- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2024/530 K. 2026/807
Karar tarihi: 13 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 64/3
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 5
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 146
- 4458 sayılı GÜMRÜK KANUNU, m. 235
Karar metni
T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2024/530 Esas
- KARAR NO
- 2026/807
- DAVA
- Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
- DAVA TARİHİ
- 09/09/2024
- KARAR TARİHİ
- 13/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; "Müvekkil şirket ile davalı arasında gerçekleşen ticari ilişkiler nedeniyle davalı tarafından ödenmeyen gümrük vergisi para cezası ve oluşan diğer masraflara ilişkin alacağımızın tahsili amacıyla huzurdaki dava ikame edilmektedir.Müvekkil şirket davalı şirketten alacaklı konumdadır. davalı yanca hem faturaya süresi içerisinde itiraz edilmemiş hem de ticari ilişki davalı yanca inkar edilmemiş , müvekkilce ödenmek durumunda kalınan ve müvekkile ödenmesi gereken gümrük vergisi para cezası ve müvekkilin ödediği diğer masraflar da ödenmemiştir.
Müvekkil; taşımacılık sektöründe tanınmış, 2001 yılında yola çıkan ve sektöründe köklü bir geçmişe sahip olan , işbu yıldan beri hizmet verdiği sektörde çağın gereksinimlerine uygun şekilde hizmet veren tanınmış ve başarılı , en etkin ve güvenilir firmalardan biridir. Kurulduğu yıldan beri her geçen gün kendini daha da geliştiren Müvekkil firma sektöre faydalı olmaya devam etmekte olan bir şirkettir.Müvekkil şirket taşımacılık alanında faaliyet bulunan bir şirket olup , davalı yanın (müşterinin) kendisine davalı yanın yüklemesini ve beyannamesini yaptığı taşımacılık işi ile alakalı müvekkile davalı yanın kendi hatası sebebiyle gümrük vergisi para cezası ve başkaca masraflar da doğurmuş olup ,işbu bedeli müvekkile ödemesi gerekmektedir.Başkaca masraflar da doğurmuş olup ,işbu bedeli müvekkile ödemesi gerekmektedir. Söz konusu para cezası ve doğan harici masraflar aşağıda açıklayacağımız şekilde doğmuş olup fatura bedelinin ödenmesi müvekkil şirketçe talep edilmesine ve bu konuda ihtarname ikame edilmekle birlikte davalı yanca işbu bedeller ödenmemiştir. Şöyle ki ;Müvekkil şirket ve davalı yan (müşteri) arasında yürütülmekte olan taşımacılık işlemine istinaden davalı Sertrans tarafından dava konusu yükün fiili taşımasının müvekkil şirketçe üstlenmesi hususunda taraflar anlaşmış olup davalı yan tarafından konu yük müvekkil şirkete teslim edilmiş, müvekkil şirket tarafından yük ... ilçesinden sorunsuz olarak çıkarılmış , aracın tonaj işlemlerinde herhangi bir eksiklik ve hata çıkmamış , yük antrepoya varmış , antrepodaki tüm tescil işlemleri de davalı yan tarafından yürütülmüştür. Müvekkil şirket tarafından yürütülen taşıımacılık işi kapsamında ürünler gümrükte iken , beyannamesi davalı yan tarafından yapılan ürünlerin 13 kap eksik çıktığı tespit edilmiş ve ürünler gümrükte beklemek zorunda kalmış ve taşınan ürün ve beyannamede (... ve ... nolu beyanlara istinaden ) hata olması nedeniyle müvekkil şirkete (fiili taşıyıcı olması nedeniyle ) gümrük vergisi para cezası kesilmiş ve ek masraflar oluşmuş , müvekkil şirket ise bu bedelleri ... ve ... numaralı makbuzlar da uyarınca ödemiştir. Müvekkil şirket ceza ve ek masraflar da ödenmemesi amacıyla davalı yana defaatle mahreç yazısı göndermelerini talep etmiş , kap eksikliğinin düzeltilmesi için gerekli işlemleri yapması amacıyla davalı şirketten talepte bulunmalarına rağmen davalı yan mahreç yazısı göndermeyi kabul etmemiş , müvekkil şirket kendi sorumluluğunda olmamasına rağmen