mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E. 2025/6899 K. 2026/6168

Karar tarihi: 27 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

YARGITAY

8. HUKUK DAİRESİ

MAHKEMESİ
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi
SAYISI
2024/1527 E., 2025/1806 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ
Ankara 40. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI
2023/453 E., 2024/221 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve katılma yoluyla davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. ... ili ... ilçesi ... (...) Mahallesi çalışma alanında 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 22/2-a maddesi uyarınca yapılan uygulama kadastrosu sonucunda, tapuda davacı ... adına kayıtlı bulunan eski 126 parsel sayılı 47.000,00 m² yüzölçümündeki taşınmaz, yeni 1 29... parsel numarasıyla ve 41.993,03 m² yüzölçümlü olarak tespit ve tescil edilmiştir.

2. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin dava konusu eski 126 parsel yeni 1 29... parsel sayılı 47,000.00 m²'lik taşınmazın önceki malikleri ... ... ve ...'den 28.08.2006 tarihinde satın almak suretiyle maliki olduğunu, tapu senedinden anlaşılacağı üzere taşınmazın önceki maliklere 47.000.00 m² olarak kadastro tespiti yapıldığını ve tapulanmış olduğunu, satın alma tarihinde tapu kaydında yenileme çalışmalarına ilişkin hiçbir şerhin bulunmadığını, müvekkilinin satın alma yoluyla kazanımından sonra, uygulama kadastro çalışması yapılarak dava konusu taşınmaza 1 29... parsel numarası verildiğini ve hiçbir haklı ve hukuki sebebi olmaksızın yüzölçümünün 5.006,97 m² küçültülerek 41.993,03 m² olarak tespit edildiğini, takriben 5 dönümlük kısmının tapulama harici yerde bırakıldığını, tamamen hatalı olarak taşınmazın miktarının 41.993,03 m² olarak belirlendiğini, müvekkilinin tapu siciline güven ilkesi uyarınca taşınmazı satın aldığını, yapılan kadastro çalışmasında tersimat hatası yapılıp yapılmadığını, sınırlarının doğru tespit edilip edilmediğini araştırmak, kadastro ölçümü yaptırmak gibi yükümlülüklerin müvekkile yüklenemeyeceğini, kadastro haritalarının yenileme sonucunda güvenceye bağlanan mülkiyet hakkının da bir gereği olduğunu ileri sürerek, öncelikle dava konusu taşınmazın 47.000,00 m²'den 41.933,03 m²'ye düşürülerek 5.006,97 m²'lik tapulama harici bırakılan kısmın tescilinin iptali ile müvekkil adına kayıtlı tapu ile birleştirilerek eski haline getirilmesine ve müvekkili adına tapuya tesciline karar verilmesini, bu talepleri kabul edilmez ise, müvekkilinin azalan mülkiyetine karşılık taşınmazın dava tarihi itibarıyla tespit edilecek rayiç bedeli üzerinden her türlü dava ve talep hakkı saklı kalmak üzere şimdilik 5.000,00 TL’nin yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

