- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 25. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/1706 K. 2026/154
Karar tarihi: 6 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6325 sayılı HUKUK UYUŞMAZLIKLARINDA ARABULUCULUK KANUNU, m. 18/A
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 4
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 392
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 393/1
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 72/3
Karar metni
T.C.
İSTANBUL
25. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2026/1706 Esas
- KARAR NO
- 2026/154
- DAVA
- Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
- DAVA TARİHİ
- 31/07/2026
- KARAR TARİHİ
- 06/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA, SAVUNMA, DOSYA KAPSAMI:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacılar vekili tarafından sunulan 31.07.... tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... ile dava dışı ... Yapı arasında 10.02.... tarihinde fabrika yapım işine ilişkin sözleşme imzalandığını, sözleşme bedeli olan 5.150.209,38 TL tutarının peşin ödemeler ve 31.03....,30.04....,31.05....,30.05.... vadeli çeklerle karşılandığını, ancak yüklenici firmanın edimlerini yerine getirmemesi üzerine ... Asliye Hukuk Mahkemesi nezdinde çek iptali ve menfi tespit davası açıldığını, dava konusu 31.05.... vadeli çekin ise davalı faktoring şirketi tarafından kötü niyetli olarak ve geçerli bir fatura olmaksızın takibe konulduğunu, davalının çek üzerinde ödeme yasağı bulunduğunu bilmesine rağmen ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile takip başlattığını, müvekkili şirketin taşınır ve taşınmazlarına haciz konulduğunu, faktoring şirketlerinin gerçek bir mal veya hizmet satışına dayanmayan faturalarla işlem yapmasının tefecilik suçu teşkil ettiğini ve yasal mevzuata aykırı olduğunu, davalının sunduğu faturaların çek bedeliyle uyumsuz olduğunu ve temel borç ilişkisini kanıtlamadığını, daha önce aynı çek için teminat yatırılarak tedbir kararı alındığını belirterek öncelikle ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibinin teminatsız veya uygun görülecek teminatla durdurulmasını, müvekkili şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitini, icra takibinin iptalini ve davalının %40'tan az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmadığı ve arabuluculuk son tutanağının dosyaya sunulmadığı anlaşıldığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedilmesi gerektiğini, dava konusu çekin 6361 sayılı Kanun uyarınca usulüne uygun şekilde temlik alındığını ve müvekkili şirketin yetkili meşru hamil olduğunu, faktoring işlemlerinin fatura temlikine ve çekin ödeme teminatı olarak alınmasına dayandığını, ilgili faturaların Finansal Kurumlar Birliği Merkezi Fatura Kayıt Sistemi üzerinden teyit edildiğini, müvekkili şirketin basiretli bir tacir gibi hareket ederek tüm yasal yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacının faktoring şirketinin kötü niyetli olduğunu kanıtlayamadığını, bedelsizlik iddiasının şahsi defi niteliğinde olup hamilin kötü niyeti ispatlanmadıkça ileri sürülemeyeceğini, davacının çek iptali ve ödeme yasağı kararı aldırmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davacının faturaya 8 günlük yasal süresi içerisinde itiraz etmediğini ve bu nedenle faturanın kesinleştiğini, davacının ticari defterlerine faturayı işlememesinin kendi kusuru olduğunu, müvekkili aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, ... İcra Müdürlüğünün .../... E. sayılı dosyasında başlatılan takibin hukuka uygun olduğunu, tedbir kararının kaldırılması gerektiğini, davanın esastan reddi ile davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE :
Dava; kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit isteminden ibarettir.
Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasında ön inceleme duruşma tarihi 24/11/... olarak belirlenmiş, davacı vekilince mahkememizin 04/08/20206 tarihli ihtiyati tedbir kararına teminat miktarı yönünden itiraz edilmesi üzerine duruşma açılarak taraf vekilleri duruşmada dinlenmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması 01 Eylül 2023 tarihinden itibaren dava şartıdır.
6325 sayılı Kanunun dava şartı olarak arabuluculuğu düzenleyen 18/A maddesi; ''(1) ilgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise, arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır . (2 ) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılmadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın, bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebi ile usulden reddine karar verilir '', hükmünü içermektedir.
