mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/256 K. 2026/629

Karar tarihi: 27 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

SAKARYA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari mal alım satım ilişkisi bulunduğunu, davacı şirket tarafından davalı adına 28.12.2023 tarihli 232.013,52 TL ve 30.05.2024 tarihli 38.795,00 TL bedelli iki fatura tanzim edilerek malların teslim edildiğini, davalıya cari hesap kapsamında yıl içinde çeşitli kısmi ödemeler yapılmasına rağmen son bakiye tutar olan 97.628,52 TL’nin ödenmediğini, bu bakiye ve ferileri için Sakarya ... İcra Dairesinin 20.../... Esas sayılı dosyasıyla ilamsız takip başlatıldığını, ödeme emrinin usulüne uygun tebliğine rağmen davalının haksız ve kötüniyetli şekilde borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, faturalara davalı tarafından süresi içinde itiraz edilmediğini, TTK 21/2 gereğince fatura içeriğinin kabul edilmiş sayıldığını, ticari defter ve kayıtların da borcu doğrulayacağını, arabuluculuk başvurusu yapılmış olup anlaşma sağlanamadığını, alacağın likit ve muayyen olması nedeniyle %20’den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davalı aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesini, borca itirazın iptalini, takibin devamını ve icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı tarafın süresi içerisinde cevap dilekçesi ibraz etmediği ve münkir sayıldığı anlaşıldı.

Mahkememizce Sakarya ... İcra Müdürlüğü'nün 20../... Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden ilgili dosya olarak eklenmiş, bir sureti dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce Ali Fuat Cebesoy Vergi Dairesi'ne ve Gümrükönü Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne davacının BS ve davalının BA formlarında yer alıp almadı hususunda mahkememize bilgi verilmesi için müzekkere yazılmış ve yazılan müzekkereye verilen cevabi yazılar dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce Sakarya Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne, Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığı'na ve Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı'na davacı ....'in tacir/esnaf kaydının olup olmadığı, ticari işletmesinin bulunup bulunmadığı hususlarında mahkememize bilgi verilmesi için müzekkere yazılmış ve yazılan müzekkereye verilen cevabi yazılar dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce Gümrükönü Vergi Dairesi'ne davalı ...'in dava tarihi olan 09/04/2025 tarihi itibariyle; Gelir vergisinden muaf olup olmadığı, Basit Usulde Götürü Usulde vergilendirilip vergilendirilmediği, son bildirdiği vergi matrahının ne olduğu, işletmesinin bulunup bulunmadığı, işletmesi var ise faaliyet konusunun ne olduğu, İşletme usulünde defter tutup tutmadığı, tutuyorsa yürütülen faaliyetinin VUK'nun 177/l. maddesinin 1 ve 3. bendindeki limitlerinin yarısını veya 2. Bentteki limitin tamamını aşıp aşmadığının davacının tacir olarak nitelendirilip nitelendirilmediği, hususlarında mahkememize bilgi verilmesi için müzekkere yazılmış ve yazılan müzekkereye verilen cevabi yazılar dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce ....Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 20../... soruşturma dosyasının incelenmek üzere UYAP sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce davacı vekilinin ihtiyati haciz talebi .... tarihli ara karar ile değerlendirilmiş; İhtiyati haciz talep eden tarafın, ihtiyati haciz talebine dayanak olarak faturalara dayandığının, tek başına fatura düzenlenmesinin akdi ilişkinin varlığını ispat etmeye yeterli olmadığının, talebe konu faturaların teslimine ilişkin imzalı veya onaylı belge de sunulmadığının, şu haliyle alacağın yargılamayı gerektirdiği, dolayısıyla talep eden tarafın 2004 sayılı İİK'nın 258.maddesindeki yaklaşık delillerle ispat külfetini yerine getiremediği, davalının mallarını kaçırmaya hazırlandığına ilişkin yeterli delil sunulmadığı ve İİK 257. maddesinde aranan ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmediği anlaşılarak ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 20../... Esas ve 20../.. Karar numaralı ilamı gereği ticari defterlerin sunulması yönünde çıkarılan muhtırada uyuşmazlığın niteliğine göre hangi yıl ticari defterlerinin isteneceği belirtilmediğinden muhtıranın usulüne uygun olmadığı tespit edilmekle usulüne uygun yeniden muhtıra yazıldığı, muhtıranın davalı tarafa tebliğ edildiği, süresinde ticari defterlerin sunulduğu anlaşılmış, bu kapsamda celse arasında davalı tarafın ticari defterlerin incelenmesi için bilirkişi ara kararının kurulduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce davacı ve davalı tarafın ticari defterleri üzerinden inceleme yapmak ve rapor düzenlemek üzere bilirkişi ... Akın görevlendirilmiştir.

