- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 23. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/2362 K. 2026/283
Karar tarihi: 19 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
Karar metni
T.C. İSTANBUL 23. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- ESAS NO
- 2026/2362 Esas
- KARAR NO
- 2026/283 Karar
- DAVA TARİHİ
- 07/08/2026
- KARAR TARİHİ
- 19/10/2026
Davacı tarafından mahkememizde açılan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ".... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti." ile davalı ".... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti." arasında ticari bir mal alım satım ilişkisi kurulmuş olup, bu kapsamda müvekkili şirket tarafından satın alınması kararlaştırılan ürünlerin teslim edileceğine güvenilerek avans niteliğinde ödeme aracı olarak bir adet,.... Şubesi'ne ait, 30.09.2026 keşide tarihli, 1.750.000,00 TL bedelli ve .... seri numaralı çek davalı tarafa teslim edildiğini, taraflar arasındaki anlaşmaya göre davalı .... Lüks, çek karşılığında müvekkili şirkete kararlaştırılan emtiayı teslim etmekle yükümlü olduğunu ancak aradan geçen süreye rağmen davalı şirket ticari defter ve kayıtlarından da sabit olacağı üzere herhangi bir ürün teslimatı gerçekleştirmediğini, muhatabın edimini yerine getirmemesi sebebiyle müvekkili şirket tarafından keşide edilen dava konusu çek tamamen bedelsiz kaldığını, müvekkili şirketin, iyi niyetli bir şekilde sorunun çözümü adına 06.07.2026 tarihinde Arabuluculuk başvurusunda bulunduğunu ancak davalı yan, davet mektupları tebliğ edilmesine rağmen görüşmelere katılamadığını, bu durumun, arabulucu .... tarafından tanzim edilen 28.07.2026 tarihli Arabuluculuk Son Tutanağı ile kayıt altına alınmış ve uyuşmazlığın arabuluculuk yoluyla çözülemeyeceği sabit olduğunu, tutanakta açıkça "Tarafların müzakere edilmeksizin üzerinde anlaşamadıkları uyuşmazlık konusu; satın alınması kararlaştırılan ürünlerin teslim edilmemesi nedeniyle keşide edilen çekin karşılıksız kalması ve işbu çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti talebi" şeklinde ihtilaf netleştirildiğini belirterek özetle öncelikle ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; 30.09.2026 keşide tarihli, 1.750.000,00 TL bedelli, .... seri nolu çekin ödenmemesi için muhatap banka (.... .... Şubesi) nezdinde ödeme yasağı konulmasına, davanın kabulü ile müvekkili şirketin dava konusu çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, taraflar arasındaki ticari alım satım ilişkisinden kaynaklı olarak, davacı tarafından davalının teslim edeceği ürünler karşılığında davalıya Denizbank İstoç Şubesi'ne ait, keşidecisi ... ve lehtarı ... olan, çek numarası .... olan, keşide tarihi 30/09/2026 keşide yeri ........ olan 1.750.000,00 TL bedelli çeki avans niteliğinde vermiş olması ve ürünlerin teslim edilmemesi nedeniyle çekin bedelsiz olmasına dayalı menfi tespit davasıdır.
Dava konusu konusu çek incelendiğinde çekin .... .... Şubesi'ne ait, keşidecisi ... ve lehtarı ... olan, çek numarası .... olan, keşide tarihi 30/09/2026 keşide yeri .... olan 1.750.000,00 TL bedelli olduğu görülmüştür.
27/08/2026 tarihli ara kararla "Dava konusu .... .... şubesine ait keşidecisi ... olan 30.09.2026 keşide tarihli, 1.750.000,00 TL bedelli, .... seri nolu çekin çek bedeli olan 1.750.000,00 TL üzerinden %20 oranında (350.000,00 TL ) teminat mukabilinde dava konusu çekin davalı tarafından bankaya ibrazı halinde davalıya çek bedelinin ödenmemesi şeklinde kabulü ile teminat yatırıldığında ilgili bankaya müzekkere yazılarak dava konusu çekin davalı tarafından bankaya ibrazı halinde davalıya tedbiren çek bedelinin ödenmemesine dair müzekkere yazılmasına" dair tedbir kararı verildiği görülmüştür.
Davacı vekili 19/10/2026 tarihli celsede dava konusu çekin dava dışı hamili hakkında tedbir kararı verilmesini talep etmiş, mahkememizce "Davacı vekilinin, dava dışı .... .... İstoç Şubesi hakkında ihtiyati tedbir verilmesi yönündeki talebinin davanın tarafı olmayan şahıs hakkında tedbir kararı verilemeyeceği ve davacının davasında taraflar arasındaki şahsi def'e dayanması nedeniyle bu hususun iyi niyetli üçüncü kişi bankayı etkilemeyeceği göz önüne alınarak reddine" karar verilmiştir.
Davalı asilin 19/10/2026 tarihli celsede "Eksik hususlar giderilsin, davanın reddine karar verilsin, çekleri avans olarak aldım, .... .... teminat olarak verdim karşılığında kredi aldım, kendi çeklerim de olduğu için ürünleri teslim edemedim, kendi çeklerim de yazılmaya başlayınca 3.ayda sıkıntı yaşamaya başladım, davacı taraf yıllardır çalıştığım firmadır ancak çekle alakalı olarak hiçbir mal teslim edemedim, davacı taraf da mağdur oldu" şeklinde ikrar niteliğinde beyanda bulunmuş, davalı asilin imzası HMK 154/1-ç uyarınca beyanı altına alınmıştır.
Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın çek karşılığında ürünlerin teslim edilmemesi nedeniyle çekin bedelsizliğine ilişkin menfi tespit davası olduğu, davacının çek karşılığında ürün teslim edilmediğini ve çekin bedelsiz olduğunu ispatlama külfeti altında bulunduğu, davalı asilin 19/10/2026 tarihli celsede yukarıda ortaya konulduğu şekilde beyanda bulunarak davacının ileri sürdüğü vakıaları ikrar ettiği, buna göre davalının davacı tarafından keşide edilen çeki dava dışı .... Bankası'na kredi teminatı olarak ciro ettiği, çek karşılığında da davacıya herhangi bir ürün teslim etmediği, bu sebeple çekin bedelsiz olduğu, davanın kabulünün gerektiği kanaatine varılmış, aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile davacının dava konusu .... .... Şubesi'ne ait, .... seri numaralı, 30/09/2026 keşide tarihli, keşide yeri ... olan, 1.750.000,00 TL bedelli çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE;
2-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (1.750.000,00 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 119.542,50 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 2.988,57 TL peşin harç ve 26.897,05 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 89.656,88 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 3.824,57 TL dava açma masrafı, 26.897,05 TL tamamlama harcı ve 865,80 TL posta masrafından ibaret 31.587,42 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
5-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (1.750.000,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 263.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 6.000,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalı şirket yetkilisinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 19/10/2026
