mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Diyarbakır 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/312 K. 2026/110

Karar tarihi: 5 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

DİYARBAKIR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVA
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ
07/02/2025
KARAR TARİHİ
05/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalının ...poliçe numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesiyle sigortalısı olan ...ait ...plakalı aracın ...sevk ve idaresindeyken ...tarihinde Diyarbakır ili Kayapınar ilçesi Peyas Mahallesi ...Sokak'ta geri manevra yaptığı sırada müvekkiline çarptığını, sürücünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 67/1-b bendini ihlal etmesi sebebiyle kazada %100 kusurlu bulunduğunu, olaya ilişkin yürütülen Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının ...soruşturma sayılı dosyasında müvekkilinin şikâyetçi olmaması üzerine ...tarih ve ...Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğini, kaza neticesinde sağ humerus kırığı, sağ radius-ulna açık kırığı ile sağ olekranon avülsiyon kırığı oluşması sebebiyle ameliyat edilen müvekkilinin Diyarbakır Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesinin ...tarihli raporuna göre 6. derecede ağır kemik kırığına maruz kaldığını, aynı hastanenin ...tarihli ve ...rapor numaralı Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporu ile müvekkilinde %27 oranında maluliyet tespit edildiğini, ev hanımı olan davacının geçirdiği kaza nedeniyle günlük işlerini yaparken sürekli ve geçici güç kaybına uğradığını, Yargıtay uygulamaları ve Karayolları Trafik Kanunu hükümleri doğrultusunda davalı sigorta şirketinin iyileşme dönemindeki geçici iş göremezlik, daimi maluliyet, tedavi masrafları ve bakıcı giderlerinden sorumlu olduğunu, eşinden kalan ölüm aylığı haricinde geliri ve üzerine kayıtlı malvarlığı bulunmayan, fakirlik belgesi sahibi müvekkilinin yargılama giderlerini karşılama gücü olmadığından öncelikle adli yardım talebinin kabul edilmesi gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca ...tarihinde davalıya tebliğ edilen tazminat başvurusunun sonuçsuz bırakılması ve ödeme yapılmaması nedeniyle davalının ...tarihinde temerrüde düştüğünü, zorunlu arabuluculuk sürecinde de anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL sürekli iş göremezlik, 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL tedavi gideri ve 100,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam tazminatın temerrüt tarihi olan ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve yargılama giderleriyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; başvuran tarafından dosyaya sunulan sağlık kurulu raporunun terör, kaza ve yaralanmaya bağlı durum bildirir rapor niteliğinde olmayıp erişkinler için engellilik sağlık kurulu raporu olduğunu, bu belgenin kaza ile illiyet bağını doğru tespit etmeye elverişli bulunmaması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir rapor ibraz edilmemesi sebebiyle Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 115. maddesi uyarınca başvurunun usulden reddi gerektiğini, sunulan raporda belirtilen %27 oranındaki maluliyetin gerçeği yansıtmadığını, nitekim müvekkili şirketin hasar evrakını uzman görüşü almak üzere ...Hizmetleri A.Ş.'ye ilettiğini ve yapılan inceleme sonucunda maluliyet oranının %8 ila %19 aralığında tespit edildiğini, delil niteliğini haiz bu medikal firma mütalaası ile başvuranın tek taraflı temin ettiği rapor arasında açık çelişki doğduğunu, Yargıtay uygulaması uyarınca tek taraflı alınan raporlara itibar edilemeyeceğini belirterek çelişkinin giderilmesi amacıyla dosyanın üniversite hastanelerinin adli tıp anabilim dalından seçilecek uzmanlara tevdii ile ilgilinin bizzat muayenesi sağlanarak Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dairesinde maluliyet oranının netleştirilmesini ve sigortalı araç sürücüsünün sorumluluğunun kusuru oranında olması nedeniyle adli tıp uzmanından kusur raporu aldırılmasını talep ettiğini, öte yandan ...tarihi itibarıyla 66 yaşında ve ev hanımı olan davacının fiilen çalışmadığının sabit olması nedeniyle geçici iş göremezlik zararına uğramayacağını, ayrıca Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5.b maddesi ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesi uyarınca sürekli sakatlık raporu alınıncaya kadar geçen tedavi sürecindeki geçici iş göremezlik, bakıcı gideri ve tedavi masraflarının sağlık giderleri teminatı kapsamında Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda bulunduğunu, bu kalemler yönünden sigorta şirketinin sorumluluğunun sona erdiğini, söz konusu giderlerin ilgili kuruma başvuru yapılarak talep edilip edilmediğinin dahi ispatlanmadığını, talep konusu tedavi giderlerinin faturalandırılmadığını, varsayımsal ve denetime elverişsiz biçimde ileri sürüldüğünü, hak sahibi lehine doğmuş muaccel bir tazminat alacağı bulunmadığından temerrüt faizi talebinin de haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini, müvekkili şirketin yargılama giderleri ile vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasını ve bu masrafların karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:

