- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2022/67 K. 2026/1252
Karar tarihi: 20 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Zayi Belgesi Verilmesi
- DAVA TARİHİ
- 12/04/2019
- KARAR TARİHİ
- 20/10/2026
- GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH
- 05/11/2026
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilimiz ..., nakliyat sektöründe faaliyet göstermekte olan bir şahıs firması olduğunu, müvekkilimizin finansal işlerinin yürütülmesi, mali işlerinin takibi ve defterlerinin tutulması vs. işler, birkaç gün öncesine kadar Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ... tarafından yerine getirildiğini,Bu süreçte Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ...'nın yanında çalışan ve aynı zamanda müvekkilimizin de komşusu olan ..., zaman zaman müvekkilimize uğrayarak yapılan giderlere dair makbuzları ve ilgili belgeleri teslim almış, müvekkilimizin defterlerine işlenmek üzere kendi ofislerine götürüldüğünü, müvekkilimiz, nakliyat işlerinde kullandığı tırlarından birinin satış işlemleri için araştırma yaptığında tırlarının üzerinde vergi dairesinin haczi olduğunu tespit etmiş ve derhal vergi dairesine giderek bu borcun neden kaynaklı olduğunu öğrenmeye çalışıldığını, vergi dairesindeki personel ile yapılan görüşmede mali müşavirleri ile görüşmeleri, düzeltme talep etmeleri tavsiye edildiğini, müvekkillerimiz, derhal Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ...'nın yanına giderek durumu anlatmış ve bilgi almaya çalışmışlardır. Görüşmeler esnasında müvekkillerimizin ısrarı üzerine işletme defteri gelir- gider sayfalarını almışlar ve incelediklerinde kendileri ile hiçbir bağlantısı olmayan, tanımadıkları, hiçbir ticari ilişkileri olmayan şahıslara yüksek bedelli faturalar kesildiğini tespit ettiklerini, bunun üzerine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ...' nın yanında çalışan ..., ofiste yapılan usulsüzleri bizzat itiraf etmiş ve müvekkilimizin zararını karşılayacağını taahhüt ettiğini, Yaşananlar üzerine şok olan müvekkilin sözlerine güvenmediğini, zararının telafi edileceğine dair yazılı güvence istediğini söylemiş; onun üzerine ..., ".... mükelleflerimizden ...'in haberi, izni, taahhüdü olmadan tamamen kendi inisiyatifimle fatura koçanlarından ... Mali Müşavirlikte tutmuş olduğumuz diğer defter mükelleflerine hayali ve naylon fatura kesip karşılığında kesmiş olduğum mükelleflerden kdv tutarlarından oluşan meblağları aldım. Kredi borçlarım için şahsi giderlerim için kullandım. 01.01.2018 tarihinden itibaren ...'in yurt dışı ve yurt içi olmak üzere gider pusulaları, evrak, fiş, fatura vs. bu tarihten itibaren işlemedik ve yakıp imha ettim. ...'in adına çıkmış ve çıkacak olan tüm masrafları karşılayacağıma hiçbir etki ve baskı altında kalmadan karşılayacağıma, ... kendi istek ve arzum dahilinde taahhüt ederim." şeklinde beyanda bulunulduğunu, müvekkilin 0.03.2019 tarihinde yurt dışı ve yurt içi olmak üzere gider pusulaları, evrak, fiş, faturalarının , aynı zamanda 2018 yılı işletme defterinin , kebir defteri ve yevmiye defterinin yakılıp yok edildiğini öğrendiğini, bu durum üzerine müvekkilimiz, yanında çalışan işçisi ... ile danışıklı işler yaparak kendisini zarara uğratan serbest muhasebeci mali müşavir ... ile arasındaki sözleşmeyi de sona erdirdiğini, somut olayıda serbest muhasebeci mali müşavir ... ve işçisi ..., müvekkilimize karşı olan edimlerini yerine getirmemiş; müvekkilimizin güvenini ve mesleklerini kötüye kullanarak müvekkilimizin maddi ve manevi zarara uğramasına sebebiyet vermişlerdir. işbu olaylar dolayısıyla cezai, idari ve hukuku yollara başvuru haklarımız saklı kalmak kaydıyla, serbest muhasebeci mali müşavir ... ve yanında çalışan işçisi ... tarafından kasıtlı ve kötü niyetli