- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E. 2026/756 K. 2026/1300
Karar tarihi: 6 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 109/4
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 297/2
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353/1-a
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 237
- 4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU, m. 706
Karar metni
T.C.
GAZİANTEP
BÖLGEADLİYEMAHKEMESİ
3. H U K U K D A İ R E S İ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- Şanlıurfa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- DAVANIN KONUSU
- Alacak
Taraf vekilleri tarafından süresinde verilen dilekçeler ile yukarıda tarih ve sayısı gösterilen mahkeme kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılması talep edildiğinden, istinaf başvuru şartları yönünden ön inceleme yapılıp, üye hakimin inceleme raporu ve açıklamaları dinlendikten sonra, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda, gereği düşünüldü;
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili yüklenici ile davalı iş sahibi şirketin .. parsel sayılı taşınmaz üzerinde 20 Dairelik fıstıklı projesi ile..parsel sayılı taşınmaz üzerine .. projelik .. projesi kapsamında projelerin mekanik ve sıhhi tesisat işlerinin yapılması için anlaştıkların, anlaşmaya istinaden tarafların aralarında.. tarihinde taşeron sözleşmesinin imzalandığını, sözleşmeye istinaden müvekkilinin söz konusu proje binalarının sıcak su, soğuk su, pis su sıva altı tüm tesisat işleri, ısıtma sistemleri, kollektör hazırlanması ve bağlantısı, sayaç yerlerinin hazırlanması ve bağlantısı, alt yapı ve çatı toplamları ile sıva üstü montaj işçiliği gibi işlemlerini üstleneceğini, davalı tarafın ise işin karşılığı olarak .. Projesindeki binanın en üst katının bir altına bulunan ... cepheli daireyi sözleşme edimi olarak müvekkiline verileceğinin kabul ve beyan edildiğini, müvekkili şirketin dava konusu taşeron sözleşmesinde kendi sorumluluğunda yer alan yükümlülüklerin hemen hemen hepsini yerine getirdiğini, işlerin sonuna gelindiğince hiçbir gerekçe gösterilmeden müvekkilinin işini tamamlanmasının engellendiğini, en son blokta söktürülen yerden ısıtma borularının müvekkilinin yaptığı ve tamamladığı işlerin çok ufak bir kısmını oluşturduğunu, haksız fesih ve müvekkilinin mağduriyeti üzerinde müvekkili şirket tarafından işlemlerin neler olduğu ve müvekkilinin işbu dava konusu ilgili projelerdeki işlemlerin yüzde kaçını tamamladığı, söz konusu işlemler yapılırken kullanılan malzemelerin neler olduğu ve bedelinin ne olduğu, kullanılan malzemeler için ödenen fatura bedelleri müvekkilinin masraflarının ve günümüz maliyetlerinin tespiti amacıyla .. Hukuk Mahkemesi'nin ..eğişik iş dosyasıyla bilirkişi raporu tanzim edildiğini, raporda müvekkilinin toplam yapımı tamamlanan sözleşmeye konu mekanik ilerin imalat bedelinin .. TL olduğu ve işlerin tamamlanma oranının.. olduğunun tespit edildiğini, söz konusu tespitte işçi alacakları, emek, ilgili sözleşme dolayısı ile müvekkilinin uğramış olduğu müspet, menfi, munzam zararların dikkate alınmadan hesaplama yapıldığını, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete .. tarihinde ihtarname gönderildiğini, davalının ihtarnameye cevap vermeyerek temerrüde düştüğünü, arabuluculuk başvurusundan da sonuç alınamadığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile taşeron sözleşmesi kapsamında.. Parselde kayıtlı olan .. dairelik fıstıklık projesindeki binanın en üst katının bir altında bulunan..No'lu dairenin devir, temlik ve tescilini engellemek amacıyla dava sonuçlanıncaya kadar tapu kaydı üzerine ve davalının tüm varlığı üzerine tedbir konulmasına, dava konusu.. .. dairelik .. projesindeki binanın en üst katının bir altında bulunan.. dairenin müvekkili adına tesciline aksi halde ..Mahkemesi...İş dosyasından alınan bilirkişi raporunda belirtilen bedelin, işleyecek temerrüt faizi ile birlikte, müvekkilin uğramış olduğu müspet zararların, işçi alacaklarının, emeğinin ve müvekkilinin uğramış olduğu tüm zararlar ile yaptığı iş, malzemeleri bedelinin, gecikme tazminatının ve gecikmeden doğan tüm zararların davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında maddi tazminat talebini HMK'nın 109/4. maddesi gereğince toplam .. TL olarak arttırmıştır.