- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/904 K. 2026/651
Karar tarihi: 3 Kasım 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 333
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 49/1
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 99
- 3095 sayılı KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN, m. 4/a
Karar metni
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- VEKİLİ
- Av. : 2-
- DAVA
- Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan haksız fiilden kaynaklanan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06.08.2025 tarihinde davalı ... idaresindeki ... plakalı aracın kavşakta kırmızı fasılalı ışığa uymayarak müvekkiline ait ... (Almanya) plakalı araca çarptığını, müvekkilinin aracını Almanya'ya götürerek ... sistemi üzerinden ekspertiz yaptırdığını, onarımın ekonomik olmaması sebebiyle 14.630,00 Euro bakiye hasar ile 592,00 Euro ikame araç zararı doğduğunu, yargı kararları uyarınca gurbetçi vatandaşların araçlarını kendi ikamet ülkelerinde yaptırma ve o ülkenin rayiçlerine göre Euro cinsinden tazminat isteme hakları olduğunu belirterek, şimdilik 40,00 Euro hasarın tüm davalılardan, 10,00 Euro ikame araç bedelinin ise sadece davalı Esra Manavoğlu'ndan ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinden değişken faiziyle tahsiline ve 1.765,37 Euro Alman ekspertiz ücretinin yargılama giderlerine eklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Esra Manavoğlu vekili cevap dilekçesinde özetle; kazada asıl kusurun hız limitlerine uymayan davacıda olduğunu, davacının aracını Türkiye'de yaptırma imkanı varken keyfi olarak Almanya'ya götürmesinin Türk makamlarının denetimini imkansız kıldığını, Alman ekspertiz raporunu kabul etmediklerini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ...A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza tarihi itibarıyla ZMMS poliçe limitlerinin 300.000 TL olduğunu, davacının KDV ve iskontosuz hasar bedeli taleplerinin yersiz olduğunu, ZMMS Genel Şartları Ek-1 uyarınca işlem yapılması gerektiğini, araç mahrumiyeti bedelinin teminat dışında olduğunu, yabancı para faizi/avans faizi istenemeyeceğini ve aracın tramer geçmişinin incelenmesi gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Mahkememizce davalı sigorta şirketinden ... plakalı araca ait poliçe , hasar dosyası ve kazaya ilişkin tüm bilgi ve belgeler celp edilmiş, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezinden ilk tescilinden itibaren hasar dosyaları celp edilmiş, davacı vekili tarafından tercüme evrakları ile tamirine ilişkin belgeler, Mobesa kayıtları, savcılık dosyası ile emsal araştırmaları ilgili birimlerden yapılmış dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce dosya bilirkişi incelemesi yapılmak üzere makine mühendisi, sigorta bilirkişisi ve adli trafik bilirkişisinden oluşan üçlü heyete tevdi edilmiş bilirkişi heyeti mahkememize ibraz etmiş olduğu 03/08/2026 tarihli raporunda özetle; kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...’nun %75 oranında, ... plakalı araç sürücüsü Hacer Varlık’ın ise %25 oranında kusurlu oldukları, ... plakalı ...... marka araçta tespit edilen sol ön bölge hasarlarının, ... plakalı aracın kavşak mahallinde ...’ne katılım/sola dönüş manevrası sırasında meydana gelen çarpışma oluşu ile teknik olarak uyumlu olduğu, yabancı plakalı ve ..’da tescilli araçlarda gerçek zararın belirlenmesinde aracın kayıtlı bulunduğu ülkenin piyasa, parça, işçilik, boya, ekspertiz ve sovtaj koşullarının dikkate alınmasının teknik olarak uygun olduğu, somut olayda Almanya ekspertiz raporu ve .. hesabının kaza oluşu, hasar bölgesi ve araç niteliğiyle uyumlu bulunduğu, dava konusu araç yönünden Almanya ekspertiz raporunda KDV dahil toplam onarım maliyetinin 17.553,75 Euro olarak belirlendiği, aracın hasarsız piyasa/rayiç değerinin 18.500,00 Euro, sovtaj/rest değerinin 3.870,00 Euro olduğu ve aracın ekonomik total hasar esasına göre değerlendirildiği, ekonomik total hasar hesabı uyarınca dava konusu araçta hasar nedeniyle oluşan maddi zararın 18.500,00 Euro - 3.870,00 Euro = 14.630,00 Euro olduğu, dava konusu araç için marka, model, yaş, kilometre ve piyasa bulunabilirliği birlikte değerlendirildiğinde 7 günlük yeniden temin süresinin makul olduğu, buna göre araç mahrumiyet bedelinin 518,00 Euro olduğu, 34 DJ 6413 plakalı aracın ... A.