mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E. 2026/2663 K. 2026/1971

Karar tarihi: 14 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

DENİZLİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

4. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

KARAR TARİHİ
14/10/2026
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ
14/05/2026
NUMARASI
... Esas ... Karar
DAVANIN KONUSU
Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
G.KARAR YAZIM TARİHİ
15/10/2026

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik, davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 09/10/2025 tarihinde ... plakalı aracı 1.265.750,00 TL bedel karşılığında davalı şirketten satın aldığını, müvekkilinin tacir olduğunu ve almış olduğu aracı nakliye işinde kullanmak için aldığını, aracın elektrikli olduğunu, bataryasının hemen bittiğini ve aracı hiç kullanamadıklarını, aldıkları aracın arızalı olması nedeniyle ilk günden itibaren ... Otomotiv yetkili bayisinde serviste kaldığını, aracın uzun süre serviste kalmasına rağmen arızanın tespit edilemediğini, davalı şirket ile arabuluculuk görüşmesi yapıldığını, davalı taraf arızalı aracı 1.311.000,00 TL bedel ile geri aldığını ve parasını müvekkiline ödediğini, müvekkilinin 09/10/2025 tarihinden 23/01/2026 tarihine kadar aracını kullanamadığını, 4 ay boyunca başka nakliye şirketleriyle iş yaparak nakliye bedeli yönünden zarar ettiğini, bu bedellerin davalı şirket tarafından karşılanması gerektiğini, şimdilik 100,00 TL ticari kazanç kaybı alacağını aracın serviste kaldığı tarihten itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının belirsiz alacak olarak dava açmasında hukuki yarar bulunmadığını, davacıya araç bedelinin ve uğramış olduğu zararların ödendiğini, davacı ile araç bedeli ve zararlarının ödenmesi konusunda anlaşma sağlandığını, 09/10/2025 tarihinde araç bedelinin 1.265.750,00 TL olarak beyan ve ikrar edildiği aracın kullanılmamasından kaynaklı zarara ilişkin ödeme olduğunun da anlaşıldığını, toplam 1.311.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin başkaca sorumluluğunun kalmadığını, ihtiyari arabuluculuk faaliyeti sonucunda işveren ve çalışanın anlaşmaya varması halinde, üzerinde anlaşılan işçilik hak ve alacakları hakkında tekrar dava açılamayacağına hükmedildiğini ve bu hükmün Yargıtay 9. Hukuk Dairesi tarafından onandığını, davacının taleplerini kabul etmediklerini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyuşmazlığın arabuluculuk yoluna başvurularak çözümlendiği, anlaşma tutanağının taraflarca imzalanıp, ödemenin yapıldığının tarafların kabulünde olduğu, davacının iradeyi fesada uğratan hallere başvurarak anlaşma tutanağını iptal ettirmediği, anlaşma belgesinin bir ibraname olmadığı gerekçesi ile; "6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/5 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğu nedeni ile USULDEN REDDİNE," dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: Kararın hukuka aykırı olduğunu, Mahkeme arabuluculuk anlaşmasının kapsamını hatalı belirlediğini, arabuluculuk tutanağında nakliye bedellerinden kaynaklı zararlara ilişkin de anlaşıldığına dair bir ibare bulunmadığını, tutanakta müvekkilin ticari kazanç kaybından, nakliye giderlerinden, üçüncü kişilere ödenen taşıma bedellerinden, aracın uzun süre kullanılamamasından doğan tüm zararlarından, vazgeçtiğine ilişkin tek bir cümle dahi bulunmadığını, araç iadesi konusunda anlaşılmasının diğer zarar kalemlerinden feragat edildiği anlamına gelmediğini, araç bedelinin iade edilmiş olması, bu zarar kalemlerini kendiliğinden ortadan kaldırmayacağını, davalının "fazla ödeme yaptık" savunması müvekkilin uğradığı diğer zarar kalemlerini ortadan kaldırmadığını, bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı kararının kaldırılarak davanın istinaf mahkemesinde yeniden görülmesine, yeniden görülmesi mümkün değilse, hükmün kaldırılmasına ve dosyanın yeniden karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderilmesine karar verilmesini istemiştir