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın zamanaşımı süresi ve hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, davacı tarafın kısmi dava açmasında hukuki yararının olmadığını, davacı taraf müvekkili şirkete gönderdiği ihtarname ile tapu talebinden vazgeçerek sadece para talebinde bulunduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmeye göre davacı taraf üzerine düşen edimleri tam, ayıpsız ve eksiksiz olarak yerine getirmediğini, dosyaya sunulan faturalardan müvekkili şirketin bilgisinin bulunmadığını, faturaların müvekkili şirkete tebliğ edilmediğini, davacı tarafın .. projesi adlı inşaatın altında bulunan iki dükkan vasıflı bağımsız bölüm hariç diğer tesisatları yaptığını, dükkan nitelikli iki bağımsız bölümün ise hiçbir tesisatını davacı tarafın yapmadığını, mal tesliminin hukuki bir işlem olup, bedel değer itibariyle ancak kesin delille ispat edilebileceğini, davacının mal teslimine dair tanık dinletemeyeceğini, müvekkili şirket ile davacı arasında yapılan sözleşmenin davacı yanın yapması gereken edimleri geciktirmesi ve eksik bırakması üzerine taraflarca feshedildiğini, söz konusu feshin ileriye değil geriye dönük bir fesih olduğunu, geriye dönük fesih sebebiyle davacının müvekkili şirketin uğradığı zararlarında giderilmesi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece yapılan yargılama sonunda; "...davacının tapu iptali ve tescil talebinin reddine, .. TL malzeme bedeli ile . TL işçilik bedelinin dava tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair taleplerin reddine..." karar verilmiştir.
IV. BAM KALDIRMA KARARI
Dairemizin... sayılı ilamı ile; "...HMK'nın 297/2. maddesine göre; Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait her hangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir. Mahkemece, davacının Tapu iptal ve tescil talebi yönünden ret kararı verilmiş ancak hiç bir gerekçeye yer verilmemiştir. Bu durumda gerekçeli bir kararın varlığından söz edilemez. Açıklanan nedenle davacı vekilinin bu hususa ilişkin istinaf itirazlarının kabulü ile tarafların diğer istinaf itirazları bu aşamada incelenmeksizin HMK'nın 353/1-a,6 maddesi uyarınca mahkeme kararının kaldırılmasına..." karar verilmiştir.
V. KALDIRMA KARARI SONRASI VERİLEN KARAR
Mahkemece yeniden yapılan yargılama sonunda; "...davacının tapu iptali ve tescil talebinin reddine, .. TL malzeme bedeli ile .. TL işçilik bedelinin dava tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair taleplerin reddine..." karar verilmiştir.
VI. İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri süresi içerisinde istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin terditli talepleri olan. ..dairelik .. projesindeki binanın . numaralı dairenin tescili yönünden red verildiğini, malzeme bedeli ve işçilik bedelinin taraflarına hükmedilmediğini, kararın reddedilen tapu iptal ve tescil yönünden usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşeronluk sözleşmesinin..tarihinde imzalandığını.. değişik iş esas üzerinden sözleşmeye konu Beylerbeyinde kain binanın bittiğini, .. mahallesinde kain iki blok kaba inşaatının ise.. oranında bittiğini tespit edildiğini, davacının.. tarihli faturalarda yazılı malzeme ve işçilik bedelini dava ettiğini, fatura tarihleri itibari ile faturada yazalı hizmetin verilmesinin mümkün olmadığını, davacının daha hiçbir işlem yapmadan evvel fatura kestiğini, müvekkili davacıya tamamı ile güven sonucu o faturaları ticari kayıtlarına işlendiğini, davacının Belkız mahallesinde kain binalarda esaslı işlem yapmadığını, işi yarım bırakarak şantiyeyi terk ettiğini, faturaların gerçek ticari ilişkiyi göstermediğinin resmi kurum tespitleri ile açık olduğunu, mahkemece .. tarihli keşfi, keşif gözlemini mutlak doğru kabul ederek . . ve ... üzerinden gelen ..raporlarını irdelemediğini, fatura tarihlerinde daha binaların kaba inşaatı dahi bitmemiş iken davacı şirketin binanın misal 8. katına su tesisatı döşeğini kabul etmenin akla aykırı olduğunu, faturalarda yazılı iş ve işlemlerin sözleşmeye konu binalarda yapılıp yapılmadığı, fatura tarihleri ile binaya ilişin seviye tespit raporları da gözetilerek tespit edilmesi gerektiğini, mahkemenin ..tarihli keşif gözlemini esas aldığını, faturalarında sanki seviye tespit tarihlerinden sonrasında kesildiğini kabul ederek karar verildiğini, faturaların hangi tarihlerde kesildiği, binaların hangi tarihte hangi seviyede olduğunun belirli olduğunu, kararın noksan tahkikat sonucu verildiğini, taşeronluk sözleşmesi ile üstlendiği yükümlülüklerin yerine getirilmediği resmi kayıtlar ile sabit iken terditli davanın reddine yerine kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmadığını, bu nedenlerle mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Değerlendirme ve Sonuç
1. Dava, taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescili, mümkün olmadığı takdirde alacak talebine ilişkindir.