işlerin aksamaması amacıyla gönderici firmanın iletişim bilgilerini istemişse de davalı yan gönderici bilgilerini de hiçbir şekilde müvekkile iletmemiştir.Açıklanan ve re’sen gözetilecek nedenlerle; davamızın kabulüne, tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, davalı taraf ile ticari ilişki kaynaklı düzenlenen ve davalı tarafından ödenmeyen faturadan doğan 96.365,05 TL'lik bedelin fatura tebliğ tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili ve müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin şikayet edene tahmiline karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından Mahkememize sunulan 16/10/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle;"Dava süresinde açılmamıştır.Müvekkil firmanın olayda bir kusuru yoktur. fiili taşımayı yapan olarak davacının ürünleri teslim aldığı zaman gerekli kontrolü yapması gerekmektedir. Müvekkil, davacının zarar görmemesi adına elinden gelen herşeyi yapmıştır. ancak eksiklik nedeni ile tek sorumlu davacıdır.Müvekkil tarafından, herhangi bir şekilde sorumluluğu söz konusu olmamış olsa dahi, davacıya bu konuda elinden gelen desteği sağlamaya çalışmıştır. Müvekkil firma tarafından da mahreç yazısının alınması için gereken yardım ve destek verilmiştir.Dava dilekçesinin eki deliller tarafımıza tebliğ edilmemiştir.Öncelikle belirtmek isteriz ki, davacının dava dilekçesinde dayandığı deliller tarafımıza tebliğ edilmediğinden, işbu delillere karşı beyanda bulunma ve karşı delil sunma hakkımızı saklı tutmaktayız.İzah edilen nedenler ile usul ve yasaya aykırı olarak açılan davanın reddini, yargı gideri ile ücreti vekaletin de karşı tarafa tahmiline karar verilmesini...."savunmuştur.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
Taraflara tanık listesini sunmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, bu süre içinde tanık listesi sunulmadığı takdirde tanık bildirme hakkından vazgeçmiş sayılacaklarının ihtarına, (Hazır bulunan taraflara kesin sürenin hukuki sonuçları hatırlatıldı, duruşma zaptının ihtar yerine geçmek üzere gelmeyen tarafa tebliğine,), tanık listesi sunulduğu takdirde tanık dinletme talebi hakkında celse arasında ara karar kurulmasına, karar verilmiştir.
Tarafların bağlı bulunduğu vergi dairelerine müzekkere yazılarak 2022 yılına ait BA/BS formlarının iki hafta içinde mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup, gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Taraf vekillerine taraflar arası taşımacılık sözleşmesini mahkememize sunmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, aksi halde bu yönde delil sunamayacaklarının ihtarına, karar verilmiştir.
Davalı tarafın ticari defter ve kayıtları ile sunulan deliller üzerinde mahkememizce resen seçilecek bir taşımacılık ve gümrük alanında uzman bilirkişi ile bir mali müşavir bilirkişi ile 03/03/2025 günü saat 15.30 tarihinde Mahkememiz kaleminde inceleme yapılmasına, bilirkişice, taraflar arasında ticari ilişki olup olmadığı, davacının dava konusu faturadan kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınmasına, davalı tarafa inceleme gün ve saatinde dava ile ilgili ticari defter ve belgelerini ibraz etmeleri , ibraz edemiyorlarsa mazeretleri ile birlikte ticari defter ve belgelerin yerinde incelenmek üzere bulundukları yeri bildirmeleri için inceleme gün ve saatine kadar kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde ticari defter ve belgeler ibraz edilmez veya mazeret de bildirilmez ise defter ibrazından kaçınmış sayılacakları ve davacı tarafın defter ve kayıtlarının esas alınacağı hususunun ihtarına, karar verilmiştir.
