- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/107 K. 2026/801
Karar tarihi: 3 Kasım 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 5/A
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 107
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 50
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 61
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 46/2-c
Karar metni
T.C.
KONYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
BEYANLAR:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; 11.10.2025 tarihinde saat 21.07 sıralarında ... üzerinde ... Kavşağı'ndan ... Kavşağı istikametine seyir hâlindeyken davalı ...'nın maliki olduğu ve diğer davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunduğu belirtilen ... plakalı aracın trafik güvenliğini tehlikeye düşürecek şekilde ilerleyerek sol şeritten orta şeride ani ve hatalı geçiş yapması sonucunda müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın sürücüsünün direksiyon hâkimiyetini kaybederek başka araçlara çarpması nedeniyle çok taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazaya sebebiyet veren araç sürücüsünün olay yerinden kaçtığını ve kimlik bilgilerinin araç maliki ...'nın beyanıyla öğrenildiğini, kaza tespit tutanağında ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 46/2-c maddesinde düzenlenen tehlikeli şerit değiştirme kuralını ihlal ettiğinin, diğer araç sürücüleri ... ve ...'ın ise herhangi bir trafik kuralı ihlalinin bulunmadığının belirtildiğini, müvekkili şirkete ait araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, kaza nedeniyle hasarlanan 2023 model ... marka aracın çekiciyle servise götürüldüğünü ve bu işlem için 10.200,00 TL ödeme yapıldığını, aracın kaza öncesi hasarsız piyasa rayiç değerinin yaklaşık 3.000.000,00 TL olduğunu, kaza sonucunda araçta maddi hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, ayrıca aracın kullanılamaması nedeniyle araç mahrumiyet zararının oluştuğunu, hasar miktarı, değer kaybı, zorunlu giderler ve araç mahrumiyet bedelinin bilirkişi incelemesiyle belirlenmesi gerektiğini, davalı ... Sigorta A.Ş.'ye 16.10.2025 tarihinde ... numaralı hasar dosyası kapsamında başvuruda bulunulduğunu, sigorta şirketiyle gerçekleştirilen arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, davalıların malvarlıklarını üçüncü kişilere devretmeleri hâlinde müvekkilinin alacağını tahsil etmesinin güçleşebileceğini veya imkânsız hâle gelebileceğini ileri sürerek öncelikle ... plakalı aracın aynına ve kaydına, ayrıca davalı gerçek kişinin yapılacak malvarlığı araştırması sonucunda tespit edilecek taşınır ve taşınmaz mallarına üçüncü kişilere devir ve temlikin önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir konulmasını, HMK'nın 107. maddesi uyarınca fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve bilirkişi incelemesi sonucunda talep miktarlarını artırmak kaydıyla şimdilik toplam 20.000,00 TL üzerinden açılan belirsiz alacak davasının kabulünü, 1.000,00 TL ikame araç bedelinin 11.10.2025 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı gerçek kişilerden tahsilini, 1.000,00 TL araç değer kaybı tazminatının davalı gerçek kişiler yönünden 11.10.2025, davalı sigorta şirketi yönünden ise 16.10.2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, 10.200,00 TL çekici bedelinin davalı gerçek kişiler yönünden 12.10.2025, davalı sigorta şirketi yönünden 16.10.2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, araçta meydana gelen maddi hasar nedeniyle şimdilik 7.800,00 TL tazminatın davalı gerçek kişiler yönünden 11.10.2025, davalı sigorta şirketi yönünden 16.10.2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen yükletilmesini talep etmiştir.
