- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/445 K. 2026/851
Karar tarihi: 19 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6001 sayılı KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN HİZMETLERİ HAKKINDA KANUN, m. 30
- 3095 sayılı KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN, m. 2
Karar metni
T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2026/445 Esas
- KARAR NO
- 2026/851
- DAVA
- İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
- DAVA TARİHİ
- 15/05/2026
- KARAR TARİHİ
- 19/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
TALEP:
Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "... ve ...’nun işletmesi Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütülmektedir. avalı-Borçluya ait ... ve ... plakalı araçlar ile 25.03.2025 - 20.10.2025 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapılmıştır. Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edilmiştir. Geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkil Şirketçe; Davalı-Borçlu aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün .../.... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatılmıştır. Ancak Davalı-Borçlu borca, faize, tüm fer' ilere itiraz etmiş ,takibin açıldığı İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verilmiştir. Davalı-Borçlunun itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötüniyetle yapılmış olduğundan, tarafımızca süresi içerisinde itirazın iptali davası açılmaktadır.
Davalı-Borçlunun Kendi İhmal ve Kusurunun Sonuçlarından Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirketi Sorumlu Tutmaya Çalışması Kabul Edilemez Niteliktedir.
Davalı-Borçluya ait ... ve ... plakalı araçlarca, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e ait Otoyol’dan 25.03.2025 - 20.10.2025 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapılmıştır.
Davalı-Borçluya ait araçların Otoyol’u kullandığı anlarda HGS/OGS hesapları müsait değildir. Takdir edileceği üzere HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlunun sorumluluğundadır.
Bununla birlikte Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarındadır. Benzer şekilde ...Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağlamaktadır. Bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal etmiştir. Davalı-Borçlunun kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e yüklemeye çalışması kabul edilemez niteliktedir.
Ayrıca Davacı-Alacaklı Müvekkil şirketçe, Davalı-Borçluya ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapılmış ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “Ürün Kara Listede ” vb. sonucu ile döndüğü anlaşılmıştır. Hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının HGS/OGS etiketinden geçiş ücreti çekilememiş ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçları tahakkuk ettirilmiştir. Yapılacak olan hesaplamayla da görüleceği üzere Müvekkil Şirket kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirmiş ve cezai yaptırım uygulamıştır.
... ve ... işletiminden sorumlu olan Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket, köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine ilişkin işlemleri, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün Hizmetleri Hakkında Kanun’a (“6001 Sayılı Kanun”) uygun şekilde yürütmektedir.
Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket ile yetkili idare olan Karayolları Genel Müdürlüğü arasında imzalanan ve ...’nun işletme esaslarını düzenleyen İşletme Protokolü’nün 7.1. maddesi hükmüne göre araç sahipleri, “…OGS veya HGS aracılığı ile Otoyol’u kullanmak istiyorsa, kullanmak istediği sistemin abonesi olmak ve kullanılabilir durumda yeterli Bakiye’ye sahip Etiket bulundurmak…”, 7.7. maddesine göre ise “… Geçiş Ücreti, Hesap’tan elektronik olarak tahsil edilemez ise Araç Sahibi/Sürücü Ücret Toplama Sistemi doğrultusunda belirlenen Geçiş Ücreti’ni Manuel Ödeme şeklinde yapmak…” zorundadır.Bu noktada ifade etmek gerekir ki Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket, bir HGS/OGS işletmecisi değil, otoyol işletmecisidir. HGS/OGS işletmeciliği Bankacılık Kanunu kapsamında sunulan bir hizmet olup, ayrı bir yetkilendirmeye ve lisansa tabidir. Hâlihazırda bu hizmetler bankalar ve benzer statüdeki PTT tarafından yönetilmektedir. Dolayısıyla abonelik ilişkisi de anılan şirketler ile müşterileri arasındadır. Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirketin bu süreçteki konumu anılan ücret toplama sistemlerinin geçerli olduğu üye işyeri olmaktan ibarettir. Bu kurgu esasen kredi kartı/banka kartı ile işlem yapılabilen mağaza, market, akaryakıt istasyonlarındaki uygulamadan farksızdır. Nasıl ki kredi kart/banka kartı ile ödeme yapılmak istendiğinde anılan üye işyerleri ilgili hesabın bakiyesini görememekte ise Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket de HGS/OGS hesabının bakiyesini görememektedir. Böyle bir yetkisi olmadığı için işlem sorgusu (provizyon) anında banka ve PTT’den gelen yanıt ile bağlıdır. Sorgu sonucunda ret yanıtı alındığı noktada Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in ilave bir işlem yapma olanağı ve yükümlülüğü bulunmamakta ve yukarıda anılan 6001 sayılı Yasa’nın amir hükmü uygulanmaktadır. Bu kapsamda müvekkil şirket HGS/OGS bankaları ile müşterileri arasındaki abonelik ilişkisine taraf olmadığından yetersiz bakiyeye ilişkin de herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.
