- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E. 2026/2564 K. 2026/1920
Karar tarihi: 7 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 411
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 412
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 389
- 1163 sayılı KOOPERATİFLER KANUNU, m. 43
- 1163 sayılı KOOPERATİFLER KANUNU, m. 98
Karar metni
T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
- KARAR TARİHİ
- 07/10/2026
- İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
- ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- TARİHİ
- 02/07/2026 (Ara Karar)
- NUMARASI
- ... Esas İHTİYATİ TEDBİR
- VEKİLİ
- Av. ... ...
- KARŞI TARAF DAVALI
- ...- Santral Garajı Işık Fırını, Honaz/ ...
- DAVANIN KONUSU
- Kooperatif Genel Kurulunun Toplantıya Çağrılması
- G.KARAR YAZIM TARİHİ
- 07/10/2026
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik ihtiyati tedbir talep eden tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı vekili ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ...'ın, davalı S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi'nin ortağı ve 31.12.2018 tarihli tescil ile başkan yardımcısı olarak görev yapmış eski yönetim kurulu üyesi olduğunu, davalı kooperatifin en son 19.06.2018 tarihinde 2017 hesap yılına ilişkin olağan genel kurul toplantısı gerçekleştirdiğini, anılan genel kurulda yönetim kurulu üyelerinin üç yıl süre ile görev yapmak üzere seçildiklerini, yönetim kurulu üyelerinin görev sürelerinin 19.06.2021 tarihinde sona erdiğini, bu tarihten itibaren kooperatifin yetkili bir yönetim organı bulunmadığını, müvekkilinin kooperatifinin işleyişinin devam etmesi için defalarca genel kurul toplantısı yönünde çağrıdı bulunduğunu, ancak diğer ortaklar ve eski yönetim kurulu üyelerinin bu taleplere karşılıksız kaldıklarını, oraklar arasında geçimsizlik ve yargıya intikal etmiş çok sayıda ihtilaf olduğunu, davalı kooperatifin 2018 yılından bu yana gelen kurul yapmaması, yönetim kurulu görev sürelerinin 19.06.2021 tarihinde dolmuş olması ve ortaklar arasında çok sayıda dava dosyası bulunması nedeniyle kooperatifin haklarının korunması ve telafisi güç zararların önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilerek kooperatife çağrı kayyımı atanmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen ara kararı ile; Yargılama sonucu elde edilebilecek hakkın, tedbir yoluyla elde edilmesi sonucunu doğurabilecek nitelikte bir tedbir kararı verilemeyeceği, diğer bir ifadeyle, uyuşmazlığı esastan çözer mahiyette, davanın sonucunda elde edilmesi hedeflenen sonucu (ifayı), davanın başlangıcında sağlayan mahiyette tedbir kararı verilemeyeceği, davacı tarafın "davalı kooperatife tedbiren çağrı kayyımı atanmasına karar verilmesine" ilişkin tedbir taleplerinin eldeki davada sunulacak deliller ve yapılacak yargılama sonucunda tespit edilebileceği, davacı tarafın iddialarının yargılamaya gerektirdiği, ihtiyati tedbir talebi yönünden HMK'nın 389 vd maddesinde hüküm altına alınan yaklaşık ispat koşulunun yerine getirilmediği gerekçesi ile; "Davacı vekilinin davalı kooperatife çağrı kayyımı atanmasına yönelik ihtiyati tedbir talebinin REDDİNE," dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: İlk Derece Mahkemesinin ret gerekçesi hukuka ve kanunun amacına aykırı olduğunu, yerel mahkeme bu gerekçe ile somut olayın aciliyetini, kooperatifler hukukunun emredici sürelerini ve tüzel kişiliğin organ boşluğu nedeniyle karşı karşıya kaldığı fesih tehlikesini göz ardı ettiğini, ... Ticaret Sicili Müdürlüğü kayıtlarından sabit olduğu üzere, davalı kooperatifin yönetim kurulunun görev süresinin 19.06.2021 tarihinde dolduğunu, bu tarihten itibaren tam 5 yıldır kooperatifin yasal bir temsilcisi ve yönetim organı bulunmadığını, ortaklar arasında derdest olan çok sayıdaki dava dosyası (... Asliye Ticaret Mahkemesi ve ... Asliye Ticaret Mahkemesi dosyaları) kooperatifin kendi iç dinamikleriyle toplanmasını imkansız hale getirdiğini, bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulüne, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında verilen 02.07.2026 tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine dair ara kararın kaldırılmasına, gecikmesinde telafisi imkansız zararlar doğacağı ve kanuni sürenin (ilk 6 ay) kaçırılma tehlikesi bulunduğu gözetilerek, davalı kooperatifi ivedilikle olağan/olağanüstü genel kurula götürmek, gündemi belirlemek ve toplantı sürecini yönetmek üzere ihtiyati tedbiren çağrı kayyımı atanmasına, istinaf yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava, kooperatif genel kurulunun toplantıya çağrılması davası olup; istinaf incelemesine konu uyuşmazlık, toplantıya çağrı kayyımı atanmasına ilişkin ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.
