- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/371 K. 2026/719
Karar tarihi: 7 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 222
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 333
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 345
Karar metni
T.C.
"
KONYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- ALACAK
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında asansör kabinleri, rayları, makine parçaları ve çeşitli lift komponentleri tedariki konusunda ticari ilişki bulunduğunu, bu kapsamda davalının, müvekkiline çeşitli tarihlerde malzeme teslim ettiğini ve fatura düzenlediğini, davalı şirket tarafından 12.07.2024 tarihli ve ... nolu e-faturanın KDV dahil 3.633.600,00 TL bedelle müvekkiline tebliğ edildiğini, bu faturanın, taraflar arasındaki sözleşmeye ve önceki teklif/faturalara aykırı olarak, müvekkilinin borcu olmadığı bir tutarı içerdiğini, müvekkilinin, söz konusu faturaya yasal süresi içinde itiraz ettiğini ve Mersin . Noterliğinin 13 Temmuz 2024 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile faturayı iade ettiğini, müvekkilinin, davalıya 3 ayrı çek ile her biri 1.500.000 TL olmak üzere toplam 4.500.000 TL ödeme yaptığını, davalı şirket tarafından müvekkiline düzenlenen faturalar incelendiğinde; itiraz ve iade edilen 3.633.600 TL bedelli fatura hariç tutulduğunda, diğer faturalarda toplam sadece 375.000 TL tutarında mal teslim edildiğini, bu durumda müvekkilinin davalıya yaptığı 4.500.000 TL ödemeye karşılık gerçek mal/hizmet teslimatının 375.000 TL ile sınırlı kaldığını, aradaki 4.125.000 TL farkın, fazla ödeme niteliğinde olduğunu, bu fazla ödemenin, onaylı teklif formları, diğer faturalar ve banka kayıtları ile sabit olduğunu, müvekkilinin, davalıya 22.07.2023 tarihinde her biri 1.500.000 TL tutarındaki 3 tane çeki teslim ettiğini, bu ödemenin, taraflar arasındaki ticari ilişkinin bir parçası olup, davalının sonradan haksız olarak düzenlediği fatura ile birlikte fazla ödeme oluşturduğunu, müvekkilinin davalıdan alacaklı olup müvekkilinin alacakları ile ilgili olarak yasa gereği zorunlu arabuluculuk başvurusu yapıldığını ve ... dosya numaralı arabuluculuk dosyasında yapılan görüşmeler sonucunda davalı ile anlaşılamadığını beyanla davanın kabulü ile davalı tarafa fazla ödenen 4.125.000,00 TL paranın avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirkete dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun olarak e-tebligat yoluyla tebliğ edildiği, davalının süresi içeresinde cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava alacak isteminden ibarettir.
Taraflar arasındaki ihtilaf; ... ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... Ticaret A.Ş. olan, 3420859 seri numaralı, 29/02/2024 tarihli, 1.500.000,00 TL bedelli çekin, ... ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... Ticaret A.Ş. olan, ... seri numaralı, 31/12/2023 tarihli, 1.500.000,00 TL bedelli çek ile ... seri numaralı, 30/11/2023 tarihli, 1.500.000,00 TL bedelli çekin avans olarak davalıya verilip verilmediği, çekler karşılığında davacıya hizmet sunulup sunulmadığı, sunulan hizmet miktarının ne kadar olduğu, çeklerin tahsil edilip edilmediği, tahsil edilmiş ise sunulan hizmetin bedeli dikkate alındığında davalıdan istirdadı gereken bir bedelin bulunup bulunmadığı, varsa miktarının ne kadar olduğu, davalının düzenlediği 12/07/2024 tarihli, 3.633.600,00 TL bedelli, ... numaralı faturaya konu malların davacıya teslim edilip edilmediği, dava tarihi itibariyle davacının fazla ödemesinin bulunup bulunmadığı ile varsa miktarının ne kadar olduğu hususlarından ibarettir.
6100 s. HMK'nın 222. maddesine göre; (1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır.
Davaya konu çeklerin tamamının davalı tarafından ibraz edildiği ve çek bedellerinin davalıya ödendiği gelen banka yazı cevaplarından anlaşılmıştır.
Davacı çeklerin avans olarak verildiğini iddia ettiğininden ispat yükü davacı üzerindedir. Çeklerin defterlerdeki kayıt durumu hakkında inceleme yapılmasına karar verilmiştir. Davalı kendisine verilen kesin süreye rağmen defterlerini ibraz etmemiştir. Bu nedenle 6100 s. HMK'nın 222/3. maddesi uyarınca usulüne uygun tutulan davacı defterlerinin davacı lehine delil niteliğine haiz olduğu kabul edilmiştir.
Davacının defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde düzenlenen 15/09/2026 tarihli bilirkişi raporu ile davacı defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davaya konu 3 adet çekin avans olarak kayıtlı olduğu, çekler karşılığında 375.000,00 TL tutarlı teslimat yapıldığı ve davacının 4.125.000,00 TL alacaklı göründüğü tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde, davalının defter ibrazından kaçınması ve davacı defterlerinin usulüne uygun tutulması nedeniyle davacı defter kayıtlarının kendi lehine delil niteliğine haiz olduğu, çeklerin avans olarak kaydedilmesi nedeniyle avans iddiasının kabul edilmesinin gerektiği, bu aşamada ispat yükünün yer değiştirerek davalı tarafa geçtiği, davalının avans olarak verilen çekler karşılığında hizmet teslimini ispatlayamadığı, davacı defterlerinde 375.000,00 TL tutarında hizmet satışının görüldüğü, bu tutarın mahsubu neticesinde davacının 4.125.000,00 TL alacaklı olduğu sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-DAVANIN KABULÜ ile 4.125.000,00 TL'nin dava tarihi olan 05/05/2026 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 281.778,75 TL harçtan, peşin alınan 70.444,69 TL harcın mahsubu ile bakiye 211.334,06 TL eksik harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600,00 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan 70.444,69 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 732,00TL harç gideri ve 10.171,60TL yargılama gideri olmak üzere toplam 10.903,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 567.750,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Gerekçeli karar tebliği için davacı avansından yapılacak (ve 40 TL olacağı değerlendirilen) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 07/10/2026