Davacı Vekili Değer Artırım Dilekçesinde Özetle Şu Hususları Belirtmiştir; 11/10/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle açılan belirsiz alacak davasında fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak başlangıçta 7.800,00 TL araç hasar bedeli, 1.000,00 TL araç değer kaybı, 1.000,00 TL ikame araç bedeli ve 10.200,00 TL çekici gideri olmak üzere toplam 20.000,00 TL tazminat talep ettiklerini, 22/05/2026 tarihli bilirkişi raporunda davacının %25 oranındaki kusuru indirildikten sonra iskontolu araç hasar bedelinin 293.476,05 TL, araç değer kaybının 112.500,00 TL, araç mahrumiyet bedelinin 20.700,00 TL ve çekici hizmet bedelinin 7.395,00 TL olarak hesaplandığını, HMK'nın 107. maddesi uyarınca araç hasar bedeline ilişkin 7.800,00 TL tutarındaki taleplerini 285.676,05 TL artırarak 293.476,05 TL'ye, araç değer kaybına ilişkin 1.000,00 TL tutarındaki taleplerini 111.500,00 TL artırarak 112.500,00 TL'ye yükselttiklerini, çekici hizmet bedeline ilişkin 10.200,00 TL tutarındaki taleplerini aynen koruduklarını, böylece araç hasar bedeli, değer kaybı ve çekici gideri yönünden toplam 416.176,05 TL'nin davalı gerçek kişilerden 11/10/2025 kaza tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketinden ise 16/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ettiklerini, ayrıca 1.000,00 TL tutarındaki ikame araç bedeli taleplerini 19.700,00 TL artırarak 20.700,00 TL'ye yükselttiklerini ve bu tutarın 11/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı gerçek kişilerden müştereken ve müteselsilen tahsilini istediklerini, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava haklarını saklı tuttuklarını belirterek artırılan talepler doğrultusunda davanın kabulüne, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle Şu Hususları Belirtmiştir; müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun, sigortalı araç sürücüsünün kazadaki kusuru oranında, maddi zararın ispatlanması ve zararın poliçe teminatı kapsamında kalması şartıyla azami poliçe teminat limitiyle sınırlı olduğunu, davacının alacak miktarını ekspertiz raporuyla belirleyebilecek durumda olması nedeniyle davayı belirsiz alacak davası olarak açmasında hukuki yarar bulunmadığını ve davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, rücuya ilişkin tüm haklarını saklı tuttuklarını, davacının hasar bedeli ve değer kaybı taleplerinin yerinde olmadığını, aksi kanaatte olunması hâlinde hasar ile kaza beyanının uyumlu olup olmadığının ve gerçek zarar miktarının bilirkişi incelemesiyle belirlenmesi gerektiğini, aracın onarımının ekonomik olup olmadığının araştırılmasını, onarımın ekonomik olmadığının tespiti hâlinde aracın pert-total kabul edilerek piyasa rayiç değerinden sovtaj bedelinin düşülmesini ve poliçe teminat limitinin aşılmamasını, onarımın ekonomik olduğunun belirlenmesi hâlinde ise aracın 2020 model ve kaza tarihinde 4 yaşında olması nedeniyle eşdeğer parçalarla onarımının mümkün olduğunun dikkate alınmasını, aracın pert-total olarak değerlendirilmesi durumunda Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.6/ö maddesi uyarınca değer kaybı tazminatı talep edilemeyeceğini, aksi hâlde değer kaybının bilirkişi marifetiyle hakkaniyete uygun şekilde belirlenmesi gerektiğini, davanın haksız fiilden kaynaklandığını ve sigortalı aracın ticari araç olmadığını, bu nedenle davacının avans faizi talebinin hukuka aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere ancak temerrüt tarihinden itibaren yasal faize hükmedilebileceğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle; davacı tarafından açılan davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, aynı trafik kazasına ilişkin olarak davacı şirket yetkilisi tarafından açılan Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasında 16/01/2026 tarihinde aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verildiğini, kararın henüz taraflara tebliğ edilmemesi nedeniyle dosyanın derdest olduğunu ve derdestlik itirazı doğrultusunda eldeki davanın usulden reddi gerektiğini, davacı şirketin yetki ve temsil durumunu gösterir ticaret sicili kayıtları ile imza sirkülerinin dosyada bulunmadığını, 03/03/2026 tarihinde sunulan Konya Arabuluculuk Bürosunun ... sayılı dosyasında müvekkili