...Tarihli Bilirkişi Raporunda: Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 23.06.2016 tarihli ve 2016/8233 Esas, 2016/7686 Karar sayılı ilamı ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2012/4-1227 Esas, 2013/436 Karar sayılı içtihadında tedavi giderinin ispatı için mutlaka belge sunulmasının gerekmediğine, yaralanmanın türüne göre yol giderinin belirlenmesi, belirlenememesi durumunda ise Borçlar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca takdiren yol giderine hükmedilmesi ve tedavi giderlerinin kalem kalem tespit edilmesi gerektiğinin vurgulandığı aktarılarak, dosya içeriğinde fatura edilmiş tedavi masrafı bulunmamakla birlikte söz konusu yaralanmada ulaşım, barınma, beslenme, pansuman, rehabilitasyon ve özel hastane muayene farkı gibi fatura edilemeyen birtakım masrafların doğmasının beklendiği, ilgilinin hastaneye tedavi, pansuman ve kontrol amacıyla defalarca gidip gelmesinin gerekeceği, kendisinin ve yakınlarının yol, beslenme ve barınma giderleri ile pansuman, temizlik, ilaç ve vitamin gibi kaçınılmaz ve zorunlu masraflarının niteliği, tarihleri ve yerleri tam olarak bilinemeyeceğinden yaralanmanın ağırlığı, uygulanan tedavi ve ameliyatlar, refakatçi ihtiyacı, hastanede yatış süresi, kontrol muayeneleri ve kullanılan ulaşım araçları dikkate alınarak yaklaşık belirleme yapılmasının uygun olduğu değerlendirilip yaralanmanın ağırlığı, mesafeler ve tedavi süreci göz önüne alınarak davacının Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamı dışında kalan kaçınılmaz giderlerinin kaza tarihi itibarıyla 7.721,00 TL olarak kabul edilmesinin uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

...Tarihli Bilirkişi Raporunda: hukuki durumun ve delillerin takdiri mahkemeye ait olmak üzere, ...tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu %11 oranında malul kalan davacının dosyaya sunulan maluliyet ve kusur raporlarındaki tespitler doğrultusunda maddi zarar hesabının yapıldığını, kazaya ilişkin alınan kusur raporuna göre davacıya atfı kabil kusur tespit edilmediğini, davacının geçici iş göremezlik dönemi ile bilinen dönem içerisinde 60 yaşından büyük ve pasif devrede olması nedeniyle 6 aylık geçici iş göremezlik tazminatının 0,00 TL olarak hesaplanamadığını, buna karşılık 4 haftalık bakıcı giderinin 18.669,00 TL, sürekli iş göremezlik bilinen dönem zararının 82.695,88 TL ve sürekli iş göremezlik bilinmeyen dönem zararının 498.246,54 TL olmak üzere toplam maddi tazminat miktarının 599.611,42 TL olarak hesaplandığını, 2024 yılı (01.02.2024-31.12.2024 dönemi) için sakatlanma ve ölüm halinde kişi başına azami teminat limitinin 1.800.000,00 TL ve sağlık gideri teminatının da ayrıca 1.800.000,00 TL olduğunu, davalı sigorta şirketlerinin söz konusu limitlerle sınırlı sorumlu bulunduğunu, hesaplanan toplam tazminatın teminat limitlerinin altında kalması nedeniyle poliçe teminat limitlerinin ayrı olarak değerlendirilmediğini bildirmiştir.