Aksinin kabulü yukarıda anılan mağaza, market, akaryakıt istasyonu işletmelerinin aldıkları olumsuz provizyon yanıtından sorumlu oldukları sonucunu doğurur ki, bu sonucun hatalı olacağı açıktır. Bu itibarla Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in tarafı olmadığı abonelik ilişkisinden dolayı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı aşikardır.
Söz konusu düzenlemeler kapsamında Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından, geçiş yapan araçlara ait OGS veya HGS hesaplarından geçiş ücreti tahsil edilmektedir. OGS veya HGS cihaz ve hesaplarının uygun olmaması halinde araç sahipleri, ihlalli geçiş tarihinden başlayarak on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilmektedirler. Belirtilen süre içinde ücreti ödemeyenler hakkında ise kanunun açık hükmü uyarınca ücretin dört katı tutarında ceza uygulanmaktadır. Davacı-Alacaklı Müvekkilin söz konusu cezayı uygulamaması kanuna aykırılık teşkil edeceğinden bu konuda Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e bir sorumluluk yüklenmesi hukuka aykırı olacaktır.
İhlalli geçiş yapan araç sahibi birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebilmektedir.
Dosya kapsamındaki ihlalli geçiş tarihlerinde cezalar hakkında sorgulama yapılabilecek ve Müvekkil Şirket’e ödeme yapılabilecek kanallar açıktır. ... Bankası, ... Bankası web sitesi (...) ve mobil uygulamalar üzerinden hem sorgulama hem de Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e sanal pos aracılığı ile kredi kartı ve banka kartı vasıtasıyla ödeme yapılabilmektedir. Dolayısıyla Davacı-Alacaklı Müvekkilin uyguladığı tüm işlemlerin mevzuata ve hakkaniyete uygun olduğu açıkça görülmektedir.
Davalı-Borçlu ... ve ... plakalı ticari kullanım niteliği bulunan aracı ile mesleki ve ticari faaliyetini gerçekleştirdiği sırada, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ve/veya gişelerden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişleri yapmıştır.
Davalı-Borçlu hakkında ... İcra Müdürlüğü'nün .../.... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %39.75 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü hakkımız saklı tutularak talepte bulunulmuştur.
Söz konusu yasa maddesi gereğince; arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı üzerinden istenebilmektedir. Ticari işlerde uygulanan avans faiz oranı, 3095 sayılı Yasa'nın 2 nci maddesi hükmüne göre değişken bir özellik taşımaktadır.O halde asıl alacağa takip tarihine kadar işlemiş faiz ile takip tarihinden sonra değişen oranlarda avans faizin uygulanması gerektiği açıkça görülmektedir. Ancak borç ödeninceye kadar avans faiz oranında değişiklik yapılması halinde dönem dönem değişen faiz oranlarına göre kademeli olarak faiz hesabı yapılması gerekmektedir.
Davacı Alacaklı Müvekkil Şirketin alacağının tahsili maksadıyla başlattığımız icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itiraz üzerine bu kez Arabuluculuk Daire Başkanlığı nezdindeki yetkili arabuluculuk merkezine başvurulmuş ve fakat dava öncesi zorunlu olarak gerçekleştirilen toplantılar neticesinde ''anlaşamama'' belgesi düzenlenmiştir. İşbu durum üzerine Alacaklı Müvekkil şirketin alacağının tahsili maksadıyla işbu itirazın iptali davasını açmak gereği duyulmuştur. Haklı Davamızın kabulü ile Davalı-Borçlunun ... İcra Müdürlüğü'nün .../.... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile Takibin avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği göz önünde bulundurularak takibin devamına,
Davalı-Borçlunun İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin Davalı-Borçluya yükletilmesine,
karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalıya tebligat çıkartıldığı ancak davalının cevap dilekçesi sunmamış olduğu anlaşıldı.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Mahkememizde görülmekte olan dava, davacı tarafından işletilmekte olan otoyolun davalı tarafından kullanıldığı ancak ücretinin ödenmediği iddiasıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemli davadır.
