- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 42. Hukuk Dairesi E. 2026/25 K. 2026/223
Karar tarihi: 22 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
42. HUKUK DAİRESİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
- ESAS NO
- 2026/25
- KARAR NO
- 2026/223 TÜR K MİLLETİ ADINA
- MAHKEMESİ
- ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- TARİHİ
- 08/12/2021
- ESAS-KARAR NUMARASI
- 2020/337 E., 2021/791 K.
- DAVA
- Tazminat
- KARAR TARİHİ
- 22/10/2026
- YAZIM TARİHİ
- 22/10/2026
Yukarıdaki karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352 madde uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili özetle: taraflar arasında Değerleme Hizmet Sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin davalı firma tarafından düzenlenen ekspertiz raporlarını esas alarak kredi kullandırdığını, davalı firmanın 18/07/2016 tarihli ekspertiz raporunda hatalı değerleme yapmasından dolayı zarara uğradığını, davalıya ihbarname gönderildiğini ancak davalı tarafından hiç bir girişimde bulunulmadığını, müvekkili bankanın kullandırabileceği en yüksek kredi tutarının 119.599,80 TL olacak iken hatalı ekspertiz raporu nedeniyle 330.000,00 TL kredi kullandırılmak zorunda kaldığını, 210.400,20 TL zarara uğradığını, sözleşmenin 11.8 hükmü gereği 16/10/2017 tarihinden dava tarihine kadar 102.323,17 TL olarak hesaplandığını, alacağın 15 gün içinde ödenmesi için davalıya 30/04/2020 tarihli ihtarnamenin 05/05/2020 tarihinde tebliğ edildiğini, arabuluculuktan sonuç alınamadığını belirterek 210.400,20 TL asıl alacak, 93.743,52 TL işlemiş faiz ve 959,62 TL noter ihtarı masrafı olmak üzere 305.103,34 TL alacağın dava tarihinden asıl alacağa işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
Davalı vekili özetle: eksper raporunun hazırlandığı tarihteki güncel değeri üzerinden SPK mevzuatı kapsamında hazırladığını, daha sonra gayrimenkulün değerinde bir değişiklik olmuşsa bunun sorumlusunun müvekkili şirket olmadığını, bankanın ilgili şubesi çalışanının ‘rapordaki değerin düşük olduğu, emsal değerlerle uyumlu olmadığı’ yönünde rapora itiraz edildiğini yazılı olarak bildirmişse de, müvekkili şirketin bankaya tanımlı sözleşmeli çözüm ortağı vasıtası ile mahallinde yaptığı inceleme neticesinde hazırlanan rapordaki değerlerin güncel ve rayiç olduğunun tekrar teyit edilmesi üzerine gayrimenkul değerleme raporundaki bedeli değiştirmediğini, bankanın ilgili şube görevlisinin gayrimenkule ilişkin çıkartılan değerin emsallerinin altında olduğuna dair yazılı mesajının davacının iddialarının yerinde olmadığının açık kanıtı olduğunu, rapor tarihinde değer düşük denilirken, rapordan yıllar sonra icra işlemleri aşamasında yaptırılan raporlar esas alınarak rapordaki değerin çok yüksek verilmiş olduğu yönündeki iddianın kabul edilemez olduğunu, bahse konu gayrimenkulün açık kömür ocaklarına ve kömür rezerv damarlarına yakınlığı nedeniyle bölgedeki diğer emsallerden daha yüksek değerde olduğunu gösterdiğini ve değerleme raporu tarihinden sonra pazar koşullarına bağlı olarak piyasadaki değerlerin değişmesi halinde bu durumdan değerleme kuruluşunun sorumlu tutulamayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İlk derece mahkemesince ".... dava dışı ... ile davacı banka arasında 19/07/2016 tarihli 500.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi düzenlendiği ve bu kişiye 19/07/2016 tarihinde 196.000,00 TL ve 134.000,00 TL tutarlarında olmak üzere toplam 330.000,00 TL tutarlı tarımsal kredi kullandırıldığı, 05/08/2016 tarihinde ayrıca 154.000,00 TL tutarlı bir kredi daha kullandırıldığı, 19/07/2016 tarihli 330.000,00 TL limitli kredinin 233.400,00 TL'lik kısmının hesaptan nakit olarak çekildiği, 90.000,00 TL kısmının ...'na EFT havalesi ile gönderildiği, 134.000,00 TL tutarlı kredinin 15/01/2018 tarihinde 133.980,11 TL, 196.000,00 TL tutarlı kredinin 19/10/2017 tarihinde 196.000,00 TL üzerinden takip hesabına aktarıldığı, takip