- Ana sayfa
- Yargı kararı
Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 42. Hukuk Dairesi E. 2026/179 K. 2026/335
Karar tarihi: 10 Kasım 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6446 sayılı ELEKTRİK PİYASASI KANUNU, m. 9
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 4
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 114
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 353/1
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 355/1
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 359/4
- 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 361
- 18677 sayılı GENEL AYDINLATMA TEBLİĞİ, m. 12/1
Karar metni
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
42. HUKUK DAİRESİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
- ESAS NO
- 2026/179
- KARAR NO
- 2026/335 TÜR K MİLLETİ ADINA
- MAHKEMESİ
- ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- TARİHİ
- 20/12/2021
- ESAS-KARAR NUMARASI
- 2019/510 E., 2021/760 K.
- DAVA
- Menfi Tespit
- KARAR TARİHİ
- 10/11/2026
- YAZIM TARİHİ
- 10/11/2026
Yukarıdaki karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352 madde uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili özetle: Davalının, Genel Aydınlatma Yönetmeliği ve Genel Aydınlatma Tebliği kapsamında, 23.03.2015 tarihli yazısı ile yaptığı bildirim sonucu, 30.03.2015-09.04.2015 tarihleri arasında, müvekkili şirket bünyesinde bulunan aydınlatma tesislerini denetlediğini, düzenlenen ara rapora ve nihai rapora itirazları sonucu, bazı itirazlarının kabulüyle, müvekkiline fazla ödeme yapıldığı iddiasıyla 11.672.029,744 kWh tüketimin karşılığı olarak 6.700.342,16 TL'nin ... geri tahsil edilmesinin kararlaştırıldığını, dava dilekçesinde ayrıntıları açıklandığı üzere davalının fazla ödendiği iddiasıyla iadesini istediği tutarın, Yasa, Yönetmelik ve tebliğlere aykırı olarak hesaplandığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 100.000,00 TL. borçsuzluklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili özetle; Müvekkilinin, genel aydınlatma tüketimleri nedeniyle dağıtım şirketlerine Hazine bütçesinden yapılan ödemelerin geriye doğru olarak incelenmesi ve denetlenmesi konusunda, 30.03.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6446 sayılı Kanunun geçici 4. ve geçici 5. maddeleri uyarınca yetkili kılındığını, uyuşmazlığın müvekkilince tesis edilen idari işlemden kaynaklandığını, bu nedenle idari yargının görevli olduğunu, davanın zaman aşımına uğradığını, davacının esasa ilişkin iddialarının haksız ve dayanaksız olduğunu, müvekkilince yapılan işlemin 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa, bu kanuna dayanılarak çıkarılan Genel Aydınlatma Yönetmeliği ve Genel Aydınlatma Tebliğine uygun olduğunu, Kanunun verdiği yetki çerçevesinde davacı şirketin denetlendiğini ve hesaplanan fazla ödeme tutarının Bakanlığa ve davacıya bildirildiğini savunarak, davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Dosyanın incelenmesinde Ankara 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25.06.2018 gün, 2017/860 E.-2018/557 K.sayılı ilamının istinaf edilmekle Ankara BAM 23.Hukuk Dairesi'ne gönderildiği, Dairece 12.09.2019 gün, 2019/583-1308 E.-K.sayılı ilam ile ".......6102 sayılı TTK'nın 4. maddesi uyarınca, bu hükümde sayılan mutlak ticari davaların yanısıra her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. Mezkur Yasa'nın 5/1. maddesi uyarınca, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine ve tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalara bakmakla görevlidir. Bu durumda mahkemece, davalı şirketin, idare değil, özel hukuk hükümlerine tâbi bir İktisadi Devlet Teşekkülü olduğu, uyuşmazlık konusunun idari bir işlem veya eylem niteliğinde bulunmadığı, tacir olan davalının, yine tacir olan davacıya ödenen genel aydınlatma bedelleri ile ilgili denetim ve tespitinin idari niteliğinin olmadığı gözönünde bulundurularak, yargı yolu yönünden görevli olduğunun kabulü ile, uyuşmazlığın esası incelenip, taraf delilleri değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
.....Bu durumda Dairemizce, HMK'nın 114/(1)-b maddesi hükmünce, yargı yolunun caiz olmasının dava şartı olduğu gözetilerek, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle, aynı Kanunun 353/(1)-a.4. maddesi uyarınca, esası incelemeden İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" karar verildiği ve yerel mahkemece kaldırma kararı üzerine yargılamaya devam olunduğu görülmüştür.
İlk derece mahkemesince "......Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununu "Dağıtım Faaliyetleri" başlıklı 9. maddesinde, dağıtım şirketlerinin kendi bölgelerinde genel aydınlatmadan ve bunlara ait gerekli ölçüm sistemlerinin tesis ve işletmesinden sorumlu oldukları hususunun, aynı kanunun "Genel Aydınlatma" başlıklı geçici 6/4. maddesinde ise, ... belirli dönemler itibariyle dağıtım şirketleri tarafından gönderilen faturalardaki tüketim miktarı ve bedellerinin gerçek durumu gösterip göstermediğine ilişkin olarak dağıtım şirketleri nezdinde gerekli denetimleri yapacağı, yapılan denetimler sonucunda da fazla ödeme yapıldığının tespiti halinde fazla ödeme tutarının 6183 yasa uyarınca dağıtım şirketinden tahsil edileceği hususunun öngörüldüğü, Ocak 2012- Şubat 2015 tarihleri arası dönem için yapılan denetim sonucunda davacıya ana para ve gecikme faizi ile birlikte 15.09.2017 tarihi itibariyle 6.700.342,16 TL fazla ödeme yapıldığı belirlendiğinden davalı tarafından bu tutarın iadesinin istendiği, davalı tarafça talep edilen tutarlara ilişkin şimdilik 100.000,00 TL tutarında borçsuzlukları ve sorumsuzluklarının tespitine karar verilmesini davacı tarafından dava ve talep edilmiştir.