ile diğer davalı taraf olarak yer almadığından zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğini, davacının talep ettiği alacağın belirlenebilir nitelikte olması nedeniyle belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, ayrıca dava öncesinde sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılması gerektiğini, müvekkiline ait ... plakalı aracın 11/10/2025 tarihinde hatır için diğer davalı sürücüye verildiğini, kazanın davacıya ait ... plakalı aracın başka bir araçla yarış yapması, aşırı hızla seyretmesi, tehlikeli şerit değiştirmesi ve takip mesafesine uymaması sonucunda ... plakalı araca çarpmasıyla meydana geldiğini, müvekkiline ait aracın davacı aracıyla herhangi bir fiziki temasının bulunmadığını ve araçta çarpışmaya ilişkin hasar oluşmadığını, bu hususların kaza anında araçta yolcu olarak bulunan kişinin çektiği video ile aynı gün saat 23.00 sıralarında çekilen üç adet fotoğraftan anlaşılacağını, sürücü ve yolcunun kazadan sonra olay yerinden kaçmadıklarını, yaklaşık beş dakika olay yerinde kalarak yardım teklif ettiklerini ve ilgililerin beyanları üzerine ayrıldıklarını, olay yerinden kaçıldığı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, kazanın kolluk görevlilerine yaklaşık bir saat sonra bildirilmesinin ve davacı aracında kaza sırasında farklı bir sürücünün bulunmuş olabileceğinin araştırılması gerektiğini, bu kapsamda araç kamera kayıtlarının tamamının, MOBESE görüntülerinin ve baz istasyonu sinyal kayıtlarının getirtilmesini, sunulan video ve fotoğrafların bilirkişi tarafından incelenmesini ve tanıkların dinlenilmesini talep ettiklerini, kaza tespit tutanağında müvekkiline ait araç sürücüsüne yüklenen kusuru kabul etmediklerini, sürücünün trafik kuralını ihlal ettiği kabul edilse dahi %100 kusurlu sayılamayacağını, davacı araç sürücüsünün aşırı hız ve tehlikeli manevraları nedeniyle kazada asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araç ile meydana gelen zarar arasında illiyet bağı bulunmadığını, kusur oranlarının belirlenmesi amacıyla olay yerinde keşif yapılmasını ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmasını istediklerini, müvekkiline ait aracın ... Sigorta A.Ş. nezdinde sigortalı olduğunu, hasar onarım bedeli ve değer kaybı yönünden sigorta şirketine yapılan başvuruların, ödemelerin ve varsa ibranamelerin araştırılması gerektiğini, sigorta kapsamında ödeme yapılmış olması hâlinde yeniden tazminata hükmedilmesinin sebepsiz zenginleşmeye yol açacağını, davacı aracında hasar ve değer kaybı oluştuğunun kabul edilmediğini, aksi hâlde aracın geçmiş hasar kayıtları, değişen parçaları, modeli, yaşı, kilometresi ve piyasa rayiçleri dikkate alınarak kaza tarihi itibarıyla bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, davacının hasar ve onarım giderlerine ilişkin yeterli bilgi ve belge sunmadığını, çekici ücretinin kazanın meydana geldiği Antalya yerine Burdur'dan çekici çağrılması nedeniyle piyasa rayicinin üzerinde olduğunu ve bu bedelin araştırılması gerektiğini, araç mahrumiyet bedeli bakımından aracın serviste kaldığı süre ile yapılan onarım işlemlerinin açıklanmadığını, ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığını ve bu yöndeki talebin haksız olduğunu, davacının taleplerinin somut delillerle ispatlanamadığını belirterek 06/03/2026 tarihli cevap dilekçesiyle davanın ve davacının tüm taleplerinin reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle; 11/10/2025 tarihinde saat 21.07 sıralarında meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin sevk ve idaresindeki aracın kazaya karışmadığını, müvekkilinin olayı seyir hâlindeki aracından takip ederek görüntü kaydına aldığını, kazaya sebebiyet vermediğini ve davacıya ait araçla herhangi bir fiziki temasının bulunmadığını, bu hususların kamera kayıtları, keşif ve bilirkişi incelemesiyle ortaya konulabileceğini, müvekkilinin kazaya karışmadığı hâlde plakasının kaza tespit tutanağına eklenerek olay yerinden kaçtığının ileri sürülmesinin gerçeğe aykırı olduğunu, müvekkilinin kazaya karışmadığından olay yerinde tutanak düzenlenmesini bekleme yükümlülüğünün bulunmadığını ve bu yöndeki isnatlar nedeniyle şikâyet haklarını saklı tuttuklarını, müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru ve sorumluluğu bulunmadığından zarar ile müvekkilinin eylemi arasında illiyet bağı kurulamayacağını ve davanın husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkili hakkında kazaya ilişkin herhangi bir ceza soruşturması veya kovuşturması bulunmadığını, dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk başvurusunda bulunulmadığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedilmesi gerektiğini, yalnızca kaza tespit tutanağına dayanılarak müvekkiline kusur yüklenemeyeceğini, kazaya ilişkin müvekkilinin sorumluluğunu ortaya koyan herhangi bir MOBESE kaydı veya başkaca delil bulunmadığını, olay yerinde keşif yapılarak Adli Tıp Kurumundan alınacak bilirkişi raporuyla kusur oranlarının belirlenmesini ve kamera kayıtlarının getirtilmesini talep ettiklerini, davacının gerçeğe aykırı beyanlarla ve kötü niyetli olarak dava açtığını, maddi zararının ispatlanamadığını, tazminat taleplerinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ve davacının tazminat yoluyla sebepsiz zenginleşmeye çalıştığını belirterek 05/03/2026 tarihli cevap dilekçesiyle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMEMİZCE TOPLANAN DELİLLER VE YAPILAN İŞLEMLER:
Bilirkişiler (... ve ... ) 22.05.2026 tarihli heyet raporunda özetle şu hususlar belirtilmiştir; 11/10/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü ...'ın üç şeritli yolda sol şeritte seyir hâlindeyken önündeki aracı sağından geçmek amacıyla gerekli kontrolleri yapmadan ve geçiş kurallarına uymadan orta şeride yönelerek kazaya sebebiyet verdiği, bu nedenle kazanın oluşumunda %75 oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın ise sol şeritten orta şeride yönelen aracı gördüğünde frenleme ve uyarı yapmaksızın seyir hızını koruyarak manevra yapmaya çalıştığı, direksiyon hâkimiyetini kaybederek diğer araçlara ve demir bariyerlere çarptığı, bu nedenle kazada %25 oranında tali kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlali ve kusurunun bulunmadığı, %75 kusurlu bulunan ... plakalı aracın kaza tarihinde ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesiyle sigortalı olduğu ve araç başına poliçe teminat limitinin 300.000,00 TL olduğu, davacı aracı için sigorta şirketi nezdinde hasar dosyası açılmasına rağmen herhangi bir tazminat ödemesi yapılmadığı, aracın davacı tarafından kendi imkânlarıyla onarıldığı ve onarıma ilişkin servis faturasının dosyada bulunmadığı, kaza tarihindeki emsal parça ve işçilik bedelleri esas alınarak yapılan hesaplamada araç hasarının KDV dâhil 417.446,02 TL, davacının %25 oranındaki kusurunun mahsubuyla talep edilebilecek hasar tazminatının KDV dâhil 313.084,51 TL olduğu, makul iskonto uygulanması hâlinde hasar bedelinin KDV dâhil 391.301,41 TL, kusur indirimi sonrasında ise 293.476,05 TL olarak hesaplandığı, aracın kaza öncesindeki hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile onarım sonrasındaki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki fark esas alınarak değer kaybının 150.000,00 TL, %25 kusur indirimi sonrasında talep edilebilecek değer kaybı tazminatının 112.500,00 TL olduğu, aracın makul onarım süresinin 12 gün olarak belirlendiği, bu süreye ilişkin araç kiralama bedelinin 30.000,00 TL, amortisman giderleri düşüldükten sonraki araç mahrumiyet bedelinin 27.600,00 TL ve %25 kusur indirimi sonrasında araç mahrumiyet tazminatının 20.700,00 TL olduğu, kaza yeri ile onarım servisinin yaklaşık 280 km mesafede bulunduğu, bu mesafe için kaza tarihindeki çekici ücretinin KDV dâhil yaklaşık 10.000,00 TL olduğu, davacı tarafından sunulan çekici faturasının 9.860,00 TL tutarında bulunduğu ve %25 kusur indirimi sonrasında talep edilebilecek çekici giderinin 7.395,00 TL olarak hesaplandığı, böylece davacının kusur oranı dikkate alındığında makul iskonto uygulanmaksızın hasar, değer kaybı, araç mahrumiyeti ve çekici giderleri toplamının 453.679,51 TL, makul iskonto uygulanması hâlinde ise 434.071,05 TL olduğu, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği belirtilerek nihai takdirin mahkemeye ait olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Tarafların iddia ve savunmaları beraber değerlendirildiğinde uyuşmazlık konusunun haksız fiile dayalı maddi tazminata ilişkin olduğu görülmüştür.