... ATM'ye talimat müzekkeresi yazılarak davacı tarafın ticari defter ve kayıtları üzerinde 1 mali müşavir bilirkişi ile inceleme yapılarak taraflar arasında ticari ilişki olup olmadığı, davacının davaya konu faturadan kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınmasının istenmesine ,davacı tarafa çıkartılacak davetiyede " dava ile ilgili ticari defter ve belgelerini Mahkememize ibraz etmesi, ibraz edemiyorsa mazereti ile birlikte ticari defter ve belgelerin yerinde incelenmek üzere bulundukları yeri bildirmesi hususunda tarafına inceleme gün ve saatine kadar kesin süre verildiğinin, kesin süre içerisinde ticari defter ve belgeler ibraz edilmez veya mazeret de bildirilmez ise defter ibrazından kaçınmış sayılacağı ve davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarının esas alınacağı" ihtarının eklenmesinin istenmesine, karar verilmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... talimat sayılı dosyasından Bilirkişiden alınan 09/03/2025 tarihli raporunda özetle;"Davacı ...'nin 2022 yılı inceleme döneminde E-DEFTER tuttuğu, inceleme dönemlerine ait tutulan Yevmiye Defteri ve Defter-i Kebirin E-Defter Beratları tarafımdan incelenmiş olup, oluşturma tarihlerinin yasal süresi içinde yapıldığı görülmüştür. 6102 sayılı TTK 64/3. Mad. göre, ticari defterlerin elektronik ortamda tutulması halinde bu defterlerin açılışlarında ve yevmiye defteri ile yönetim kurulu karar defterinin kapanışında noter onayı aranmaz. Ayrıca Davacı ...'nin 2022 yılına ait Envanter defterinin kanuni süresi içinde açılış tastiğinin usulüne uygun olarak tanzim edildiği, görülmüştür.Davacı Kadir resmi defterlerinde 31.12.2022 tarihi itibariyle Davalı ...'ın, Davacı ...'e 96.365,05.-TL tutarında Borçlu olduğunun kaydedildiği görülmüştür.... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 27.01.2025 Tarihli Cevabi yazı ekinde sunulan 2022 Dönemi BA-BS Karşılaştırması İncelendiğinde;2022'de BS formu ile ..., ...'e 14 adet e-belge ile 982.603,93.-TL Satış bildirirken, karşılığında ..., ...'tan 14 adet e-belge ile 982.603,93.-TL tutarlı alış bildirdiği;2022'de BA formu ile ..., ...'den 28 adet e-belge ile 648.589,34.-TL Alış bildirirken, karşılığında ..., ...'a 28 adet e-belge ile 648.589,34.-TL tutarlı satış bildirdiği; bildirimlerin uyumlu olduğu, birbiriyle örtüştüğü görüldüğü..."rapor edilmiştir.
Bilirkişiden alınan 14/04/2025 tarihli raporunda özetle;"Davacının ... .ŞTİ.,davalının ... VE TİC.A.Ş. olduğu, Taraflar arasındaki Ticari ilişkinin 24.01.2020 tarihinde başlayarak Dava tarihi olan 09.09.2024 tarihine kadar devam ettiği, Tarafların kendi aralarında 05.01.2022 tarihinde "Nakliye Yükleme Sözleşmesi" akt ettiği,Davalı ....Tic.A.Ş.'nin 25.08.1989 tarihinde ... tarafından tek ortaklı olarak 82.522.810,41-TL.sermaye ile 24-Lojistik Hizmetler meslek grubu ile Nace No: 49.41.03, kodu,...Sicil, ... Mersis No ile ... Ticaret Odasında, ... Vergi sicil No ile ...Kurumlar Vergisi Mükellefi olarak kayıtlı ve tescilli olarak, ... adresinde faaliyet gösterdiği,3-) Davalının 2022 Yılı Ticari Defterini E-Defter olarak tuttuğu,6102 sayılı TTK 64/3. Mad, göre, ticari defterlerin elektronik ortamda tutulması halinde bu