sürecinde 133.980,11 TL tutarlı krediye 18/03/2021 tarihinde 54.971,66 TL, 196.000,00 TL tutarlı krediye 22/01/2020 tarihinde 52.564,49 TL tutarlarında tahsilat sağlandığı, İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2017/5816 sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takip sonucunda 22/06/2020 tarihinde 696.290,05 TL tutarında rehin açığı belgesi düzenlendiğinin belirlendiği, davalı tarafça sözleşme kapsamında düzenlettirilen 18/07/2016 tarihli raporda 430.000,00 TL tutarında değer belirlendiği, 25/12/2017 tarihli kıymet takdir raporu ile taşınmazın değeri 149.499,75 TL olarak tespit edilip ihale sonucunda 126.000,00 TL'ye ihale edildiği, talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda dava konusu değerleme ekspertiz raporuna konu taşınmazın eksper rapor tarihi (18/07/2016) 06/09/2017, 07/11/2017 ve 06/11/2019 tarihli davacı bankaca yaptırılan ekspertiz rapor tarihleri, 04/12/2019 tarihli yapılan satış tarihi itibariyle değerlerinin belirlendiği, taşınmazın 18/07/2016 tarihindeki değerinin 134.972,89 TL olarak tespit edildiği, değerlemesi yapılan taşınmazın gerek icra aşamasında, gerekse mahkememiz aracılığıyla yaptırılan ekspertizde bulunan değerinin davalı şirket tarafından düzenlenen ekspertiz raporu ile belirlenmiş değerden düşük olduğu, icra aşamasında kesinleşen tutarın 149.499,75 TL olup, bu değerin gerçek değer olarak dikkate alınması gerektiği, davalı şirket tarafından belirlenen ekspertiz değeri 430.000,00 TL olup, yüksek ve hatalı belirlendiği, kullandırılacak kredi miktarı ise %25 marjla 344.000,00 TL'ye isabet etmekte olup kullandırılan kredinin 330.000,00 TL olduğundan taşınmazın değerine göre aşkın kredi kullandırım durumunun söz konusu olmadığı, taşınmazın gerçek değerinin kesinleşen kıymet takdiri raporuyla 149.499,75 TL olup, davacı bankanın kullandırabileceği kredi miktarının %25 marjla 119.599,80 TL'ye isabet ettiği, bu durumda sözleşmenin 11.8 maddesi hükmüne göre davacı bankaca fazla kullandırılan kredi miktarının 210.400,20 TL olarak bilirkişi raporunda belirlendiği, raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, kredi alacağının takip hesaplarına aktarıldığı tarihten (sözleşmenin 11.8 maddesi hükmü uyarınca) itibaren işlemiş faizinin 90.751,67 TL olarak belirlendiği, ayrıca davacı banka tarafından davalı şirkete ihtarnameler nedeniyle ödenen ihtarname gideri toplamının 959,62 TL olduğu anlaşılmakla 210.400,20 TL asıl alacak, 90.751,57 TL işlemiş faiz, 959,62 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 302.111,39 TL üzerinden davanın kısmen kabulüne..." karar verilmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Bilirkişi raporlarının çelişkili olduğu, hükme esas alınmasının hatalı olduğu, raporlara itirazlarının dikkate alınmadığı, raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmediği, banka şube yetkilisinin rapordaki değerlerin düşüklüğüne yönelik itirazlarının da dikkate alınmayıp araştırılmadığı, banka görevlileri hakkındaki ceza davasının bu davaya etkisi olup olmayacağının değerlendirilmediği, ceza davasının bekletici mesele yapılması gerektiği ve kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiği nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, taraflar arasındaki değerleme hizmet sözleşmesi uyarınca hatalı düzenlendiği iddia olunan zararın tahsili taleplidir.
Davacı bankanın, dava dışı şahsa kredi kullandırdığı, bu krediyi teminat altına almak için taşınmazı üzerinde ipotek tesis ettirdiği, kredinin kullandırılması aşamasında ipotek verilen taşınmazın değerinin tespitinin yapılması bakımından davalı şirket ile ekspertiz hizmet sözleşmesi imzalandığı, davalı şirketçe taşınmazın değerinin tespit edildiği, davacının kullandırdığı kredinin kredi borcu sorumlusu tarafından ödenmediği, davalının değerleme hizmeti verdiği taşınmazın icra kanalıyla satıldığı ve davacıya rehin açığı belgesinin verildiği dosya kapsamıyla sabittir.
