- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/660 K. 2026/943
Karar tarihi: 3 Kasım 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 18/2
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 222
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 195/1
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 234/1
- 2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU, m. 235/1
Karar metni
T.C.
KONYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Kayıt ve Kabul
Mahkememizde görülmekte olan "Kayıt ve Kabul" davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından dosyamıza sunulan 25.09.2025 tevzi tarihli dilekçesinde özetle; Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında 20.09.2024 günü saat 11.38 itibariyle müflis ... Ticaret A.Ş.'nin (Seydişehir Vergi Daire No:... ) iflasına karar verildiğini, bu iflas kararına ilişkin Seydişehir . İcra Dairesinin ... iflas esas sayılı dosyasında, 10.09.2025 tarihinde hazırlanmış bulunan sıra cetvelinin taraflarına 12.09.2025 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkilinin, iflasına karar verilen ... Ticaret Anonim Şirketi'den 5.125.000,00 TL ve işlemiş faizinden kaynaklı alacaklı olduğunu, bu alacağın, iflas tarihinden önce doğmuş olması sebebiyle iflas masasına kaydı mümkün olan bir alacak olduğunu, söz konusu alacaklardan 4.500.000,00 TL meblağlık kısım için 30.09.2022 keşide, 30.03.2023 vade tarihli senet hazırlanmış olup işbu senet ile Konya . İcra Dairesi ... esas numaralı dosya ile icra takibinin başlatıldığını, takibin kesinleştiğini, işbu icra takibinde borçlu olarak yer alan müflis şirket ve ... tarafından icra takibine karşı herhangi bir itirazda bulunulmadığını, alacaklarının kesinleştiğini, işbu kesinleşmiş icra takibi karşısında, borçluların ve borçlu müflis şirket adına iflas dairesinin, borcun olmadığına dair itirazlarının dinlenmesinin mümkün olmadığını, ayrıca bu evraka ek olarak yine müvekkinin, iflasına karar verilen borçlu şirketten 625.000,00 TL alacağının mevcut olduğunu, müvekkilin 625.000,00 TL’lik alacağının ihtilafsız alacaklardan olduğunu, ilgili alacakların borçlu hakkında konkordato sürecinin işlemesi ve neticesinde iflasına karar verilmesi nedeniyle icra takip işlemlerine konu edilemediğini, müvekkilinin alacağının iflas masasına kaydedilmesi talebiyle Seydişehir . İcra Dairesi ... İflas dosyasına dilekçelerini sunduklarını, iflas dairesi tarafından alacaklarının kayıt talebi reddedildiğinden bahisle; Davacı müvekkilinin alacak miktarı olan 5.125.000,00 TL'nin ve işleyecek faizli miktarının, iflas masasına kaydedilmesine dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Seydişehir İflas Müdürlüğü tarafından Mahkememiz dosyasına UYAP sistemi üzerinden sunulan 29.09.2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/09/2024 tarih ve ... Esas sayılı kararı ile Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı müflisin 20.09.2024 günü saat 11.38 itibariyle iflasına karar verildiğini, İflas Müdürlüklerince birinci alacaklılar toplantısı ve fevkalade alacaklılar toplantısının yapıldığını ve yapılan toplantılarda istekli çıkmadığından iflas idaresi kurulamadığından tüm yetki ve görevler iflas dairesi tarafından yerine getirildiğini, söz konusu açılan davaya ilişkin olarak dosyalarına muflis şirketin ticari defterlerinin incelenmesi ve alacak borç kayıtlarının çıkarılması amacıyla görevlendirilen bilirkişi tarafından dosyalarına bilirkişi raporunun sunulduğunu, bilirkişi raporunun gerekçeleri ve yapılan incelemeler neticesinde alacağın varlığını kuşkusuz kanıtlayacak dayanak sunulmadığından alacağın reddine karar verildiğini, Masanın zarar ve aleyhine olacak hususları kabul etmediklerini, açılan davanın reddi ile yargılama giderinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Davacı tarafın bildirmiş olduğu delilleri ile Seydişehir İflas Dairesi'nin ... İflas sayılı UYAP dosyası, banka kayıtları, Konya .İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı UYAP dosyası, Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı UYAP dosyası, banka kayıtları ilgili yerlerden dosyamız içerisine celbedilmiş, Seydişehir İflas Dairesi'ne Mahkememizce müzekkere yazılarak; ... İflas dosyasına davacının masaya başvuru dilekçesi ve dilekçesine eklediği belgeler ile gider avansı yatırıp yatırmadığı, yatırmış ise yatırdığına ilişkin tahsilat makbuzunun, İflas idaresinin red kararının, İİK.'nun 223/2. maddesi gereğince masa kararının tebliği için adres bildirmiş ve masraf alınmış ise kararın tebliğine ilişkin tebliğ mazbatasının fotokopisinin, sıra cetvelin hangi tarihlerde hangi gazetelerde ilan edildiğinin, sıra cetvelinin ilgili başvurunun sırasını gösterir sayfasının çıkarılarak Mahkememize gönderilmesinin istenildiği, gelen bilgi ve belgeler mahkememiz dosyasına eklenmiş ve dosyamızda bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, alacağın iflas masasına kayıt ve kabulü istemine ilişkindir.
İflas hali görev kurallarını değiştirebilmektedir. iflas, tacir kişinin veya şirketlerin tüm mal varlığının tasfiyesini ve bu şekilde alacaklıların alacaklarına kavuşmasını hedefleyen hukuksal bir kurumdur.
İflas ile tacir – işverenin tüm hak ve yetkileri iflas masasına geçer. İflas eden işverenin tüm mal, hak ve borçları iflas masası tarafından toplanır. İflas idaresi oluşana kadar her türlü önlem ve işlemleri iflas idaresi yerine getirir. İflasın açılmasından sonra tüm yetki, temsil, hak ve yükümlülükler iflas idaresine geçer. İşte bu noktada, icra ve iflas kanunu özel bir yöntemin izlenmesini şart koşmuştur. Buna göre, müflisten alacaklı olduğunu iddia eden kişi iflas dairesine başvurarak, alacaklı olduğunun kabulünü ve alacağının iflas masasına kaydının yapılmasını talep eder.
İİK'nın 234/1. maddesi, "İflas idaresi sıra cetvelini iflas dairesine verir ve alacaklıları 166. maddenin 2. fıkrasındaki usule göre ilan yoluyla haberdar eder." hükmünü içermektedir. İflas idaresinin, sıra cetveli ile birlikte, sıra cetveli ile ilgili olan bütün bilgileri (deliller, diğer belgeler) de iflas dairesine vermesi gerekir. Bundan sonra, iflas idaresi, sıra cetvelinin iflas dairesine verildiğini ve orada alacaklıların ve (mülkiyet dışındaki) istihkak iddiası sahiplerinin incelemesine hazır olduğunu ilan eder. (Prof. Dr. ... , İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, İkinci Baskı, Ankara, sh. 1327.) Bu itibarla, yapılacak ilanda iflas sıra cetveline de yer verilmesine gerek bulunmayıp, iflas işlemlerinin yürütüldüğü iflas dairesi ve dosya numarası belirtilerek, sıra cetvelinin alacaklıların incelemesine hazır bulunduğunun belirtilmesi yeterlidir. İİK'nın 235/1. maddesinin ilk iki cümlesi, "Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur." hükmünü içermektedir.
İİK'nun 195/1. maddesinde "Borçlunun taşınmaz mallarının rehni suretiyle temin edilmiş olan alacaklar müstesna olmak üzere iflasın açılması müflisin borçlarını muaccel kılar. İflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ile takip masrafları anaya zammolunur." hükmü yer almaktadır. İİK'nın 195. maddesinde müflisin borçlarının iflasın açılması ile muaccel olacağı ve iflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ve takip masraflarının ana paraya ilave edilerek masaya kaydedileceği öngörülmüş olduğuna göre, iflas masasına yazılacak alacakların iflas tarihi itibariyle hesaplanıp, belirlenmesi gerekmektedir. İflasın açılması ile ipotekle temin edilen alacaklar hariç, diğer alacaklar muaccel hale gelir ve iflasın açıldığı tarihe kadar işleyen faizler ve takip masrafları da asıl alacağa eklenerek masaya yazılır.
