mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/1772 K. 2026/1218

Karar tarihi: 14 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

BURSA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ
30/12/2025
KARAR TARİHİ
14/10/2026
KARAR YAZIM TARİHİ
14/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında akdedilen 01.10.2021 tarihli ve 2021-... numaralı Satış Sözleşmesi uyarınca müvekkili şirketin, davalıya kauçuk bileşikleri (mal) satmayı ve teslim etmeyi taahhüt ettiğini; davalının ise söz konusu malların bedelini ödemeyi taahhüt ettiğini, ayrıca, taraflar ve üçüncü bir şirket () arasında imzalanan 27.10.2021 tarihli ve 2021-... numaralı "Borç Devri Hakkında Üç Taraflı Sözleşme" ile davalı şirketin "Yeni Borçlu" sıfatıyla, müvekkili şirkete karşı belirli ödeme yükümlülüklerini üstlendiğini, müvekkili şirketin üzerine düşen edimleri eksiksiz yerine getirerek sözleşmeye konu malları davalıya teslim ettiğini ve ilgili faturaları düzenlemesine rağmen davalı şirketin vadesi gelmiş olmasına rağmen borçlarını ödememesi üzerine alacağın tahsili amacıyla ... 4. Genel İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğundan bahisle davanın kabulü ile; davalının ... 4. Genel İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız ve mesnetsiz itirazın iptaline ve takibin devamına, alacağın likit ve belirlenebilir olduğundan, itirazında haksız ve kötü niyetli olan davalı aleyhine, alacak miktarının %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından istenen tutarların zaman aşımına uğradığını, davacı yanın borcu doğurduğu iddia ettiği borç devir sözleşmesinin usule ve hukuka aykırı şekilde düzenlendiğini, davacının müvekkili şirket aleyhine ileri sürdüğü borç devri iddiasını hukuken geçerli olmayan ve şirketi bağlayıcı nitelik taşımayan bir sözleşmeye dayandırdığını, dava konusu borç devri sözleşmesinin, müvekkili şirketi temsile tek başına yetkili olmayan bir kişi tarafından imzalanmış olduğunu, şirketi temsile yetkili kişilerin tek başına imza atarak şirketi borç altına sokmalarının mümkün olmadığını, müvekkili şirketin temsil ve ilzam yetkisine ilişkin düzenlemenin, 22.12.2020 tarihli ve ... sayılı ... Ticaret Sicili Gazetesi’nin 824. sayfasında açıkça ilan edildiğini, anılan ticaret sicili gazetesinde, müvekkili şirket adına bağlayıcı işlem yapılabilmesi için temsil yetkisinin müşterek imza ile kullanılması gerektiğinin açıkça düzenlendiğini, başka bir ifadeyle, şirketi temsile yetkili kişilerin tek başına imza atarak şirketi borç altına sokmalarının mümkün olmadığını, bu açık ve ilan edilmiş sicil kaydı karşısında, borç devri sözleşmesini tek başına imzalayan ...’ın, müvekkili şirketi münferiden temsil ve ilzama yetkili olmadığını, davacı tarafın, “müşterek imza kuralından haberdar olmadığı” veya “iyi niyetli olduğu” yönünde bir iddiaya dayanmasının hukuken mümkün olmadığını, müvekkili şirket tarafından dava konusu borç devri sözleşmesine verilmiş herhangi bir açık veya zımni onama bulunmadığını, davacı tarafın müvekkili şirketin bu işlemi sonradan benimsediğini, icazet verdiğini veya bu yönde bir davranış sergilediğini gösteren tek bir somut delil dahi sunamadığını, bu durumda, TBK m.46 uyarınca yetkisiz temsilci tarafından yapılan borç devri işleminin müvekkili şirket bakımından kesin olarak hükümsüz olduğunu, geçerli bir borç devri hukuken hiç kurulmadığından davacı tarafın bu sözleşmeye dayanarak müvekkili şirket aleyhine borç iddiasında bulunması, icra takibi başlatması ve itirazın iptalini talep etmesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğundan bahisle haksız ve mesnetsiz davanın müvekkili şirket yönünden öncelikle usulden, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine, haksız ve kötü niyetli takip başlatan davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR:

