mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E. 2026/3267 K. 2026/2195

Karar tarihi: 3 Kasım 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

DENİZLİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

4. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

KARAR TARİHİ
03/11/2026
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ
14/09/2026
NUMARASI
... D.iş ... D.iş
DAVANIN KONUSU
İhtiyati Haciz
G.KARAR YAZIM TARİHİ
04/11/2026

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen değişik iş kararına yönelik ihtiyati haciz isteyen vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

İhtiyati haciz talep eden vekilinin dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile lisanssız elektrik üretimi yapan ... Enerji Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi arasında karşılıklı imzalanan Sistem Kullanım Anlaşması gereği ... sözleşme hesap numarasına aylık düzenlenen Sistem Kullanım Bedeli faturalarının vadesi geçmiş olup ödeme yapılmadığını, lisanssız elektrik üretim tesisleri ile elektrik dağıtım şirketleri arasında imzalanan Sistem Kullanım Anlaşması, üretim tesisinin dağıtım sistemine bağlanması ve bu sistem üzerinden elektrik enerjisi alışverişinin gerçekleştirilmesine ilişkin tarafların hak ve yükümlülüklerini düzenleyen sözleşme olduğunu, bu anlaşma kapsamında üretim tesisinin dağıtım şebekesine erişim şartları, sistem kullanım esasları, teknik ve idari yükümlülükler, ölçüm ve uzlaştırma süreçleri ile ilgili mevzuattan kaynaklanan hükümler belirleneceğini, Sistem Kullanım Anlaşması, ilgili mevzuat çerçevesinde elektrik dağıtım şirketinin işlettiği dağıtım sisteminin güvenli ve kesintisiz işletilmesini sağlamak amacıyla tesis sahibi ile dağıtım şirketi arasındaki hukuki ilişkiyi düzenleyen temel sözleşmelerden biri olduğunu, müvekkili şirket açısından borç bildirim yazısı, fatura geçmiş dönem borç bilgileri ve diğer görüşmeler neticesinde ödeme yapılmaması nedeniyle toplam 1.799.750,95-TL borcun yasal yollardan tahsili zorunlu hale geldiğini, borçlu şirket tarafından ilgili anlaşma ve müvekkili şirketin tabi olduğu yasal mevzuat çerçevesinde düzenlenen aşağıda kayıtlı ve ekte sunulan 31.05.2026 düzenleme tarihli, 16.06.2026 son ödeme tarihli ... numaralı 442.919,10-TL bedelli sistem kullanım bedeli faturası, 13.07.2026 düzenleme tarihli, 28.07.2026 son ödeme tarihli ... numaralı 7.403,62-TL bedelli sistem kullanım bedeli faturası, 31.07.2026 düzenleme tarihli, 17.08.2026 son ödeme tarihli ... numaralı 496.442,26-TL bedelli sistem kullanım bedeli faturası, 18.05.2026 düzenleme tarihli, 30.04.2026 son ödeme tarihli ... numaralı 372.386,69-TL bedelli sistem kullanım bedeli faturası, 30.06.2026 düzenleme tarihli, 17.07.2026 son ödeme tarihli ... numaralı 480.599,28-TL bedelli sistem kullanım bedeli faturası kapsamında toplam 1.799.750,95-TL fatura borcu ödemediğini, borç bildirim yazısı, fatura geçmiş dönem borç bilgileri ve borçlu ile yapılan diğer görüşmeler neticesinde ödeme yapılmaması nedeniyle borcun yasal yollardan tahsili zorunlu hale geldiğini, Elektrik Piyasası Bağlantı Ve Sistem Kullanım Yönetmeliği ve Sistem Kullanım Anlaşması uyarınca son ödeme tarihinden ödenmeyen faturalar tutarları için gecikme zammı tahakkuk ettiğini, yönetmeliğin 25 inci maddesi ile anlaşmanın 4-A-1.(4) maddesinde yer alan hükümler gereği gecikme zammı oranı Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 nci maddesine göre uygulanmakta olup, bu oran Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile belirlendiğini, Güncel Gecikme Zammı oranı aylık %3,7 olup yılık %44,4 olarak uygulandığını, bilindiği üzere müvekkili şirket bakımından elektrik dağıtım hizmeti sürekli edim niteliği taşıdığını, sürekli edim gereği müvekkili şirket kullanıcıya Elektrik Piyasası Bağlantı Ve Sistem Kullanım yasal mevzuat ve Anlaşma kapsamında işlem tesis etmekle yükümlüyken kullanıcı da Yönetmelik ve sair mevzuat ile Anlaşma gereği tahakkuk ettirilen faturaları ödemekle yükümlü olduğunu, bir diğer deyişle elektrik dağıtım hizmeti sürekli edim niteliğine haiz olup hizmetin niteliği gereği işbu hizmet anlaşmanın imzalandığı tarihten itibaren borçlu şirkete sağlandığını ve müvekkili şirketçe yasal mevzuat ve anlaşma uyarınca öngörülen sorumlulukları ifa edilmişse de borçlu şirket sorumluluğu kapsamında faturalarını ödemediğini, ihtiyati hacze konu faturalara bakıldığında kullanıcının vadesi gelmiş ve muaccel faturalarını son ödeme tarihinde ödemediğini, fatura alacağının talep edilebilir hale geldiği anlaşıldığını, müvekkili ile sistem kullanıcısı arasında imzalanan anlaşma gereği müvekkili şirket muaccel faturaları talep etme yetkisini haiz olduğunu, nitekim ihtiyati haczi düzenleyen İİK. 257 nci maddesi "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir." hükmünü ihtiva etmekte olup ihtiyati haciz adına öngörülen koşullar açıkça belirtildiğini, bunlar bir para borcunun bulunması, işbu alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olduğunu, borçlu ile imzalanmış olan anlaşma maddesinde vade tarihinde alacağın muaccel hale geldiği kararlaştırılmış ve tahakkuk ettirilen faturalarda da işbu vade tarihleri gösterilmişse alacağın varlığı ve muaccel olduğu hususunda yaklaşık bir kanaatin oluştuğu dikkate alınmalıdır, kaldı ki, karşı taraf faturasını ödememekte olup piyasaya olan borçları nedeni ile diğer ödemelerini tatil ettiği ve mal kaçırma hazırlığı içinde olduğunu haricen öğrenildiğini, ayrıca borçlu şirketin ödemelerini erteleyip piyasaya olan borçları nedeniyle sabit ve belirli bir iş adresinin olmaması sebebiyle de mallarının ihtiyaten haczi zorunlu hal aldığını, tüm bu nedenlerle borçlunun mallarını kaçırıp, müvekkilinin haklarını daha fazla ihlal etmemesi ve zarara uğratmaması için 1.799.750,95 TL tutarındaki mallarının ve 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini yargılama gideri ile avukatlık ücretinin borçlu tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi 14/09/2026 tarihli ara kararında; ihtiyati haciz talep dilekçesi ekinde sözleşme ve e-fatura sureti sunulmuş ise de; dilekçe ekinde sunulan belgelerin İİK'nun 68/a maddesinde sayılan belgelerden olmadığı, bu nedenle alacağın muaccel olduğunun anlaşılamadığı, dolayısıyla talep edenin alacağı bulunup bulunmadığı hususlarının ancak bilirkişi incelenmesi neticesinde ortaya çıkacağı, ayrıca borçlu tarafın mal kaçırma ihtimaline ilişkin olarak net ve somut bilginin dosyaya sunulmadığı, alacağın varlığının ve miktarının yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle htiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati Haciz talep eden vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile lisanssız elektrik üretimi yapan karşı taraf ... Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında imzalanmış bulunan Lisanssız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması kapsamında, borçlu adına aylık sistem kullanım bedeli faturaları düzenlendiğini, bu faturalardan ihtiyati haciz talebine konu edilen beş adet faturanın toplam bedeli 1.799.750,95-TL olup tamamının son ödeme tarihleri ihtiyati haciz talebinden önce geçtiğini, ... Asliye Ticaret Mahkemesince, dosyaya sözleşme ve e-fatura suretleri sunulmuş olmakla birlikte bu belgelerin İİK'nın 68/a maddesinde sayılan belgelerden olmadığını, bu nedenle alacağın muaccel olduğunun anlaşılamadığını, alacağın bulunup bulunmadığının ancak bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkabileceği, ayrıca borçlunun mal kaçırma ihtimaline ilişkin net ve somut bilgi sunulmadığı gerekçeleriyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiğini, İlk derece mahkemesinin bu yaklaşımı, ihtiyati haczin kanuni ispat rejimiyle bağdaşmadığını, İİK'nın 258/1 maddesinde alacaklının, alacağı ve gerektiğinde haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermesi yeterli görüldüğü ve ihtiyati haciz talebinin yalnızca İİK'nın 68 veya 68/a maddelerinde sayılan belgelerden biriyle ispatlanabileceğine ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğini, dosyadaki sözleşme ve faturalar, alacağın varlığı, miktarı ve muacceliyeti bakımından yaklaşık ispatı sağladığını, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin kaynağı, 27.01.2020 tarihli ve her iki tarafça imzalanmış bulunan Lisanssız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması olduğunu, dolayısıyla ihtiyati haciz talebi, yalnızca alacaklı tarafından tek taraflı olarak düzenlenmiş faturalara değil; tarafların karşılıklı iradeleriyle kurulmuş yazılı bir sözleşmeye ve bu sözleşmenin uygulanması kapsamında düzenlenen faturalara dayandığını, anlaşmanın 4. maddesinde dağıtım sistemi kullanım fiyatı üzerinden hesaplanan bedellerin ödenmesi düzenlendiği, ödeme bildiriminin kullanıcıya gönderileceği, kullanıcının bildirilen tutarı süresi içerisinde ödemekle yükümlü olduğu ve gecikme hâlinde gecikme zammı uygulanacağı kararlaştırıldığını, aynı maddede, maddi hata dışında ödeme bildirimine yapılacak itirazın ödemeyi durdurmayacağı da hüküm altına alındığını, Anlaşmanın 16. maddesinde ise faturaya kayıt düşülmek suretiyle yapılacak bildirimlerin geçerli olduğunun kabul edildiğini, faturalarda sözleşme hesap numarası, tesisat ve sayaç bilgileri, hesaplanan sistem kullanım bedeli, fatura tutarı ve son ödeme tarihleri açıkça yer aldığını, böylece alacağın hukuki sebebi, borçlusu, miktarı ve vadesi; taraflarca imzalanan temel sözleşme ve onun uygulanmasına ilişkin faturalarla birbirini tamamlayan şekilde ortaya konulduğunu, ihtiyati haciz aşamasında bundan daha ileri bir kesin ispat aranmasının İİK m.258'de benimsenen yaklaşık ispat standardının aşılması anlamına geleceğini, alacağın esas yargılamayı veya bilirkişi incelemesini gerektirebileceği, ihtiyati haciz talebinin reddi için yasal bir neden olmadığını, İlk derece mahkemesinin, alacağın varlığı ve miktarının ancak bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkabileceği yönündeki gerekçesi de ihtiyati haciz kurumunun niteliğine uygun olmadığını, ihtiyati haciz, esas uyuşmazlığı kesin hükümle çözen bir yargılama olmayıp, alacağın ileride tahsilini güvence altına alan geçici hukuki koruma olduğunu, bu nedenle ihtiyati haciz incelemesinde alacağın varlığının tam ve kesin olarak ispatı değil, mahkemede yaklaşık kanaat oluşturacak delillerin sunulmasının arandığını, İlk derece mahkemesi, borçlu tarafın mal kaçırma ihtimaline ilişkin net ve somut bilgi sunulmadığını da ret gerekçeleri arasında gösterdiğini, oysa somut olayda ihtiyati haciz, vadesi gelmiş ve muaccel bir para alacağı için talep edildiğini, İİK m.257/1 uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para alacağında ihtiyati haciz için; borçlunun belirli bir yerleşim yerinin bulunmaması, mallarını kaçırması veya hileli işlemler yapması şeklinde ayrıca bir şart öngörülmediğini, bu nitelikteki özel tehlike sebepleri, İİK m.257/2 kapsamında vadesi henüz gelmemiş alacaklar yönünden önem taşıdığını, somut olayda talebe konu bütün faturaların son ödeme tarihleri 10.09.2026 tarihli ihtiyati haciz başvurusundan önce geçmiş olduğundan, talep İİK m.257/1 kapsamında olduğunu, bu nedenle borçlunun mal kaçırma hazırlığı içinde olduğuna dair ayrıca somut delil aranması, İİK m.257/2'de müeccel alacaklar için öngörülen koşulların muaccel bir alacağa uygulanması sonucunu doğurduğunu, ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak ihtiyati haciz talebi hakkında doğrudan karar verilmesi gerektiğini, bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 14.09.2026 tarihli,... D. İş Esas ve ... Karar sayılı ihtiyati haciz taleplerinin reddine ilişkin kararının kaldırılmasını ve 1.799.750,95-TL tutarındaki muaccel alacağı teminen, İİK m.257 ve devamı maddeleri uyarınca Dairenizce takdir edilecek teminat karşılığında, karşı taraf ... Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin borca yeter miktardaki haczi kabil taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, istinaf yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık ihtiyati haciz talebine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen ara karara karşı ihtiyati haciz talep eden vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

