- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 23. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/863 K. 2026/175
Karar tarihi: 5 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6325 sayılı HUKUK UYUŞMAZLIKLARINDA ARABULUCULUK KANUNU, m. 16/2
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 61
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 333
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 154/1-b
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 3
Karar metni
T.C.
İSTANBUL
23.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2026/863 Esas KARAR No: 2026/175 Karar
- DAVA
- İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
- DAVA TARİHİ
- 13/02/2026
- KARAR TARİHİ
- 05/10/2026
Davacı tarafından mahkememizde açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
İDDİA: 19.07.2023 tarihinde .. ... İlçesinde dava dışı sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkil şirkete ait ... plakalı araca arka kısımda çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü tam kusurlu (%100) olup müvekkil şirkete ait olan ... plakalı araç sürücüsü ise kusursuzdur (%0). ... plakalı aracın ZMMS poliçesi kapsamında ...'ne başvurulması üzerine Sigorta şirketi tarafından 12.06.2024 Tarihinde 102.383,06 TL Hasar Bedeli ve 17.616,94 TL değer kaybı bedeli tahsil edilmiştir. Bu Ödemeler ile azami 120.000,0 TL'lik ZMMS poliçe limiti dolmuştur. Ancak müvekkile ait araçta meydana gelen gerçek değer kaybı bedeli çok daha fazla olup bakiye değer kaybından kusur nispetinde ... plakalı aracın sürücüsü ve maliki sorumlu olup; değer kaybı bedeline ilişkin kaza tarihinden itibaren işlemiş faiz alacağımız da vardır. Bu doğrultuda bakiye değer kaybı bedeline ilişkin işlemiş faiz alacağımız da vardır. Anayasa Mahkemesinin 09.10.2020 Tarihli 31269 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2019/40 E. 2020/... K. Sayılı 06.10.2020 Tarihli kararında müvekkil şirkete ait aracın uğradığı reel değer kaybının hesaplanması gerekecektir. Buna göre oluşan yeni hukuki durum sonrası tampon, cam, radyo/ teyp, lastik hava yastığı, jant, mekanik, elektrik, elektronik, döşeme, boya ve plastik aksanların da değer kaybına dahil edilmesi gerekecektir. Anayasa Mahkemesi kararı ile hesaplama formülü ile 160 bin km sınırı da kaldırılmıştır. AYM kararı sonrası değer kaybı hesaplamalarının 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu haksız fiilere ilişkin hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Bu durumda aracın kazası hali ile kaza sonrası hali arasındaki rayiç fiyat farkın dikkate alınmalıdır.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Zamanaşımı ve husumet itirazları bulunduğunu, Dava konusu aracın 19.07.2023 kaza tarihinde kiracı/ ... tarafından işletilmekte olup Karayolları Trafik kanununun 85 . maddesi gereğince aracın işleteni zararlardan sorumlu olduğunu, kiralamanın uzun süreli (36 AY ) oluşu, bu süre boyunca aracın fiili hakimiyetinin kesintisiz şekilde kiracı şirkette olması, kiracı şirketin aracı ticari maksatla ve önemlisi kendi nam ve hesabına alt kiralama yolu ile kazayı yapan sürücüye kiralaması dikkate alındığında araçtan ekonomik olarak yararlandığı da sabit olmakla; fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma olgularının kiracı şirket açısından gerçekleştiği bu nedenle işleten sıfatının kiracı şirkete geçtiğinin açıkça görülmekte olduğunu, uzun dönem Kira ilişkisi, sözleşme, fatura , ticari defter kayıtları ve kabis kayıtları ile de sabit olup müvekkilinin kazaya karışan aracın işleteni olmadığından bu davada taraf olma sıfatına sahip olmadığını belirterek netice olarak özetle öncelikle, işleten sıfatı bulunmayan müvekkilinin açısından KTK m.3 ve 85 uyarınca taraf sıfatı (husumet) yokluğundan davanın reddine, davacı talebi zaman aşımına uğramış olmakla reddine, davacı talepleri haksız ve mesnetsiz olmakla davanın esastan reddine, davanın ...'ye (VKNO:...
Adres: ... Tanburi ... Sk. ... Res. T BL.No:13/334 ... ) HMK 61 vd.maddeleri uyarınca ihbarına, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile davalının maliki olduğu ... plakalı aracın karıştığı 19/07/2023 tarihli trafik kazası nedeniyle değer kaybı zararının giderilmesi amacıyla başlatılan ... İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı takibine vaki itirazının iptali davasıdır.
Davalı kendisine ait olan ... plakalı aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile ihbar olunan ...'ne kiralandığını, bu sebeple işleten sıfatı ve pasif husumetinin bulunmadığını savunmuştur.
... İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı takibi incelendiğinde davacının davalı aleyhine 18/07/2025 tarihinde "19.07.2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde oluşan bakiye değer kaybı 56.914,06 TL olarak hesaplanmıştır. Karayolları Trafik Kanununun 88/1. maddesi uyarınca, aracı sevk ve idare eden ile ruhsat sahibi, doğan zararlardan müteselsilen sorumludur." alacak sebebine dayalı olarak 56.914,06 TL değer kaybı alacağı ve 19.880,94 TL işlemiş faizinin yasal faiz oranı üzerinden tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlattığı, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu, takibe ihbar olunan ...'nin taraf olmadığı görülmüştür.
Dava konusu alacağın 19/07/2023 tarihli trafik kazası nedeniyle kaynaklandığı, alacağın KTK 109 maddesi uyarınca zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı, 18/07/2025 tarihinde ... İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı takibinin başlatılmasıyla TBK 154/1-b.2 uyarınca zamanaşımının kesildiği, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 16/2 maddesi uyarınca zamanaşımının 12/01/2026 ilâ 22/01/2026 tarihleri arasındaki arabuluculuk sürecinde durduğu, 13/02/2026 tarihinde davanın açılmasıyla TBK 154/1-b.2 uyarınca zamanaşımının kesildiği, bu sebeplerle dava tarihi itibariyle zamanaşımının gerçekleşmediği kanaatine varıldığından davalının zamanaşımı def'inin reddine karar verilmiştir.
Dava açılmadan önce hazırlanan arabuluculuk son tutanağında "Her ne kadar başvurucu tarafından diğer taraf olarak başvuru formuna ... firması da diğer taraf olarak eklenmiş ise de yapılan araştırmada ... İcra Dairesi'nin 2025/... E. Sayılı dosyasında ... Firması taraf olarak görünmemektedir. Dosyanın itirazın iptali dosyası olması ve de arabuluculuk görüşmesinin neticesinin icra dosyasındaki tarafları bağlaması nedeniyle hem başvurucu vekili ile hem de Arabuluculuk Bürosu ile görüşülerek ... Firması dosyadan silinmiştir." tespitinin yapıldığı görülmüştür.
Dava dilekçesi ekinde yer alan ve davalı ile ihbar olunan arasında akdedilen kira sözleşmesi ve ekleri incelendiğinde dava konusu ... plakalı aracın davalı tarafından ihbar olunana uzun süreli kiralama sözleşmesiyle kiralandığı anlaşılmıştır. Davacı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesindeki "Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, dava konusu ... plakalı aracın davalı ... tarafından uzun süreli araç kiralama sözleşmesi kapsamında ...’ye kiralandığı anlaşılmıştır." ifadesi ve arabuluculuk tutanağında yukarıda belirtilen tespit dikkate alındığında, davalıya ait ... plakalı aracın davalı tarafından ihbar olunana uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralandığı hususunun taraflar arasında çekişmesiz olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin taraf değişikliği talebinin, davanın itirazın iptali davası olması ve dava konusu takibe sıkı sıkıya bağlı olması, dava konusu takipte taraf değişikliği yapılarak eklenmesi istenen tarafın borçlu olmaması nedeniyle reddine karar verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. Maddesi uyarınca "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır."
Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davalıya karşı araç maliki olması nedeniyle KTK 85 uyarınca işleten sıfatıyla yöneltildiği, yukarıda atıf yapılan yasa hükmü uyarınca aracın uzun süreli kiralanması durumunda kiracının işleten sıfatına sahip olacağı, malikin işleten sıfatının ortadan kalkacağı, yukarıda da belirtildiği gibi davalı ve ihbar olunan şirket arasındaki sözleşmenin uzun süreli kira sözleşmesi niteliğinde olduğu, bu sebeple işleten sıfatının ihbar olunan ...'ne ait olduğu, ihbar olunan şirket ile diğer ihbar olunan şahıs arasındaki sözleşmenin niteliğinin ise eldeki davanın konusu olmadığı, bu sebeple işleten sıfatının ihbar olunan şirketten diğer ihbar olunan şahsa geçip geçmediği hususunda eldeki davada değerlendirme yapılmasına lüzum bulunmadığı, tüm bu sebeplerle davalının takipte pasif husumetinin bulunmaması nedeniyle davanın reddinin gerektiği kanaatine varılmış, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davalının takipte pasif husumetinin bulunmaması nedeniyle DAVANIN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcının dava açılırken peşin olarak alınmış olması nedeniyle bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan vekalet harcına ilişkin 104,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
6-Davalı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (1.000,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 6.000,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, e-duruşma yolu ile davacı vekili ile huzurda bulunan ihbar olunan vekillerinin yüzüne karşı davalının yokluğunda verilen karar, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 05/10/2026