Mahkemece davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 43.maddesinde; "Yönetim kurulu veya anasözleşme ile bu hususta yetkili kılınan diğer bir organ ve gerektiğinde denetçiler kurulu, ortağı olduğu üst birlik ve tasfiye memurları genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptirler. Ancak genel kurul yukarıda belirtildiği şekilde toplanamadığı takdirde ilgili bakanlık genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptir." hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanun'un 44.maddesinde ise ortakların kooperatifi toplantıya çağırma hali düzenlenmiştir. Bu madde uyarınca; "Dört ortaktan az olmamak kaydıyle ortak sayısının en az onda birinin isteği üzerine Genel Kurul toplantıya çağrılır.
Yönetim Kurulu bu isteği en az on gün içinde yerine getirmediği takdirde, istek sahiplerinin müracaatı üzerine veya doğrudan doğruya Ticaret Bakanlığı tarafından, yapı kooperatiflerinde de İmar ve İskan Bakanlığı tarafından Genel Kurul toplantıya çağrılabilir.
Çağrılmadığı takdirde istek sahipleri mahalli mahkemeye başvurarak Genel Kurulu bizzat toplantıya çağırma müsaadesini alabilirler."
Aynı Kanunu’nun 98. maddesinde; “Bu kanunda aksine açıklama olmıyan hususlarda Türk Ticaret Kanunu'ndaki Anonim şirketlere ait hükümler uygulanır” denilmektedir.
Anonim Şirketlerin Genel Kurul Toplantısına Çağrılması hususunu düzenleyen Türk Ticaret Kanunu’nun 412. Maddesinde; "Pay sahiplerinin çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemleri yönetim kurulu tarafından reddedildiği veya isteme yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmediği takdirde, aynı pay sahiplerinin başvurusu üzerine, genel kurulun toplantıya çağrılmasına şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi karar verebilir. Mahkeme toplantıya gerek görürse, gündemi düzenlemek ve Kanun hükümleri uyarınca çağrıyı yapmak üzere bir kayyım atar. Kararında, kayyımın, görevlerini ve toplantı için gerekli belgeleri hazırlamaya ilişkin yetkilerini gösterir. Zorunluluk olmadıkça mahkeme dosya üzerinde inceleme yaparak karar verir. Karar kesindir.” denilmektedir.