Mali Müşavir Bilirkişisi ...25/01/2026 Tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusunun; davacının, davalı şirket ile olan ticari ilişki dolayısıyla oluşan cari hesap alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahibi lehine delil kudretini haiz olduğunu, davalının ticari defterlerini mahkemeye sunmadığını, davacının kendi ticari defterlerine göre davalıdan 97.628,52-TL alacaklı olduğunu, davacı tarafından verilen Bs formuna ilişkin vergi dairesinden gönderilen karşılaştırmalı Bs formuna göre dava konusu faturaların davalı tarafından da Ba formu ile beyan edildiğinin görüldüğü, bu durumdan davalının faturalara itiraz etmeyerek kayıtlara aldığının anlaşıldığı, buna göre de teslimin gerçekleştiğinin kabul edilmesinin yerinde olacağı, dava dosyasından davalı ve davacının tacir olduğunun anlaşıldığı, davacı ticari kayıtlarının cari hesap şeklinde tutulmasından hareketle işin ticari iş olduğunu, icra takibi yapılan cari hesap üzerinden takip tarihine kadar 6.043,61-TL faiz işleyeceği tespit edilmiştir.

Davalı tarafa ticari defter ve kayıtlarını dosyaya sunmak üzere usulüne uygu muhtıra tebliğ edilmiş ve davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarını dosyaya ibraz etmiştir. Davalı tarafın ve davacının ticari defter ve kayıtlarının birlikte incelenmesi amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmıştır.

Mali Müşavir Bilirkişisi ...20/04/2026 Tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusunun; davacının, davalı şirket ile olan ticari ilişki dolayısıyla oluşan cari hesap alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahibi lehine delil kudretini haiz olduğunu, davalının kendi ticari defterlerine göre davacıya borcu bulunmadığı, davalının ticari defter kayıtlarının hem davacı ticari defter kayıtlarında yer alan kendi yapmış olduğu kredi kart ödemelerini içermemesi nedeni ile davacı ticari defter kayıtları ile çeliştiği hemde Ba-Bs formlarına göre beyan edilen tutarlarla da uyuşmadığı, ödeme kayıtlarının birbirinden farklı alacak hesapları ile borç hesaplarının virmanı şeklinde olmasından hareketle dikkate alınamayacağı, ticari defterlerin usulüne uygun tutulmadığı, davacının kendi ticari defterlerine göre davalıdan 97.628,52-TL alacaklı olduğu, davacı tarafından verilen Bs formuna ilişkin vergi dairesinden gönderilen karşılaştırmalı Bs formuna göre dava konusu faturaların davalı tarafından da Ba formu ile beyan edildiğinin görüldüğü, buna karşılık ticari defterlerde bu şekilde kayıt bulunmadığı ancak davalının faturalara itiraz etmediği sadece kayıtlara alınmadığı, hatta 30.04.2024 tarihi ile 31.12.2024 tarihi arasındaki kayıtların eksik olduğunun anlaşıldığı, buna göre de teslimin gerçekleştiğinin kabul edilmesinin yerinde olacağı, dava dosyasından davalı ve davacının tacir olduğunun anlaşıldığı, davacı ticari kayıtlarının cari hesap şeklinde tutulmasından hareketle işin ticari iş olduğu, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalı defterlerinin ise borç alacak tespitine yönelik eksikler bulunması nedeni ile değerlendirme yapmaya uygun olmamasından hareketle takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemenin olmak üzere alacak miktarının 97.628,52-TL olması gerektiği, icra takibi yapılan cari hesap üzerinden takip tarihine kadar 6.043,61-TL faiz işleyeceği hususları tespit edilmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava, faturaya dayalı alacağın tahsili istemli itirazın iptali davasıdır.

Taraflar arasındaki anlaşmazlık noktalarının; Sakarya ... İcra Dairesi'nin 20../... Esas sayılı takip dosyası kapsamında fatura ilişkisinden dolayı davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, davalının fatura ilişkisine karşılık ödeme yapıp yapmadığı, davalının itirazının haklı olup olmadığı, faturaları iade edip etmediği, fatura içeriği olan satış işlemine dair malların teslim edilip edilmediği, icra inkar tazminatına hükmedilmesinin gerekip gerekmediği konularında olduğu anlaşılmıştır.

Sakarya 4. İcra Müdürlüğü'nün 2025/215 Esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacının takip alacaklısı, davalının takip borçlusu olduğu, 97.628,52-TL asıl alacak üzerinden takibin yürütüldüğü, takip sebebinin fatura olduğu, başlatılan takipteki ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, süresinde borca itiraz edildiği ve takibin durduğu, davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşıldı. Dava açılmadan önce arabuluculuk dava şartının sağlandığı görüldü.

TMK'nın 6. maddesinde ''Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.'' denmektedir. İspat yükü başlıklı HMK'nın 190. maddesi " (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir. " şeklinde düzenlenmiştir.

Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı HMK'nın 222. maddesi ; “(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) (4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır”. şeklinde düzenlenmiştir.

Somut olayda; davacı taraf, taraflar arasında ticari ilişki bulunduğunu, dava konusu alacağın düzenlenen faturalardan kaynaklandığını belirtmiştir. Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamış ve davacının iddialarını inkar etmiştir.

Mali Müşavir Bilirkişisi ....20/04/2026 Tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusunun; davacının, davalı şirket ile olan ticari ilişki dolayısıyla oluşan cari hesap alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahibi lehine delil kudretini haiz olduğunu, davalının kendi ticari defterlerine göre davacıya borcu bulunmadığı, davalının ticari defter kayıtlarının hem davacı ticari defter kayıtlarında yer alan kendi yapmış olduğu kredi kart ödemelerini içermemesi nedeni ile davacı ticari defter kayıtları ile çeliştiği hemde Ba-Bs formlarına göre beyan edilen tutarlarla da uyuşmadığı, ödeme kayıtlarının birbirinden farklı alacak hesapları ile borç hesaplarının virmanı şeklinde olmasından hareketle dikkate alınamayacağı, ticari defterlerin usulüne uygun tutulmadığı, davacının kendi ticari defterlerine göre davalıdan 97.628,52-TL alacaklı olduğu, davacı tarafından verilen Bs formuna ilişkin vergi dairesinden gönderilen karşılaştırmalı Bs formuna göre dava konusu faturaların davalı tarafından da Ba formu ile beyan edildiğinin görüldüğü, buna karşılık ticari defterlerde bu şekilde kayıt bulunmadığı ancak davalının faturalara itiraz etmediği sadece kayıtlara alınmadığı, hatta 30.04.2024 tarihi ile 31.12.2024 tarihi arasındaki kayıtların eksik olduğunun anlaşıldığı, buna göre de teslimin gerçekleştiğinin kabul edilmesinin yerinde olacağı, dava dosyasından davalı ve davacının tacir olduğunun anlaşıldığı, davacı ticari kayıtlarının cari hesap şeklinde tutulmasından hareketle işin ticari iş olduğu, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalı defterlerinin ise borç alacak tespitine yönelik eksikler bulunması nedeni ile değerlendirme yapmaya uygun olmamasından hareketle takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemenin olmak üzere alacak miktarının 97.628,52-TL olması gerektiği, icra takibi yapılan cari hesap üzerinden takip tarihine kadar 6.043,61-TL faiz işleyeceği hususları tespit edilmiştir.

Alınan rapor taraflara tebliğ edilmiştir.

Dosya kapsamına uygun ve hükmüm kurmaya elverişli görülen 20/04/2026 tarihli bilirkişi raporu dikkate alınarak; davalı taraf süresi içerisinde ticarini ibraz etmemesi nedeniyle 6100 s. HMK’nın 222/3. maddesi gereği davacının delil olma vasfına haiz ticari defter kayıtlarına itibar etmek gerekmiştir. Davacının ticari defter kayıtlarına, faturaların tarafların karşılaştırmalı analiz formunda yer almasına ve sunulan delillere göre taraflar arasında akdi ilişkinin kurulduğu anlaşılmıştır. Davaya konu faturalara 6102 s. yasanın 21. maddesine göre 8 gün içerisinde itiraz edilmediği veya iade faturasının düzenlenmediği tespit edildiğinden taraflar arasında takibe konu faturalara esas hizmetin gerçekleştiği kabul edilmiştir.

Davacının delil olma vasfına sahip ticari deterlerin incelenmesi ile takibe dayanak yapılan faturalara göre davalıdan toplam 97.628352-TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Davalı tarafça bu faturalara karşı makbuz ya da ödeme belgesi sunulmadığı gibi, faturaların içeriğine yönelik somut bir itiraz da ileri sürülmemiştir. Ödeme emrindeki asıl alacak yönünden yapılan itirazın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kabul edilen alacak likit olduğundan kabul edilen alacak miktarının üzerinden yüzde 20 oranında icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

KARAR:

1-Davanın KABULÜ ile davalı borçlunun Sakarya ... İcra Dairesi'nin 20../... Esas sayılı takip dosyasındaki borca yönelik itirazının İPTALİNE ve takibin aynen DEVAMINA,

2-97.628,52-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden 19.525,70-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 6.669,00-TL nispi karar ve ilam harcından, davacı tarafından dosyaya yatırına 1.212,23-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 5.456,77-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T göre hesaplanan 15.620,56-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 615,40-TL başvuru harcı ve 1.212,23-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.827,63-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan 18.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 2.398,50-TL tebligat, posta masrafları olmak üzere toplam 20.398,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK'nın 333. maddesi uyarınca resen yatırana iadesine,

8-Arabuluculuk Ücreti olan 4.600,00-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irad kaydına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. ....

KatipHakim