- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E. 2025/974 K. 2026/1580
Karar tarihi: 7 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 4
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 732
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 128
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 199
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 222
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 333
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353/1-b
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 359/4
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 67
Karar metni
T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- GAZİANTEP 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- VEKİLLERİ
- Av. ... & Av. ...
- DAVANIN KONUSU
- İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davalı tarafça istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
DAVA: Davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından keşide edilen..ait çekin müvekkili emrine verildiğini, vade tarihinde ibraz edilmesine rağmen karşılıksız çıktığını, davalının ticari hayatının olumsuz etkilenmemesi için şifahi olarak müvekkiline çekin yazdırılmaması konusunda ricada bulunduğunu, müvekkilinin iyiniyetle çeki yazdırmadığını ancak ödemenin yapılmadığını, bu çek sebebi ile .. İcra Müdürlüğünün.. sayılı dosyası ile takibe girişildiğini, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, arabuluculuk sürecinde anlaşamadıklarını, TTK m. 732'ye göre hamilin keşideci aleyhine sebepsiz zenginleşme davası açabileceğini, davalı tarafın sebepsiz zenginleşmediğini ispatla yükümlü olduğunu belirterek takibe yapılan itirazın iptalini ve likit alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m. 128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.
YEREL MAHKEMENİN İLK KARARI: İlk derece mahkemesince .. tarihinde; .. tarihli bilirkişi raporunda, davalı işletme defteri esasına göre kayıt tuttuğu için ve dava konusu edilen çekin ticari defterlerde kaydı bulunamayacağı belirtilmiştir. Serbest Maliyeci Mali Müşavir Bilirkişisinin.. tarihli bilirkişi raporunda, davalının ticari defterleri sunmadığından dolayı anılan çekin davalı defterlerinde kayıtlı olup olmadığına ilişkin inceleme yapılamadığı belirtilmiştir. (...) Dava konusu edilen çekin ibraz süresi içerisinde yazdırılmadığı, dolayısı ile kambiyo sıfatını kaybettiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar bir arada değerlendirildiğinde eldeki davanın bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, davalının davacı zararına sebepsiz zenginleştiği, .. İcra Müdürlüğünün .. sayılı dosyası ile yaptığı takip nedeniyle alacaklı olduğu, davalının davacıya olan borcu likit ve muaccel olmasına rağmen borucunu ödemediği ve alacak likit olup davalının da ilgili dosyada yapılan itirazında haksız ve kötüniyetli olduğu anlaşılmış davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davanın kabulüne ve icra inkâr tazminatına karar verilmiştir.
..HD KALDIRMA KARARI: ..., "tarafın tacir olup olmaması hususu ispat külfetinin yüklendiği taraf açısından önemli olup, bu anlamda öncelikle davacının tacir araştırmasının yapılması, taraflar tacir ise HMK 222. maddesi kapsamında taraflara ticari defterlerini ibraz etmek için süre verilmesi ve bu doğrultuda tarafların ticari defterleri incelendikten sonra hüküm kurulması, taraflar tacir değil ise HMK 222/5 maddesi kapsamında değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekirken mahkemece davalı yana ticari defterlerini sunması için usulüne uygun süre verilmediği, süre verilen duruşma sonrası ihtaratın usulüne uygun bir şekilde yapılmadığı anlaşılmakla eksik araştırma ile karar verilmesi yerinde görülmemiştir." gerekçesiyle mahkemenin kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
