mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kanun
  3. 6331 sayılı Kanun

6331 sayılı İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU

Kanun · Resmî Gazete 30 Haziran 2012, sayı 28339

mevzuat.gov.tr ↗

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

BİRİNCİ BÖLÜM – Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Madde 1 – Amaç

Bu Kanun, iş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut şartların iyileştirilmesi amacıyla işveren ile çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemektedir.

Madde 2 – Kapsam ve istisnalar

Bu Kanun, faaliyet konusuna bakılmaksızın kamu ve özel sektöre ait tüm işlere, işyerlerine, işverenlere ve çırak ile stajyerler dahil tüm çalışanlara uygulanır. Bazı kurumların faaliyetleri, belirli hizmet türleri ve…

Madde 3 – Tanımlar

İKİNCİ BÖLÜM – İşveren ile Çalışanların Görev, Yetki ve Yükümlülükleri

Madde 4 – İşverenin genel yükümlülüğü

İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu doğrultuda risklerin önlenmesi, eğitimlerin verilmesi, denetimlerin yapılması ve risk değerlendirmelerinin gerçekleştirilmesi gibi temel…

Madde 5 – Risklerden korunma ilkeleri

İşverenlerin iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini yerine getirirken dikkat etmeleri gereken riskten korunma ilkelerini düzenler.

Madde 6 – İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri

İşverenlerin iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini sağlamak için yapması gereken görevlendirmeler ve yerine getirmesi gereken yükümlülükler belirlenmiştir. Bu hizmetlerin sunumu için gerekli imkanların sağlanması,…

Madde 7 – İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin desteklenmesi

Bakanlık, belirli şartlar altında iş sağlığı ve güvenliği hizmetleri için finansal destek sağlayabilir. Bu desteklerin kapsamı, uygulama yöntemleri ve kimlerin yararlanabileceği Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları esas…

Madde 8 – İşyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanları

İşyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanlarının görev, yetki, sorumlulukları ile sertifika şartlarını düzenleyen maddedir. Uzmanların tespit ettikleri eksiklikleri işverene yazılı bildirme yükümlülüğü ve hayati…

Madde 9 – Tehlike sınıfının belirlenmesi

İşyeri tehlike sınıfları, 5510 sayılı Kanun'un 83. maddesindeki prim tarifesi ve özel bir komisyonun görüşleri doğrultusunda Bakanlık tarafından yayınlanacak tebliğ ile belirlenir. Bu süreçte işyerinde gerçekleştirilen…

Madde 10 – Risk değerlendirmesi, kontrol, ölçüm ve araştırma

Madde 11 – Acil durum planları, yangınla mücadele ve ilk yardım

İşveren, çalışma ortamındaki riskleri analiz ederek olası acil durumları belirlemek, bunlara karşı önleyici tedbirler almak ve acil durum planları hazırlamakla yükümlüdür. Bu kapsamda, eğitimli personeller…

Madde 12 – Tahliye

Ciddi, yakın ve önlenemeyen tehlike durumlarında işverenin tahliye düzenlemeleri yapması ve çalışanların güvenliğini sağlaması gerekir (1. fıkra). Ayrıca, amire haber verilmesinin mümkün olmadığı acil durumlarda…

Madde 13 – Çalışmaktan kaçınma hakkı

Ciddi ve yakın tehlikeyle karşılaşan çalışanların, işverene veya kurula başvurarak gerekli önlemlerin alınmasını isteme ve belirli şartlarda çalışmaktan kaçınma hakkını düzenler. Tehlikenin önlenemediği durumlarda…

Madde 14 – İş kazası ve meslek hastalıklarının kayıt ve bildirimi

İşverenlerin iş kazaları ve meslek hastalıklarını kaydetme, raporlama ve Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirme yükümlülüklerini düzenler. Aynı zamanda sağlık hizmeti sunucularının sevk ve bildirim sorumluluklarını…

Madde 15 – Sağlık gözetimi

İşverenlerin, çalışanların sağlık risklerini takip etmek amacıyla sağlık gözetimi yaptırmalarını sağlama yükümlülüğü vardır. Tehlikeli işlerde sağlık raporu alma zorunluluğu ve raporların hangi kurumlarca verileceği…

Madde 16 – Çalışanların bilgilendirilmesi

İşveren, iş yerindeki sağlık ve güvenlik riskleri, yasal haklar ve acil durum görevlileri hakkında çalışanları ve çalışan temsilcilerini bilgilendirmekle yükümlüdür. Ayrıca ciddi tehlike anında derhal bilgilendirme…