Ş. tarafından düzenlenen 0001021062057285 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi ile 21.05.2025–21.05.2026 tarihleri arasında sigortalı olduğu ve poliçenin 06.08.2025 kaza tarihinde yürürlükte bulunduğu, poliçede araç başına maddi zarar teminat limitinin 300.000,00-TL, ihtiyari mali mesuliyet teminat limitinin 50.000,00-TL olduğu, toplam sorumluluğun poliçe şartları çerçevesinde 350.000,00-TL ile sınırlı bulunduğu, dava konusu araçta ekonomik total hasar zararının 14.630,00 Euro olduğu, bu nedenle sigorta şirketinin sorumluluğu yönünden esas alınması gereken maddi zarar tutarının 14.630,00 Euro olduğu, davalı araç sürücüsünün %75 kusur oranı esas alındığında poliçe kapsamında değerlendirilebilecek teknik zarar tutarının 10.972,50 Euro olarak hesaplandığı, dava konusu araçta oluşan mahrumiyet tazminatı tutarının 518,00 Euro olarak hesaplandığı, davalı taraf kusur oranı %75 olarak kabul edildiğinde davalı taraf kusuruna isabet eden teknik mahrumiyet tazminatının 388,50 Euro olduğu, dosyada bulunan Almanya ekspertiz raporuna ilişkin 1.765,37 Euro ekspertiz ücretinin Almanya uygulamalarına göre düzenlendiği anlaşılmakla birlikte, kaza tarihi olan 06/08/2025 tarihinde Türkiye’de Sigorta Eksperleri İcra Komitesi’nin belirlemiş olduğu ekspertiz taban fiyat uygulamasına göre ekspertiz ücreti KDV HARİÇ 11.704,61 TL, KDV DAHİL 14.045,53 TL olarak gösterildiği hususları tespit edilmiştir.
Davacı 04/09/2026 tarihli ıslah dilekçesi ile davasını; toplam 10.972,50 -Euro hasar tazminatının; davalı sigorta şirketi yönünden temerrüde düştüğü 28.10.2025 tarihinden itibaren kaza tarihi itibarıyla teminat limiti olan 300.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere, davalı araç maliki ve sürücüsü olan ...'ndan yönünden ise, kaza tarihi olan 06.08.2025 tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak ödenmesine, 388,50 -Euro ikame araç bedelinin; sadece davalı araç maliki ve sürücüsü olan ...'ndan, kaza tarihi olan 06.08.2025 tarihinden itibaren, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak ödenmesini talep etmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminatın (hasar bedeli, ikame araç bedeli ve eksper ücreti) karşı araç sürücü ve zorunlu sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.
Davacı vekili; müvekkilinin maliki olduğu yabancı plakalı araca, davalı ...'na ait ve onun kullanımında olan, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin aracında hasar ve değer kaybı oluştuğu, ikame araç bedeli de talep etiklerini beyan ederek eldeki davayı açmış, davalılar davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
06/08/2025 tarihinde trafik kazasının meydana geldiği ve davalı sigorta şirketince davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı hususlarında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktalarının ise; 06/08/2025 tarihinde meydana gelen kazada kazaya karışan araçların kusur oranlarının ne olduğu, ... plakalı araçta hasarın meydana gelip gelmediği, var ise hasar bedeli ile araç mahrumiyet bedeli ve eksper ücretünün davalılardan talep edilip edilemeyeceği konusunda olduğu anlaşılmıştır.
Somut olayda; geçici olarak Türkiye’de bulunan davacıya ait aracın davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan araç ile meydana gelen trafik kazasında hasar gördüğü ancak sigortalı araç sürücüsünün aracını Türkiye’de tamir ettirmeyi tercih etmeyerek Almanya ülkesine döndüğü ve aracını Almanya’da tamir ettirdiği, dosyaya fatura sunulduğu, onarım bedeline dair eksper raporu ve tercümesinin sunulduğu anlaşılmıştır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/9275 Esas - 2018/3896 Karar sayılı kararı ve benzer nitelikteki kararlarında vurgulandığı üzere yabancı bir ülkede yaşayan davacıya ait yabancı plakalı araçta oluşan zararın, yabancı para birimi üzerinden doğmuş olmasına ve davacının yabancı para birimi üzerinden zararının karşılanmasını talep edebilecek olmasına göre, yabancı para birimi üzerinden hesaplama yapılmıştır.