Türk Borçlar Kanunu (TBK) madde 49:
"Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür"
TBK madde 50:
"Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır"
Karayolları Trafik Kanunu (KTK) madde 86/1:
"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur",
KTK madde 85:
“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar”
KTK madde 88:
“Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur” düzenlemesi ile motorlu araçların işletilmesi neticesi üçüncü kişinin zarar görmesi durumunda o aracın işleteni, aracın sürücüsü ve varsa teşebbüs sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu ayrıca birden fazla kişinin zararı tazminat ile yükümlü olması durumunda zarar görene karşı müteselsil sorumlu oldukları belirtmiştir. Bu haliyle Karayolları Trafik Kanunu, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasını benimsemiştir.
Yine TBK madde 61 “Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır” hükmüyle birden çok kişi aynı zarardan aynı sebeple yada çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu olabileceği vurgulanmıştır. Bu durum iki veya daha çok kişinin şahsında sorumluluğun ya da herhangi bir tazminat yükümlülüğün şartlarının gerçekleşmesi halinde söz konusu olur. İşte bu tür durumlarda sorumlular hakkında müteselsil sorumluluk hükümleri uygulanacaktır.
Tüm dosya kapsamı beraber değerlendirildiğinde; davalı ...'nın maliki olduğu ve diğer davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunduğu belirtilen ... plakalı aracın trafik güvenliğini tehlikeye düşürecek şekilde ilerleyerek sol şeritten orta şeride ani ve hatalı geçiş yapması sonucunda davacıya ait ... plakalı aracın sürücüsünün direksiyon hâkimiyetini kaybederek başka araçlara çarpması nedeniyle çok taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini bu sebepten dolayı davacının değer kaybı, çekici bedeli ve araç mahrumiyet bedelini talep ettiği, bilirkişi heyeti tarafından verilen raporun; "...11/10/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü ...'ın üç şeritli yolda sol şeritte seyir hâlindeyken önündeki aracı sağından geçmek amacıyla gerekli kontrolleri yapmadan ve geçiş kurallarına uymadan orta şeride yönelerek kazaya sebebiyet verdiği, bu nedenle kazanın oluşumunda %75 oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın ise sol şeritten orta şeride yönelen aracı gördüğünde frenleme ve uyarı yapmaksızın seyir hızını koruyarak manevra yapmaya çalıştığı, direksiyon hâkimiyetini kaybederek diğer araçlara ve demir bariyerlere çarptığı, bu nedenle kazada %25 oranında tali kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlali ve kusurunun bulunmadığı, %75 kusurlu bulunan ... plakalı aracın kaza tarihinde ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesiyle sigortalı olduğu ve araç başına poliçe teminat limitinin 300.000,00 TL olduğu, davacı aracı için sigorta şirketi nezdinde hasar dosyası açılmasına rağmen herhangi bir tazminat ödemesi yapılmadığı, aracın davacı tarafından kendi imkânlarıyla onarıldığı ve onarıma ilişkin servis faturasının dosyada bulunmadığı, kaza tarihindeki emsal parça ve işçilik bedelleri esas alınarak yapılan hesaplamada araç hasarının KDV dâhil 417.446,02 TL, davacının %25 oranındaki kusurunun mahsubuyla talep edilebilecek hasar tazminatının KDV dâhil 313.084,51 TL olduğu, makul iskonto uygulanması hâlinde hasar bedelinin KDV dâhil 391.301,41 TL, kusur indirimi sonrasında ise 293.476,05 TL olarak hesaplandığı, aracın kaza öncesindeki hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile onarım sonrasındaki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki fark esas alınarak değer kaybının 150.000,00 TL, %25 kusur