mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

İlk Derece Mahkemesi Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2026/925 K. 2026/1219

Karar tarihi: 9 Kasım 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

BURSA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

DAVA
Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ
30/10/2026
KARAR TARİHİ
09/11/2026
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH
11/11/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkili ile davalı arasında mevcut ticari ilişki kapsamında müvekkilinin faaliyetleri çerçevesinde çeklerin keşide edilerek davalı tarafa teslim edildiğini, söz konusu çeklerin taraflar arasındaki ticari ilişkinin ve doğmuş borç ilişkisinin bir parçası olup aynı ticari ilişki kapsamında birden fazla çek düzenlendiğini, ancak müvekkilinin ticari faaliyetlerinin yürütüldüğü ... Güç Aktarma Elemanları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin sonradan içerisine düştüğü ekonomik darboğaz nedeniyle çeklerin bankaya ibraz edildiği tarihlerde hesaplarda yeterli karşılık bulunamadığını, bununla birlikte müvekkilinin çeklerden kaynaklanan borcun ödenmemesi yönünde hiçbir irade ortaya koymadığını, aksine davalı tarafın alacağını karşılamak ve taraflar arasındaki ticari ilişkiyi tasfiye etmek amacıyla şahsi malvarlığından fedakarlıkta bulunarak ...'ta bulunan taşınmazı davalı şirket yetkilisi ...'e devrettiğini, nitekim aynı ticari ilişki kapsamında düzenlenen ve davalı tarafından karşılıksız çek şikayetine konu edilen diğer çekler nedeniyle müvekkili tarafından ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... E. sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, bu davanın açılmasına sebebiyet veren icra ceza şikayetine konu dosyanın ... 10. İcra Ceza Mahkemesinin 2025/... E. Sayılı dosyası olup işbu dosyanın şu an istinafta, ... Bölge Adliye Mahkemesi 24. Ceza Dairesinin 2026/... E. Sayılı dosyasıyla görüldüğünü, anılan davada da ayrıntılı şekilde açıklandığı üzere davalı tarafa gerçekleştirilen taşınmaz devrinin taraflar arasındaki çek borçlarının tasfiyesi amacıyla yapılmış olup davalı şirket yetkilisi ...'in de taşınmaz devrinin mevcut borç ilişkisi kapsamında gerçekleştirildiğini açıkça kabul ve beyan ettiğini, işbu davanın da aynı ticari ilişkinin ve aynı borç tasfiye sürecinin devamı niteliğinde olduğunu, daha önce açılan menfi tespit davası sırasında taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında düzenlenen çeklerden bir kısmının davalı tarafça karşılıksız çek şikayetine konu edildiğini ve bu çeklere ilişkin hukuki uyuşmazlık ortaya çıktığını, ancak işbu davaya konu 250.000,00-TL bedelli çek bakımından da ayrıca işlem başlatılmış olduğu, önceki menfi tespit davasının açıldığı tarihte müvekkili tarafından bilinmediğini, taraflarınca bu dosyanın ancak dosya karara çıkınca öğrenildiğini, öncesinde bir savunma da yapılamadığını, yalnızca istinafa başvurulabildiğini, bahse konu şikayete ilişkin dosya bilgisinin ... 7. İcra Ceza Mahkemesinin 2026/... E. 2026/... K. sayılı dosyası olup; dosya halihazırda ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin 2026/... E. sayılı dosyası üzerinden istinaf incelemesinde olduğunu, dolayısıyla işbu davaya konu çekin de aynı ticari ilişki kapsamında düzenlendiği ve bu çek nedeniyle ayrıca cezai işlem yürütüldüğü hususunun önceki menfi tespit davasının açıldığı aşamada müvekkili tarafından bilinmemekte olup söz konusu çekin ilk davaya dahil edilmesinin fiilen mümkün olmadığını, bu nedenle işbu davanın önceki davada ileri sürülen iddialardan bağımsız ve farklı bir borç ilişkisinden kaynaklanmamakta; aksine aynı ticari ilişkinin, aynı taşınmaz devrinin ve aynı borç tasfiye iradesinin kapsamına giren, sonradan öğrenilen 31.12.2025 keşide tarihli 250.000,00-TL bedelli çek yönünden müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine ilişkin olduğunu, müvekkilinin davalı tarafa gerçekleştirdiği taşınmaz devri yalnızca önceki davaya konu çeklerle sınırlı olmayıp taraflar arasındaki mevcut borç ilişkisinin tasfiyesi amacıyla gerçekleştirildiğini, davalı şirket yetkilisi ...'in taşınmazın 