defterlerin açılışlarında ve yevmiye defteri ile yönetim kurulu karar defterinin kapanışında noter onayı aranmaz. Şeklindedir. Davalının 2022 yılı Envanter defterinin yasal süresi içinde açılış tasdikinin usulüne uygun olarak tanzim edildiği, Taraflar arasındaki Ticari ilişki 24.01.2020 tarihinde başladığını tespit etmemiz üzerine, Davalının (dava dışı) 2020 ve 2021 yılı Tic.Defter, Mali Tablo, Muavin defter Borç-Alacak Cari hesap ekstresini inceleme zarureti hasıl oldu. İnceleme sonucu, davalının, davacıya 2020 ve 2021 Döneminde Borçlu olmadığı, davalı'nında davacıdan alacaklı olmadığı, tespit edilmiştir. Tarafların 05.01.2022 tarihinde "Sözleşme" akt ettiği sabittir. Taraflar arasındaki Ticari ilişki, ibra ve taahhüt edilen hizmetin gerçekleşip gerçekleşmediğinin incelediğimizde ise ; Sözleşmeye konu hizmetin Davacı tarafında verildiği, Davalıya tevdi olunan Fatura, İhtarname ve Davalının Ticari Defter kayıtları ile sabittir. Dosyada Hizmetin Eksik verildiği veya Hiç verilmediğine dair aksi istikamette belge sunulmadığından, bulunmadığından, (Yoktur.) Hizmetin tam olarak verildiğinin Kabulü elzem ise de, Davacı, Davalıya verdiği hizmeti bedeli ile davalı adına gümrüğe ödediği vergi, resim ve harç tutarı KDV Dahil Toplam : 96.365,05-TL. 04.08.2022 tarih ve M... Nolu E-Fatura'yı düzenleyip davalıya bildirdiği, davalı söz konusu E-Fatura bilgilerini Ticari Defterlerine işlemek suretiyle Muhasebeleştirdiği, davacıya her hangi bir ödeme yapmadığı, dava konusu E-Fatura'ya karşı, KDV dahil toplam: 96.365,05-TL. 31.08.2022 tarih ve SSY... nolu iade E-Fatura'sını (27 gün sonra) düzenleyip davacıya bildirmek suretiyle kendi Ticari Defterine işleyerek dönem sonu cari hesabı borç suz olarak kapattığı, tespit edilmiştir.Davacı, davalının iade faturasını red edip, ... Noterliği 15.09.2024 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname'yi davalıya çekip asıl borcun ferileriyle birlikte ödenmesini davalıya ihtar ettiği, Dosya içeriğinde tebliğ ve tebellüğe dair her hangi bir belgenin bulunmadığı (Yoktur.) açıktır. Buna göre söz konusu İhtarnamenin kime hangi tarihte ne şekilde tebliğ edildiği veya tebliğ edilmediği, tespit edilemedi. Davalının borcunu ödememesi ve Arabulucu nezdinde anlaşmaya varılamaması üzerine Huzurdaki davanın Davalı aleyhine ikame edildiği açıktır.4458 Sayılı Gümrük Mevzuatı açısından düzenlenen Ceza Kararı ve Ek Tahakkukun ilgili davaya ait alacağın konusu olduğundan usul olarak uygulanan Mevzuat hükümlerine göre bir aykırılık bulunmamaktadır. İşbuna göre ; Davalının 2022 yılı Ticari Defterinde tesis ettiği muazalı işlemin geçersizliği ile, 05.01.2022 tarihli Sözleşme, 04.08.2022 tarih ve M... Nolu E-Fatura ile ... Noterliği ...tarih ve ... Yevmiye Nolu İhtarname'ye istinaden Davalı ...'nin, Davacı ...'ye KDV dahil TOPLAM : 96.365,05-TL. (asıl) borçlu olduğu..."rapor edilmiştir.
Davalı yönünden yeniden ... Vergi Dairesine müzekkere yazılarak 2022 yılına ait BA/BS formlarının iki hafta içinde mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup, gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Uyuşmazlığın mahiyeti gereği tanık dinlenmesine yer olmadığına, karar verilmiştir.