27.07.2013 tarihli ve 28720 sayılı Resmî Gazete de yayımlanan Genel Aydınlatma Yönetmeliğinin, Faturaların kontrolü başlıklı 7. maddesi uyarınca davalı ... A,S, nin davalı ... A.Ş. yi, kanunla belirtilen sınırlar çerçevesinde denetlemesinin görevi olduğu, yapılan denetimlerin, taraf temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirildiği, denetlemenin tüm safhalarında sahada birlikte çalışılmış olduğu, bu çalışmalarda aboneliklerde karşılaşılan çeşitli durumlar hakkında tutanaklar tanzim ve imza edilmiş olduğu, hazırlanan taslak rapora karşı, Davacı ...' ın belgeye dayalı bir kısım itirazlarının davalı ... tarafından incelenerek düzeltildiği, neticede nihai raporun elde edilmiş olduğu görülmekle dosyaya sunulan tüm deliller ve yasal mevzuat kapsamında mahkememizce oluşturulan alanında uzman bilirkişi heyetince oluşturulan nihai ek rapor ile de denetlenen sayaç sayısının toplam abone sayısının % 20 sinden çok fazla olmasının, gerçek tüketim değerlerine ulaşmada daha gerçekçi olduğunun mütalaa edildiği, Osos kapsamında bulunan sayaçların tüketim değerleri, doğrudan osos verilerinden oluştuğu görülmekte olduğundan, fark tüketimine bir etkisi bulunmadığı, OSOS kapsamında bulunan sayaçların denetlenmiş olmasının, tebliğe uygun olduğu, 11.581.170,640kWh fark tüketimi nedeniyle, anapara ve gecikme faizi ile birlikte toplam bedelin 6.649.234,60 TL olarak raporda hesaplandığı, davacı ... A.Ş. nin 6.700.342,16 TL - 6 649.234,60 TL= 51.107,56TLalacağa ilişkin davalı tarafa borçlu olmadığına ilişkin bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne....." karar verilmiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Genel Aydınlatma Tebliği'nin 12/1.maddesi uyarınca davalının denetime başlamadan 15 gün önce müvekkili şirkete bildirim yapması gerektiği nacak yapmadığı, bu hususun yerel mahkeme tarafından değerlendirilmediği, OSOS kapsamında olan sayaçların tebliğe aykırı olarak denetime tabi tutulmasının hukuka aykırı olduğu, iddialarının tamamının değerlendirilmediği ve eksik inceleme sonucunda hatalı karar verildiği, tebliğ uyarınca diğer dağıtım şirketlerinin aydınlatma tesislerinin %20'si denetlenirken müvekkili şirketin tesislerinin %100'ünün denetlendiği, bu durdumun hukuka ve eşitlik ilkesine aykırı olduğu, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Uyuşmazlığın idari yargıda çözümlenmesi gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunun sonuç kısmında davacı iddialarının gerçeği yansıtmadığının kanıtlandığı, ancak raporda davalının davacıdan ödeme talep ettiği ve bu meblağın ödenmiş olduğu dikkate alındığında fazladan tahsil edilen miktar nedeniyle davacının davalıdan alacaklı durumda olduğunun hesaplandığı görüşünün hatalı olduğu, müvekkili kurumca fazla ödendiği tespit edilen toplam 6.700.342,16 TL'nin bir aylık süre içinde ödenmesi için süre verildiği, davacı şirket tarafndan ödemesi gerçekleştirilen hizmetlerin Hazine Müsteşarlığı'nın 05.09.2012 tarihli genelgesinde de ödeme kapsamına alındığı, bu hususun göz ardı edilerek hesaplama yapılması nedeniyle bakanlıkça geri tahsil edilecek bedeller listesine eklendiği yönünde itirazda bulunulduğu ve itiazın değerlendirilmesi ile 51.107,56 TL'lık kısmın çıkarılarak raporun revize edildiği, bu durumda fazla tüketme karşılık müvekkilince ödenen tutarın 6.649.234,60 TL olarak hesaplandığı, durumun müvekkiline bildirilerek davacının cari alacaklarından kesilmesi gereken tutarın 6.649.234,60 TL olduğunun belirtildiği, bu durumun bakanlığa ve davacıya e-posta yoluyla bildirildiği, bu durumda müvekkilinin davacı hesaplarından fazla kesinti yaptığı hususunun gerçeği yansıtmadığı, mahkeme kararının hatalı olduğu, kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiği nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan borçlu olunmadığının tespiti taleplidir.
Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; taraf vekillerinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden HMK 353/1.b.1 madde gereğince istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-)Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK 353/1.b.1 madde gereğince esastan reddine,
2-a)Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 732 TL istinaf harcının peşin alınan 875 TL'dan mahsubu ile fazla alınan 143 TL'nın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
b)Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 3.491,16 TL istinaf harcından peşin alınan 872,79 TL'nın mahsubu ile bakiye 2.618,37 TL'nın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
3-)İstinaf kanun yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan avansın karar kesinleştiğinde gideri içerisinden karşılanarak iadesine,
4-) HMK 359/4 madde gereğince kararın taraflara resen tebliğine; tebliğ, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 361 madde gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, kararı veren bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine yahut temyiz edenin bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine veya ilk derece mahkemesine verilebilecek bir dilekçe ile Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oybirliğiyle karar verildi.10/11/2026