...Tarihli Maluliyete ilişkin Adli Tıp Raporunda: ....tarihinde maruz kaldığı trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca yapılan değerlendirmede, Şekil 2.8'e göre dirsek fleksiyon ve ekstansiyonu için %0 ile %3, Şekil 2.9'a göre dirsek supinasyon ve pronasyonu için %1 ile %2 tespitiyle Tablo 2.3 uyarınca %4 oranının belirlendiği, Şekil 2.6'ya göre el bileği fleksiyon ve ekstansiyonu için %2 ile %4, Şekil 2.7'ye göre el bileği ulnar ve radial deviasyonu için %3 ile %3 tespitiyle Tablo 2.3 uyarınca %7 oranının saptandığı, anılan oranlara Balthazard formülü uygulandığında sonucun %10,72 olarak hesaplanarak kişinin nihai engel oranının %11 ve sürekli olduğu, ayrıca ...tarihinden itibaren tedavi sürecinde ortaya çıkan temizlik, banyo, tuvalet ve yeme-içme gibi bakıcı ihtiyaç süresinin 4 hafta olduğu, yine ...tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 6 aya kadar uzayabileceği ve bu süre zarfında %100 özürlü sayılması gerektiği yönünde kanaat bildirilmiştir.

...Tarihli Kusura İlişkin Adli Tıp Raporunda: Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...tarih ve ...Esas sayılı yazısı uyarınca tarafların kusur durumunun tespiti amacıyla yapılan inceleme neticesinde, ...günü saat ...sıralarında sürücünün sevk ve idaresindeki kamyonet ile meskun mahalde, iki yönlü, 7 metre genişliğindeki kuru asfalt sokak üzerinde geri manevra yaptığı esnada aracın arka kısımlarıyla yol kenarında yürüyen davacı yayaya çarpmasıyla dava konusu kazanın meydana geldiği, kaza tespit tutanağında çarpma noktasının sokağın sağ tarafında kaldığı, sürücünün aynalardan kontrol sağladıktan sonra geri manevra yaptığı sırada arkadan ses gelmesi üzerine durduğunu ve kör noktada kaldığı için yayayı görmediğini beyan ettiği, davacı yayanın ise sokak üzerinde yürüdüğü esnada geri gelen kargo aracının kendisine çarptığını ifade ettiği, tüm dosya kapsamı ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, sürücünün geri manevra öncesinde gerisine yönelik gerekli ve yeterli kontrolleri yapması, aracın teknik özelliği gereği arkasını göremiyorsa gözcü eşliğinde manevra yapması gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek yol kenarında yürüyen yayaya önlemsizce çarptığı gerekçesiyle kazanın meydana gelmesinde %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, yol kenarında yürüdüğü esnada geri manevra yapan kamyonetin çarpmasına maruz kalan davacı yayanın ise herhangi bir kusurunun bulunmadığı kanaati bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, cismani zarar nedeni ile ZMMS poliçesini düzenleyen Ethica Sigorta Şirketine karşı açılan maddi tazminat davasıdır.

Davacı vekili dava dilekçesi ile kalıcı iş göremezlik, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri ve tedavi giderinin ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir.

6098 sayılı TBK 49. maddesinde " Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü düzenlemiş, 51. maddesinde; “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmüne yer verilmiştir.

2918 sayılı KTK 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar" hükmüne yer verilmiş, 90. maddesinde; “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanunda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır." hükmüne yer verilmiş, 91. maddesinde "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere malî sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmüne yer verilmiştir.

Davalı ...A.Ş.'nin sorumluluğunun belirlenmesi bakımından ...tarihinde yürürlüğe giren Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Malî Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.2. maddesinin (d) bendi, A.3 maddesinin 1. fıkrası ve A.5 maddesinin (c) bendi incelendiğinde karayolu motorlu araçlar zorunlu malî sorumluluk sigortası bir motorlu aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişinin ölümü veya yaralanması veya malının zarara uğraması durumunda teminat kapsamına almaktadır. Sigortacının sorumluluğu, sigortalının kusuruna isabet eden miktar ve poliçe limitleri ile sınırlıdır.