İcra dosyası, sözleşme, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine alacağın tahsili talebi ile ... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı dosyasında, 110.385,00-Euro toplam alacak talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerine takip durmuştur. Takibe itirazın iptali ile devamını sağlamak amacıyla eldeki dava açılmıştır. Dava, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 67. Maddesine göre açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.Mahkememizce bir CMR uzmanı bilirkişiye tevdi ile bilirkişiden taraflar iddiaları ve savunmaları doğrultusunda rapor aldırılmasına karar verilmiş, alınan 26/05/2026 tarihli bilirkişi raporunda; Taraflar arasında uluslararası ticari satım ilişkisi bulunduğu, dava konusu emtianın uluslararası karayolu taşımacılığı kapsamında ...’ye sevk edildiği, teslim şeklinin ... ... olduğu, Gümrük beyannameleri, packing listler ve ithalat kayıtlarının taşımanın gerçekleştiğini doğruladığı, malların davalı şirketin fiili hakimiyet alanına girdiğinin teknik olarak anlaşıldığı, davalı şirketin sonraki ticari davranışlarının (ödeme taahhüdü, yapılandırma talebi vb.) borç ilişkisini doğrular mahiyette olduğu, “Mal teslim edilmemiştir” savunmasının dosya kapsamındaki teknik ve ticari belgelerle desteklenmediği, fatura ve bakiye tutarlarının belirlenebilir nitelikte olduğu, dosya kapsamındaki belgelerin uluslararası taşımacılık ve ticari teamüller bakımından davacı iddialarını önemli ölçüde desteklediği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden; ... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... E. Sayılı dosyasında 110.385,00 Euro toplam alacak talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı ancak takip çıkışının toplam Euro olarak gösterildiği, davaya konu icra takip talepnamesinde ve ödeme emrinde yabancı para cinsinden alacak gösterilmiş olduğu, TL karşılığının gösterilmediği, davalı borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür. ... 12. Hukuk Dairesi'nin 2026/ E.- 2026/ K. Sayılı ilamında; "... Türk Borçlar Kanunu'nun 99. maddesi (BK'nın 83 md.) uyarınca; “Konusu para olan borç Ülke parasıyla ödenir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle ödeme yapılması kararlaştırılmışsa, sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borç, ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parasıyla da ödenebilir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parası ile ödenmesini isteyebilir.” 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 58. maddesinin 3. fıkrasında; alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarının ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı günün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğinin ve faizinin, takip talebinde belirtilmesi gerektiği düzenlenmiştir. Yine aynı Kanun'un 60. maddesinin birinci fıkrasının birinci bendinde; alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariç olmak üzere, 58. maddeye göre takip talebine yazılması lazım gelen kayıtların ödeme emrinde bulunması gerektiği belirtilmiştir. Alacaklı takip talebinde (vade veya takip talebi günündeki rayice göre ödeme yerine) fiili ödeme günündeki rayice (döviz kuruna) göre alacağının Türk parası ile ödenmesini isteyebilir. Bunun için alacaklı yabancı para alacağının (takip tarihindeki kur üzerinden) Türk parası karşılığını takip talebinde göstermesi ve ayrıca yabancı para alacağının fiili ödeme tarihindeki kurdan talep ediyorsa bu hususu da takip talebinde belirtmek zorundadır. Bu halde alacaklı vade tarihinden fiili ödeme tarihine kadar yabancı para üzerinden faiz (3095 S.K. m. 4/a) talep edebilir (İİK m. 58/3). () Buna göre; alacaklı, yabancı para alacağının TL karşılığını ve alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğini, takip talebinde göstermek zorunda olup, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerekmektedir. Anılan noksanlık kamu düzeni ile ilgili ve devletin hükümranlık haklarına ilişkin olması nedeniyle takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır (...’nın 12.05.1999 tarih /- E., / K. sayılı kararı ... İlk Derece Mahkemesince, ... sisteminde kayıtlı ilk takip talebinde İİK'nın 58/3. maddesi uyarınca yabancı paranın fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden Türk Lirası karşılığının ödenmesi hususunun yer almadığı, yabancı paranın aynen tahsilinin talep edildiği, bu hususların kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle mahkemece re'sen de dikkate alınması gerektiği gözetilerek; takibin iptaline karar verilmesi gerektiği bildirilmiştir.." belirtilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin 2025/ E.- 2025/ K. sayılı ilamında; "... İtirazın iptali davası, icra takibi ile bağlantılı olduğundan, davalı aleyhine yapılmış geçerli bir ilamsız genel icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası dinlenmez.6098 sayılı TBK’nın 99. maddesi uyarınca yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcun aynen veya vade ya da fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası ile ödenmesini isteyebilir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 58. maddesinin üçüncü fıkrasında ise; alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarının ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı günün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğinin ve faizinin, takip talebinde belirtilmesi gerektiği düzenlenmiştir.