indirimi sonrasında talep edilebilecek değer kaybı tazminatının 112.500,00 TL olduğu, aracın makul onarım süresinin 12 gün olarak belirlendiği, bu süreye ilişkin araç kiralama bedelinin 30.000,00 TL, amortisman giderleri düşüldükten sonraki araç mahrumiyet bedelinin 27.600,00 TL ve %25 kusur indirimi sonrasında araç mahrumiyet tazminatının 20.700,00 TL olduğu, kaza yeri ile onarım servisinin yaklaşık 280 km mesafede bulunduğu, bu mesafe için kaza tarihindeki çekici ücretinin KDV dâhil yaklaşık 10.000,00 TL olduğu, davacı tarafından sunulan çekici faturasının 9.860,00 TL tutarında bulunduğu ve %25 kusur indirimi sonrasında talep edilebilecek çekici giderinin 7.395,00 TL olarak hesaplandığı, böylece davacının kusur oranı dikkate alındığında makul iskonto uygulanmaksızın hasar, değer kaybı, araç mahrumiyeti ve çekici giderleri toplamının 453.679,51 TL, makul iskonto uygulanması hâlinde ise 434.071,05 TL olduğu, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği..." ilgili bilirkişi raporunun hukuka ve kanuna uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğunun değerlendirildiği anlaşılmış olup, değer kaybı, hasar bedeli ve çekici ücreti olarak belirlenen 413.371,05 TL'nin (112.500,00 TL değer kaybı, 293.476,05 TL hasar bedeli ve 7.395,00 TL çekici ücreti) davalı sigorta şirketinden 01/11/2025 temerrüt tarihinden itibaren (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla), diğer davalılar davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi olan 11/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin çekici bedeli yönünden 2.805,00 TL talebin reddine, araç mahrumiyet bedeli olarak belirlenen 20.700,00 TL'nin kaza tarihi olan 11/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Arabuluculuk Ücreti Yönünden Yapılan Değerlendirmede;
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) madde 5/A; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi ile konusu bir miktar paranın ödenmesine ilişkin olan alacak ve tazminat taleplerine ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava şartı olarak getirilmiştir.
Ancak TTK'nın 5/A maddesi ile konusu para alacağına ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava ön şartı olarak düzenlenmişken 26.04.2016 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi ile Karayolları Trafik Kanunu madde 97'de yapılan değişiklik ile;" zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta Kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurulabilir." ifadesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortasına karşı açılacak davalarda dava açmadan önce sigortacıya yazılı başvuru yapılması ve bu süre içinde hiç cevap verilmemesi veya verilen cevabın zarar görenin talebini karşılamaması halinde yani zarar gören ile sigortacı arasında uyuşmazlık çıkmasından sonra dava açılabileceği düzenlenmiştir.
Bu düzenleme ile sigortacıya başvuru bir dava şartı olarak getirilmiştir. Bir başka deyişle KTK madde 97 ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için aralarında bir uyuşmazlık çıkması gerektiği şartı düzenlenmiştir. Buna göre zarar gören öncelikle tazminat taleplerini sigortacıya iletecek ve böylece uyuşmazlığı kendi aralarında çözmeye çalışacaklardır. Bu haliyle zarar görenin dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartı alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olarak önümüze çıkmaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu madde 18/A-18; "Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz." ifadesi ile dava şartı olarak arabuluculuğun sınırları özel kanunlarda tahkim ve başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurunun zorunlu olması ile çizilmiştir.