2. Kural olarak; eser sözleşmelerinin geçerli olması herhangi bir şekil şartına tabi değildir. Tarafların karşılıklı olarak "icap" ve "kabul" iradelerinin oluşmasıyla eser sözleşmesi ilişkisi kurulur. Yazılı olması ancak, taraflara ispat kolaylığı sağlar. Ne var ki, taşınmaz mülkiyeti nakli borcunu doğuran sözleşmelerin, sözleşme tarihi itibarıyla uygulanması gereken 6098 sayılı TBK 237. md, TMK'nın 706, Tapu Kanununun 26 ve Noterlik Kanununun 60. maddeleri uyarınca resmi yazılı şekilde yapılması zorunludur. Bu zorunluluk sözleşmenin geçerliliğine ilişkin olup, bu şekil şartına uymayan bir sözleşme geçerli olarak kabul edilemez. Sözleşmenin geçersiz hükümlerine rağmen diğer hükümleri itibarıyla taraflar arasında eser sözleşmesi kurulduğu anlaşılabiliyor ise tarafların hak ve yükümlülükleri bu sözleşmeye göre belirlenmelidir. Çünkü sözleşmenin yorumunda taraf iradelerine önem verilmesi ve sözleşmenin mümkün olduğunca ayakta tutulmaya çalışılması gerekir. Bu nedenledir ki şekil koşuluna uyulmadığından geçersiz olan bir sözleşme tümüyle geçersiz sayılmayıp, şekil koşulu gerektirmeyen hükümleri, kurulduğu anlaşılan eser sözleşmesi için uygulanması gereken geçerli hükümlerdir. Özellikle bedelin devredilecek taşınmaz olarak kararlaştırıldığı eser sözleşmesi, taşınmaz devri yönünden geçerli değil ise de yapılacak işin bedeli olarak geçerli ve bağlayıcıdır.
3. Taraflar arasında geçerli bir eser sözleşmesi ilişkisi kurulması durumunda işi üstlenen yüklenicinin işe hiç başlamadığı ya da işi terk ederek yarım bıraktığı iş sahibi tarafından yasal delillerle kanıtlanmadıkça sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilen imalatın bu işi üstlenmiş olan yüklenici tarafından yapılmış kabul edilmesi gerekmektedir.
4. Yukarıda yapılan açıklamalara, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usuli işlemlerin kanuna uygun şekilde yapılarak, aşamalarda ileri sürülen iddia ve cevapların sergilenip, hükme esas alınan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle; taraflar arasındaki..tarihli adi yazılı eser sözleşmesinin taşınmaz mülkiyeti nakli borcu doğuran maddelerinin geçersiz olmasına, davalı iş sahibince, sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilen imalatların dava dışı üçüncü kişi veya kişiler tarafından ifa edildiğinin ispatlanamamasına ve davalı iş sahibinin istinaf nedenlerine göre; taraf vekilleri tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri mahkeme kararının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden, usul ve yasaya uygun bulunan mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b,1. maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1. İncelenen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b,1.maddesi gereğince ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE.
2. Alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcı davacıdan peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3. Alınması gereken 163.858,41 TL istinaf karar harcından peşin alınan 40.964,60 TL' nin mahsubu ile eksik kalan 122.893,81 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3. İstinaf yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına,
4. Duruşma açılmadığından istinaf vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5. Gider avansından harcanmayan kısmın talep halinde yatırana iadesine dair,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren iki hafta süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.04/11/2026
Başkan
Üye
Üye
Katip
H.D.