Aynı şekilde 11.04.2005 tarihli, ... sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İcra ve İflas Kanunu Yönetmeliği'nin 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre de, takip talebinde talep olunan alacağın Türk parası ile tutarı ve yabancı para alacaklarında alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği gösterilmelidir. Buna göre; alacaklı, yabancı para alacağının TL karşılığını, takip talebinde göstermek zorunda olup, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerekmemektedir. Ödeme emriyle ilgili 2004 sayılı İcra İflas Kanununun 60. maddesinde de, alacağın TL karşılığının ödeme emrinde belirtilmesi zorunluluğu bulunmamaktadır. Esasen alacağın TL karşılığının gösterilmesi zorunluluğun konuluş nedeni de icra dairesinde takip başlatıldığında borcun dolayısıyla icra harçlarının hesaplanması ile ilgili olduğundan, ödeme emrinde böyle bir kaydın bulunmasına gerek yoktur. Alacaklı, yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığını, takip talebinde göstermek zorunda olup, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerekmemektedir. Bu noksanlık kamu düzeni ile ilgili olup, takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır (... 12.05.1999 tarih ve 1999/- E. - / K. sayılı kararı)... O halde somut olaya döndüğümüzde, davacı tarafından davalı ile ticari ilişki kapsamında cari hesap ekstresine dayalı olarak 7.134,00-Euro alacağının ödenmediği ileri sürülerek icra takibi başlatıldığı, takip talebinde aynı miktar istenmekle birlikte yabancı para alacağının TL karşılığı gösterilmediği gibi, harca esas değerinin de Türk Lirası olarak yazılı olmadığı, daha sonra icra müdürlüğünün 22/06/2023 tarihli tensip tutanağı ile döviz kurunun TL karşılığı gösterilmediğinden yeni takip talebi halinde ödeme emrinin düzenlenmesi ve tebliğine karar verildiği, davacı tarafından 03/07/2023 tarihli takip talebi ile bu defa döviz kurunun 28,247099-TL olduğu belirtildiği, icra müdürlüğü tarafından 04/07/2023 tarihli ödeme emri davalı borçluya gönderildiği, 06/07/2023 tarihinde davalı tarafından borca, takibe ve faiz ve kura itiraz ettiği, davacı tarafından eldeki dava ile itirazın iptalini talep ettiği görülmekle, davacı alacaklı vekilinin başlattığı icra takip talebinde yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmediği, sonrasında 03/07/2023 tarihli aynı takip dosyası üzerinden ikinci takip talebinde döviz kuru belirtilmiş ise de, İİK 58/3'e göre ilk takip talebi iptal edilmediği sürece ayakta olduğundan ve itirazın iptali davalarında usulüne uygun bir icra takibinin bulunmasının ise bu daya özgü bir dava şartı olduğu, ilk takip talebinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığı ya da harca esas değerin gösterilmediğinden "usulüne uygun bir icra takibinin bulunması" şeklindeki dava şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, İlk Derece Mahkemesince davanın dava şartı yokluğundan usûlden reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmemiştir.(... 12. Hukuk Dairesinin 2025/ Esas ve 2025/ Karar sayılı Kararı, ... 3. HD'nin 24/02/2025 tarih ve 2025/ E., 2025/ K. sayılı uyuşmazlığın giderilmesi kararı ile ... 11. HD'nin 25/09/2024 tarih ve 2023/ E., 2024/ K. sayılı kararı)..." belirtilmiştir.Somut olayda, 12/03/2025 ... sistemine kaydedilen ilk takip talebinde alacaklı tarafından 54.000,00 EURO, fiili ödeme tarihli 21/01/2022 tarihli faturanın bakiye alacağı, 55.200,00 EURO fiili ödeme tarihli 27/01/2022 tarihli fatura bedel alacağı, 1.185,00 EURO fiili ödeme tarihli 27/10/2021 tarih 2021/... numaralı sözleşmeye ilişkin bakiye bedel olmak üzere toplam 110.385,00 EURO fiili ödeme tarihli toplam alacağın tahsilinin talep edildiği, takip talebinde EURO cinsinden alacağın TL karşılığı gösterilmediği gibi, takip talebinde "fiili ödeme tarihi'' ibaresi yazılmış ise de bu tarihteki Türk Lirası karşılığının istendiğinin belirtilmediği, dolayısıyla alacaklının takip talebinde EURO olarak talep edilen alacağın aynen tahsilini istediği anlaşılmaktadır. İlk takip talebi iptal edilmeden aynı takip dosyası üzerinden ikinci bir takip talebi düzenlenemeyeceğinden, alacaklı tarafından ikinci çıkarılan takip dosyasına sunulan takip talebi ile buna dayalı olarak düzenlenen örnek 7 ödeme emrinde harca esas değerin Türk Lirası karşılığının gösterilmesinin sonuca etkisi yoktur.İşbu dava dosyamızda ... sisteminde kayıtlı ilk takip talebinde İİK'nın 58/3. maddesi uyarınca yabancı paranın fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden Türk Lirası karşılığının ödenmesi hususunun yer almadığı, yabancı paranın aynen tahsilinin talep edildiği, ilk takip talebi iptal edilmeden ikinci takip talebinin çıkarıldığı bu hususların kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle mahkemece re'sen de dikkate alınması gerektiği gözetilerek, iki takip talebi bulunması ve ikinci takip talebinde Türk Lirası karşılığı gösterilmesinin ilk takip talebi iptal edilmeden sonuca etki etmediği tüm bu hususların itirazın iptali davası için, dava şartı niteliğinde bulunan geçerli bir icra takibi bulunmadığından davanın 6100 sayılı HMK'nin 114/2 ve 115/1-2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlere,

1-Davanın dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 73.189,71 TL'den mahsubu ile artan 72.457,71 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye ödenmesine,

4-Kararın niteliği gereği davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafından yapılan posta, tebligat gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,

6-Davalı yararına ölçümlenen 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,

Dair, tarafların yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ... açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 14/10/2026

Başkan.Üye.Üye.Katip.