Madde 17 – Çalışanların eğitimi

İşveren, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini almasını sağlamakla yükümlüdür; bu eğitimler işe başlama, görev veya ekipman değişikliği gibi durumlarda verilir ve düzenli tekrarlanır. Bazı tehlikeli işlerde…

Madde 18 – Çalışanların görüşlerinin alınması ve katılımlarının sağlanması

İşveren, iş sağlığı ve güvenliğiyle ilgili konularda çalışanların ve temsilcilerinin görüşlerini almak ve onları karar süreçlerine dahil etmekle yükümlüdür. Bazı kritik görevlendirmelerde ve önlemlerin belirlenmesinde…

Madde 19 – Çalışanların yükümlülükleri

Çalışanlar, aldıkları eğitimler ve işverenin talimatları doğrultusunda, kendilerinin ve diğer çalışanların sağlık ve güvenliğini tehlikeye düşürmemekle yükümlüdür. Bu kapsamda iş yerindeki araçların kullanımı, koruyucu…

Madde 20 – Çalışan temsilcisi

İşveren, işyerindeki çalışan sayısı ve risklere göre belirli sayıda çalışan temsilcisini seçimle veya atama yoluyla görevlendirir. Çalışan temsilcileri, risklerin azaltılması veya tehlikelerin yok edilmesi için…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Konsey, Kurul ve Koordinasyon

Madde 21

Ülke genelindeki iş sağlığı ve güvenliği politika ve stratejileri için tavsiyelerde bulunacak bir Konsey kurulmuştur. Maddenin (2.), (3.), (4.), (5.), (6.) ve (7.) fıkraları 2/7/2018 tarihli 703 sayılı KHK'nın 210.…

Madde 22 – İş sağlığı ve güvenliği kurulu

Elli ve daha fazla çalışanı olan ve altı aydan uzun süren sürekli işlerin yapıldığı işyerlerinde işveren, iş sağlığı ve güvenliği kurulu oluşturup aldığı kararları uygulamakla yükümlüdür. Altı aydan uzun süren asıl…

Madde 23 – İş sağlığı ve güvenliğinin koordinasyonu

Aynı çalışma alanını paylaşan işverenlerin iş sağlığı ve güvenliği önlemleri ile mesleki risklerin önlenmesi konusunda iş birliği ve koordinasyon içerisinde olmaları gerekmektedir. İş merkezleri, sanayi bölgeleri veya…

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Teftiş ve İdari Yaptırımlar

Madde 24 – Teftiş, inceleme, araştırma, müfettişin yetki, yükümlülük ve sorumluluğu

Bu madde, iş sağlığı ve güvenliği denetimlerini kimlerin nasıl yapacağını düzenlemektedir. Genel denetimler Bakanlığın yetkili iş müfettişlerince gerçekleştirilirken, askeri ve milli güvenlikle ilgili işyerleri özel…

Madde 24/A – Bakanlığın inceleme, kontrol, denetim yetki ve sorumluluğu

Bakanlık; eğitim kurumları, ortak sağlık ve güvenlik birimleri, ekipman muayene kuruluşları ve iş hijyeni laboratuvarlarını denetleme ve yetkilendirme yetkisine sahiptir. Denetimler belirli teknik personel tarafından…

Madde 25 – İşin durdurulması

İşyerinde hayati tehlike tespit edildiğinde veya yüksek riskli bazı işlerde risk değerlendirmesi yapılmadığında işin durdurulma prosedürünü belirler. Kararlar iş müfettişleri tarafından alınır ve mülki idare…

Madde 25/A – Ölümlü iş kazası sebebiyle kamu ihalesinden yasaklama

Madde 26 – İdari para cezaları ve uygulanması

Bu madde, iş sağlığı ve güvenliği konusundaki çeşitli yükümlülüklerini yerine getirmeyen işverenlere ve ilgili kurumlara uygulanacak idari para cezalarını belirler. Cezaların miktarları, uygulama usulleri, ödeme…

Madde 27 – Hüküm bulunmayan haller ve muafiyet

Bu madde, İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nda hüküm bulunmayan durumlar için 4857 sayılı Kanun'un uygulanacağını belirler. Ayrıca kanun kapsamındaki evrakların vergiden, işlemlerin ise harçtan muaf olduğunu düzenler.…

BEŞİNCİ BÖLÜM – Çeşitli ve Geçici Hükümler

Madde 28 – Bağımlılık yapan maddeleri kullanma yasağı

İşyerine sarhoş veya uyuşturucu madde etkisi altında gelmek ile işyerinde alkol veya uyuşturucu madde kullanmak yasaktır. İşveren, işyeri eklentilerinde alkol kullanımının şartlarını belirleme yetkisine sahiptir. Ancak…