YEREL MAHKEMENİN İKİNCİ KARARI: İlk derece mahkemesince .. tarihinde; "davalının davacı zararına sebepsiz zenginleştiği, .. İcra Müdürlüğünün.. sayılı dosyası ile yaptığı takip nedeniyle alacaklı olduğu, davalının davacıya olan borcu likit ve muaccel olmasına rağmen borucunu ödemediği ve alacak likit olup davalının da ilgili dosyada yapılan itirazında haksız ve kötüniyetli olduğu anlaşılmış davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davalı taraf hakkında uygulanan özel usulsüzlük cezaları bulunması davalı taraf defterlerinin usulüne uygun tutulmadığını göstermekte olup bu nedenle hükme esas alınamaz. Nitekim yapılan tacir araştırması sonucu davalının tacir sıfatı da bulunmamaktadır. Davalı tarafça HMK 222/5 uyarınca tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir bir beyan sunulmamıştır. TTK 732 hükmünce dosyanın bu delil durumu ile tekemmül ettiği ve usul ekomisi ilkesi gözetilerek davacı defter ve kayıtları incelenmemiştir." gerekçesiyle davanın kabulüne ve icra inkâr tazminatına karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Davalı taraf istinaf dilekçesinde; eldeki davanın zamanaşımına uğramış çeke dayalı olarak sebepsiz zenginleşme davası olduğunu, dosya kapsamından tarafların tacir olduğuna veya aralarındaki ilişkinin Türk Ticaret Kanunu anlamında ticari iş niteliği taşıdığına dair hiçbir somut delil bulunmadığını, bu nedenlerle asliye ticaret mahkemesinin görevli olmadığını, sebepsiz zenginleşmenin şartlarından birinin de düzenleyenin hamil aleyhine zenginleşmesi olduğunu, böyle bir durum olmadığını, zenginleşme iddiasını ispat yükünün davacıya ait olduğunu, çekin davacıya bir mal veya hizmet karşılığı verildiğinin ispatlanamadığını, taraflar arasında temel borç ilişkisi olduğuna dair hiçbir delil sunulmadığını, gerekçeli kararda temel ilişki bulunduğu gerekçesinin yazılı olduğunu ancak bu temel ilişkinin ne olduğunun detaylandırılmadığını, ticari defterlerin ibraz edilmemesi nedeniyle müvekkili aleyhine hüküm kurulamayacağını, bu nedenlerle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, 6102 sayılı TTK m. 732'ye göre kambiyo senedi özelliğini kaybetmiş çek nedeniyle başlatılan ilamsız icra takibine itiraz nedeniyle 2004 sayılı İİK m. 67'ye göre itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davaya konu süresinde bankaya ibraz edilmeyen çek nedeniyle davalının borçlu olup olmadığı konusundadır.
Davacı vekili .. tarihli dilekçesi ile dava dilekçelerini ıslah ederek alacaklarında temel borç ilişkisine dayandıklarını belirtmiştir.
6102 sayılı TTK m. 732'ye göre kambiyo senedi özelliğini kaybetmiş çek nedeniyle açılacak sebepsiz zenginleşme davaları temeldeki borç ilişkisine de dayansa 6102 sayılı TTK m. 4'e göre bu kanunda düzenlenmiş olması nedeniyle mutlak ticari davadır. Bu nedenle davalının göreve ilişkin istinaf talebi kabul edilmemiştir...
6100 sayılı HMK m. 199'a göre; "Uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metin, senet, çizim, plan, kroki, fotoğraf, film, görüntü veya ses kaydı gibi veriler ile elektronik ortamdaki veriler ve bunlara benzer bilgi taşıyıcıları bu Kanuna göre belgedir." Bu düzenleme ile mail ve telefon mesajları da belge olarak kabul edilmiştir. HMK m. 202/II'de de ; "Delil başlangıcı, iddia konusu hukuki işlemin tamamen ispatına yeterli olmamakla birlikte, söz konusu hukuki işlemi muhtemel gösteren ve kendisine karşı ileri sürülen kimse veya temsilcisi tarafından verilmiş veya gönderilmiş belgedir." düzenlemesi getirilerek bu tür belgelerin yazılı delil başlangıcı olduğu kabul edilmiştir. ..Davacı tarafın dosyaya sunduğu whatsapp yazışmaları da HMK'nın 199 ve 202/II maddeleri ile Yargıtay kararları kapsamında yazılı delil başlangıcıdır.
Davacının dosyaya sunduğu whatsapp yazışmaları incelendiğinde her iki taraf arasında .. ile .. tarihleri arasında tarih ve seri numarası belirtilmeden bir çek ve bu çeke dayalı alacak nedeniyle yazışmalar yapıldığı, davaya konu çekin düzenleme tarihinin .. olduğu dolayısıyla çekin düzenleme tarihinin de bu konuşmaların yapıldığı tarih aralığı içinde olduğu, davaya konu çek ile davacının dosyaya sunduğu whatsapp yazışmalarının birbirini doğrular nitelikte olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığından davalı tarafın istinaf başvurusunun HMK m. 353/I-b. (1) maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davalı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 3.415,50 TL istinaf harcından peşin alınan 853,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.561,62 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf yargılaması duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
5-HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının talep halinde ilgili tarafa iadesine,
6-HMK'nın 359/4. maddesi uyarınca kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nin 353 ve 362/1-a bendi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. 07/10/2026
...
Başkan
...
e-imzalıdır
...
Üye
...
e-imzalıdır
...
Üye
...
e-imzalıdır
...
Katip
...
e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."