Davacının doğmuş olan zararını talep edebilmesi için aracın onarımını yaptırmış olması şartına bağlı olmadığı gibi kaza tarihinden bu yana zarar sorumlularına rücu edildiğine ilişkin bir dava ve talebin varlığı bulunmadığına göre, hasarlanan aracın Almanya'da düzenlenmiş bir kasko poliçesi bulunup bulunmadığı hususunun mahkemece araştırılmasına lüzum bulunmamaktadır. (Yargıtay 4. H.D. E:2022/15015, K: 2025/4002 sayılı kararı)
6098 s. TBK'nın 49/1. maddesinde, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlü olduğu belirtilmiştir. Yine aynı Yasanın 50/1. maddesinde zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altında olduğu düzenlenmiştir.
2918 s. Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde araç işletenin sorumluluğu, 90 ve devamı maddelerde ise zorunlu trafik sigortacısının sorumluluğu düzenlenmiştir. Buna göre bir motorlu taşıtın işletilmesinden dolayı ortaya çıkacak zararlardan dolayı işleten aynı zamanda sürücü değil ise sürücü ile birlikte müteselsil sorumlulukları bulunmaktadır. Sigorta şirketinin sorumluluğu ise kazadan dolayı poliçe ve teminat miktarı bakımından muteberdir.
Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ve davalı ...'na ait kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacıya ait ... yabancı plakalı araç arasında 06/08/2025 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.
Adli trafik bilirkişisi Veli TAŞ, makine mühendisi bilirkişisi ...ve sigorta bilirkişisi ...'ten oluşan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 03/08/2026 tarihli bilirkişi raporuyla; kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...’nun %75 oranında, ... plakalı araç sürücüsü ....’ın ise %25 oranında kusurlu oldukları, ... plakalı ...marka araçta tespit edilen sol ön bölge hasarlarının, .... plakalı aracın kavşak mahallinde ...Caddesi’ne katılım/sola dönüş manevrası sırasında meydana gelen çarpışma oluşu ile teknik olarak uyumlu olduğu, yabancı plakalı ve Almanya’da tescilli araçlarda gerçek zararın belirlenmesinde aracın kayıtlı bulunduğu ülkenin piyasa, parça, işçilik, boya, ekspertiz ve sovtaj koşullarının dikkate alınmasının teknik olarak uygun olduğu, somut olayda Almanya ekspertiz raporu ve ...hesabının kaza oluşu, hasar bölgesi ve araç niteliğiyle uyumlu bulunduğu, dava konusu araç yönünden Almanya ekspertiz raporunda KDV dahil toplam onarım maliyetinin 17.553,75 Euro olarak belirlendiği, aracın hasarsız piyasa/rayiç değerinin 18.500,00 Euro, sovtaj/rest değerinin 3.870,00 Euro olduğu ve aracın ekonomik total hasar esasına göre değerlendirildiği, ekonomik total hasar hesabı uyarınca dava konusu araçta hasar nedeniyle oluşan maddi zararın 18.500,00 Euro - 3.870,00 Euro = 14.630,00 Euro olduğu, dava konusu araç için marka, model, yaş, kilometre ve piyasa bulunabilirliği birlikte değerlendirildiğinde 7 günlük yeniden temin süresinin makul olduğu, buna göre araç mahrumiyet bedelinin 518,00 Euro olduğu, ... plakalı aracın ...Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen 0001021062057285 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi ile 21.05.2025–21.05.2026 tarihleri arasında sigortalı olduğu ve poliçenin 06.08.2025 kaza tarihinde yürürlükte bulunduğu, poliçede araç başına maddi zarar teminat limitinin 300.000,00-TL, ihtiyari mali mesuliyet teminat limitinin 50.000,00-TL olduğu, toplam sorumluluğun poliçe şartları çerçevesinde 350.000,00-TL ile sınırlı bulunduğu, dava konusu araçta ekonomik total hasar zararının 14.630,00 Euro olduğu, bu nedenle sigorta şirketinin sorumluluğu yönünden esas alınması gereken maddi zarar tutarının 14.630,00 Euro olduğu, davalı araç sürücüsünün %75 kusur oranı esas alındığında poliçe kapsamında değerlendirilebilecek teknik zarar tutarının 10.972,50 Euro olarak hesaplandığı, dava konusu araçta oluşan mahrumiyet tazminatı tutarının 518,00 Euro olarak hesaplandığı, davalı taraf kusur oranı %75 olarak kabul edildiğinde davalı taraf kusuruna isabet eden teknik mahrumiyet tazminatının 388,50 Euro olduğu, dosyada bulunan Almanya ekspertiz raporuna ilişkin 1.765,37 Euro ekspertiz ücretinin Almanya uygulamalarına göre düzenlendiği anlaşılmakla birlikte, kaza tarihi olan 06/08/2025 tarihinde Türkiye’de Sigorta Eksperleri İcra Komitesi’nin belirlemiş olduğu ekspertiz taban fiyat uygulamasına göre ekspertiz ücreti KDV HARİÇ 11.704,61 TL, KDV DAHİL 14.045,53 TL olarak gösterildiği hususları tespit edilmiştir.
