelini 41.150 TL artırarak 41.250 TL'ye yükselttiklerini belirtmiştir.
Faiz başlangıcı açısından yapılan değerlendirmede; uyuşmazlığın haksız eylemden kaynaklandığı, sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumlu olduğu tazminatı 2918 sayılı KTK 99. maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içerisinde ödemesi gerektiği, bu süre içinde ödeme yapılmaz ise bu süre sonra erdikten sonra 9.gün sigorta şirketinin temerrüde düştüğünün kabul edilmiştir.
Arabuluculuk masrafları açısından yapılan değerlendirmede; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na 7155 sayılı Kanun'un 20 nci maddesi ile 06.12.20218 tarihinde eklenen 5/A maddesi ile; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi ile konusu bir miktar paranın ödenmesine ilişkin olan alacak ve tazminat taleplerine ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava şartı olarak getirilmiştir.
Ancak TTK'nın 5/A maddesi ile konusu para alacağına ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava ön şartı olarak düzenlenmişken 26.04.2016 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesinde yapılan değişiklik ile;" zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta Kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurulabilir." ifadesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortasına karşı açılacak davalarda dava açmadan önce sigortacıya yazılı başvuru yapılması ve bu süre içinde hiç cevap verilmemesi veya verilen cevabın zarar görenin talebini karşılamaması halinde yani zarar gören ile sigortacı arasında uyuşmazlık çıkmasından sonra dava açılabileceği düzenlenmiştir.
Konya BAM. . HD.'nin ... esas ... karar 09/06/2026 tarihli ilamı ile '' Bu düzenleme ile sigortacıya başvuru bir dava şartı olarak getirilmiştir. Bir başka deyişle Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için aralarında bir uyuşmazlık çıkması gerektiği şartı düzenlenmiştir. Buna göre zarar gören öncelikle tazminat taleplerini sigortacıya iletecek ve böylece uyuşmazlığı kendi aralarında çözmeye çalışacaklardır. Bu haliyle zarar görenin dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartı alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olarak önümüze çıkmaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında "Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz." ifadesi ile dava şartı olarak arabuluculuğun sınırları özel kanunlarda tahkim ve başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurunun zorunlu olması ile çizilmiştir. '' denilmiştir.
Trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı, bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilerek, arabuluculuk masraflarının davacı üzerinde bırakılmasına krar verilmiştir.(Bkz. Yargıtay . Hukuk Dairesi ... Esas, ... Karar sayılı ilamı)"
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacının meydana gelen trafik kazası nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunduğu, dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporu ve davacının bedel artırım dilekçesi dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-DAVANIN KABULÜ ile;
-Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden 41.250,00 TL'nin davalılar ..., Motorlu Oto ...Ltd.Şti. yönünden kaza tarihi olan 16/11/2023 tarihinden itibaren, diğer davalı... Sigorta Şirketi yönünden (poliçe teminat limiti 15.000 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 13/07/2024 tarihinden itibaren, davalı S.S.... Sigorta Kooperatifi yönünden (100 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 12/07/2025 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal/reeskont faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 41.250 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 2.817,79 TL nispi karar ve ilam harcından, tamamlama harcı dahil peşin alınan 1.318,14 TL harcın mahsubu ile kalan 1.499,65 TL eksik harcın davalılar ... ile Motorlu Oto...Ltd. Şti. müştereken ve müteselsilen alınarak ( Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan peşin harç ve tamamlama harcı dahil 1.318,14 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 1.024,65 TL ile davalı SS ... Sigorta Kooperatifi'nin 732 TL ile sınırlı sorumlu tutulmak kaydı ile) davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvuru harcı gideri, 8.000 TL bilirkişi ücreti gideri, 1.232,50 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 9.847,90 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 3.581,05 TL ile davalı SS ... Sigorta Kooperatifi'nin 23,87 TL ile sınırlı sorumlu tutulmak kaydı ile) davacıya verilmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 41.250 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 41.250 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 15.000 TL ile davalı SS ... Sigorta Kooperatifi'nin 100 TL ile sınırlı sorumlu tutulmak kaydı ile) alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 4.600 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacı tarafa iadesine,
Dair, e duruşma ile katılan davacı vekilinin, davalı ... Otom. Vekilinin ve e duruşma ile katılan SS ... Sigorta vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/10/2026