Hukuk Muhakemeleri Kanununun ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı 222. maddesi; "(1)Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2)Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3)İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. (4)Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (5)Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." hükmünü amirdir.
Yine belirtilmelidir ki; HUMK daki ve HMK daki yazılı belge ile (ki belge kişinin kendi aleyhine olarak kendisi tarafından düzenlenir) ispat ilkesinin yegâne istisnasının tacirlerin basireti ilkesinin sonucu olan ticari defterler olduğunu asla nazardan kaçırmamalıyız.
Tacir basiretlidir, defterlerinde sadece ve sadece gerçekler yazılıdır. Defter delilini delil yapan; tacirle ilgili basiret ilkesidir. Basiret ilkesi olmasaydı, defter delili diye bir delil olmazdı.Tacir basiretlidir, Tacir basireti gereği her işi gibi defterlerini de yasalara göre tutar, silahların denkliği ilkesi önemli bir ilkedir. Ticari defterler hasmın defterlerine hasretme durumu hariç, her iki tacirin de ticari işletmesi ile ilgili davalarda delil olabilir.
Yine HMK nın 222 ve devamı maddelerine göre defterlerin sahibine delil olabilmesi için uyuşmazlığın ticari işten kaynaklanması, uyuşmazlığın tacirler arasında çıkmış olması, ticari defterlerdeki kayıtların birbirini doğrulaması, ticari defterlerin kanuna uygun tutulmuş olması gerekir.
Kayıt kabul davalarında, ispat yükü, kural olarak, hakkının tanınmasını isteyen davacı alacaklıda olup, davacı alacağının mevcudiyetini gerçek bir hukuki ilişkiye dayandığını sonradan düzenlenmesi mümkün olmayan ve birbirini doğrulayan delillerle ispatlaması gerekir. Kambiyo senetleri kural olarak illetten mücerret sayılsalar da, bunlar tek başına alacağın varlığını ispata yeterli olmayıp, bunlara dayalı olarak iflas masasına kayıt isteyen alacaklının alacağını, yukarıdaki ilkelere göre ispatlaması gerekir. Çeklerin ve bonoların hangi alacak nedeniyle verildiği hususu davacı yanca kanıtlanmalıdır. Bu durumda davacı, kayıt başvurusunda bulunulan çeklerin hangi hukuki ilişkiye dayanarak elinde bulundurulduğunu kanıtlamalıdır. (bkz. Yargıtay . HD’nin 01.07.2024 gün ve ... E. ... K.) KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ .HUKUK DAİRESİ ... E ... K.
Buna karşılık, "çek" prensip olarak mevcut bir borcun tahsili amacıyla verildiğinde avans olarak verildiğinin ispat yükü ise borçluya aittir. (Bkz. aynı yönde emsal YARGITAY . HUKUK DAİRESİ ... Esas, ... Karar; YARGITAY . Hukuk Dairesi ... ESAS, ... KARAR sayılı ilamları)
Mahkememizce taraf defterleri, banka kayıtları, noter satış sözleşmeleri ve bilirkişi heyeti raporu (22.06.2026) birlikte değerlendirilmiştir:
Temel Borç İlişkisine Ait Noter Araç Satış Sözleşmeleri
Dosya kapsamına sunulan Noter Satış Sözleşmeleri incelendiğinde; davacının yetkilisi olduğu ... Ltd. Şti. tarafından alıcı ... gerçekleştirilen araç satışları şu şekildedir:
19.10.2022 Tarihli Noter Sözleşmesi: ... plakalı araç – Satış Bedeli: 760.000,00 TL
05.12.2022 Tarihli Noter Sözleşmesi: ... plakalı araç – Satış Bedeli: 795.000,00 TL
Toplam Noter Araç Satış Bedeli: 1.555.000,00 TL
Ticari Defter Karşılaştırması ve Bilirkişi Tespiti
Davacı Defterlerinde: Yukarıda belirtilen 1.555.000,00 TL tutarındaki Noter araç satışlarının ticari defterlerde kayıtlı olduğu, bu satışa karşılık alınan 325.000,00 TL bedelli çekin 05.12.2022 tarihli yevmiye kaydıyla doğrudan örtüştüğü tespit edilmiştir. Ancak 4.500.000,00 TL bedelli bononun davacının kendi ticari defterlerinde HİÇ KAYITLI OLMADIĞI görülmüştür.
