mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Yargı kararı

Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E. 2026/3129 K. 2026/2813

Karar tarihi: 27 Ekim 2026

Atıf yapılan maddeler

Karar metni

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

KARAR TARİHİ
27/10/2026
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ
Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ
16/07/2026
NUMARASI
... Esas ... Karar
DAVA
Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
İSTİNAF KARAR TARİHİ
27/10/2026
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ
27/10/2026

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ve yine müvekkilinin sevk ve idaresindeki ........ plakalı araç ile davalı ........'a ait olan ve davalı ........'ın sevk ve idaresindeki ........ plakalı aracın çarpışması sonucu 20.06.2025 tarihinde yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiğini, kazaya ilişkin olarak davalı ........ şirketine başvuruda bulunulduğunu, ancak sigorta şirketinin ödeme yapmadığını, dava konusu trafik kazasının sürücü belgesi bulunmayan davalı ........ tarafından belirtilen adresteki müvekkilinin aracına arkadan çarpması şeklinde gerçekleşmesi nedeniyle davalı sürücünün tam kusurlu olduğunu, her ne kadar davalı sigortanın sürücünün ehliyetsiz olması nedeniyle sorumluluğunun olmadığını iddia etmiş ise de bu durumun müvekkilini bağlamadığını, sigorta firmasının müvekkilinin zararlarının poliçe limitledi dahilinde karşılaması gerektiğini, müvekkilinin aracında kaza öncesinde hasar kaydı veya değişenin bulunmadığını, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu ve tamirat süresinde aracından mahrum kaldığını, bu nedenlerle müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı zararını davalılardan müştereken ve müteselsilen, müvekkilinin aracının makul tamir süresi boyunca uğradığı araç mahrumiyet zararını davalılar ........ ve ........'tan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ........ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkiline usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, davacının işbu davayı belirsiz alacak olarak açmasında hukuki yararının bulunmadığını, mezkur kazanın oluşumunda müvekkili şirket nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk(trafik) sigorta poliçesi ile sigortalı ........ plaka numaralı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, bu nedenle müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, davacının aracının hasar gören parçaları incelendiğinde değer kaybına neden olabilecek nitelikte olmadığını, müvekkili şirket tarafından araç onarım bedeline ilişkin olarak davacı yana ait aracın kasko sigortacısı ........'ne 25.09.2025 tarihinde 117.953,51 TL rücuen ödeme yapıldığını, mahkeme kararında bakiye poliçe limitinin aşılmaması gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine, müvekkili davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden dava masrafları ve ücret-i vekaletin dahi davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ........ ve davalı ........ cevap dilekçesinde özetle; davacının talep konusu ve iddia ettiği zararları ispat etmesi gerektiğini, davalı Sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğunu, müvekkil ........'ın bilgisi ve izni dışında kullanılan aracın kazaya karışması karşısında sorumluluğunun bulunmadığını, kaza tespit tutanağının polis memuru eşi olan davacı lehine düzenlenmiş olduğunu, aniden kendiliğinden stop eden araca çarpan müvekkili ........ için öngörülemez bir durum olduğunu, tüm direksiyon tedbirlerini aldığı halde kazayı önleyemediğini, kaza görgü tanığı ........'ın dinlenmesi halinde olayın oluş şekli ve kusur yönünden yeniden doğru bir değerlendirme yapılacağını, yine olay yeri kameraları istendiğinde ve incelendiğinde olayın oluş şekli ve davacının da kusurunun görüleceğini, davacının talebinin fahiş derecede olduğunu, bu nedenlerle davacının davasının reddini, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılarak lehine avukatlık ücretine hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; hüküm kurmaya elverişli ve denetime açık bilirkişi raporuna göre kazanın meydana gelmesinde davalı ........'ın %100 kusurlu olduğu, davacının maddi tazminat talepleri, kusur oranı, talep artırım dilekçesi birlikte nazara alındığında; Dava konusu aracın değer kaybına ilişkin 55.000,00 TL'nin davalı sürücü ve işletenden olay tarihi olan 20/06/2025, sigorta firmasından 23/09/2025 temerrüt tarihinden itibaren (sigorta limiti dahilinde) işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, aracın kullanılamadığı süre içerisindeki zarar için 6.990,00 TL'nin davalı sürücü ve işletenden olay tarihi olan 20/06/2025'ten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davanın KABULÜ İLE,

1-Dava konusu aracın değer kaybına ilişkin 55.000,00 TL'nin davalı sürücü ve işletenden olay tarihi olan 20/06/2025, sigorta firmasından 23/09/2025 temerrüt tarihinden itibaren (sigorta limiti dahilinde) işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

Aracın kullanılamadığı süre içerisindeki zarar için 6.990,00 TL'nin davalı sürücü ve işletenden olay tarihi olan 20/06/2025'ten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE" şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporundaki değer kaybı ve araç mahrumiyeti hesaplamalarının çok düşük kaldığını, aracın artık kazalı araç niteliğinde olmasından dolayı satışının zorlaşacağını, bilirkişinin internet ilanlarına dayanarak yaptığı hesaplamanın gerçeği yansıtmadığını, zira emsal alınan ilanlardaki araçların kazalı veya orijinal olup olmadıklarına ilişkin detaylı bir inceleme bulunmadığını, ülkemizdeki yüksek enflasyon ve sıfır araç finansman sınırlamaları nedeniyle ikinci el piyasa değerlerinin sürekli arttığını ve bu hususların raporda göz ardı edildiğini, araç mahrumiyeti tazminatı yönünden belirlenen altı günlük olağan tamir süresinin de hasarın boyutu ile parça tedarik ve nakliye süreçleri dikkate alındığında makul olmayıp çok yetersiz kaldığını, ayrıca hükmedilen faiz oranının da hatalı olup daha yüksek olması gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Değer kaybına itiraz