12.000.000,00-TL'ye tekabül eden borca karşılık devredildiğine ilişkin beyanlarının da bu hususu doğrulamakta olup ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... E. sayılı dosyasında bu hususu kabul ve beyan ettiği ses kaydının da mübrez olduğunu, bu kapsamda, işbu davaya konu 250.000,00-TL bedelli çekin de taraflar arasındaki aynı borç ilişkisinin ve taşınmaz devriyle gerçekleştirilen tasfiyenin kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkilinin oğlu ... adına satın alınmış bulunan, ancak resmi tapu devri henüz tamamlanmamış olan ...'ta kain taşınmazın bedelinin müvekkili ve oğlu tarafından ödendiğini, söz konusu taşınmazın, davalı şirketin taraflar arasındaki ticari ilişkiden doğan alacağını karşılamak amacıyla davalı şirket yetkilisi ...'e devredildiğini, taşınmazın devrinin, taraflar arasındaki borç ilişkisinin tasfiyesi amacıyla gerçekleştirildiğini, davalı şirket yetkilisinin de devri kabul ederek taşınmaz üzerinde fiili tasarrufta bulunduğunu, hatta taşınmazı üçüncü kişilere satmak amacıyla girişimlerde bulunduğunu, daha önce açılan menfi tespit davasında da ayrıntılı olarak açıklandığı üzere taşınmazın devrinin karşılıksız bir işlem olmayıp davalı tarafın çeklerden kaynaklanan alacağının karşılanması amacıyla yapıldığını, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu uyarınca borcun üçüncü kişi tarafından ifasının mümkün olduğunu, somut olayda da müvekkilinin şirket borçlarının tasfiyesi ve davalı tarafın herhangi bir maddi zarara uğramaması amacıyla şahsi malvarlığından fedakarlıkta bulunduğunu, bu nedenle taşınmaz devriyle tasfiye edilmiş bulunan aynı borç ilişkisi kapsamında yer alan 250.000,00-TL bedelli çek yönünden de davalıların müvekkilinden yeniden ödeme talep etmelerinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davalı şirket yetkilisi ... ile müvekkili arasında gerçekleştirilen görüşmelerde müvekkilinin kendisine 12.000.000,00-TL tutarında borcu bulunduğunu ve dava konusu taşınmazın da bu borca karşılık devredildiğini açıkça ifade ettiğini, söz konusu beyan, taşınmaz devrinin taraflar arasındaki mevcut borç ilişkisinden bağımsız olmadığını ve borcun tasfiyesi amacıyla gerçekleştirildiğini ortaya koyduğunu, davalı tarafın bir yandan taşınmazın borca karşılık devredildiğini kabul etmesi, diğer yandan aynı ticari ilişki kapsamında düzenlenen çekler yönünden müvekkili aleyhine yeniden cezai süreçler başlatması dürüstlük kuralıyla bağdaşmadığını, nitekim davalı tarafın taşınmaz devrinden sonra çekleri iade etmekten kaçınması, taşınmazı üçüncü kişilere satmak amacıyla girişimlerde bulunması, ... yazışmalarındaki beyanları ve müvekkiliyle gerçekleştirilen telefon görüşmesindeki açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde, taşınmaz devrinin borç tasfiyesi amacıyla gerçekleştirildiğinin açıkça anlaşıldığını, bu hususların önceki menfi tespit davasında sunulan delillerle de ortaya konulmuş olup anılan dosyanın celbi halinde aynı delillerin işbu uyuşmazlık bakımından da önem taşıdığının görüleceğini, davalı tarafın, taşınmaz devriyle borç ilişkisinin tasfiye edilmiş olmasına rağmen işbu davaya konu 250.000,00-TL bedelli çek nedeniyle de müvekkili aleyhine karşılıksız çek şikayetinde bulunduğunu, nitekim bu şikayetlerin ... 7. İcra Ceza Mahkemesinin 2026/... E. sayılı dosyasında görüldüğünü, verilen 2026/... K. sayılı karara karşı taraflarınca istinaf kanun yoluna başvurulduğunu, davalı tarafın aynı ticari ilişki kapsamında gerçekleştirilen taşınmaz devrini ve bu devrin borç tasfiyesi amacıyla yapıldığını bilmesine rağmen çekler yönünden müvekkili aleyhine cezai süreç yürütmesinin uyuşmazlığın niteliği ve tarafların önceki davranışlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, davalının taşınmaz devriyle karşılanan borç ilişkisi kapsamında müvekkilinden yeniden çek bedeli talep etmeleri ve icra ceza şikayetlerini sürdürmeleri hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu, bu nedenle müvekkilinin 250.000,00-TL bedelli çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine ve yasal koşulları oluştuğu takdirde kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi gerektiğini, daha