Davacı vekili 04/09/2026 tarihli talep arttırım dilekçesi ile netice tazminat talebini tam ve belirli hale getirerek eksik harcı ikmal etmiştir.
6098 s. TBK'nın 99. maddesi hükmüne göre; yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcu vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası olarak ödenmesini isteyebilir.
Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür. Davacı alacağı, yabancı para cinsinden meydana gelmiş olup, fiili ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının tahsiline karar verilmesi gerekir.
Somut olayda; davacının dava konusu kaza nedeni ile meydana gelen zararın yabancı para cinsinden olması nazara alınarak yukarıda açıklanan ilkeler ışığında Euro üzerinden hesaplanan tazminatın 3095 s. Yasa’nın 4/a maddesi uyarınca fiili ödeme tarihinde T.C. Merkez Bankası’nın efektif satış kuru üzerinden belirlenecek TL karşılığının ödenmesine hükmedilmiştir.
Sonuç olarak, davacı tarafından dosyaya sunulan 04/09/2026 tarihli talep artırım dilekçesi de dikkate alınarak, davanın kabulü ile 10.972,50-Euro hasar bedeli tazminatının davalı .... yönünden kaza tarihi olan 06/08/2025 tarihiden itibaren, davalı ...A.Ş. yönünden ZMSS poliçe limiti 350.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere ve temerrüt tarihi olan 28/10/2025 tarihinden itibaren 3095 s. Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca yürütülecek değişken oranlı faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirasının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 388,50-Euro ikame araç bedelinin kaza tarihi olan 06/08/2024 tarihiden itibaren 3095 s. Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca yürütülecek değişken oranlı faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirasının davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, ekspertiz ücreti (1.765,37-Euro) talebinin yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
KARAR:
1-Davanın KABULÜ ile;
A-) 10.972,50-Euro hasar bedeli tazminatının davalı ... yönünden kaza tarihi olan 06/08/2025 tarihiden itibaren, davalı ...A.Ş. yönünden ZMSS poliçe limiti 350.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere ve temerrüt tarihi olan 28/10/2025 tarihinden itibaren 3095 s. Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca yürütülecek değişken oranlı faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirasının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Hasar Bedeli yönünden;
-Harçlar Kanunu gereğince dava değeri (karar tarihi itibariyle merkez bankası efektif satış kuru üzerinden hesaplanan) alınması gereken toplam 42.033,72-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 11.462,75-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 30.570,97-TL harcın davalı...A.Ş. yönünden poliçe limiti nazara alınarak garameten belirlenen (bakiye poliçe limiti 350.000,00-TL / karar tarihi itibariyle merkez bankası efektif satış kuru üzerinden belirlenen tazminat miktarı 615.337,80-TL = %56) 17.119,74 ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 98.337,80-TL nisbi vekalet ücretinin davalı ...A.Ş. yönünden poliçe limiti nazara alınarak garameten belirlenen (%56) 55.069,16-TL'si ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-Davacı tarafından yapılan; 615,40-TL başvuru harcı, 615,40-TL peşin/nisbi harcı, 10.847,35-TL tamamlama harcı, 30.000,00-TL bilirkişi ücreti, karar tarihi itibariyle merkez bankası efektif satış kuru üzerinden belirlenen ekspertiz ücreti (1.765,37 Euro ) 99.001,94-TL, 499,70-TL tebligat, posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 141.080,09-TL'nin; davalı ...A.Ş. yönünden poliçe limiti nazara alınarak garameten belirlenen (%56) 79.004,85-TL'si ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
B-) 388,50-Euro ikame araç bedelinin kaza tarihi olan 06/08/2024 tarihiden itibaren 3095 s. Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca yürütülecek değişken oranlı faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirasının davalı ...'dan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
İkame araç bedeli yönünden;
-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.488,27-TL harcın davalı ...'ndan alınarak hazineye irad kaydına,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 21.787,08-TL vekalet ücretinin davalı Esma Manavoğlu 'ndan alınarak davacıya verilmesine,
2-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK'nın 333. maddesi uyarınca resen yatıran iadesine,
3-Gerekçeli kararın talep aranmaksızın taraf vekillerine tebliğine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen kararın, davacı vekiline tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip
E-İmzalıdır
Hakim
E-İmzalıdır