İcra İflas Kanunu'nun 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına (önceden) geçici olarak el konulmasıdır.

İhtiyati haciz HMK'nın 406/2 maddesinde geçici hukuki koruma olarak kabul edilmiş, ihtiyati haciz şartları ve etkileri ise İİK'nın 257. maddesinde düzenlenmiştir.

İİK'nın 257. maddesi "rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyati haciz ettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklindedir.

İİK'nın 258/1. maddesi ise; ''Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur.'' hükümüne yer verilmiştir.

Buna göre rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahıslarda olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacaklarıyla diğer haklarını haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı ise, ancak borçlunun muayyen yerleşim yeri mevcut değil ise, borçlu taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır ya da kaçar veyahut bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz kararı verilebilir.

Dosyadaki belgelere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesine, kararın dayandığı delillerle gerektirici nedenlere, alacağın varlığının ve miktarının yargılamayı gerektirmesine göre, ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesinin usul ve yasaya uygun olduğu, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmediği, ihtilafın doğru tanımlandığı anlaşmakla; ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında verilen 14/09/2026 tarihli değişik iş kararına karşı ihtiyati haciz isteyen vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Alınması gerekli istinaf karar harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3-İhtiyati haciz isteyen tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.03/11/2026

...

Başkan...

Üye...

Üye...

Katip...

Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.