Anılan hükümden anlaşılacağı üzere arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin dava dilekçesine eklenmemiş olması dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesini gerektirmemektedir. Mahkemece yapılması gereken iş davacıya, son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğinin bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren tensip zaptı gönderilerek sonucuna göre bir karar verilmesinden ibarettir.
Öte yandan, dava açılmadan önce arabulucuya hiç başvurulmamış olması dava şartı yokluğu sebebiyle davanın reddini gerektiren bir husus olup, arabulucuya başvurulmuş olmakla birlikte anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin mahkemece verilen kesin süre içerisinde sunulmamış olması ise davanın usulden reddi yaptırımına bağlanmıştır.
Somut olayda; Davacı vekili dava dilekçesine anlaşamama tutanağını eklememiş olup, mahkememizin 22/09/... tarihli celsesinde davacı vekiline dava konusu uyuşmazlık hakkında arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dosyaya sunması için (bir) haftalık kesin süre verilmiş olup, davacı vekilince 05/10/... tarihinde dosyaya arabuluculuk tutanağı sunulmuştur. Dosyaya sunulan arabuluculuk tutanağı incelendiğinde, tarafları ... ve ... Yapı Metal Turizm Ltd. Şti. olan 31/03/..., 31/04/... ve 31/05/... tarihli her biri 1.000.000,00 TL bedelli çekler yönünden arabuluculuk yoluna başvurulduğu, davalı tarafla araculuculuk yoluna başvurulmadığı anlaşılmıştır. Bu hali ile; davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olduğu açık olup davacı tarafça davalı taraf ile dava öncesinde bu yola başvurulmadığı anlaşıldığından davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.
Mahkememizin 04/08/... tarihli İhtiyati tedbir kararına karşı davacı vekilince teminat miktarına yapılan itiraz yönünden yapılan değerlendirmede;
HMK'nın 393/1.maddesine göre, ihtiyati tedbir kararının uygulanması, kararın tedbir isteyen tarafa tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmek zorundadır. Aksi hâlde, kanuni süre içinde dava açılmış olsa dahi, tedbir kararı kendiliğinden kalkar. Mahkememizin 04/08/... tarihli ara kararı ile davacının ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; İİK 72/3 maddesi uyarınca ve sadece davanın taraflarını bağlamak kaydıyla ihtiyati tedbir talep eden borçlu tarafından takibe konu alacağın tamamının (%100) icra veznesine yatırılması ve ayrıca takip konusu tutar üzerinden %15 oranında hesaplanan 168.150,00-TL nakdi teminat yahut süresiz ve kesin banka teminat mektubunun güvence olarak sunulması halinde icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmiş olup işbu ara karar davacı vekiline 12/08/... tarihinde tebliğ edilmiştir. İhtiyati tedbir kararında HMK'nın 392. maddesine göre teminat takdir edilmiş olup, bu teminatın miktarına itiraz edilmiş olması hâlinde dahi HMK'nın 393/1. maddesi uyarınca teminatın yatırılarak ihtiyati tedbirin uygulanması gerekmektedir. İhtiyati tedbiri tamamlayan bu merasimin yerine getirilmemesi hâlinde ihtiyati tedbirin kendiliğinden kalkacağı yasanın açık hükmünün gereğidir. Dosya kapsamında davacı vekilince mahkememizce takdir edilen teminatın miktarının yatırılmadığı, nakit veya banka teminat mektubu olarak teminat sunulmadığı, ihtiyati tedbirin uygulanmasının talep edilmediği bu haliyle; mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararı kendiliğinden ortadan kalktığı anlaşıldığından davacı vekilinin teminat miktarına yapmış olduğu itirazın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın dava şartı yokluğundan usulden REDDİNE,
2-Alınması gerekli 732,00-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 19.143,88-TL peşin harcın mahsubu ile kalan 18.411,88-TL'nin karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
8-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı vekili için takdir olunan 45.000,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 06/10/...