Dosyanın raporunu mahkememize sunan bilirkişi heyetine tevdii ile, dosyaya kazandırılan BA/BS formları, davacının defterleri yönünden talimat mahkemesi aracılığıyla aldırılan bilirkişi raporu, davalı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi doğrultusunda ek rapor hazırlanmasının istenilmesine, karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 29/09/2025 tarihli raporunda özetle;"Bilirkişi Raporunda , gümrük işlemleri sırasında beyan edilen malzemelere ait oluşan eksikliğin takibi ve sonucu için itirazda bulunulmuş.Dosya özetinde;“... Gümrük Müdürlüğüne beyan sahibi ... Ltd. firmasına ilgili eksiklik bildirilmiş ve uyuşmazlık bildiriminden itibaren 28 gün içerisinde rejim hak sahibince hareket gümrük idaresine eksikliğin mahrecindeki eksik yüklemeden veya yanlış beyandan kaynaklandığının ispat edilmesi için gerekli süre (24.05.2022 tarihine kadar) verildiği görülmüştür.”Transit Rejiminde yaşanan eksiklik ve fazlalık durumu için Gümrük Mevzuatındaki maddeler çok açık olmak ile birlikte 239. Madde'de belirtildiği üzere ;Eksikliğin mahrecindeki eksik yüklemeden veya yanlış beyandan kaynaklandığının, uyuşmazlık bildiriminden itibaren 28 gün içerisinde rejim hak sahibince hareket gümrük idaresine ispat edilmesi gerekir.denmektedir.Kök Raporda da belirttiğimiz üzere değerlendirme Gümrük Mevzuatı çerçevesinde yapılmış olup ilgili madde açık olarak yukarıda belirtilmiş ve eksikliğin süresi içerisinde rejim hak sahibince ispat edilmesi gerekmektedir yönünde..."rapor edilmiştir.
Mahkememizin 01/10/2025 tarihli ara kararı ile;"Her ne kadar hazırlanan 29/09/2025 tarihli raporda mali ve teknik açıdan bilirkişi görevinin gereğinin tam ve eksiksiz yerine getirildiği belirtilmiş ise de; 27/05/2025 tarihli celse ara kararında dosyaya kazandırılan BA/BS formları, davacının defterleri yönünden talimat mahkemesi aracılığıyla aldırılan bilirkişi raporu, davalı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi doğrultusunda ek rapor hazırlanmasının istenilmesine karar verildiği, bilirkişiler tarafından BA/BS formları ile davacının defterleri yönünden talimat mahkemesi aracılığıyla aldırılan bilirkişi raporu hiç incelenmeden matbu ifadeler ile rapor hazırlanarak sunulduğu anlaşıldığından; bilirkişilere ek rapor hazırlanması için takdir edilen ek ücretin reddiyatının yapılmamasına, Dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdii ile; dosyaya kazandırılan BA/BS formları, davacının defterleri yönünden talimat mahkemesi aracılığıyla aldırılan bilirkişi raporu, davalı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi doğrultusunda her bir itiraza cevap verir, denetime elverişli ek rapor hazırlanmasının istenilmesine,"karar verilmiştir.
Bilirkişilerden alınan 07/10/2025 tarihli ek raporunda özetle;"Davalının 2022 yılı Ticari Defterinde tesis ettiği muazalı işlemin geçersizliği ile, 05.01.2022 tarihli sözleşme, 04.08.2022 tarih ve M... Nolu E-Fatura ile ... Noterliği 15.09.2024 tarih ve ... Yevmiye Nolu ihtarname’ye istinaden Davalı ...'nin, davacı ...'ye KDV dahil Toplam:96.365,05-TL.(asıl) borçlu olduğu..."rapor edilmiştir.
