- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/637 K. 2026/709
Karar tarihi: 6 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 50
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 61
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 52/1-b
Karar metni
T.C.
KONYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
BEYANLAR:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; Davalılardan ...'ın maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araçla 20.04.2025 tarihinde saat 09.00 sıralarında 300-12 kontrol kesim numaralı devlet yolunun 18+000 kilometresinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, söz konusu aracın davalı ... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, meydana gelen kaza neticesinde müvekkili idarenin sorumluluğundaki otokorkulukların zarar gördüğünü ve 13.034,04 TL tutarında kurum zararı oluştuğunu, kaza tespit tutanağına göre kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, zararın tazmini amacıyla takip öncesinde ilgililere ihtar yazıları gönderildiğini, 6325 sayılı Kanun'un 18/A-1. maddesi ve Yargıtay . Hukuk Dairesinin 09.09.2024 tarihli ... Esas, ... Karar sayılı ilamı doğrultusunda sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu ancak başvurudan sonuç alınamadığını, aynı gerekçeyle arabuluculuk başvurusunun da reddedildiğini, meydana gelen zararın sigorta teminatı kapsamında bulunduğunu ve davalıların zarardan sorumlu olduklarını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne, otokorkuluklarda meydana gelen 13.034,04 TL kurum zararının kaza tarihi olan 20.04.2025 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri, harç ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; Müvekkili sigorta şirketi nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında sigortalanan ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle açılan davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacının dava dosyasına sunduğu delil ve belgelerin kendilerine tebliğ edilmediğini, bu nedenle söz konusu belgelere karşı cevap ve itiraz haklarını saklı tuttuklarını, müvekkili şirketin merkezinin Beykoz/İstanbul'da bulunması nedeniyle yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu ve davanın yetkisizlik nedeniyle reddedilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, uyuşmazlığın mutlak ticari dava niteliğinde olmasına rağmen dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmadığını, bu nedenle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddinin gerektiğini, 20.04.2025 tarihinde saat 09.00'da meydana gelen trafik kazasına ilişkin olarak müvekkili şirket tarafından düzenlenen sigorta poliçesinin aynı gün saat 12.24'te tanzim edildiğini, poliçede teminatın düzenleme tarihinde saat 12.00'de başlayacağının belirtildiğini, dolayısıyla kazanın sigorta teminatının başlangıcından önce meydana gelmesi nedeniyle hasarın vade dışı olarak değerlendirildiğini ve müvekkili şirketin zarardan herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacının sunduğu hasar tespitinin araç üzerinde fiilî inceleme yapılmaksızın yalnızca belgelere dayanılarak hazırlandığını, bu nedenle gerçek zararı ortaya koymaya elverişli olmadığını ve hesaplanan onarım bedelinin fahiş olduğunu, zararın kapsamı ve miktarının belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, tazminat hesabında gerçek zarar ilkesinin ve güncel Trafik Sigortası Genel Şartlarının esas alınması gerektiğini, 19.06.2021 tarihli yasal değişiklikler ile 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeler uyarınca parça değişimi, onarım ve işçilik bedellerinin belirlenmesi gerektiğini, müvekkili şirketin anlaşmalı servislerinde uygulanabilecek parça tedarik ve işçilik indirimlerinin dikkate alınması gerektiğini, davacının sigorta şirketine gerekli inceleme ve uygun bedelle onarım imkânı tanımadığını, bu nedenle fahiş onarım giderlerinden sorumlu tutulamayacağını, yalnızca davacının sunduğu belgelere dayanılarak hazırlanan ve denetime elverişli olmayan raporların hükme esas alınamayacağını, davanın kabulü halinde ise uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanması nedeniyle ancak dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilebileceğini ileri sürerek, davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İlgili Kişi ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; 20.04.2025 tarihinde meydana gelen trafik kazasına karışan ... plakalı aracın müvekkili sigorta şirketi nezdinde ... numaralı zorunlu trafik