Bir başka deyişle tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır.
Yukarıda belirtildiği üzere davacının dava şartı olarak ilgili KTK gereğince sigorta şirketine yazılı olarak başvurmasının yeterli olduğu, ayrıca arabuluculuk sürecine gitmesinin gerek olmadığı değerlendirmekle arabuluculuk yönünden yapılan yargılama giderinin davacının üzerine bırakılmasına karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: (Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere);
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
1-Değer kaybı, hasar bedeli ve çekici ücreti olarak belirlenen 413.371,05 TL'nin (112.500,00 TL değer kaybı, 293.476,05 TL hasar bedeli ve 7.395,00 TL çekici ücreti) davalı sigorta şirketinden 01/11/2025 temerrüt tarihinden itibaren (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla), diğer davalılar davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi olan 11/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin çekici bedeli yönünden 2.805,00 TL talebin REDDİNE,
2-Araç mahrumiyet bedeli olarak belirlenen 20.700,00 TL'nin kaza tarihi olan 11/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Kabul miktarı üzerinden hesaplanan toplam 29.651,39 TL karar ilam harcından davacının ödediği peşin ve ıslah harcı toplamı olan: 7.852,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 21.799,39 TL'nin; 20.759,82 TL'lik kısmının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 1.039,57 TL'lik kısmının sigorta şirketi dışında kalan davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
4-Davacı tarafça yatırılan peşin ve ıslah harcı toplamı olan: 7.852,00 TL'nin; 7.477,55 TL'lik kısmının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 374,45 TL'lik kısmının sigorta şirketi dışında kalan davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
5-Davacı tarafça ödenen 732,00 TL başvuru harcının kabul ret oranı nazara alınarak 727,30 TL'sinin; 692,62 TL'lik kısmının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 34,68 TL'lik kısmının sigorta şirketi dışında kalan davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
6-Davacı tarafça yapılan 10.437,90 TL masrafın kabul/ ret oranına göre 9.876,32 TL'lik kısmının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 494,57 TL'lik kısmının sigorta şirketi dışında kalan davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
7-Davalı ... tarafından yapılan 1.340,00 TL masrafın kabul ret oranı nazara alınarak 8,60 TL'sinin davacıdan alınarak davalı ...'ya verilmesine, bakiye kalan miktar olan 1.331,40 TL'nin davalı ... üzerinde bırakılmasına, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
8-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinden ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre 6.000,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazine’ye gelir kaydına (harç tahsil müzekkeresi yazılmasına).
9-Karardan sonra yapılacak masrafların % 99,36 oranında (kabul oranı) (% 95 'lik kısmının tüm davalılara müştereken ve müteselsilen, % 5 'lik kısmının sigorta şirketi dışında kalan **davalılara müştereken ve müteselsilen); % 0,64 oranında (ret oranı) davacıya yüklenmesine,
10-Artan gider/delil avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
11-Davacı taraf kendisi vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 69.451,37 TL vekalet ücretinin 66.139,37 TL'lik kısmının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 3.312,00 TL'lik kısmının sigorta şirketi dışında kalan davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
12-Davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 2.805,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'ye eşit oranda verilmesine, (davalı sigorta şirketinin ... numaralı sigorta poliçesine göre 300.000,00 TL ile sorumlu olmak üzere limit dahilinde ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)
Kabul edilen kısımlar yönünden; davacı vekili ve davalı ... yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize iletilmek üzere bulundukları yer Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verecekleri dilekçe veya tutanağa kaydedilmek koşuluyla beyanda bulunmak suretiyle Konya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Reddedilen kısım yönünden; davacı vekili ve davalı ... yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda dava değerinin istinaf sınırı altında kalması nedeniyle kesin olarak karar verildi.03/11/2026