Mahkememizin 30/10/2025 tarihli ara kararı ile;"Dosyanın raporunu sunan taşımacılık ve gümrük alanında uzman bilirkişiye tevdii ile, taraf vekillerinin bilirkişi raporuna itiraz ve beyan dilekçeleri doğrultusunda, her bir itiraza cevap verir, denetlenebilir ek rapor tanziminin istenilmesine,"karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 15/12/2025 tarihli raporunda özetle;" Ek Rapor öncesinde sunulan Kök Rapor, 1. Ek Rapor ve 2. Ek Raporda da belirtiğim üzere Gümrük Bilirkişisi olarak teknik olarak yapılan değerlendirmenin sadece 4458 Sayılı Gümrük Kanunu ve Sair Mevzuat çerçevesinde olması gerekmektedir.Buradaki Mali ve hukuki açıdan sorumluluk sadece Gümrük işlemleri açısından değerlendirilmektedir. Bu durum da Gümrük Kanunu maddesi açık olmak ile birlikte Transit Rejiminde yaşanan eksiklik ve fazlalık durumu için 239. Madde belirleyici kılınmıştır.Madde 239 “Eksikliğin mahrecindeki eksik yüklemeden veya yanlış beyandan kaynaklandığının, uyuşmazlık bildiriminden itibaren 28 gün içerisinde rejim hak sahibince hareket gümrük idaresine ispat edilmesi gerekir.”denmektedir.Davacı Kadir ... arasında düzenlenen IMP-21-619 Pozisyon numaralı Nakliyeci Yükleme Sözleşmesine istinaden yapılan iş akdi olmakla beraber her ne kadar Davacı vekilinin Taşımaya konu eşya, davalı ... tarafından organize edildiğini, yüklemenin yapıldığı çıkış gümrüğü ve bu gümrükten alınacak mahreç yazısı davalının kontrol ve yetki alanında olduğunu belirtmiş olsa bile teknik açıdan değerlendirme yapılırken somut evraklar üzerinden değerlendirme gerçekleştirdiği için Çeşme Gümrük Müdürlüğüne sunulan 22TR... sayılı transit refakat belgesinin üzerinde yer alan Rejim Hak Sahibi Gümrük idaresine karşı sorumlu olan taraftır.Gerçekleşen bu olayda Gümrük İdaresine karşı sorumlu olan tarafın transit refakat belgesinin üzerinde Rejim Hak Sahibi olarak yer alan, transit beyanı gerçekleştiren ve taşıma işini fiilen üstlenen davacı ... olduğu düşünüldüğü..."rapor edilmiştir.
Dosyaya sunulu bilirkişi kök ve ek raporlarının gerekçesiz olması ile itirazları cevaplar mahiyette olmaması nedeniyle; dosyanın yeni bir taşımacılık ve gümrük alanında uzman bilirkişi ile bir borçlar hukuku alanında uzman hesap bilirkişisine tevdii ile; dosyada mevcut kök ve ek raporlar, talimat bilirkişi raporu, tarafların bilirkişi raporlarına itiraz dilekçeleri incelenerek, eksik çıkan ürünler bakımından fiili taşıyıcı davacıya kesilen ve davacı tarafından gümrük vergisi para cezası ile ek masraflara dair yapılan toplam 96.365,05 TL'lik ödemenin davalıdan rücuen tazmini isteminin yerinde olup olmadığına dair ayrıntılı rapor hazırlanmasının istenilmesine, karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 13/06/2026 tarihli raporunda özetle;"Taşımacılık Ve Gümrük İşlemleri Bakımından: Yukarıda “Taşımacılık ve Gümrük İşlemleri Yönünden” başlıklı kısımda yapılan etraflıca açıklamalar doğrultusunda; buradaki takdir tamamen Sayın Mahkemede olmak üzere dava konusu 13 kap eksik emtia için oluşan ek tahakkuk ve idari para cezası masraflarından rejim hak sahibi olduğu anlaşılan davacı fiili taşımacı olan ... Firmasının sorumlu olacağı, Nitelikli Hesaplamalar Bakımından davacının fiili alt taşıyıcı, davalının asıl taşıyıcı olduğu bir taşıma sözleşmesinde, taşınan eyanın, gümrüğe verilen beyanla uyuşmuz olduğu, bu kapsamda davacı fiili taşıyanın 86.165,05 TL'lik kesilen ceza için ödemede bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşme, gümrük beyanlarının uygunsuzluğu sebebiyle kesilecek cezalardan sorumluluğa ilişkin bir hüküm yer almadığı, bununla beraber yapılan teknik incelemede, taşınan malların fiilen teslim alınması aşamasında kapların sayılarak teslim alınması ve transit beyanı