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

Dava; ayıplı ikinci el araç satışından kaynaklanan maddi zarara ilişkin olup; Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/5 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verildiği; karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde davacının davalıdan 09/10/2025 tarihinde ... Malzeme No. ... ...Kamyonet isimli, ... Şasi nolu ... plakalı aracı satın aldığı, fakat araçta çıkan gizli ayıp nedeni ile aracı kullanamamasından ve arızanın tamir edilememesinden dolayı aracı kullanamadığı ve davalı tarafla yapılan... Arabuluculuk dosya no sayılı arabuluculuk dosyası sonucunda ... plakalı aracın davalı tarafça davacıdan 1.311.000,00 TL bedel ile geri alındığı ve davacıya aracın para iadesi yapıldığı; bu hususta taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı; davacı tarafın iş bu dava ile satıma konu aracın işyerinde nakliye işlerinde kullanılmak amacı ile satın alındığını fakat ayıplı çıkması üzerine nakliye işlerinin piyasadan temin edilen araçlarla başka firmalara yaptırıldığını ve bu hizmetler için nakliye bedeli ödendiğini, bu nedenle maddi zararının oluştuğunu beyanla iş bu davayı açtığı; davalının ise arabuluculuk kapsamında aracın geri alımı sonucu davacıya ödenen 1.311.000,00 TL bedelin içinde araç bedelinin yanı sıra davacının talep ettiği maddi zararın da bulunduğunu, davacı tarafından yeniden bu hususta dava açılmasının mümkün olmadığını beyan ettiği; neticeten taraflar arasındaki uyuşmazlık konusunun taraflar arasında düzenlenen ve anlaşma sağlanan ... Arabuluculuk dosya no sayılı arabuluculuk dosyasında davacının iş bu davada talep ettiği, aracın kullanılamamasından kaynaklı maddi zararın da bulunup bulunmadığı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır.

Arabuluculuk, 6325 sayılı Kanun'un 2/1-(b) hükmünde, "Sistematik teknikler uygulayarak, görüşmek ve müzakerelerde bulunmak amacıyla tarafları bir araya getiren, onların birbirlerini anlamalarını ve bu suretle çözümlerini kendilerinin üretmesini sağlamak için aralarında iletişim sürecinin kurulmasını gerçekleştiren, tarafların çözüm üretemediklerinin ortaya çıkması hâlinde çözüm önerisi de getirebilen, uzmanlık eğitimi almış olan tarafsız ve bağımsız bir üçüncü kişinin katılımıyla ve ihtiyarî olarak yürütülen uyuşmazlık çözüm yöntemini ..." olarak tanımlanmıştır. Uyuşmazlık ise tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri çıkar aykırılığından doğan ve özel hukuktan kaynaklanan her türlü anlaşmazlıktır.

Arabuluculuk süreci sonunda düzenlenen anlaşma belgesi maddi hukuka ilişkin bir Borçlar Hukuku sözleşmesidir. Söz konusu belgede taraflar dışındaki bir üçüncü kişinin imzasının bulunması ve hatta bu belgenin mahkemece şerh verilebilir nitelikte olması, belgenin maddi hukuk sözleşmesi olma özelliğini ortadan kaldırmaz. Tarafların ehliyeti, sözleşmenin konusunun emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine, genel ahlâka, kişilik haklarına aykırı olmaması, irade beyanlarının sağlıklı olması gibi diğer tüm sözleşmeler bakımından aranan geçerlilik şartlarının, arabuluculuk sonunda düzenlenen anlaşma belgesi bakımından da aranması, bu durumun bir sonucudur (Melis Taşpolat Tuğsavul, "Arabuluculuk Faaliyeti Sonunda Varılan Anlaşmanın Hukuki Niteliği", Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2019/1, 344).

Öğretide de arabuluculuk anlaşma belgesi, arabuluculuk faaliyeti sonucunda uyuşmazlığın taraflarınca varılan anlaşmanın yazılı hâle getirildiği, taraflar (ya da yasal veya iradi temsilcileri) ve arabulucu tarafından imzalanması sonucunda tamamlanan bir sözleşme olarak tanımlanmaktadır.

Borçlar hukuku sözleşmesi olan arabuluculuk anlaşma belgesinde bulunması gereken esaslı unsurlardan ilki, bu anlaşmaya arabuluculuk faaliyeti sonucunda ulaşılmış olmasıdır (Badur, s. 59). Arabuluculuk faaliyeti sonucunda düzenlenen anlaşma belgesinin ikinci esaslı unsuru tarafların anlaşmasıdır.