Mahkememiz ara kararı gereği alanında uzman bilirkişiden rapor alındığı, bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu raporda özetle: "Anapara Kaçak Geçiş Bedeli olarak 1.233,50 TL, Kaçak Geçiş Bedeli 4 Katı Ceza Tutarı olarak 4.934,00 TL, toplamda Anapara + 4 Katı Ceza Tutar Toplamı olarak 6.167,50 TL hesaplandığı, 3095 Sayılı Kanun uyarınca Dönemlik Yığılmış Ticari Avans Faiz Tutarı olarak 1.346,15 TL olduğu, Kaçak Geçiş + 4 Katı Ceza + Faiz Toplamı olarak 7.513,65 TL hesaplandığı, faiz üzerinden KDV (%20) olarak 269,23 TL ilave edildiğinde, Takiple İstenebilir Güncel toplam alacak bedeli'nin 7.782,88 TL olarak belirlendiği Davalı taraf olan ...’nden takiple istenebilir güncel toplam alacağın 7.782,88 TL olduğunun, 6.167,50 TL tutarındaki asıl alacağa, takip tarihinden itibaren T.C. Merkez Bankası avans faiz oranları esas alınarak değişen oranlarda faiz uygulanacağı, davalı ...’ne ait araçlarla 25.03.2025–20.10.2025 tarihleri arasında gerçekleştirilen ihlalli geçişlerin, dosya kapsamında yer alan provizyon bilgileri listesiyle uyumlu olduğu, ayrıca davacı işletici firmanın taraflar arasında düzenlenen protokol gereğince davalıya herhangi bir bildirimde bulunma yükümlülüğünün bulunmadığı hususlarının yukarıda açıklandığı" şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
İhlalli geçiş iddiası bakımından;
Davalı şirket adına kayıtlı olan araçların ihlalli geçişte bulunduğuna ilişkin fotoğrafların bulunduğu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalara göre takibe konu 43 ayrı ihlalli geçiş bakımından 4 katlık ceza miktarı ile geçiş ücreti toplamının 6.167,50 TL olduğu ve davalının bu miktar kadar davacıya borcu olduğu anlaşılmıştır.
İşlemiş faiz ve KDV iddiası bakımından;
... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin .../.... E .../.... K sayılı ilamında özetle; "İşlemiş faiz+KDV yönünden inceleme ve değerlendirme:
Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.
Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.
Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir. OGS cihazı/ HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür.
Davacı vekili tarafından sunulan beyan dilekçeleri ve istinaf yasa yolu başvuru dilekçesinde, davacı şirketin araç sahibi/sürücüsüne bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığı belirtildiğinden uyuşmazlığa konu dosyada bildirim yapma yükümlülüğünün yerine getirilmediği nazara alınarak inceleme yapıldığında, mahkemece takip öncesi işlemiş faiz talebi ve KDV'nin yerinde olmadığı yönündeki tespitin yerinde olduğu anlaşılmıştır. " şeklinde karar verilmiştir.
Emsal mahiyetteki ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ilamı da dikkate alındığında davacı tarafından davalıya ya da davalı sürücüsüne ihlalli geçişin bildirim yapıldığının ispat edilememiş olması nedeniyle temerrüdün davalı için oluşmadığı anlaşılmakla işlemiş faiz ve işlemiş faizin KDV'si yönünden davanın reddine, alacağın likit ve muayyen olması nedeniyle %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
Davanın KISMEN KABULÜNE,
1-Davalı tarafından ... İcra Dairesi'nin .../.... Esas sayılı dosyasına yapılan İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin 6.167,50 TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki şartlarla DEVAMINA, takip öncesi işlemiş faiz ve faizin KDV'si isteminin reddine,
2-Alacağın % 20'si olan 1.233,50 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken harcın peşin alındığından tekrar alınmasına yer olmadığına,
4-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 6.000,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red durumuna göre 4.860 TL'sinden davalı tarafın, 1.140,00 TL'sinden davalı tarafın sorumlu olması kaydı ile tahsili ve hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 732,00 TL peşin harç, 732,00 TL başvuru harcı gideri toplamı olan 1.464,00 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden davanın kısmen kabul edilen 6.167,50 TL üzerinden hesaplanan yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olunan 6.167,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı tarafından yapılan 100,00 TL tebligat, posta gideri ile 8.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.100,00 TL yargılama giderinden kabul ve red durumuna göre (davanın %81'i kabul, %19'u reddedilmiştir) 6.561,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Davalı tarafından yapılan her hangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
10-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/10/2026