Madde 29 – Güvenlik raporu veya büyük kaza önleme politika belgesi

Madde 30 – İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çeşitli yönetmelikler

Madde 31 – Belgelendirme, ihtar, askı ve iptaller

Bu madde, Kanun kapsamındaki yetkili kişi ve kuruluşların belge ücretleri, kural ihlalleri sonucunda alacakları uyarılar ile belgelerinin askıya alınması veya iptal edilmesi süreçlerinin Bakanlık tarafından…

Madde 32 – Değiştirilen hükümler

Bu madde ile 4857 sayılı İş Kanunu'ndaki bazı hükümler değiştirilmiştir. Düzenlemeyle geçici iş ilişkilerindeki talimat yetkisi, işyerinde alkol ve uyuşturucu kullanımıyla ilgili şartlar ve genç işçilerin çalışma…

Madde 33

Madde 34

Ekli (I), (II) ve (III) sayılı listelerde yer alan kadrolar oluşturulup Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına ait ilgili cetvele eklenmiştir. Buna karşılık, ekli (IV) sayılı listedeki kadrolar iptal edilerek söz…

Madde 35

Bu madde, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na işlenmiştir.

Madde 36

Madde 37 – Yürürlükten kaldırılan hükümler

Madde Ek 1

Mevzuatta yer alan Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi'ne yapılan atıfların, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen kurul veya makama yapıldığı kabul edilir.

Madde Geçici 1 – Atıflar

İş sağlığı ve güvenliği konusundaki diğer düzenlemelerde 4857 sayılı Kanuna yapılan atıfların, bu Kanuna yapılmış olduğu kabul edilir.

Madde Geçici 2 – Mevcut yönetmelikler

Madde Geçici 3 – Sağlık raporları

Çalışanların, 4857 sayılı Kanun ve diğer mevzuat kapsamında daha önce aldıkları periyodik sağlık raporları, süreleri dolana kadar geçerli sayılır.

Madde Geçici 4 – İş güvenliği uzmanı görevlendirme yükümlülüğü

Çok tehlikeli ve tehlikeli sınıftaki işyerlerinde, belirli bir tarihe kadar daha alt sınıftaki iş güvenliği uzmanlarının görevlendirilmesine izin verilmiştir. Ayrıca Bakanlığa, uzmanların belgelerini yükseltmeleri için…

Madde Geçici 5 – Mevcut sertifika ve belgeler ile ihtar puanları

Kanunun yayımı öncesinde alınan bazı mesleki sertifikaların güncellenmesi süreci ve eğitim kurumlarıyla ilgili ihtar puanlarının durumuna dair düzenlemeleri kapsar.

Madde Geçici 6 – İşyeri hekimliği yapan kurum tabiplerine yapılan ücret ödemeleri

Kamu kurumları ve yerel yönetimlerde yapılan işyeri hekimliği ücret ödemeleri nedeniyle kamu görevlileri hakkında idari veya mali yargılama ve takibat yapılamaz. Eğer böyle süreçler başlatılmışsa bunlar işlemden…

Madde Geçici 7

Kanunun yayımlandığı tarihte Baş İş Müfettişi kadrosunda görev yapanların, herhangi bir işlem yapılmasına gerek kalmaksızın İş Başmüfettişi kadrolarına atanmış sayıldığı düzenlenmiştir.

Madde Geçici 8

Bu madde, İş Sağlığı ve Güvenliği Merkez Müdürlüğündeki bazı yönetici kadroların görevlerinin sona ermesi, yeniden atanmaları ve mali haklarının korunmasına dair düzenlemeleri içerir. Ayrıca, 2012 yılı içerisinde…

Madde Geçici 9

Bu madde, Kanunun 26 ncı maddesinin birinci fıkrasına eklenen (ö) bendinin uygulama tarihini belirlemiştir.

Madde Geçici 10

Kanun'un 30 uncu maddesinin (birinci fıkra), (ğ bendi) uyarınca hali hazırda faaliyette olan işletmeler için getirilen güvenlik raporlarının hazırlanması yükümlülüğü 31/12/2018 tarihine kadar tamamlanır.

Madde 38 – Yürürlük

Bu madde, İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun farklı bölümlerinin hangi tarihlerde yürürlüğe gireceğini belirlemektedir. Yürürlük tarihleri, ilgili maddenin içeriğine, işyerinin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre…

Madde 39 – Yürütme

Bu madde, kanun hükümlerinin kim tarafından yürütüleceğini düzenlemektedir. Buna göre, kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.