v.s. taşıma belgelerinin de fiili taşımacı tarafından bu doğrultuda fiilen teslim alınan emtiaya göre doğru olarak hazırlanmasının sağlanması önem arz ettiği, tatbik edilen cezaların davacı adına tahakkuk ettirildiği, bu kapsamda dava konusu 13 kap eksik emtia için oluşan ek tahakkuk ve idari para cezası masraflarından davacı tarafın sorumlu olacağını tespit edildiği, bu tespitler nazara alındığında; işin niteliği gereği, davalı asıl taşıyıcının ilgili borçtan sorumlu olmayacağı, Mahkemenin aksi kanaatte olması ve taraflar arasında borçtan sorumluluğa ilişkin bir hüküm bulunmaması ve işin niteliğinin davacı fiili taşıyıcının tek başına sorumluluğunu gerektirmemesine kanaat edilmesi halinde ise, eşit pay karinesine göre, davacının ödemiş olduğu anlaşılan 86.165,05 TL'nin yarısı olan 43.082,52 TL için rücu talebinde bulunabileceği..."rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davalı taraf ile ticari ilişkiden kaynaklı düzenlenen ve davalı tarafından ödenmediği iddia edilen faturadan doğan 96.365,05 TL'lik bedelin fatura tebliğ tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili ve davacıya ödenmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili; davacının fiili taşıyıcı şirket, davalının üst taşımacı olduğu, yapılan taşıma işi sırasında davalının düzenlediği beyannamede hata bulunduğu, bu hata nedeniyle taşınan yükte 13 kap eksiklik tespit edildiği ve bu sebeple kendisine gümrük cezası ile ek masrafların yansıtıldığı, davacının bu bedelleri ödemek zorunda kaldığı, gümrük cezası ve buna bağlı masraflardan davalının sorumlu olduğu iddiasıyla 96.365,05 TL'lik bedelin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesi isteminde bulunmuştur. Davalı vekili ise; taşımanın fiilen davacı tarafından gerçekleştirildiği, yük teslim alınırken gerekli kontrolün davacı fiili taşımacı tarafından yapılması gerektiği, eksikliğin bu aşamada tespit edilmemesinin davacının kusuru olduğu, bu kapsamda doğan zararların davacının kendi ihmalinden kaynaklandığı, kendisinin bu zarardan sorumluluğunun bulunmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesi isteminde bulunmuştur.
Tüm dosya kapsamından; davalı şirketin üst taşımacı, davacı şirketin fiili alt taşımacı olduğu, taşınan eşyaların davacı tarafından ilgili antrepoya teslimi sırasında 13 kap eksik olduğunun tespit edildiği ve ... Gümrük Müdürlüğü tarafından davacı fiili taşımacı üzerinden bu eksiklik için takibata gidildiği, fakat Gümrük İdaresi tarafından verilen ek süreler dahil süresi içerisinde eksikliğin sebebinin kanıtlanamadığı gerekçesi ile ek tahakkuk ve buna bağlı para cezasının tahakkuk edildiği, somut olayda taraflar arasındaki esas uyuşmazlığın, eksik mal teslimi nedeniyle ortaya çıkan ek tahakkuk, gümrük cezası ve buna bağlı masraflardan kimin sorumlu olduğundan kaynaklandığı anlaşılmıştır. Öncelikle zamanaşımı defi yönünden taraflar arasında nakliyeci yükleme sözleşmesi bulunduğundan TBK m. 146 uyarınca davalının zamanaşımı defi kabul görmemiştir. CMR Konvansiyonu 8.Madde uyarınca taşımacının yükü teslim aldığı anda sevk vesaikinde yer alan bilgilerle fiili durumu karşılaştırmakla yükümlü olduğu ve emtiaya ilişkin olan kap sayısını, üzerlerindeki işaret ve numaraları kontrol etmesi gerektiği, gümrük uygulamalarında beyana aykırılıklarda, eksik çıkan miktar üzerinden gümrük idaresine uyuşmazlık bildirimi yapıldığı ve eksikliğin sebebinin, bu bildirimden itibaren 28 gün içerisinde rejim hak sahibi tarafından hareket gümrük idaresine ispat edilmesi gerektiği, sürenin yazılı başvuru halinde 28 gün daha uzatılabildiğinin 13/06/2026 tarihli bilirkişi heyet raporu ile ifade edildiği, eksikliğin sebebinin süresi içerisinde ispat edilememesi halinde ise