- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Diyarbakır 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/1163 K. 2026/952
Karar tarihi: 7 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 16
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 121
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 91/1
Karar metni
T.C.
DİYARBAKIR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
- DAVA TARİHİ
- 04/09/2025
- KARAR TARİHİ
- 07/10/2026
- KANUN YOLU
- KESİN
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen dava dilekçesinde özetle;.....tarihinde müvekkile ait .....plakalı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan .....plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre davalı araç sürücüsünün yüzde yüz oranında kusurlu bulunduğunu, kaza sonrası müvekkilin aracının davalı sigorta şirketi vasıtasıyla onarıldığını, değer kaybı talebiyle davalı şirkete yapılan başvuru neticesinde .....tarihinde yapılan kısmi ödemenin yetersiz kaldığını, araçta orijinal parça kullanılmaması nedeniyle müvekkilin maddi zarara uğradığını, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, müvekkilin ticari amaçla kullandığı araçta oluşan değer kaybı ve hasar fark bedelinin tespiti gerektiğini, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 50 TL değer kaybı bedeli ve 50 TL hasar fark bedeli olmak üzere toplam 100,00 TL tutarındaki maddi tazminatın sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir
CEVAP;Davalı .....Sigorta A.Ş. vekili tarafından mahkememize ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin muamele merkezinin İstanbul Beyoğlu Salıpazarı adresinde bulunması nedeniyle yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu belirterek mahkemenin yetkisine itiraz ettiğini, davacı tarafın HMK m. 121 ve m. 194 uyarınca delillerini tebliğ etmediğini ve vakıaları somutlaştırmadığını ifade ettiğini, uyuşmazlığa konu kazaya karışan .....plakalı aracın .....numaralı ve .....vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi ile sigortalandığını belirttiğini, I O. .....tarihli kaza nedeniyle davacıya 10.222,00 TL değer kaybı ödemesinin .....tarihinde yapıldığını, ayrıca .....tarihinde .....19.575,00 TL ve .....tarihinde .....ve Dış Tic. A.ş. 'ye 2.187,92 TL olmak üzere toplam 21 .762,92 TL maddi hasar ödemesi gerçekleştirildiğini açıkladığını, aracın daha önce hasara uğramış olması ihtimaline karşı hasar dosyalarının celbini talep ettiğini, davacının kasko sigorta şirketinden mükerrer ödeme alıp almadığının araştırılmasını istediğini, dava öncesinde usulüne uygun başvuru yapılmadığı için dava şartı yokluğu bulunduğunu savunduğunu, zamanaşımı itirazında bulunduğunu, fatura ibraz edilmediği için KDV talebinin haksız olduğunu ileri şiirdiihiinii_ tâ7minata hükmedilmesi zamanaşımı itirazında bulunduğunu, fatura ibraz edilmediği için KDV talebinin haksız olduğunu ileri sürdüğünü, tazminata hükmedilmesi halinde anlaşmalı onarım merkezleri esas alınarak %20 oranında iskonto uygulanması gerektiğini belirttiğini, davanın kısmi dava olarak ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını vurguladığını, sigortalının kusuru bulunmadığını ve ticari olmayan araç için avans faizi talep edilemeyeceğini beyan ederek davanın usulden veya esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Taraflara usulüne uygun tebligatla , taraf teşkili sağlanmıştır .
Trafik Uzmanı Bilirkişi tarafından sunulan .....tarihli raporunda özetle; .....plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 53/C ve 84/F maddeleri ile Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 102/C-1 maddesinde düzenlenen doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma, dönüş işareti verme, gireceği yolun gidiş yönündeki uygun şeridine girme, orta adaya yakın şeritten kavşağa girme, ada etrafında dönerken gereksiz şerit değiştirmeme ve dönel ada içindeki dönüş kurallarına riayet etmeme yükümlülüklerini ihlal ettiği gerekçesiyle meydana gelen kazada %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu, .....plakalı araç sürücüsünün ise ilgili kanun ve yönetmelik kapsamında herhangi bir kural ihlalinde bulunmadığının anlaşılması sebebiyle kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğu yönünde rapor hazırlandığı görülmüştür.