sigortası poliçesi ile 18.04.2025-18.04.2026 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, kaza tarihi itibarıyla maddi zararlar yönünden araç başına poliçe teminat limitinin 300.000,00 TL olduğunu, ancak davacının talep ettiği hasarın poliçe kapsamında olup olmadığının sabit bulunmadığını ve tazminata hükmedilmesi halinde daha önce yapılan ödemelerin poliçe limitinden düşülmesi gerektiğini, davacının dava açmadan önce Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca gerekli belgelerle sigorta şirketine usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, kaza tespit tutanağı, yetki belgeleri, banka hesap bilgileri ve hasara ilişkin gerekli evrakların eksiksiz sunulmaması nedeniyle dava şartının gerçekleşmediğini ve davanın öncelikle usulden reddi gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu'nun 109. maddesi uyarınca iki yıllık zamanaşımı def'inde bulunduklarını ve kısmi dava olarak açılan davada sonradan yapılabilecek ıslah talepleri yönünden zamanaşımının dikkate alınması gerektiğini, dava konusu alacak miktarının belirlenebilir olması nedeniyle belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, sigorta şirketinin sorumluluğunun doğabilmesi için sigortalı araç sürücüsünün kusurunun kesin olarak belirlenmesi gerektiğini, kaza tespit tutanağı ve ceza dosyasında alınan raporların hukuk hâkimini bağlamadığını, bu nedenle kusur oranlarının bilirkişi incelemesiyle tespit edilmesi gerektiğini, talep edilen hasar bedelinin gerçek zarar esas alınarak belirlenmesi ve yedek parça ile işçilik bedellerine sigorta şirketinin anlaşmalı olduğu onarım merkezlerinde uygulanabilecek en az %32, bunun mümkün olmaması halinde sektör uygulaması kapsamında en az %20 oranında iskonto uygulanması gerektiğini, onarım ve yenileme giderlerinin faturalarla ispatlanmasının zorunlu olduğunu, poliçede KDV'nin teminat kapsamında olduğuna ilişkin açık bir düzenleme bulunmadığını ve sigorta şirketi adına düzenlenmiş yansıtma faturası sunulmadığından hesaplanacak tazminata KDV dâhil edilmemesi gerektiğini, sigorta şirketinin temerrüdünün gerekli belgelerle yapılan başvurudan itibaren sekiz iş günü sonunda, usulüne uygun başvuru bulunmaması halinde ise dava tarihinde gerçekleşeceğini, bu tarihlerden öncesine ilişkin faiz talep edilemeyeceğini, ayrıca uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanması nedeniyle ancak yasal faiz istenebileceğini ileri sürerek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMEMİZCE TOPLANAN DELİLLER VE YAPILAN İŞLEMLER:
Bilirkişiler ... ve ... 01.03.2026 tarihli raporlarında özetle şu hususları belirtmişlerdir; Dosya kapsamında sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, meydana gelen trafik kazasında ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/1-b maddesinde düzenlenen, sürücülerin hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliklerine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurma yükümlülüğünü ihlal ettiğini, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğunu, kaza sonucunda oluşan hasar bedelinin 13.034,04 TL olarak hesaplandığını, ... Sigorta A.Ş. tarafından herhangi bir hasar ödemesi yapılmadığının anlaşıldığını belirterek, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğu ve toplam zarar tutarının 13.034,04 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkişi ... 07.06.2026 tarihli ek raporunda özetle şu hususları belirtmiştir; Meydana gelen trafik kazasında ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/1-b maddesinde düzenlenen, sürücülerin hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliklerine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurma yükümlülüğünü ihlal ettiğini, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğunu, kaza neticesinde oluşan hasar bedelinin 13.034,04 TL olarak hesaplandığını, ... Sigorta A.Ş. tarafından herhangi bir hasar ödemesi yapılmadığını, meydana gelen kazaya ilişkin sigorta teminatı sorumluluğunun poliçe başlangıç ve tanzim saatleri ile kaza tarihi birlikte değerlendirildiğinde ... Sigorta A.Ş. nezdinde mi yoksa ... Sigorta A.Ş. nezdinde mi bulunduğu hususunun hukuki değerlendirme ve takdirinin Mahkemeye ait olduğunu belirterek, araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu olduğu ve toplam hasar tutarının 13.034,04 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Tarafların iddia ve savunmaları beraber değerlendirildiğinde uyuşmazlık konusunun haksız fiile dayalı maddi tazminata ilişkin olduğu görülmüştür.