davranışlarla yok edilen ve müvekkilimizle ilişki sona ererken kendisine teslim edilmeyen 2018 yılları işletme defterinin , kebir defteri ve yevmiye defterinin ,yurt dışı ve yurt içi olmak üzere gider pusulaları, evrak, fiş, faturalarının zayi olması sebebiyle zayi belgesi verilmesi gerektiğini, bu nedenlerden müvekkile ait 2018 yılı işletme defteri , kebir defteri ve yevmiye defteri, yurt dışı ve yurt içi olmak üzere gider pusulaları, evrak, fiş, faturaları için zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce yargılama yapılarak '' toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacı tarafa ait işletme defteri, kebir defteri, yevmiye defteri , yurt dışı ve yurt içi olmak üzere gider pusulaları , evrak , fiş faturalarına ilişkin zayi belgesi verilmesine talebine ilişkindir.Mahkememizce dava dosyasında yapılan inceleme neticesinde davacı tarafın mali müşaviri olan ...'nın yanında çalışan ... tarafından imzalanan 01/01/2018 tarihli evraktan da anlaşılacağı üzere davacının yurtiçi ve yurtdışı olmak üzere gider pusulaları, evrak, fiş , fatura vs. yakıp imha ettiğinin belirtildiği ve bu hususta savcılık aşamasında da soruşturmanın devam ettiğinin mahkememizce tespit edildiği, davacı tarafa ait evrakların yakılmasında davacı tarafın kusurunun olmadığı tespit edilmekle birlikte TTK'nın 82/7. Maddesindeki koşulların oluştuğu kanaatine varılmakla beraber, işletme defteri dışında yer alan kebir defteri, yevmiye defterine ilişkin taleplerin somutlaştırılamadığı, ... 11 HD'nin 2006/... Esas 2007/... Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere gider pusulaları, fiş ,faturaların 82. Maddede sayılan belgelerden de olmadığı kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, buna göre ... 16. Noterliği’nin 26/12/2017 tarihli ... yevmiye nolu ... sayfadan ibaret işletme defterinin TTK'nın 82/7 Mad. gereğince zayi olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair '' karar verildiği ve kararın davacı tarafça istinaf edildiği anlaşılmıştır. ... ... 5. HD'nin 2020/... Esas 2021/.. Karar sayılı ilamıyla '' TTK’nın 82. maddesinde tacirlerin saklamakla yükümlü olduğu belgeler sınırlı sayılmadığından, yurtdışı, yurtiçi gider pusulaları, fiş ve faturalarında bu belgelerden olduğunun kabulü gerekir. Davacı taraf, yevmiye ve defteri kebirin kaybolduğuna ilişkin somut delil bulunmadığından ve mali müşavir yanında çalışan ...’nun defterleri imha ettiğine ilişkin açıklaması olmadığından, mahkemenin anılan hususa yönelik ret kararı yerindedir.Bu itibarla, mahkemece yurtdışı, yurtiçi gider pusulaları, fiş ve faturalara ilişkin olarak da zayi belgesi istenebileceği kabul edilerek, faturalara ilişkin olarak hangi faturaların zayi olduğunun tespitinin istendiği belirtildiğinden, yurtdışı, yurtiçi gider pusulaları, fişlerden hangilerinin zayi olduğunun tespitinin istendiği davacıdan sorularak, ...’nun imzalı belgesinde 01.01.2018 sonrası belgelerin imha edildiği açıklaması da dikkate alınarak, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmadığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemenin kararının kaldırılmasına '' yönelik karar verildiği anlaşılmıştır.Mahkememizce dava dosyası yeniden esasa kaydedilmiş, ilgili ... ilamı dikkate alınarak davacı tarafa ayrıntılı beyanda bulunulması amacıyla süre verilmiş ve ...’da bulunan ... isimli şirkete ve ...’da bulunan ... şirketine yazılan müzekkereler davacı tarafça tercüme ettirilmiş, evraklar ...’nın 63/3 sayılı “Hukuki Alanda Uluslararası Adli Tebligat İşlemleri” konulu Genelgemiz uyarınca işlem yapılmak üzere ... Bürosu’na gönderilmiştir. ... Adli Makamları tarafından, Mahkememizce gönderilen istinabe evrakları işlemsiz olarak iade edilmiş, ... Adli Makamları tarafından ise istinabe evraklarına cevap verilmemiştir.