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Genel Şart Kapsamındaki Teminat Türleri A-5.maddesinde, maddi zararlarında sigorta teminatı kapsamında olduğu belirtilmiş ve maddi zararın “Hak sahibinin kaza tarihi itibariyle bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır. Sigortalının sorumlu olduğu araç kazalarında değer kaybı, talep edilmesi halinde ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperleri tarafından tespit edilir. Değer kaybının tespiti bu Genel Şart ekinde yer alan esaslara göre yapılır.” Şeklindeki düzenleme ile trafik kazası sonucu zarar gören üçüncü kişiye ait araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin zararların, genel şartların ekindeki hesaplama yöntemine ilişkin çizelgeye göre eksper tarafından belirleneceği belirtilmiştir. Genel şartlar Ek-1 de değer kaybının belirlenmesine ilişkin çizelge ve teminatı dışında kalan bazı haller belirtilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, sigorta sözleşmesinin ayrılmaz eki niteliğinde olan genel şartlarda yapılan düzenlemelerin zarar gören üçüncü şahıslar yönünden bağlayıcı olup olmadığı hususuna ilişkindir.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda 91 ila 101.maddeler arasında düzenlenmiştir. Motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracın işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belirli limitlere kadar karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortası türüdür.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, (Trafik Sigortası) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. Maddesinde; “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir. Bu madde gereğince ZMSS yapılması yasal bir zorunluluk olmakla birlikte bu tür sigorta sözleşmeleri, sigorta ettiren ile sigortacı arasında karşılıklı ve birbirine uygun irade açıklamaları ile kurulur ve bir sigorta poliçesine bağlanır.Yoksa yasa gereği kendiliğinden oluşan bir sigorta türü değildir. (Işıl Ulaş Uygulamalı Sigorta Hukuk) "KTK'nın 93. maddesinde; (Değişik:17/10/1996-4199/34 md) Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır." hükmü mevcuttur.

Sigorta şirketlerinin sigorta sözleşmeleri kapsamındaki sorumlulukları sigorta poliçelerinin ayrılmaz parçası olan genel şartlarda düzenlenmiştir.

Genel Şartlar: Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı tarafından her sigorta branşı için hazırlanmış olan ve sigorta şirketlerinin bunun aksine hareket edemeyecekleri, teminatın kapsamı, istisna edilen haller, hasar prosedürü, sigortalının görev ve yükümlülükleri, anlaşmazlık halinde uygulanabilecek hükümler, prim ödemesi, rücu durumu gibi sigorta sözleşmesinin esaslarını belirten koşullardır.

Genel açıklamalar bu şekilde olmakla birlikte KTK'nun tazminatın azaltılması veya kaldırılması sonucunu doğuran haller: başlıklı 95.maddesinde “Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir.” hükmüne göre; Karayolları Trafik Kanununda düzenlenmeyen, sigortacının zarar görenlere karşı ileri süremediği tazminatın kaldırılması veya miktarının azaltılmasını gerektiren hallerde, ancak sigortalısına rücu edebileceği düzenlenmiştir. Yani sigorta şirketi KTK'nun da düzenlenmeyen teminat kapsamında olmayan halleri ve rücu koşullarının varlığını zarara uğrayan kişilere karşı ileri süremez, koşullarının varlığı halinde sigorta sözleşmesinin eki olan genel şartlarda düzenlenmiş teminat dışı haller ve rücu halleri mevcut ise sadece sigorta sözleşmesinin tarafı olan akidi sigortalıya rücu edebilir.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Bu kapsamda Davalı vekilinin mahkemece aldırılan hasar raporundaki değer kaybına yönelik itirazlarının incelenmesinde; 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden YUKARIDA İZAH EDİLDİĞİ ÜZERE TARAFI OLMADIĞI ZMMS SÖZLEŞMESİNDEKİ ŞARTLARIN DAVACI AÇISINDAN BAĞLAYICI OLMAMASI VE ANAYASA MAHKEMESİNİN nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 SAYILI KANUNUN 3.MADDESİYLE DEĞİŞTİRİLEN 90. MADDESİNİN BİRİNCİ CÜMLESİNDE YERALAN “VE BU KANUN ÇERÇEVESİNDE HAZIRLANAN GENEL ŞARTLARDA” İBARESİNİN VE İKİNCİ CÜMLESİNDE YERALAN “VE GENEL ŞARTLARDA ’’ İBARESİNİN İPTAL EDİLMİŞ OLMASI SEBEBİYLE UYGULANMAYACAKTIR.

Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,hesaplamanın bu yönteme göre yapılmasına göre itiraz yersizdir

Araç yokluk bedellerine ilişkin istinafı

Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda dava konusu aracın mevcut hasarına göre tamir süresi belirlenerek, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra)ikame araç bedelinin (ulaşım gideri) tespitine yönelik rapora göre karar verilmesi yerindedir.itiraz yersizdir

Bu halde, dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak,

Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,

2-Davacı tarafından yatırılan harç yeterli olduğundan yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,

4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

5-Karar tebliği ve harç işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

Dair, 7550 sayılı yasanın 20. Maddesi ile değişik 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362. maddesi gereğince; dava tarihi olan 2026 yılı itibari ile (682.000,00) Türk Lirasını geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından miktar itibari ile KESİN olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi. 27/10/2026

.....

Başkan

...

e-imzalı

.....

Üye

...

e-imzalı

.....

Üye

...

e-imzalı

.....

Katip

...

e-imzalı

Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.

Kaynakta görüntüle ↗