gümrük vergileri ve diğer mali yükümlülüklerin gümrük idaresi tarafından tahsil edildiği ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235 inci maddesinin beşinci fikrasının (c) bendi uyarınca eşyanın gümrük vergilerinin iki katı tutarında idari para cezası uygulandığı, rejim hak sahibi kavramının kendi adına ve hesabına gümrük beyanında bulunan veya adına beyan yapılan kişi ile bu kişilere ait bir gümrük rejimine ilişkin hak ve yükümlülükleri devralan kişi olarak tanımlandığı; davacı şirketin somut olayda rejim hak sahibi olduğu, gümrük rejimine ilişkin hak ve yükümlülükleri yerine getirmediğinden dava konusu ödenen bedelden davacının sorumlu olduğu kabul edilmiştir. Bununla birlikte taşıma işinde tespit edilen 13 kap eksikliğin, mahrecindeki eksik yükleme veya yanlış beyandan kaynaklandığı, gümrük idaresince verilen ek süreler dâhilinde, rejim hak sahibi olduğu kabul edilen davacı fiili taşımacı tarafından ispatlanamadığı; dosya kapsamındaki email yazışmalarından anlaşıldığı üzere davacının ek sürede beyanda bulunamamasının sebebinin, davalının süresinde mahreç yazısını davacıya ulaştırmaması olduğu, davacının davalıya kap eksikliğinin düzeltilmesi ile mahreç yazısı gönderilmesi için 05/05/2022, 09/05/2022, 13/05/2022, 16/05/2022, 18/05/2022, 20/05/2022 tarihlerinde mailler gönderdiği, davalının ise mahreç yazısını ceza tahakkuku yapıldıktan sonra, 30/06/2022 tarihinde davacıya mail yoluyla gönderdiği, bu suretle davalının da kusurlu olduğu, dava konusu ödenen bedelden davalının da sorumlu olduğu kanaatine varılmış; taraflar eşit oranda, %50 kusurlu kabul edilmiştir. Gümrük idaresi tarafından 27.462,00 TL ek tahakkuk ile 54.924,00 TL idari para cezası toplamı 82.386,00 TL tahakkuk ettirildiği anlaşılmakla, davalı 82.386,00/2 = 41.193,00 TL'den sorumlu kabul edilmiş; temerrüt tarihi yönünden davacı tarafından davalıya 15/09/2022 tarihli ihtarname gönderilerek 3 gün içinde bedelin ödenmesinin talep edildiği, ihtarnamenin davalıya 19/09/2022 tarihinde tebliğ edildiği, bu suretle temerrüt tarihinin 23/09/2022 olduğu, taraflar tacir olduğundan avans faizi isteminin yerinde olduğu kabul edilmiş; davanın kısmen kabulü ile; tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, 41.193,00 TL'nin 23/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, 41.193,00 TL'nin 23/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.813,89 TL harçtan peşin alınan 1.645,68 TL'nin mahsup edilerek eksik 1.168,21 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red durumuna göre 1.786,30 TL'sinin davacıdan alınarak, 1.333,70 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan; 427,60 TL Başvuru Harcı, 1.645,68 TL Peşin/nisbi Harcı olmak üzere toplam 2.073,28 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 40.992,50 TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, yargılama giderinden kabul / talep oranına göre hesaplanan 17.522,99 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye 23.469,51 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan; 4.100,00 TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, yargılama giderinden red / talep oranına göre hesaplanan 2.347,38 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye 1.752,62 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan davanın kabul edilen 41.193,00 TL üzerinden hesaplanan ve yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 maddesi gereği takdir olunan 41.193,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT 13/3 maddesi gereği maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemeyeceğinden 41.193,00 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı karar verildi.13/10/2026
Katip ...
E imzalıdır
Hakim ...
E imzalıdır