önce açılan ve ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... E. sayılı dosyası üzerinden görülmekte olan menfi tespit davası ile işbu davanın taraflarının aynı olduğunu, her iki dava da davalı ile müvekkili arasındaki aynı ticari ilişkiden, aynı çek düzenleme sürecinden ve aynı taşınmaz devri suretiyle gerçekleştirilen borç tasfiyesinden kaynaklandığını, önceki davada aynı ticari ilişki kapsamında düzenlenen diğer çekler nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitinin talep edildiğini, işbu davada ise aynı borç ilişkisi kapsamında yer alan ancak ilk dava açılırken hakkında işlem başlatıldığından haberdar olunmayan 250.000,00-TL bedelli çek yönünden menfi tespit talebinde bulunulduğunu, dolayısıyla her iki davanın temelini oluşturan maddi vakıaların tarafların hukuki ilişkisi, ileri sürülen savunmalar ve deliller büyük ölçüde örtüştüğünü, her iki davanın ayrı ayrı görülmesi halinde aynı taşınmaz devrinin borçların tasfiyesine etkisi, davalı şirket yetkilisinin beyanlarının niteliği ve taraflar arasındaki ticari ilişkinin kapsamı hakkında farklı değerlendirmeler yapılması ve birbiriyle çelişen kararlar verilmesi ihtimali bulunduğunu, oysa uyuşmazlıkların aynı yargılama içerisinde değerlendirilmesi, maddi gerçeğin ortaya çıkarılması, usul ekonomisinin sağlanması ve çelişkili kararların önlenmesi bakımından zorunlu olduğunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 166. maddesi uyarınca, aynı yargı çevresinde bulunan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar arasında bağlantı bulunması halinde davaların birleştirilmesine karar verilebileceğini, somut olayda her iki dava arasında hukuki ve fiili bağlantı bulunduğundan işbu davanın ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecinin işletildiğini, ancak taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, bu nedenle müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti amacıyla işbu davayı ikame etmek zarureti doğduğunu, izah edilen ve Mahkemece re'sen nazara alınacak nedenlerle; işbu dava ile ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2026/... E. sayılı dosyası arasında hukuki ve fiili bağlantı bulunduğundan davaların birleştirilmesine, davalı tarafından 250.000,00-TL bedelli çek nedeniyle müvekkilinden talep edilen alacağın taraflar arasındaki ticari ilişkinin tasfiyesi kapsamında gerçekleştirilen taşınmaz devriyle karşılanmış olması nedeniyle müvekkilinin dava konusu çekten kaynaklı olarak davalıya borçlu olmadığının tespitine, ... 7. İcra Ceza Mahkemesinin 2026/... E. 2026/... K. sayılı dosyasının ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin 2026/... E. sayılı dosyasının celbine, ... 10. İcra Ceza Mahkemesinin 2025/... E. Sayılı dosyası ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 24. Ceza Dairesinin 2026/... E. Sayılı dosyasının celbine, davalının haksız ve kötüniyetli şekilde alacak iddiasında bulunması nedeniyle İİK m.72 kapsamında yasal koşulların oluşması halinde 250.000,00-TL üzerinden %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

GEREKÇE;

Mahkememiz 2026/... Esas sayılı dosyasının celp ve incelenmesinde, mahkememiz iş bu dosyası ile aralarında, tarafları ve konuları bakımından hukuki ve fiili bağlantı bulunduğu, davanın aynı hukuki ilişkiden kaynaklandığı ve dava dosyalarının birlikte görülmesinde usul ekonomisi yönünden de yarar görülmekle, aralarında bağlantı bulunan işbu dava dosyası ile Mahkememizin 2026/... Esasında kayıtlı davanın HMK'nun 166/1 Maddesi uyarınca birleştirilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Mahkememiz iş bu dava dosyası ile aralarında hukuki ve fiili irtibat bulunan ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/... Esas sayılı dava dosyasının HMK 166/1.maddesi uyarınca BİRLEŞTİRİLMESİNE,Yargılamanın ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/... Esas sayılı dosyası üzerinden yürütülerek esasının bu şekilde kapatılmasına,

2-Yargılama harç ve giderlerinin birleşen dava dosyasında hüküm altına alınmasına,

Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde ... açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 09/11/2026

KatipHakim