...günü saat ...sıralarında sürücü ...sevk ve idaresindeki ...plakalı kamyonet ile .... sokak üzerinde geri manevra ile hareket ettiği esnada idaresindeki kamyonetin arka kısımlarıyla; yol kenarında yürümekte olan davacı yaya ...çarpması sonucu dava konusu olay meydana gelmiştir.

Mahkememizce kusur oranının tespiti için aldırılan ...tarihli Diyarbakır Adli Tıp Kurumu raporunda özetle,ürücü ...sevk ve idaresindeki kamyonet ile olay mahalli yolda yapacağı geri manevrası öncesinde gerisine yönelik yeterli ve gerekli kontrolleri yapması, idaresindeki aracın teknik özelliği gereği gerisini göremiyor ise geri manevrasını gözcü eşliğinde yapması gerekirken bu hususlara riayet etmediği, gerekli ve yeterli kontrolleri yapmadan geri manevra yaptığı esnada gerisinde yol kenarında yürüyen yayaya önlemsizce çarptığı olayda %100 kusurlu olduğu, Davacı yaya ..., olay mahalli yolun kenarında yürüdüğü esnada geri manevra ile gelen kamyonetin çarpmasına maruz kaldığı olayın meydana geliş şekli dikkate alındığında kusursuz olduğu yönünde kanaat bildirilmiştir.

Mahkememizce davacının maluliyet iddiası ile ilgili Dicle Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Başkanlığından ...tarihli rapor alınmış, söz konusu raporda özetle, engel oranının %11 ve sürekli olduğu, bakıcı ihtiyaç süresinin 4 hafta olduğu, kişinin iyileşme süreinin 6 aya kadar uzayabileceği yönünde kanaat bildirilmiştir.

Mahkememizce tedavi giderinin tespitine ilişkin aldırılan ...tarihli bilirkişi raporunda tedavi giderinin 7.721,00-Tl olarak hesaplandığı görülmüştür.

Mahkememizce aktüerya hususunda bilirkişi raporu alınmış, davacının geçici iş göremezlik zararının bulunmadığı, bakıcı gideri tazminat tutarının 18.669,00-TL olduğu, sürekli iş göremezlik tazminat tutarının 580.942,42-TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

Davacı vekili ...tarihli dilekçesi ile dava değerini bilirkişi raporundaki tutarlar doğrultusunda yükseltmiş, söz konusu tutara başvuru tarihinden 8 gün sonra işleyecek yasal faiz işletilmesini talep etmiştir. 2918 sayılı yasanın 26.04.2016 tarihli 6704 sayılı yasayla değiştirilen 97.maddesine göre "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."Davalı sigorta şirketi, KTK'nun 97. maddesi uyarınca başvuru yapıldıktan 8 iş günü sonra temerrüte düşmektedir. Davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihini ispat yükü davacı üzerinde olup, davacının başvuru tarihinin ...olduğu anlaşılmakla başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası olan ...tarihi temerrüt tarihi olarak kabul edilmiştir. (Bu yönde Yargıtay 4 Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2021/18933 Esas 2021/4438 Karar sayılı içtihadı).

İzah edilen nedenlerle Mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KISMEN KABULÜ ile;

1-580.942,42-TL sürekli iş göremezlik tazminatı,18.669,00-TL bakıcı gideri tazminatı ve 7.721,00-TL tedavi gideri tazminatı olmak üzere toplam 607.332,42-TL tazminat tutarının poliçe teminat limitlerini aşmamak kaydıyla ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine,

2-Davacının geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin talebinin reddine,

3-Kabul edilen miktar üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 41.486,88-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4-Yargılama esnasında davacının adli yardım talebi kabul edildiğinden suç üstü ödeneğinden karşılanan; maddi tazminat talebine yönelik sarfedilen toplam 14.428,27-TL yargılama giderinin, kabul/red oranına göre hesaplanan 14.425,89-TL'sinin davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 2,38-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen miktar üzerinden takdir edilen 97.099,86-TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine,

6-Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar üzerinden takdir edilen 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine verilmesine,

7-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul/red oranı da dikkate alınarak 4.599,24- TL'sinin davalı sigorta şirketinden, 0,76-TL bakiye kalan kısmın davacı'dan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

8-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.

KatipHakim