3. Davacı vekili ıslah dilekçesinde; dava konusu eski 126 parsel yeni 1 29... parsel sayılı taşınmazın yüzölçümünün 47.000,00 m²'den 41.993,03 m²'ye düşürülerek 5.006,97 m²'lik tapulama harici bırakılan kısmının tescilinin iptali ile müvekkil adına tapuya tesciline, müvekkil adına kayıtlı tapu ile birleştirilerek eski haline getirilmesine, bu talebin kabul edilmemesi halinde müvekkilinin azalan yüzölçümü nedeniyle, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (4721 sayılı Kanun) 1007. maddesi gereğince, her türlü dava ve talep hakkı saklı kalmak üzere şimdilik, taşınmazın dava tarihi itibarıyla tespit edilen rayiç bedeli olan 75.104,55 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davanın husumet ve hak düşürücü süre nedeniyle reddinin gerektiğini, dava konusu taşınmazda kadastro tespitinden önce ve sonra fiilen hiçbir değişiklik olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uygulama kadastrosunun doğru yapıldığı, taşınmazın eksilen kesiminin dava tarihi itibarıyla toplam değerinin 259.561,32 TL olduğu ancak talepten fazlasına karar verilemeyeceği gerekçesiyle davacının tapu iptali ve tescil davasının reddine, terditli talep tazminat davasının kabulüne, 75.104,55 TL'nin davanın açıldığı 10.06.2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili ve davalı Hazine vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 1953 yılında yapılan genel arazi kadastrosu sırasında dava konusu 126 parsel sayılı 47.000,00 m² yüzölçümündeki taşınmazın tarla niteliği ile ... oğlu ... adına tespit edildiği, itiraz edilmeksizin kesinleştiği, daha sonra 28.08.2006 tarihinde satış yoluyla davacıya geçtiği, 2014 tarihinde yapılan 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a uygulamasıyla 41.993,03 m² yüzölçümlü olarak 1 29... parsel numarasını aldığı, uygulama tutanağının itiraz edilmediğinden kesinleşmekle 12.09.2014 tarihinde tapuda tescil işleminin yapıldığı, davacının 47.000,00 m² yüzölçümlü olarak satın aldığı 126 sayılı parselin yüzölçümünün uygulama kadastrosuyla 41.993,03 m² olarak tapuya tescil edilmekle taşınmazın yüzölçümünde 5.006,97 m² azalma oluştuğu, bunun üzerine davacının eldeki davayı açtığı, jeodezi ve fotogrametri mühendisi tarafından yöntemine uygun şekilde dava konusu taşınmazların tesis kadastrosu ve 22/2-a maddesi gereğince yapılan uygulama kadastrosu paftaları ile eski tarihli tespitin yapıldığı 1953 yılı ve 1955 yılına ayrıca hava fotoğrafları ile 1983, 1991, 1999, 2008 yıllarına ait ortofotoların stereoskopik olarak uygulanması ve paftalarla çakıştırılması neticesinde, kadastro tespiti ile 22/2-a uygulaması arasında oluşan farkın kadastro tespiti sırasında kullanılan ölçü tekniği ve kullanılan teknoloji ile alan hesaplanma yönteminin teknik yönden yetersiz olmasından ve (A1) olarak gösterilen noktanın hatalı yerde tersimatının yapılmasından ve 22/2-a uygulamasında (A2) olarak gösterilen doğru yerinin belirlenmesinden kaynaklandığı, dava konusu taşınmazda 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a maddesi gereğince yapılan yenileme çalışmalarının tekniğine ve mevzuatına uygun olarak yapıldığı iki ayrı kaldırma kararı öncesinde alınan iki ayrı fen bilirkişi raporlarıyla ve tüm dosya kapsamıyla tespit edildiğinden davacının bu yöne ilişkin istinafının yerinde bulunmadığı; terditli talep tazminat isteğine gelince; Dairemizin son kaldırma kararından önce hükme dayanak yapılan bir ziraat yüksek mühendisi, bir gayrimenkul değerlendirme uzmanı inşaat mühendisi ve jeoloji mühendisinin birlikte düzenledikleri 14.06.2022 tarihli asıl raporda; dava konusu 1 29... parsel sayılı taşınmazın üçüncü sınıf tarım arazisi olduğu belirtilip, %4 kapital faiz oranı uygulanıp, buğday ve bostan münavebesi yapılarak uygulama kadastrosunun kesinleştiği 12.09.2014 tarihi itibarıyla m²'si 6,14 TL olarak belirlendiği, %150 objektif değer artış oranı uygulanıp m2 si 15,35 TL’den toplam 76.856,99 TL tazminat tespit edildiği, dava tarihi olan 10.06.2016 tarihi itibarıyla m²'sinin 20,46 TL olduğu belirtilip %150 objektif değer artış oranı uygulanıp m²'si 51,84 TL’den toplam 259.561,32 TL tazminat tespit edildiğinin belirtildiği; Dairenin son kaldırma kararından sonra hükme dayanak yapılan bir ziraat yüksek mühendisi, bir gayrimenkul değerlendirme uzmanı inşaat mühendisi ve bir jeoloji mühendisi tarafından ortak düzenlenen 15.02.2024 tarihli ek raporda; tazminat istemine konu taşınmaz ile emsal olarak belirtilen 1 49... parselin aynı mahallede bulunmakla birlikte aralarında kuş uçuşu 3 km mesafe bulunduğu, tazminat istemine konu taşınmazın tek parça olduğu, bahçe tarımına uygun olduğundan serbest alım satım kolaylığı sebebiyle %30, ürün pazarlama olanağı sebebiyle %40, yola yakın olduğundan %50, yerleşim yerine yakın olması sebebiyle %30 olmak üzere %150 objektif değer artış oranı uygulandığı, emsal dosyada ise oranlama yapılmadan soyut olarak %70 objektif değer artış oranı uygulandığı, kök raporlarının doğru olduğunun belirlendiği; ... Genel Müdürlüğü’nün parsel sorgu sayfasında ve bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen asıl rapordaki uydu fotoğrafları incelendiğinde; tazminat istemine konu taşınmazın doğusunda ... (...) Kümeevler Yolu, kuzeyinde ... Kümeevler Yolu’nun yer aldığı, batısında yapılaşmanın olduğu, ... (...) Mahallesine yakın konumda bulunduğu, emsal olarak belirtilen 1 49... parselin ise sınırda yolun bulunmadığı, tazminat istemine konu taşınmaza ve ... Mahallesine uzak olduğunun görüldüğü, diğer taraftan 1 49... parsele ilişkin davada oranlama yapılmadan soyut olarak %70 objektif değer artış oranının uygulandığı, kaldı ki anılan parsele ilişkin davada tapu malikinin istinafı ve temyizinin bulunmadığı, bu sebeplerle bilirkişi kurulunun kök ve ek raporlarındaki tespitlerinin yerinde bulunduğu, dosya kapsamı, mevcut delil durumu, istinaf edenin sıfatı ve istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebepler ile kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan incelemede ilk derece mahkemesince yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabetsizlik bulunmadığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esas yönünden reddine dair davalı Hazinenin istinafı tazminata ilişkin olup hükmedilen tazminat miktarı 544.470,00 TL’nin altında olduğundan davalı Hazine yönünden kesin, davacı tapu iptali ve tescil davası yönünden de istinafa geldiğinden ayrıca dava tarihi itibarıyla tespit edilen 259.561,32 TL tazminat miktarından fazlasını istediğinden davacı yönünden temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; dava dilekçesi ve aşamalardaki beyanlarını tekrar ederek, ayrıca kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu, mahkemece tapu iptali ve tescil taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerekirken bu taleplerinin reddi ile müvekkilinin uğramış olduğu çok altında bir meblağa hükmedildiğini, bilirkişi raporunun değere yönelik değerlendirmesinin hatalı olduğunu sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu, Hazine yönünden kesin olarak karar verilmiş ise de 7550 sayılı Kanun ile bazı kanunlarda değişikli yapılmasına dair Kanun'un 20. maddesi gereğince kesin olmadığını, bilirkişi raporunun yeterince açık olmadığını, davacının bir zararının söz konusu olmadığını, zira satın alınan taşınmazın sınırlarında eksilme olmadığını, taşınmazın gerçek değerinin çok üzerinde değer belirlendiğini, fahiş tazminat miktarının hesaplandığını, objektif değer artışının ilave edilmesinin yerinde olmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a maddesine göre yapılan uygulama kadastrosunun usul ve kanun hükümlerine uygun olarak yapılıp yapılmadığı, davacı tarafın tazminat talep edip edemeyeceğine ilişkindir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ve davalı Hazine vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

615,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 116,60 TL'nin temyiz eden davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.10.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Kaynakta görüntüle ↗