Davacı taraf, işbu davasında değer tespiti hizmeti veren davalı şirketin kredi verilmesi aşamasında, kredinin teminatı olarak üzerinde ipotek tesis ettirilen taşınmazın değerinin, gerçeğin çok üzerinde tespit ettiğini, bu nedenle zarara uğradığını ileri sürmüştür. Taraflar arasındaki 12.04.2013 tarihli Gayrimenkul Değerleme Raporu sözleşmesinin 11.8 maddesinde “değerlemesi yapılan varlığın değerinin icra takip sürecinde yapılan kıymet takdiri sonucunda belirlenen değerden düşük tespit edilmesi halinde değerleme kuruluşuna, hatalı değerleme nedeniyle zarar ihtimalinin bulunduğu yönünde değerlemeyi talep eden birim tarafından yazılı bilgi verilir. Kesinleşen bilirkişi raporu ile tespit edilen değer gerçek değer olarak esas alınır. Hatalı şekilde tespit edilen değer nedeniyle bankaca fazla kullandırılan kredi tutarı zarar kabul edilir ve söz konusu zarar ile bankanın kredi alacağının takip hesabına aktarıldığı tarihten itibarın işleyecek faiz değerleme kuruluşunca tazmin edilir.” hükmü düzenlenmektedir. Taraflar arasındaki sözleşme hükmü böyleyken, davacının somut olay sebebiyle talep edebileceği zarar miktarının kredi alacağı bulunması, kredi borçlularından tahsil edilememesi ve alacak miktarını geçmemesi kaydıyla kabulü gerekmektedir.
Dava konusu sözleşme kapsamında davalı şirketin dava konusu taşınmaz ile ilgili yapmış olduğu tespitin, dosya içerisinde yer alan bilirkişi heyeti raporunda ve icra dosyasında yer alan kıymet takdiri raporunda belirtilenden çok yüksek tespit edildiği anlaşılmaktadır. Taraflar arasında tanzim edilen sözleşme hükümleri uyarınca ekspertiz hizmeti veren davalının hazırladığı değerleme raporunda gerekli özen ve dikkati göstermesi zorunlu olup meydana gelecek zarardan sorumlu olduğu ve bunun tazminin gerektiği açıktır.
Dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporuna göre dava konusu taşınmazın değerleme raporunun tanzim tarihindeki gerçek değeri 149.499,75 TL, davalı şirket tarafından tespit edilen değer 430.000,00 TL, verilen kredi 330.00,00 TL olup, gerçek değer olan 149.499,75 TL karşılığı verilmesi gereken kredi 119.599,80 TL ve taşınmazın icra kanalı ile satımından elde edilen gelir 126.000,00 TL’dir.
Bu durumda 330.000,00 TL'den 119.599,80 TL verilmesi gereken kredi çıkartıldığında değerin fazla tespitinden dolayı davacı bankanın 210.400,20 TL fazla kredi verdiği, bu miktar kadar zararın oluştuğu, ancak taşınmazın satış bedeli de dikkate alındığında verilen 330.000,00 TL krediden 6.400,20 TL’lik aşan bir kısım bulunduğu anlaşılmıştır. Öte yandan, dosya içerisinde icra dosyası yer almamakla birlikte varsa takip süreci içerisinde borçlu tarafından yapılan ödemelerin de dikkate alınarak asıl alacağı aşan kısmın mahsup edilmesi gerekmektedir. Bu durumda mahkemece, icra dosyası da incelenerek, varsa takip sırasındaki ödemeler ve taşınmazın satışından elde edilen gelir de dikkate alınarak, bilirkişi tarafından tespit edilen zarar miktarı ile toplanarak, asıl alacağı aşan kısmın düşülerek zararın tespit edilmesi gerekirken yanlış hesaplama ile hüküm kurulması yerinde olmamış, bu nedenle yerel mahkemece alınan bilirkişi raporunda gerçek zarar tespiti hükme elverişli şekilde yapılmamıştır. Zararın bu miktar olduğunun kabulü karşısında taraflar arasındaki sözleşmenin 11.8 maddesi uyarınca kredi alacağının takip hesaplarına aktarıldığı tarihten itibaren işlemiş faizinin de bu hesaba göre yeniden belirlenmesi ve buna uygun hüküm kurulması gerekmiştir.
Bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/(1).a.6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile:
HMK 353/1.a.6. maddesi gereğince, Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/12/2021 tarih, 2020/337 E., 2021/791 K. sayılı KARARIN KALDIRILMASINA ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
2-)Peşin alınan istinaf karar harcının iadesine,
3-)İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından hükümle birlikte değerlendirilmesine,
4-)HMK 359/4 madde gereğince kararın tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemleri ile 302/5 madde gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 353/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere, oybirliğiyle karar verildi.22/10/2026