Makine Mühendisi Bilirkişisi tarafından sunulan .....tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusu aracın .....tarihinde karıştığı maddi hasarlı trafik kazası neticesinde aracın yan kısmında hasar meydana geldiğinin ve bu hasarın anılan kaza ile uyumlu olduğunun belirlendiğini, .....numaralı hasar dosyası ekspertiz raporu referans alınarak yapılan tespitte ön çamurluk ile çamurluk davlumbazı parçalarının değiştirildiği, yan panel, sağ ön kapı ve sürgülü kapı parçalarında ise onarım işlemi yapıldığı görülerek toplam 5 adet parça üzerinden ekspertiz çalışması yürütüldüğünü, KDV hariç 21.762,92 TL muadil parça ve onarım bedeli karşılığında işlem yapıldığı, aracın tamamen orijinal parça kullanılarak onarılması durumunda ise KDV dahil toplam onarım bedelinin 27.144,00 TL olacağı gözetildiğinde aradaki farkın 5.381,08 TL olarak hesaplandığını, aracın Tramer kaydında bulunan ....., ....., ....., ....., ....., ....., ....., .....ve .....tarihli geçmiş hasar dosyası evraklarına on yıllık yasal saklama süresinin aşılması sebebiyle sigorta şirketi tarafından ulaşılamaması karşısında, mevcut hasarda değişim ve onarım gören parçalar esas alınarak .....hasar tarihi itibarıyla değer kaybı hesabı yapıldığını, aracın markası, modeli, tipi, parça değişimi ile boya işlemi yapılan kısımları, mevcut hasardan kaynaklanan tramer kaydı, geçmiş hasarları, ticari niteliği, 329.952 kilometrede oluşu, onarım süreçleri, dosyadaki eksper raporları, kaza tutanakları ve fotoğraflar ile Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2013/3815 Esas ve 2013/9854 Karar sayılı ilamındaki emsal nispi yöntem ilkeleri doğrultusunda araçta 36.000,00 TL değer kaybı meydana geldiğini, .....tarihinde sigorta kuruluşunca yapılan 10.222,00 TL tutarındaki ödemenin mahsubu neticesinde bakiye gerçek zararın 25.778,00 TL olduğunu ve takdiri mahkemeye ait olmak üzere bahse konu değer kaybı tutarının ödenmesi gerektiği yönünde rapor hazırladığı görülmüştür.
Islah dilekçesi ; .....dava değerinin 50 TL'LİK değer olan tutarı toplam 31.059,08 TL TL’ye çıkarılmıştır.
DELİLLER ;Arabuluculuk tutanağı ,Kaza tespit tutanağı, Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi , Bilirkişi raporu ...
HUKUKİ DAYANAK ;KTK 91/1 .maddesi , 85/1,maddesi ,109.maddesi ...
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava trafik kazası nedeniyle açılmış maddi tazminat davası olup, davacı vekili dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 50- TL Araç Değer Kaybı Bedeli ve 50- TL Hasar Fark Bedelinin sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle beraber tazmin edilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
6100 Sayılı HMK'nın 16. maddesinde; "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir" hükmüne yer verilmiş olup, zarar gören davacının yerleşim yerinin Diyarbakır olması nedeni ile Mahkememizin yetkisine yönelik itirazın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.
Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkindir. Bir aracın onarılmış durumdaki değeri; ne kadar iyi onarılmış olursa olsun (kural olarak) aynı nitelikte hiç hasara uğramayan araç değerinden düşük olacağı bilinen bir gerçektir. Söz konusu zarar hesaplanırken, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. Bu zarardan, kazada kusuru bulunan araç sahibi/sürücüsü ile aracı ZMMS poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketi müteselsil olarak sorumludur.
Davalının kendisine karşı yöneltilen zarardan sorumlu olması için her şeyden önce davalı tarafça sigortalanan araç sürücüsünün kusuru ile kazaya sebebiyet vermiş olması gerekir. Buna göre ZMMS poliçesini düzenleyen sigorta şirketi, sürücünün kusur oranında zarardan sorumlu olur.
Mahkememizce kusur ve zarar hususunda bilirkişi raporu alınmış, davaya konu kazanın gerçekleşmesinde davalı tarafça sigortalanan araç sürücüsünün kusur oranının % 100 olduğu, davacının değer kaybı alacağı ve hasar bedeli hesaplanmıştır. Bilirkişi raporunda " 25.778,00-TL değer kaybı bedeli ve 5.381,08-tl hasar bedeli" hesaplanmıştır .
.....tarihi dava artırım dilekçesinde " Davamızdaki değer kaybı maddi tazminat talebimizi 25.728,00 -TL artırarak toplamda 25.778,00 - TLye, hasar fark bedeli talebimizi 5.331,08- TL artırarak 5.381,08- TLye ıslah ediyoruz ve temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte bu meblağların davalı şirketten alınarak müvekkile ödenmesine," talep edilmiştir .
Somut olayda, bilirkişi raporu ile 25.778,00-TL değer kaybı bedeli ve 5.381,08-tl hasar bedeli olduğunun anlaşıldığı , davalı sigorta tarafından yapılan .....tarihli ödeme ile temerrüt gerçekleştiği anlaşılmakla davanın kabulüne , 25.778,00-TL değer kaybı bedelinin .....tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ,5.381,08-TL hasar bedelinin .....tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine , dair karar verilmiştir .
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜNE ,
2-25.778,00-TL DEĞER KAYBI BEDELİNİN .....tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE ,
3-5.381,08-TL HASAR BEDELİNİN .....tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE ,
4-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 2.128,47 -TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 615,40-TL ile tamamlama harcı 535,00- TL 'nin mahsubu ile bakiye 978,07 -TL harcın davalıdan alınarak Hazineye İRAD KAYDINA,
5-Davacı tarafça yapılan başvurma harcı 615,40- TL, peşin harç 615,40- TL, ıslah harcı 535,00- TL, olmak üzere toplam 1.765,80-TL 'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri 8.498,90-TL nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE ,
7-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca 31.159,08-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE ,
8-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00- TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye İRAD KAYDINA,
9-Gider avansından artan kısmın Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine İADESİNE,
Dair,davacı vekilin yüzüne karşı davalı vekilinin gıyabında verilen karar KESİN olmak üzere, karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