Türk Borçlar Kanunu (TBK) madde 49:
"Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür"
TBK madde 50:
"Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır"
Karayolları Trafik Kanunu (KTK) madde 86/1:
"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur",
KTK madde 85:
“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar”
KTK madde 88:
“Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur” düzenlemesi ile motorlu araçların işletilmesi neticesi üçüncü kişinin zarar görmesi durumunda o aracın işleteni, aracın sürücüsü ve varsa teşebbüs sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu ayrıca birden fazla kişinin zararı tazminat ile yükümlü olması durumunda zarar görene karşı müteselsil sorumlu oldukları belirtmiştir. Bu haliyle Karayolları Trafik Kanunu, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasını benimsemiştir.
Yine TBK madde 61 “Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır” hükmüyle birden çok kişi aynı zarardan aynı sebeple yada çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu olabileceği vurgulanmıştır. Bu durum iki veya daha çok kişinin şahsında sorumluluğun ya da herhangi bir tazminat yükümlülüğün şartlarının gerçekleşmesi halinde söz konusu olur. İşte bu tür durumlarda sorumlular hakkında müteselsil sorumluluk hükümleri uygulanacaktır.
Müteselsil sorumluluk kanundan doğan bir sorumluluk türüdür. Müteselsil sorumluluk ilkesi gereği, davacı kusursuz olduğuna göre zararın tamamını isterse sorumluların tamamından isterse bir kısmından isteyebilir
Ayrıca davalı sigorta şirketi yönünden Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Tüm dosya kapsamı beraber değerlendirildiğinde; davalı ...'ın maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araçla 20.04.2025 tarihinde saat 09.00 sıralarında 300-12 kontrol kesim numaralı devlet yolunun 18+000 kilometresinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, söz konusu aracın davalı ... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, meydana gelen kaza neticesinde müvekkili idarenin sorumluluğundaki otokorkulukların zarar gördüğünü ve 13.034,04 TL tutarında kurum zararı oluştuğunu ve bu tutarı talep ettiklerini, kusur ve hasar bilirkişi tarafından verilen raporun; "... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/1-b maddesinde düzenlenen, sürücülerin hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliklerine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurma yükümlülüğünü ihlal ettiğini, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğunu, kaza sonucunda oluşan hasar bedelinin 13.034,04 TL olarak hesaplandığını, ... Sigorta A.Ş. tarafından herhangi bir hasar ödemesi yapılmadığının anlaşıldığını belirterek, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğu ve toplam zarar tutarının 13.034,04 TL olduğu..." ilgili kusur ve hasar raporlarının hukuka ve kanuna uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğunun değerlendirildiği, yargılama safhasında her kadar davacı tarafından sigorta şirketi sorumluluğu ... Sigorta A.Ş. olduğu iddiasıyla husumet yöneltilmiş olsa da yapılan araştırmada ilgili sigorta şirketinin ... Sigorta A.Ş. olduğunun tespit edildiği, bu bağlamda dava şartı olan arabuluculuğa başvuru şartının davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden sağlanmadığı, dava şartının sonradan giderlemeyeceği de dikkate alındığında davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden dava şartı yokluğu sebebiyle davanın reddine diğer davalı yönünden araç işleten sorumluluğu dikkate alınarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: (Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere);
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
1-Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davanın arabuluculuk DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN REDDİNE,
2-13.034,00 TL maddi tazminatın davalı ...'dan temerrüt tarihi olan 20/04/2025'den itibaren işleyecek yasal faizi ile beraber tahsili ile DAVACIYA ÖDENMESİNE,
3- Davacı Karayolları Genel Müdürlüğü harçtan muaf olduğu için başlangıçta harç yatırılmadığından; kabul miktarı üzerinden hesaplanan 890,36 TL harcın davalı ...'dan alınarak hazineye irat kaydına,
4- Alınması gereken 732,00 TL başvuru harcının davalı ...'dan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan masraf olan: 11.603,30 TL'nin davalı ...'dan tahsili davacıya verilmesine,
7-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 13.034,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan tahsili davacıya verilmesine,
8-Davalı ... Sigorta A.Ş. kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 13.034,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine,
9-Karardan sonra yapılacak masrafların davalıdan alınmasına,
10-Davalının yaptığı masrafların davalı üzerinde bırakılmasına,
11-Taraflarca yatırılan ve dosyada bakiye kalan delil/gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda dava değerinin istinaf sınırı altında kalması nedeniyle kesin olarak karar verildi. 06/10/2026