Davacı vekili 28/09/2026 tarihli duruşmada ve 25/09/2026 tarihli beyan dilekçesiyle , istinabe yoluyla talep edilen evrakların mahkemeye gönderilmesi çok uzadığı ve yargılama süresi de uzadığı için müvekkilinin talebi üzerine bu evrakların talep edilmesinden vazgeçildiği belirtilmiştir.Dava, hukuki niteliği itibari ile TTK.82/7. maddesi uyarınca açılmış bir zayi belgesi verilmesi davasıdır.Anılan 6102 sayılı TTK'nın 82/7. Maddesine göre: Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.Davanın, TTK.82/7. maddesinde öngörülen 15 günlük yasal hak düşürücü süre içinde açıldığı belirlenmiş ve işin esası incelenmiştir.Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacı tarafa ait işletme defteri, kebir defteri, yevmiye defteri , yurt dışı ve yurt içi olmak üzere gider pusulaları , evrak , fiş faturalarına ilişkin zayi belgesi verilmesine talebine ilişkindir.Mahkememizce dava dosyasında yapılan inceleme neticesinde davacı tarafın mali müşaviri olan ...'nın yanında çalışan ... tarafından imzalanan 01/01/2018 tarihli evraktan da anlaşılacağı üzere davacının yurtiçi ve yurtdışı olmak üzere gider pusulaları, evrak, fiş , fatura vs. yakıp imha ettiğinin belirtildiği ve bu hususta savcılık aşamasında da soruşturmanın devam ettiğinin mahkememizce tespit edildiği, davacı tarafa ait evrakların yakılmasında davacı tarafın kusurunun olmadığı tespit edilmekle birlikte TTK'nın 82/7. Maddesindeki koşulların oluştuğu kanaatine varılmakla beraber, ilgili ... ilamı da dikkate alınarak,davacı vekilinin 28/04/2022 tarihli beyan dilekçesi de göz önünde bulundurularak davacı tarafa ait işletme defterinin, fatura koçanının, ayrıntılı olarak belirtilen faturaların TTK'nın 82/7 Mad. gereğince zayi olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, buna göre ... 16. Noterliği’nin 26/12/2017 tarihli ... yevmiye nolu 50 sayfadan ibaret işletme defterinin;... başlangıç tarihli ... bitiş tarihli fatura koçanının, ayrıca -15.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(106.93Euro)
-15.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(4.72Euro)-15.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(1.371.94Euro)-15.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(1.235.00Euro)-15.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(341.92Euro)-15.01.2018 tarihli ... fatura,(33.82Euro)-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(1.772.90Euro)-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura,(171.12Euro)-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura, (33.82Euro)-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura, (2.145.73Euro)-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura, (176.74Euro)
-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura, (51.16Euro)-31.01.2018 tarihli ... nolu fatura, (442.90Euro)-15.02.2018 tarihli ... nolu fatura, (107.24Euro)-15.02.2018 tarihli ... nolu fatura, (373.71Euro)-15.02.2018 tarihli ... nolu fatura, (698.36Euro)
-15.02.2018 tarihli ... nolu fatura, (16.91Euro)-15.02.2018 tarihli ... nolu fatura, (341.69Euro)-15.10.2018 tarihli ... nolu fatura, (7.76Euro)-15.11.2018 tarihli ... nolu fatura, (31.69Euro) faturaların,TTK'nın 82/7 Mad. Gereğince zayi olduğunun TESPİTİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan peşin alınan 44,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 687,60 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından karar tebliği için gerekli miktar kullanıldıktan sonra artan kısmın kararın kesinleşmesi halinde HMK'nın 333.maddesi uyarınca istek halinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde mahkememize veya mahkememize iletilmek üzere herhangi bir nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi’ne verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi’nde ... başvurma hakkı açık olmak üzere karar verildi. 20/10/2026