Öncelikle kooperatif genel kurulu toplantıya çağrı izni verilmesine ilişkin kararların kesin olup olmadığının açıklığa kavuşturulması gerekir. Yukarıda yer verilen 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 98. maddesi gereğince "Bu kanunda aksine açıklama olmayan hususlarda Türk Ticaret Kanunundaki Anonim Şirketlere ait hükümler uygulanır" düzenlemesi gereğince 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerinin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nda hüküm bulunmayan hallerde uygulanacağı, bu kapsamda kooperatif genel kurulunun toplantıya çağrı izni verilmesi hususunun Kooperatifler Kanunu'nun 44. maddesinde ayrıca düzenlendiği ve anılan madde de 6102 sayılı TTK'nın 412. maddesinin aksine çağrı izni hakkında verilen kararın kesin olduğuna ilişkin bir hüküm yer almadığından karar kesin nitelikte olmayıp, kanun yolu açıktır. ( Emsal nitelikte Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 27/05/2025 tarihli, 2025/1328 Esas 2025/2227 Karar sayılı, Yargıtay (kapatılan) 23. H.D 2016/4755 Esas 2018/3668 Karar, 2014/3158 Esas 2014/6281 Karar, 2011/2658 Esas 2012/719 Karar, 2014/6885 Esas 2015/6015 Karar, 2014/3175 Esas 2014/6441 Karar sayılı ilamları)
Mahkemeye başvuran ortakların, dört ortaktan az olmamak kaydıyla ortak sayısının en az onda birini teşkil etmeleri ve başvuru dilekçesinde olağanüstü toplantının gündemini açıkça belirlemeleri gerekir. Bir başka deyişle, kooperatiflerle ilgili olarak belli bir azınlığın başvurusu üzerine mahkemece genel kurulun toplanmasına karar verilebilmesi için başvuru sahiplerinin hangi konular için genel kurulu toplantıya çağırdıklarını başvuru dilekçelerinde belirtmeleri gerekir. Zira kooperatifin olağanüstü toplantıya çağrılması için davacılara verilecek iznin kapsamı dava dilekçesindeki gündemle sınırlı olacaktır. Hatta mahkeme olağanüstü toplantının gündemini kararında belirtmelidir. Azlığın talebi üzerine TTK'nın 411 ve 412.maddeleri uyarınca genel kurulu toplantıya çağırabilmesi için toplantı sebepleri ve bunların varlığına işaret eden delillerin mevcut olması ve bu sebeplerin makul ve genel kurulun toplanmasını gerektirecek derecede önemli olması da gereklidir. Ayrıca, istek üzerine yönetim kurulu ve denetçilerin istek tarihinden itibaren ana sözleşmede daha uzun bir süre belirlenmemişse, 10 gün içinde toplantıya çağrıyı yapmamış olmaları zorunludur. Ancak bu durumda çağrı yapılmadığı takdirde mahkemeye müracaat hakkı doğar. (Kooperatifler Hukuku, Mahmut Coşkun, sayfa 633, 634).
Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre davacının kooperatifin yedi ortağından biri olduğu ve 19/06/2021 tarihine dek kooperatifi müşterek yetkililerden herhangi birisi ile müştereken yetkili olduğu ortak olduğu tespit edilmiştir.
HMK'nun "İhtiyati Tedbirin Şartları" kenar başlıklı 389. maddesinde ihtiyati tedbirin şartları düzenlenmiş olup, meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkânsız hâle geleceği veya gecikmesinde sakınca bulunması yahut ciddi bir zararın ortaya çıkacağı endişesi bulunan hâller, ihtiyati tedbir sebebi ve şartı olarak kabul edilmiştir. İhtiyati tedbirde asıl olan ihtiyati tedbire esas hakkın bulunması ve bir ihtiyati tedbir sebebinin ortaya çıkmasıdır.
HMK'nun ihtiyati tedbirle ilgili 390. maddesinin gerekçesinde geçici hukuki korumalarda ispat hususu üzerinde durulmuş, "yaklaşık ispat" kavramından bahsedilmiştir. Yaklaşık ispat durumunda hâkim, o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Yaklaşık ispatta tam ispat aranmamakla beraber basit bir iddia da yeterli kabul edilemez.
Tüm dosya kapsamı ve dosyadaki bilgi ve belgelerin incelemesinde davacının talebinin bu aşamada yargılamayı gerektirmesine, uyuşmazlığın esasını çözer şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğine, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (H.M.K.'nın) 353/1-b-(1) maddesi gereğince davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında verilen 02/07/2026 tarihli ara karara karşı, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli istinaf karar harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.07/10/2026
...
Başkan
...
...
Üye
...
...
Üye
...
...
Katip
...
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.