Müflis Şirket Defterlerinde: Dava konusu çek ve bonoların belgesiz düzeltme ve avans hesaplarında gösterildiği sabittir.
Sonuç olarak ;
4.500.000,00 TL Bedelli Bono Yönünden:
İflas Masasına Karşı İspat Yükü (İİK m.235): Kambiyo senetlerinin soyutluğu kuralı normal ticari ilişkilerde geçerli ise de, İflas Masasına karşı açılan davalarda senedin varlığı tek başına alacağın varlığını ispatlamaya yetmez. Davacı, temel borç ilişkisini ispat etmekle yükümlüdür.
Kendi Defterinde Kayıtlı Olmama ve Tutar Uyumsuzluğu: Somut olayda Noter Araç Satış Sözleşmeleri toplamı 1.555.000,00 TL olup, talep edilen 4.500.000,00 TL'lik bonoyu karşılamamaktadır. Ayrıca bononun davacının kendi ticari defterlerinde yer almaması HMK m. 222 ve basiretli tacir ilkesi (TTK m. 18/2) uyarınca davacı aleyhine karinedir. Bonoya dayalı temel borç ilişkisi ispatlanamadığından bu talebin REDDİNE karar verilmiştir.
Çekler Yönünden (325.000,00 TL ve 300.000,00 TL - Toplam 625.000,00 TL ) yönünden : 325.000,00 TL'lik Çek: 05.12.2022 tarihli ve ... plakalı aracın Noter Satış Sözleşmesi (795.000,00 TL) ve davacı defterindeki yevmiye kaydıyla doğrudan eşleşmektedir.
300.000,00 TL'lik Çek: 19.10.2022 tarihli ve ... plakalı aracın Noter Satış Sözleşmesi (760.000,00 TL) ile somutlaşan araç ticareti ilişkisine dayandığı, ciro silsilesinin muntazam olduğu ve bankaya ibraz edilerek karşılıksız kaşesi vurulduğu anlaşılmıştır.
Noter Satış Sözleşmeleri ile temel borç ilişkisi ispatlandığından toplam 625.000,00 TL çek alacağının sıra cetveline kabulü gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE;
1-Davacının 625.000,00 TL ana para ve 38.450,00 TL iflas tarihine kadar işleyen faiz olmak üzere toplam 663.450,00 TL alacağının davacı alacağının, davalı müflis ... Tic. A.Ş. ( Seydişehir . İcra Dairesinin, ... iflas dosyası ) iflas masasına KAYIT VE KABULÜNE,
2- Davacının 4.500.000,00 TL'lik bonoya dayalı alacak talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davalı Müflis ... Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsili ile hazineye irad KAYDINA,
4-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan toplam 1.318,30 TL ilk yargılama harcı, 16.000,00 TL bilirkişi ücreti ile 845,40 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 18.163,70 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 2.351,36 TL yargılama giderinin davalı Müflis ... Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer OLMADIĞINA,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 62.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı Müflis ... Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
7-Karar kesinleştiğinde dosyada kullanılmayan gider avansının bulunması halinde ilgilisine İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/11/2026
Başkan Üye Üye Katip
* Bu evrak UYAP-DYS üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.