22.06.2012 tarihli RG'de yayımlanan 6325 sayılı Arabuluculuk Kanununun "Tarafların anlaşması" başlıklı 18.maddesi; "(1)Arabuluculuk faaliyeti sonunda varılan anlaşmanın kapsamı taraflarca belirlenir; anlaşma belgesi düzenlenmesi hâlinde bu belge taraflar ve arabulucu tarafından imzalanır. (2)Taraflar arabuluculuk faaliyeti sonunda bir anlaşmaya varırlarsa, bu anlaşma belgesinin icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesini talep edebilirler. Dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuşsa, anlaşmanın icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesi, asıl uyuşmazlık hakkındaki görev ve yetki kurallarına göre belirlenecek olan mahkemeden talep edilebilir. Davanın görülmesi sırasında arabuluculuğa başvurulması durumunda ise anlaşmanın icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesi, davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebilir. Bu şerhi içeren anlaşma, ilam niteliğinde belge sayılır.... Taraflar anlaşma belgesini icra edilebilirlik şerhi verdirmeden başka bir resmî işlemde kullanmak isterlerse, damga vergisi de maktu olarak alınır." Hükmünü içermekte olup 7036 sayılı Yasa ile getirilen 18.maddenin 4.bendi ile de taraflar ve avukatları ile arabulucunun birlikte imzaladıkları anlaşma belgesinin, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılacağı; 5.bendinde ise arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde, üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamaz düzenlemesi getirilmiştir.

Tarafların hangi konularda, hangi ölçüde ve koşulda anlaştıklarının anlaşma belgesinden veya son tutanaktan tespit edilebilmesi gerekir. Aksi takdirde 6325 sayılı Kanun'un 18/4 hükmünün uygulanabilir olması mümkün değildir. Söz konusu hükümde, kanunlarda icra edilebilirlik şerhi alınmasının zorunlu kılındığı hâller hariç, taraflar ve avukatları ile arabulucunun birlikte imzaladıkları anlaşma belgesinin, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilâm niteliğinde belge olduğu ifade edilmektedir. Aynı maddenin beşinci fıkrasında arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde, üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamayacağı vurgulanmıştır.

Her iki düzenleme, arabuluculuk faaliyeti sonucunda varılan anlaşmanın asgari unsurlarının tespit edilebilir olmasını zorunlu kılmaktadır. 6325 sayılı Kanun'un 18. maddesinin gerekçesinde de "... arabulucu tarafından düzenlenecek ve taraflar ve varsa temsilcileri veya avukatları tarafından imzalanacak anlaşma tutanağında 'anlaşılan hususların' net bir şekilde ortaya konulmasında zorunluluk bulunmaktadır." denilerek anlaşmanın açık ve net olması gerekliliği vurgulanmıştır.

Bu bakımdan anlaşılan hususlarda dava açılamayacağına ilişkin kural, mahkemeye erişim hakkını sınırlayıcı bir düzenleme olduğundan, dar yorumlanmalıdır. Anlaşma belgesinden, anlaşılan hususların açık ve net bir şekilde belirlenememesi hâlinde, arabuluculuk faaliyetinin anlaşma ile sona ermediği kabul edilmelidir.

Tüm dosya kapsamının ve tarafların daha önce anlaştıkları ...Arabuluculuk dosya no sayılı arabuluculuk dosyası son tutanağı ve arabuluculuk başvuru formunun birlikte incelenmesinde; tarafların daha önce anlaştığı hususun ilgili arabuluculuk son tutanağı içeriğinde de belirtildiği üzere "aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebine ilişkin uyuşmazlık" olup, müzakere edilen hususun da buna ilişkin olduğu; arabuluculuk tutanağı içerisinde aracın kullanılamamasından kaynaklı maddi zararın giderilmesi hususunda da anlaşıldığı yönünde bir ibare bulunmadığı, nitekim alternatif bir uyuşmazlık çözüm yolu olarak getirilen arabuluculuk kurumu yukarıda da belirtildiği gibi Mahkemeye erişim hakkını sınırlayıcı bir düzenleme olmakla dar yorumlanması gerektiği anlaşılmakla Mahkemece davanın esası hakkında inceleme yapılarak sonucuna göre karar vermek yerine, yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle HMK'nın 353/1-a-4 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ İLE; ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/05/2026 tarih,... Esas ... Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a-4. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,

2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3-Davacı tarafından yatırılan 732,00 TL istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,

4-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,

5-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.14/10/2026

...

Başkan...

Üye...

Üye...

Katip...

Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.