- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Diyarbakır 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/914 K. 2026/940
Karar tarihi: 6 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C.
DİYARBAKIR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
- DAVA TARİHİ
- 11/07/2025
- KARAR TARİHİ
- 06/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARINDA ÖZETLE;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi nezdinde .....numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan .....plakalı aracın, .....tarihinde park halindeki müvekkiline ait .....plakalı araca arkadan çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere kazanın oluşumunda davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, kazanın ardından sigorta şirketine ihbarda bulunulması üzerine eksper görevlendirildiğini ve düzenlenen eksper raporunda 194.167,58 TL hasar tespiti yapıldığını ancak anılan raporun bağımsız ve tarafsız hazırlanmayarak araçtaki gerçek hasarı yansıtmadığını, onarım sürecinde müvekkilinin anahtar teslimine zorlandığını, değişmesi gereken parçaların değiştirilmediğini ve orijinal parçalar yerine yan sanayi parçalar kullanılmak suretiyle onarımın ayıplı yapıldığını ve davalı sigortacının edimini eksik ifa ederek sebepsiz zenginleştiğini, yerleşik Yargıtay içtihatları gereğince gerçek zarar ilkesinin esas alınması gerektiğini, ayrıca kaza ve onarım nedeniyle Tramer kaydına hasar işlenen aracın ikinci el piyasa rayiç değerinde düşüş meydana geldiğini, hasar ve değer kaybı tazminatı talebiyle davalı sigorta şirketine .....tarihinde e-posta yoluyla yapılan başvurunun zımnen reddedildiğini ve akabinde yürütülen zorunlu arabuluculuk sürecinde de taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, araç onarım bedeline mahsuben şimdilik 10,00 TL maddi hasar alacağı ile araç değer kaybına mahsuben şimdilik 10,00 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı davalı sigorta şirketine yöneltilmiş tazminat istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında ki uyuşmazlığın; davaya konu .....tarihli kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsü davalının kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu kaza nedeni ile aracın pert olup olmadığı, hasar onarım bedeli ve değer kaybı bedellerinin talep edilip edilemeyeceği, edebilecekse miktarının tespiti ve tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşıldı.
Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, dosya içerİsinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine değer kaybına ilişkin kısmi ödeme yapıldığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.
Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir.
Anılan ilkeler doğrultusunda düzenlenen .....tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda özetle; " dava konusu .....plakalı .....model .....model aracın .....tarihindeki kazalı fotoğrafları ile ekspertiz raporunda yer alan, değişimi ve onarımı yapılan parçaların uyumlu olduğunu, söz konusu aracın onarımının ekonomik nitelik taşıdığını, raporda tespit edilerek değişimi gerçekleştirilen parçaların orijinal olduğunu, SBM Kaza Tespit Tutanağı Uygulaması kayıtları uyarınca .....plakalı araç sürücüsünün %100 oranında, .....plakalı araç sürücüsünün ise %0 oranında kusurlu bulunduğunu, değer kaybı ve hasar bedeli hesaplamalarının bu kusur oranları dikkate alınarak yapıldığını, aracın .....kaza tarihi itibarıyla kaza öncesi rayiç değerinin 1.038.000,00 TL, kaza sonrası rayiç değerinin ise 905.000,00 TL olabileceğini, gerçekleşen kaza sebebiyle araçta değer kaybı meydana geldiğini ve kaza tarihi itibarıyla bu değer kaybının 133.000,00 TL olarak hesaplandığını, aracın hasar bedelinin iskontosuz orijinal parça ve KDV dâhil 251.488,36 TL tuttuğunu, eksper raporunda orijinal sistem parça fiyatlarının yer aldığını, davalı sigorta şirketi tarafından .....numaralı hasar dosyası kapsamında .....tarihinde 86.918,92 TL ve .....tarihinde 104.864,89 TL olmak üzere toplam 191.783,81 TL hasar tazminatı ile .....tarihinde 88.633,00 TL değer kaybı tazminatı ödenerek toplamda 280.416,81 TL ödeme gerçekleştirildiğini, .....kaza tarihi itibarıyla toplam maddi kayıp miktarının %100 oran üzerinden 384.488,36 TL olduğunu ve yapılan ödemeler mahsup edildikten sonra davacıya hasar tazminatı yönünden 59.704,55 TL, değer kaybı yönünden ise 44.367,00 TL olmak üzere toplam 104.071,55 TL daha ödeme yapılması gerektiğini mütalaa etmiştir." raporda ibraz edilmiştir.
Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak dava öncesinde yapılan kısmi ödemenin mahsubu neticesinde davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı zararının 280.416,81 TL olduğu kabul edilmiştir.
Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden sorumludur. Buna göre tüm dosya kapsamı ile dava değer artırım dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde; davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı miktarının 19.573,19 TL olduğu kabul edilerek ilgili miktara davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE;
-10,00 TL araç onarım bedeli ile 19.573,19 TL değer kaybı bedeli toplamı olan 19.583,19 TL bedelin davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
2- Kabul edilen bedel 19.583,19 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 1.337,72 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40 TL peşin harcın ve 334,27 TL tamamlama harcının düşümü ile eksik kalan 388,05 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL peşin harç ve 615,40 TL başvuru harcı ve 334,27 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.565,07 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından tebligat ve posta masrafı ve bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 4.098,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 19.583,19 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
7- HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
